Σε δημόσια διαβούλευση βρίσκεται, από 1 Ιουνίου έως τις 15 Ιουνίου 2026, το Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με τίτλο «Mέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης και ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, μισθολογικές και φορολογικές διατάξεις, ρυθμίσεις για τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις Δημοσίου, ρυθμίσεις για την Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων και βελτίωση του πλαισίου για τα παίγνια, ρυθμίσεις για την Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου Ανώνυμη Εταιρεία και λοιπές διατάξεις».
Το Σχεδιο Νόμου προβλέπει μεταξύ άλλων μέτρα για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και τη στήριξη αγροτών που είναι:
- Θεσπίζεται η νέα διαδικασία απαλλαγής από τον ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο με απευθείας έκπτωση στην αντλία μέσω ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας της ΑΑΔΕ.
- Προβλέπεται η επέκταση της εφαρμογής του ειδικού Τιμολογίου ΓΑΙΑ και σε νέους αγρότες, προκειμένου να επωφεληθούν από το χαμηλότερο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας.
Συγκεκριμένα αναφέρει τα εξής:
Άρθρο 19
Θέσπιση νέας διαδικασίας για την εφαρμογή ειδικών απαλλαγών από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης ενεργειακών προϊόντων – Αντικατάσταση παρ. 4 άρθρου 76 και παρ. 27 άρθρου 196 Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα
Στην παρ. 4 του άρθρου 76 του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα (ν. 5222/2025, Α΄ 134), περί ειδικών απαλλαγών από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης ενεργειακών προϊόντων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) το δεύτερο εδάφιο, οι λέξεις «σύμφωνα με την κοινή υπουργική απόφαση της παρ. 27 του άρθρου 196» αντικαθίστανται από τις λέξεις «, συμψηφίζεται ή εκπίπτει κατά περίπτωση ως εξής:», β) προστίθεται περ. α), γ) το τρίτο εδάφιο τίθεται ως δεύτερο εδάφιο της περ. α), δ) προστίθεται περ. β) και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«4. Για το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ) της παρ. 1 του άρθρου 71, που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία, καθορίζεται, από το έτος 2025 και εφεξής, μηδενικός συντελεστής ειδικού φόρου κατανάλωσης, ανά χιλιόλιτρο. Ο Ε.Φ.Κ. που προκύπτει από τον συντελεστή της περ. στ) της παρ. 1 του άρθρου 71 καταβάλλεται κατά τη θέση σε ανάλωση του ως άνω προϊόντος και επιστρέφεται, συμψηφίζεται ή εκπίπτει κατά περίπτωση ως εξής:
α) Για καταναλώσεις μέχρι την 31η Οκτωβρίου 2026 ο Ε.Φ.Κ. επιστρέφεται σύμφωνα με την κοινή υπουργική απόφαση της περ. α) της παρ. 27 του άρθρου 196. Το ποσό επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης είναι ανεκχώρητο και ακατάσχετο στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης, δεν υπόκειται σε οποιαδήποτε κράτηση, τέλος ή εισφορά, δεν δεσμεύεται και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένες, ληξιπρόθεσμες ή μη, οφειλές προς τη φορολογική διοίκηση και το Δημόσιο εν γένει, τους δήμους, τις περιφέρειες και τα νομικά τους πρόσωπα, τα ασφαλιστικά ταμεία ή τα πιστωτικά ιδρύματα και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα.
β) Για καταναλώσεις από την 1η Νοεμβρίου 2026 και εφεξής τίθεται σε λειτουργία ειδική ψηφιακή εφαρμογή της Α.Α.Δ.Ε., προκειμένου ο Ε.Φ.Κ. που προκύπτει από τον συντελεστή της περ. στ) της παρ. 1 του άρθρου 71 και ο αναλογούν σε αυτόν Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.) να μην περιλαμβάνονται στο συνολικό καταβλητέο ποσό του τιμολογίου πώλησης κατά την προμήθεια του καυσίμου από τα δικαιούχα πρόσωπα. Ο Ε.Φ.Κ. επιστρέφεται στους πρατηριούχους ή συμψηφίζεται, σύμφωνα με την κοινή υπουργική απόφαση της περ. β) της παρ. 27 του άρθρου 196.».
Στην παρ. 27 του άρθρου 196 του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα, περί εξουσιοδοτικών διατάξεων του Μέρους Γ΄ της Ενότητας Ι, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) το μόνο εδάφιο τίθεται ως περ. α), β) στη νέα περ. α), βα) οι λέξεις «κάθε έτος» διαγράφονται, ββ) μετά τις λέξεις «της επιστροφής του Ε.Φ.Κ.» προστίθενται οι λέξεις «για την περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 76», βγ) μετά τις λέξεις «για την εφαρμογή» προστίθενται οι λέξεις «της περ. α)», γ) προστίθεται περ. β) και η παρ. 27 διαμορφώνεται ως εξής:
«27. α) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, που εκδίδεται μετά από εισήγηση του Διοικητή της Α.Α.Δ.Ε., καθορίζονται οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία χορήγησης της επιστροφής του Ε.Φ.Κ. για την περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 76, ο χρόνος επιστροφής, τα δικαιούχα επιστροφής πρόσωπα, τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή του Ε.Φ.Κ., η αρμόδια για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ. αρχή, ο τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων για το οποίο χορηγείται επιστροφή του φόρου, καθώς και κάθε σχετικό θέμα για την εφαρμογή της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 76.
Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και του Διοικητή της Α.Α.Δ.Ε., καθορίζονται οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία χορήγησης της έκπτωσης του Ε.Φ.Κ. μέσω της ειδικής ψηφιακής εφαρμογής της περ. β της παρ. 4 του άρθρου 76, τα δικαιούχα έκπτωσης πρόσωπα, τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η έκπτωση του Ε.Φ.Κ., ο τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων για το οποίο χορηγείται έκπτωση του φόρου, οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία επιστροφής ή συμψηφισμού του ποσού του Ε.Φ.Κ. προς τους πρατηριούχους, η αρμόδια αρχή επιστροφής του Ε.Φ.Κ., ο τρόπος λειτουργίας της ειδικής ψηφιακής εφαρμογής και κάθε άλλο ζήτημα για την εφαρμογή αυτή, καθώς και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή της περ. β της παρ. 4 του άρθρου 76.».
Άρθρο 20
Τιμολόγιο ΓΑΙΑ – Τροποποίηση παρ. 4 και 11 άρθρου 30 ν. 5095/2024
Στην παρ. 4 του άρθρου 30 του ν. 5095/2024 (Α΄ 40), περί μέτρων μείωσης του ενεργειακού κόστους για την προώθηση του πρωτογενούς και δευτερογενούς τομέα, προστίθενται νέα εδάφια, πέμπτο και έκτο, και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«4. Από την 1η Αυγούστου 2024 οι προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας που κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος προσφέρουν το Τιμολόγιο ΓΑΙΑ ως προϊόν προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, μεταφέρουν σε αυτό τους κατόχους συνδέσεων αγροτικού ρεύματος στους οποίους παρέχουν ηλεκτρική ενέργεια, συμπεριλαμβανομένων των παροχών που ανήκουν σε Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων (ΓΟΕΒ-ΤΟΕΒ). Μέχρι την 31η Οκτωβρίου 2024 οι προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας ενημερώνουν τους καταναλωτές αυτούς για το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας που θα τους βάρυνε, βάσει του προϊόντος προμήθειας που διέθεταν, πριν από την ένταξή τους στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ.
Αν ο προμηθευτής ηλεκτρικής ενέργειας διαπιστώσει ότι η ενέργεια που καταναλώνεται από τον κάτοχο σύνδεσης που έχει ενταχθεί στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ, δεν καλύπτει ενεργειακές ανάγκες αγροτικής παραγωγής ή εκμετάλλευσης ή ο κάτοχος της σύνδεσης έχει απωλέσει την ιδιότητα βάσει της οποίας εντάχθηκε στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ, απεντάσσει τον κάτοχο της σύνδεσης από το Τιμολόγιο ΓΑΙΑ. Οι κάτοχοι συνδέσεων που εντάσσονται στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ, βάσει των προβλέψεων της παρούσας, και δεν επιθυμούν να παραμείνουν σε αυτό, δύνανται μέχρι την 31η Οκτωβρίου 2024 να δηλώσουν τη βούλησή τους για υπαγωγή σε διαφορετικό προϊόν προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, και μετά τη σύναψη της σχετικής σύμβασης προμήθειας απεντάσσονται από το Τιμολόγιο ΓΑΙΑ, χωρίς πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση.
Από την 1η Ιουνίου 2026 και εφεξής, οι κάτοχοι συνδέσεων αγροτικού ρεύματος, συμπεριλαμβανομένων των παροχών που ανήκουν σε Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων (ΓΟΕΒ-ΤΟΕΒ), οι οποίοι δεν έχουν ενταχθεί στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ από τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας που το προσφέρουν ως προϊόν προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας βάσει των προβλέψεων της παρούσας, δύνανται να εντάσσονται σε αυτό για τις μετά την 1η Ιουνίου 2026 καταναλώσεις τους, σύμφωνα με τους όρους και τις προϋποθέσεις του Τιμολογίου ΓΑΙΑ όπως προσφέρεται από τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας κατά τον χρόνο ένταξής τους. Αν ο προμηθευτής ηλεκτρικής ενέργειας διαπιστώσει ότι η ενέργεια που καταναλώνεται από τον κάτοχο σύνδεσης που έχει ενταχθεί στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ, δεν καλύπτει ενεργειακές ανάγκες αγροτικής παραγωγής ή εκμετάλλευσης ή ο κάτοχος της σύνδεσης έχει απωλέσει την ιδιότητα βάσει της οποίας εντάχθηκε στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ, απεντάσσει τον κάτοχο της σύνδεσης από το Τιμολόγιο ΓΑΙΑ.».
Στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 11 του άρθρου 30 του ν. 5095/2024, μετά τις λέξεις «σύμβαση προμήθειας της παρ. 4», προστίθενται οι λέξεις «, όπως επίσης και τη διάρκεια/προθεσμία υποβολής αιτημάτων για την ένταξη των κατόχων συνδέσεων αγροτικού ρεύματος στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ σύμφωνα με το πέμπτο εδάφιο της παρ. 4», και η παρ. 11 διαμορφώνεται ως εξής:
«11. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η οποία εκδίδεται εντός είκοσι (20) ημερών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, ορίζεται η συνολική εγκατεστημένη ισχύς των έργων Α.Π.Ε. που είναι αναγκαία για την εφαρμογή της παρ. 1 και τα κριτήρια επιλογής των έργων Α.Π.Ε. που εμπίπτουν σε αυτή, αν η ισχύς των σταθμών Α.Π.Ε. που πληρούν τα κριτήρια ένταξης στην παρ. 1 υπερκαλύπτει τα όρια συνολικής εγκατεστημένης ισχύος των έργων Α.Π.Ε. που θα οριστούν με την απόφαση της παρούσας.
Με την ίδια απόφαση δύναται να προσδιορίζονται η γεωγραφική κατανομή των έργων και η σειρά εξέτασης των εκκρεμών αιτημάτων που εμπίπτουν στο παρόν, καθώς και τα δικαιολογητικά έγγραφα και στοιχεία που προσκομίζουν οι κάτοχοι συνδέσεων αγροτικού ρεύματος για να συνάψουν τη σύμβαση προμήθειας της παρ. 4, όπως επίσης και τη διάρκεια υποβολής αιτημάτων για την ένταξη των κατόχων συνδέσεων αγροτικού ρεύματος στο Τιμολόγιο ΓΑΙΑ σύμφωνα με το πέμπτο εδάφιο της παρ. 4.
Με την απόφαση αυτή μπορούν επίσης να ορίζονται οι λεπτομέρειες και ο τρόπος εφαρμογής της διαδικασίας εξόφλησης ληξιπρόθεσμων οφειλών των κατόχων συνδέσεων αγροτικού ρεύματος σε περίπτωση αλλαγής Προμηθευτή, η αναλογία παραγωγής σε «kWh/kW/έτος» για κάθε τεχνολογία σταθμών Α.Π.Ε. για τον υπολογισμό της ισχύος των έργων Α.Π.Ε. που θα λάβουν Οριστική Προσφορά Σύνδεσης για την εφαρμογή της παρ. 1, καθώς και κυρώσεις προς τους κατόχους συνδέσεων αγροτικού ρεύματος αν καταγγελθεί από αυτούς η σύμβαση προμήθειας κατά την παρ. 7.».