Με τη νέα ΚΑΠ ενισχύονται οι παραγωγοί με αρόσιμη έκταση, οι οποίοι μετατρέπουν το 10% της αρόσιμης γης της εκμετάλλευσης τους σε «περιοχή οικολογικής εστίασης».
Με αρκετή καθυστέρηση ο ΟΠΕΚΕΠΕ εξέδωσε την σχετική εφαρμοστική εγκύκλιο. Επιλέξιμες καλλιέργειες είναι χειμερινά σιτηρά, αραβόσιτος, βαμβάκι.
Αφορά το οικολογικό σχήμα Π1-31.2 - Επέκταση της εφαρμογής περιοχών οικολογικής εστίασης, που αποτελείται από τις κάτωθι δράσεις:
α) 31.2-Α «Περιοχές οικολογικής εστίασης»
β) 31.2-Β «Περιοχές οικολογικής εστίασης με φυτά ξενιστές».
Υποχρεωτικές απαιτήσεις
1. Για εκμεταλλεύσεις με αρόσιμη γη κάτω των 10 εκταρίων ή για εκμεταλλεύσεις με αρόσιμη γη άνω των 10 εκταρίων που εξαιρούνται από την υποχρέωση τήρησης του προτύπου ΚΓΠΚ 8 - πρώτη απαίτηση περί ελάχιστου υποχρεωτικού ποσοστού αρόσιμης γης που διατίθεται σε μη παραγωγικές εκτάσεις και χαρακτηριστικά, συμπεριλαμβανομένης της γης υπό αγρανάπαυση, δεν υπάρχει σχετική υποχρέωση.
2. Για τις εκμεταλλεύσεις που υποχρεούνται να τηρούν το πρότυπο ΚΓΠΚ 8 - πρώτη απαίτηση, ισχύουν τα προβλεπόμενα στην υπουργική απόφαση για την εφαρμογή του καθεστώτος της αιρεσιμότητας, ειδικά για τις εκμεταλλεύσεις που εντάσσονται στο οικολογικό πρόγραμμα Π1-31.2 «Επέκταση της εφαρμογής περιοχών οικολογικής εστίασης».
3. Για όλες τις εκμεταλλεύσεις ανεξαρτήτως μεγέθους, αγροτεμάχια που γειτνιάζουν με υδάτινους όγκους υποχρεούνται στην τήρηση του προτύπου ΚΓΠΚ 4 - Δημιουργία ζωνών ανάσχεσης κατά μήκος υδάτινων όγκων, όπως αυτό εξειδικεύεται στην υπουργική απόφαση για την εφαρμογή του καθεστώτος της αιρεσιμότητας.
Δράση 31.2-Α Περιοχές οικολογικής εστίασης
Το μέγιστο ύψος ενίσχυσης ορίζεται ως εξής:
Χειμερινά σιτηρά - 10 ευρώ/εκτάριο (1 ευρώ/στρέμμα)
Αραβόσιτος - 37 ευρώ/εκτάριο (3,7 ευρώ/στρέμμα)
Βαμβάκι - 16 ευρώ/εκτάριο (1,6 ευρώ/στρέμμα)
Οι ενισχύσεις αφορούν το σύνολο των αγροτεμαχίων στα οποία δηλώνεται η δράση με τις επιλέξιμες καλλιέργειες.
Επίσης πρόσθετη ενίσχυση μπορεί να δοθεί στην περίπτωση εγκατάστασης φυτών που προσελκύουν ωφέλιμα έντομα ή έντομα-επικονιαστές που κυμαίνεται από 1,5 €/στρ. έως 4,2 €/στρ.
Στο πλαίσιο της δράσης, οι γεωργοί υποχρεούνται να μετατρέψουν τουλάχιστον το 10% της αρόσιμης γης με τις επιλέξιμες στη δράση καλλιέργειες, σε περιοχή οικολογικής εστίασης, δηλαδή σε μη παραγωγικές εκτάσεις και χαρακτηριστικά, συμπεριλαμβανομένης της γης υπό αγρανάπαυση, καθώς και σε εκτάσεις που καλλιεργούνται με φυτά που δεσμεύουν άζωτο (ψυχανθή) χωρίς τη χρήση χημικών φυτοπροστατευτικών προϊόντων.
Στοιχεία που συνιστούν περιοχή οικολογικής εστίασης:
α) οι μη παραγωγικές εκτάσεις και χαρακτηριστικά συμπεριλαμβανομένης της γης υπό αγρανάπαυση, καθώς και
β) εκτάσεις που καλλιεργούνται με φυτά που δεσμεύουν άζωτο (ψυχανθή) χωρίς τη χρήση χημικών φυτοπροστατευτικών προϊόντων.
Μη παραγωγικές περιοχές εκτάσεων είναι:
- Τάφροι (Εξαιρούνται τα κανάλια που κατασκευάζονται από σκυρόδεμα)
- Φυσικά Πρανή, ζώνες ανάσχεσης
- Θαμνοστοιχίες,
- Εκτάσεις γης σε αγρανάπαυση
- Ρέματα
- Αναβαθμίδες
Αυτό που θα πρέπει να προσέξουν οι παραγωγοί είναι οι ανωτέρω εκτάσεις να συμπεριλαμβάνονται στο υπόβαθρο της ΕΑΕ 2023.
Αζωτοδεσμευτικά είδη (ψυχανθή):
i. Medicago sativa (Μηδική)
ii. Phaseolus spp. (Φασόλια)
iii. Vigna spp. (Μαυρομάτικα κ.α.)
iv. Lotus corniculatus (Λωτός)
v. Cicer spp. (Ρεβύθια)
vi. Trifolium spp. (Τριφύλλια)
vii. Vicia faba (Βρώσιμα κουκιά)
viii. Lens culinaris (Φακές)
ix. Lupinus spp. (Λούπινα)
x. Pisum spp. (Μπιζέλια)
xi. Vicia spp. (Βίκος κ.α.)
Εφόσον επιλεγεί η συγκεκριμένη δράση η σπορά των αζωτοδεσμευτικών ειδών θα πρέπει να αποδεικνύεται με τιμολόγια αγοράς πιστοποιημένου σπόρου.
Δράση 31.2-Β Περιοχές οικολογικής εστίασης με φυτά ξενιστές
Το μέγιστο ύψος ενίσχυσης ορίζεται ως εξής:
Χειμερινά σιτηρά
για δημιουργία περιοχών οικολογικής εστίασης - 10 ευρώ/εκτάριο (1 ευρώ/στρέμμα)
για εμπλουτισμό των περιοχών οικολογικής εστίασης με φυτά ξενιστές - 5 ευρώ/εκτάριο (0,5 ευρώ/στρέμμα)
Σύνολο 15 ευρώ/εκτάριο (1,5 ευρώ/στρέμμα)
Αραβόσιτος
για δημιουργία περιοχών οικολογικής εστίασης - 37 ευρώ/εκτάριο (3,7 ευρώ/στρέμμα)
για εμπλουτισμό των περιοχών οικολογικής εστίασης με φυτά ξενιστές - 5 ευρώ/εκτάριο (0,5 ευρώ/στρέμμα)
Σύνολο 42 ευρώ/εκτάριο (4,2 ευρώ/στρέμμα)
Βαμβάκι
για δημιουργία περιοχών οικολογικής εστίασης - 16 ευρώ/εκτάριο (1,6 ευρώ/στρέμμα)
για εμπλουτισμό των περιοχών οικολογικής εστίασης με φυτά ξενιστές - 5 ευρώ/εκτάριο (0,5 ευρώ/στρέμμα)
Σύνολο 21 ευρώ/εκτάριο (2,1 ευρώ/στρέμμα)
Φυτά ξενιστές δύναται να είναι:
α) Μίγματα αποτελούμενα από δύο (2) τουλάχιστον από τα παρακάτω καλλιεργούμενα είδη:
- κορίανδρος (Coriandrum sativum), άνηθος (Αnethum graveolens), γλυκάνισος (Pimpinella anisum) από την Οικογένεια των Σελινοειδών (Αpiaceae)
- ρόκα (Eruca sativa) από την Οικογένεια των Σταυρανθών (Βrassicaceae)
- βίκος (Vicia sativa), μπιζέλι (Pisum sativum), κουκί (Vicia faba) (σε μικρό ποσοστό στο μίγμα), λαθούρι (Lathyrus spp.), τριφύλλια (Trifolium spp.) από την Οικογένεια των Ψυχανθών (Fabaceae)
β) Είδη από την αυτοφυή βλάστηση, με αναγνωρισμένα καλή προσέλκυση σε επικονιαστές και άλλα ωφέλιμα έντομα, εφόσον φύονται σε ικανούς πληθυσμούς και δεν αποτελούν ζιζάνια για τις εκάστοτε καλλιέργειες. Σε αυτά ανήκουν τα κάτωθι είδη:
- άγριο καρότο (Daucus carota), ασπροκέφαλο (Αmmi majus), άγριος μάραθος (Foeniculum vulgare), από την Οικογένεια των Σελινοειδών (Αpiaceae)
- άγρια ρόκα (Eruca vesicaria), άγριο ραπανάκι (Raphanus raphanistrum), βουνιάς η ροκόμορφη (Βunias erucago), από την Οικογένεια των Σταυρανθών (Βrassicaceae)
- βίκος (Vicia spp), λαθούρι (Lathyrus spp.), τριφύλλια (Trifolium spp.), μηδική (Medicago spp.), από την Οικογένεια των Ψυχανθών (Fabaceae)
- μεγάλη κίτρινη μαργαρίτα ή χρυσάνθεμο το στεφανωματικό (Glebionis coronaria), άγρια καλέντουλα (Calendula arvensis), ανθεμίδα ή μαργαρίτα (Αnthemis sp.), χαμομήλι (Matricaria chamomila), κενταύρια (Centaurea spp.), κρηπίδα ή γεράκι (Crepis spp.), αγριο-ράδικο ή πικραλίδα ή ταραξάκο (Taraxacum officinale), ζοχός (Sonchus oleraceus), από την Οικογένεια των Σύνθετων ή Αστεροειδών (Αsteraceae)
- μπουράντζα ή βοράντζα ή μποράγο (Βorago officinalis), έχιο (Echium spp.), από την Οικογένεια των Βοραγινοειδών (Βoraginaceae)
- λάμιο (Lamium spp.), από την Οικογένεια των Χειλανθών (Lamiaceae)
- σκαμπιόζα (Scabiosa sp.), κναουτία (Knautia sp.), από την Οικογένεια των Αιγοκλιματίδων (Caprifoliaceae)
- γεράνι (Geranium spp.), ερωδιός ο γερανοειδής (Erodium spp.), από την Οικογένεια των Γερανιϊδών (Geraniaceae)
- βερονίκη (Veronica sp.), από την Οικογένεια των Σκροφουλαριϊδών (Scrophulariaceae).
Επισυναπτόμενα δικαιολογητικά
Τιμολόγια αγοράς του μίγματος πιστοποιημένων σπόρων για τα φυτά-ξενιστές επικονιαστών. Δεν αφορά την αυτοφυή βλάστηση.