Πάμε για μια τραγική έως και απαράδεκτη πληρωμή την Μεγάλη Εβδομάδα, πολλοί δεν θα δουν τα χρήματα των ενισχύσεων

Συνεχίζει ο ΑγροΤύπος το ρεπορτάζ που αφορά τα μηνύματα της ΑΑΔΕ προς τους παραγωγούς, για την επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών των αγροτικών ενισχύσεων.

Θυμίζουμε ότι η ΑΑΔΕ το τελευταίο διάστημα στέλνει μηνύματα στους παραγωγούς, στα οποία αναφέρει ότι μετά την ολοκλήρωση των διοικητικών, επιτόπιων και διασταυρωτικών μηχανογραφικών ελέγχων για τις αγροτικές ενισχύσεις έτους ενιαίας ενίσχυσης 2023 (ΕΑΕ 2023) διαπιστώθηκε η μη συμόρφωση με τα κριτήρια επιλεξιμότητας, τις δεσμεύσεις ή άλλες υποχρεώσεις που αφορούν τους όρους χορήγησης της ενίσχυσης ή της στήριξης.

Όπως φαίνεται από τα ΚΥΔ, το προβλημα αφορά σε μεγάλο βαθμό μεταβιβάσεις που έγιναν το 2022 και 2023, οι οποίες είχαν προβλήματα με ΑΤΑΚ και ιδιοκτησιακής κυριότητας αγροτεμαχίων.

Αφορά δηλαδή σε προβλήματα ενεργοποίησης δικαιωμάτων του 2023 λόγω μεταβιβάσεων.

Το πρόβλημα είναι ότι αν οι παραγωγοί προχωρήσουν σε ενστάσεις τότε η ΑΑΔΕ τους βάζει σε έλεγχο. Αυτό όμως σημαίνει ότι ο παραγωγός θα χάσει το σύνολο των πληρωμών των αγροτικών ενισχύσεων του έτους.

Δηλαδή οι παραγωγοί, που έχουν μεγάλη έλλειψη οικονομικής ρευστότητας αυτή την περίοδο, θα βρεθούν στον κίνδυνο να μπλοκαριστεί το σύνολο των πληρωμών ενισχύσεων αν δεν συμμορφωθούν στο αίτημα της ΑΑΔΕ για την επιστροφή των χρημάτων.

Σε μια περίοδο όπου η υγειονομική ασφάλεια της ζωικής παραγωγής βρίσκεται στο επίκεντρο, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προχώρησε στην επικαιροποίηση του Οδηγού εφαρμογής συστήματος βάσει των αρχών HACCP στα σφαγεία οπληφόρων.

Η παρέμβαση αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο ενίσχυσης των μέτρων βιοασφάλειας, με στόχο την πρόληψη και τον περιορισμό της διασποράς ζωικών νοσημάτων, λαμβάνοντας υπόψη τα τρέχοντα επιδημιολογικά δεδομένα. Πρόκειται για μια τεχνική επικαιροποίηση, η οποία δεν αλλάζει τη φιλοσοφία του υφιστάμενου πλαισίου, αλλά ενισχύει συγκεκριμένες διαδικασίες που κρίνονται κρίσιμες για τη δημόσια υγεία και τη λειτουργία της αγοράς.

Τι προβλέπει ο Οδηγός

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, ο Οδηγός καθορίζει τις ελάχιστες απαιτήσεις που οφείλουν να εφαρμόζουν οι σφαγειοτεχνικές εγκαταστάσεις, στο πλαίσιο της ενωσιακής και εθνικής νομοθεσίας.

Ειδικότερα περιλαμβάνει:

την εφαρμογή συστημάτων αυτοελέγχου βάσει των αρχών HACCP
την αναγνώριση και διαχείριση βιολογικών, χημικών και φυσικών κινδύνων
τον διαχωρισμό καθαρών και ακάθαρτων ζωνών για την αποφυγή επιμολύνσεων
την τήρηση αυστηρών κανόνων υγιεινής για προσωπικό, εξοπλισμό και εγκαταστάσεις
τη διασφάλιση της ιχνηλασιμότητας και της ασφαλούς διαχείρισης ζωικών υποπροϊόντων

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα μέτρα καθαρισμού και απολύμανσης, τα οποία αποτελούν βασικό παράγοντα για την πρόληψη της διασποράς μεταδοτικών νοσημάτων, ιδίως μέσω οχημάτων μεταφοράς ζώντων ζώων και εξοπλισμού.

Η βασική αλλαγή: νέο έντυπο για τα οχήματα

Στο πλαίσιο της επικαιροποίησης, ενισχύονται οι διαδικασίες καθαρισμού και απολύμανσης των οχημάτων μεταφοράς ζώντων ζώων, με την προσθήκη ειδικού εντύπου τεκμηρίωσης. Συγκεκριμένα, εντάσσεται το έντυπο καταγραφής ποσότητας απολυμαντικού οχημάτων (Ε23), το οποίο αποσκοπεί στην τεκμηριωμένη παρακολούθηση της χρήσης απολυμαντικών και στη διασφάλιση της ορθής εφαρμογής των μέτρων βιοασφάλειας.

Παράλληλα, υπενθυμίζονται οι υποχρεώσεις τήρησης αρχείων:

η βεβαίωση καθαρισμού και απολύμανσης των οχημάτων διατηρείται για ένα (1) έτος στο αρχείο του οχήματος και
το αρχείο του προγράμματος HACCP του σφαγείου τηρείται για τρία (3) έτη.

Στο πλαίσιο αυτό, το Υπουργείο καλεί τις σφαγειοτεχνικές εγκαταστάσεις να εφαρμόζουν πλήρως τις προβλεπόμενες διαδικασίες, ενισχύοντας την επιχειρησιακή ετοιμότητα απέναντι σε υγειονομικούς κινδύνους, όπως η διασπορά του αφθώδους πυρετού, της ευλογιάς και της πανώλης των μικρών μηρυκαστικών.

Ο οδηγός βρίσκεται αναρτημένος εδώ.

Για τους κτηνοτρόφους αναμένεται μια ακόμη πληρωμή, όπως προανήγγειλε ο πρωθυπουργός.

Συγκεκριμένα ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, κάνοντας την ανασκόπηση του Μαΐου, ανέφερε τα εξής: «Την περασμένη Τρίτη έγινε και η πρώτη πληρωμή αποζημιώσεων ύψους 22.757.594,65 ευρώ σε 849 κτηνοτρόφους των οποίων τα ζώα θανατώθηκαν λόγω ευλογιάς και αφθώδους πυρετού. Οι αποζημιώσεις καταβλήθηκαν απευθείας στους κτηνοτρόφους, σύμφωνα με τα στοιχεία που υπέβαλαν οι Περιφέρειες, με τα περισσότερα χρήματα να κατευθύνονται στη Θεσσαλία. Στη Δυτική Ελλάδα οι αποζημιώσεις θα πιστωθούν εντός των προσεχών ημερών».

Επίσης, σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου αναμένεται μέσα στον Μάιο να πληρωθεί το χαμένο εισόδημα στους κτηνοτρόφους, που φτάνει τα 70 ευρώ για πρόβατα και αίγες άνω των 6 μηνών και τα 35 ευρώ για νεότερα ζώα ή ζώα αναπαραγωγής. Η αποζημίωση αυτή είναι συμπληρωματική και αφορά αποκλειστικά το διαφυγόν εισόδημα που έχουν οι κτηνοτρόφοι.

Σε αναμονή είναι ακόμη μια πληρωμή ενίσχυσης de minimis για την αγορά των ζωοτροφών, λόγω του εγκλεισμού των ζώων στους στάβλους. Αυτή για να έχει νόημα θα πρέπει να γίνει μέχρι τα αλώνια, ώστε να μπορέσουν οι κτηνοτρόφοι να αγοράσουν σε χαμηλές τιμές. Σε αντίθετη περίπτωση αν καθυστερήσει θα αναγκαστούν να αγοράσουν από το εμπόριο σε υψηλότερες τιμές. Η προηγούμενη πληρωμή για ενίσχυση ζωοτροφών (de minimis) είχε γίνει τον Δεκέμβριο του 2025, που πιστώθηκαν 25,3 εκατομμύρια ευρώ στους λογαριασμούς 42.982 δικαιούχων.

Επίσης μέσα στον Μάιο αναμένεται να γίνει πληρωμή συνδεδεμένων ενισχύσεων στους κτηνοτρόφους αλλά και στους υπόλοιπους δικαιούχους.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, αναμένεται να πιστωθούν η συνδεδεμένη για: α) Αραβόσιτο, β) Ρύζι, γ) Σπόροι σποράς, δ) Πορτοκάλι χυμοποίησης, ε) Όσπρια, στ) Κορινθιακή Σταφίδα, ζ) Μήλα, η) Πρωτεινούχα Κτηνοτροφικά, θ) Πρωτεινούχα Σανοδοτικά, ι) Βιομηχανική Ντομάτα, ια) Ζωικό Αιγοπρόβατα, ιβ) Ζωικό Βοοειδή.

Ακόμη μια πληρωμή αναμένεται μέσα στον Μάιο θα αφορά τις εκκρεµότητες ενισχύσεων παλαιότερων ετών (αιτήσεις έτους 2018).

Μια ακόμη πληρωμή - που ήταν να γίνει πριν την Πρωτομαγιά αλλά δεν έγινε - αφορά τα de minimis μηδικής. Για να γίνει αυτή η πληρωμή θα πρέπει άμεσα να δημοσιευτεί σε ΦΕΚ η σχετική απόφαση.

Στο μεταξύ αν και έχει ξεκινήσει η συλλογή ΑΦΜ από την ΑΑΔΕ των δικαιούχων για τα Οικολογικά Σχήματα, είναι πολύ δύσκολο να γίνει - μέχρι τα τέλη Μαΐου - η πληρωμή των 545 εκατ. ευρώ (425 εκατ. ευρώ για Οικολογικά Σχήματα και 120 εκατ. ευρώ που έχουν δεσµευθεί από την βασική του 2025 για ανατακατανοµή στους καλλιεργητές σιτηρών και βάµβακος). Εκτός αν γίνει πληρωμή από την ΑΑΔΕ χωρίς ελέγχους.

Οι αγρότες καλούνται να βάλουν βαθιά το χέρι στην τσέπη, μια εποχή που το κόστος έχει αυξηθεί στα ύψη σε όλες τις παραγωγές, για την επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά που αφορούν αγροτικές ενισχύσεις.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του ΑγροΤύπου, αυτή την περίοδο η ΑΑΔΕ στέλνει μηνύματα στους παραγωγούς, στα οποία αναφέρει ότι μετά την ολοκλήρωση των διοικητικών, επιτόπιων και διασταυρωτικών μηχανογραφικών ελέγχων για τις αγροτικές ενισχύσεις έτους ενιαίας ενίσχυσης 2023 (ΕΑΕ 2023) διαπιστώθηκε η μη συμόρφωση με τα κριτήρια επιλεξιμότητας, τις δεσμεύσεις ή άλλες υποχρεώσεις που αφορούν τους όρους χορήγησης της ενίσχυσης ή της στήριξης.

Από την πλευρά τους οι παραγωγοί δηλώνουν στον ΑγροΤύπο ότι δεν έχουν καμιά ενημέρωση από την ΑΑΔΕ σε ποιο αγροτεμάχιο υπάρχει πρόβλημα. «Να μας ενημερώσουν που είναι το πρόβλημα στο ΟΣΔΕ που κάναμε το 2023 για να τους πληρώσουμε», τονίζουν.

Αυτό σημαίνει ότι προέκυψαν αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά, τα οποία οι συγκεκριμένοι παραγωγοί θα πρέπει να τα επιστρέψουν, σύμφωνα με το ισχύον ενωσιακό και εθνικό κανονιστικό πλαίσιο. Η επιστολή αναφέρει ακόμη τα ποσά που καλούνται να επιστρέψουν.

Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, οι παραγωγοί επίσης μπορούν να ενημερωθούν για τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά στην ειδική εφαρμογή της Γενικής Διεύθυνσης Ελέγχων Ενισχύσεων και Πληρωμών (ΓΔΕΛΕΠ) της ΑΑΔΕ στη διεύθυνση (εδώ), ακολουθώντας στη συνέχεια τη διαδρομή Αχρεώστητα Βεβαίωση Οφειλών - Οικονομικό έτος 2026 - ενημέρωση οφειλών.

Μέσω της συγκεκριμένης εφαρμογής η ΑΑΔΕ αναφέρει ότι οι παραγωγοί έχουν τη δυνατότητα να υποβάλλουν τις σχετικές παρατηρήσεις τους, επισυνάπτοντας αποδεικτικά στοιχεία, που υποστηρίζουν τις ενστάσεις τους.

Με σκοπό τη στήριξη καίριων κλάδων της οικονομίας που είναι οι πλέον εκτεθειμένοι στις επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή, εγκρίθηκε από την Κομισιόν το προσωρινό και στοχευμένο, όπως επισημαίνεται, πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων (METSAF).

Για τη γεωργία και την αλιεία, τα κράτη μέλη θα μπορούν να αντισταθμίζουν έως και το 70% του πρόσθετου κόστους ενός δικαιούχου που οφείλεται στην αύξηση των τιμών των καυσίμων και των λιπασμάτων η οποία προκλήθηκε από την κρίση. Η αύξηση των τιμών θα καθορίζεται από κάθε κράτος μέλος μέσα από την εξέταση της διαφοράς μεταξύ της σχετικής τιμής της αγοράς και μιας ισχύουσας ιστορικής τιμής αναφοράς. Στη συνέχεια, το συνολικό πρόσθετο κόστος θα υπολογίζεται με βάση την τρέχουσα ή την τελευταία κατανάλωση του δικαιούχου πριν από την κρίση.

Συγκεκριμένα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε, στις 29 Απριλίου 2026, ένα προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων που επιτρέπει στα κράτη μέλη να στηρίξουν τους πιο εκτεθειμένους τομείς της οικονομίας, τη γεωργία, την αλιεία, τις μεταφορές και τις ενεργοβόρες βιομηχανίες.

Το Προσωρινό Πλαίσιο Κρατικών Ενισχύσεων για την Κρίση στη Μέση Ανατολή (METSAF) είναι ένα στοχευμένο και προσωρινό πλαίσιο για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης στους τομείς που έχουν πληγεί περισσότερο.

Θα ισχύει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, ενώ με βάση τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τη γενική κατάσταση, η Κομισιόν θα επανεξετάσει το περιεχόμενο, το πεδίο και την διάρκεια εφαρμογής του.

Όπως τονίζει η Επιτροπή, η στήριξη μπορεί να λάβει διάφορες μορφές. Αυτό περιλαμβάνει ενισχύσεις βάσει πραγματικής κατανάλωσης για την κάλυψη μέρους των αυξήσεων τιμών σε καύσιμα ή λιπάσματα, καθώς και μια απλοποιημένη προσέγγιση για μικρά ποσά ενίσχυσης.

Το METSAF επιτρέπει στα κράτη μέλη να παρέχουν βοήθεια σε εταιρείες στον τομέα της γεωργίας, της αλιείας και των μεταφορών (οδικές, σιδηροδρομικές, εσωτερικές πλωτές μεταφορές και ενδοενωσιακές θαλάσσιες μεταφορές μικρών αποστάσεων):

• έως και 70% του πρόσθετου κόστους λόγω της αύξησης των τιμών των καυσίμων και των λιπασμάτων που προκλήθηκε από την κρίση, επαληθευμένο σε επίπεδο δικαιούχου
• έως 50.000 ευρώ βάσει μιας γενικής εκτίμησης της κατανάλωσης καυσίμων στον τομέα, λαμβάνοντας υπόψη σχετικές προσεγγιστικές μεταβλητές.

Για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες, η ένταση ενίσχυσης για το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας μπορεί να αυξηθεί από 50% έως και 70%, καλύπτοντας έως το 50% της συνολικής κατανάλωσης. Δεν απαιτούνται επιπλέον δεσμεύσεις για απανθρακοποίηση.

Τα μέτρα αυτά θα πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή, η οποία θα τα εγκρίνει ταχέως.

Η Επιτροπή είναι επίσης έτοιμη να εξετάσει κατά περίπτωση προσωρινά μέτρα που μπορεί να περιλαμβάνουν επιδοτήσεις στο κόστος καυσίμων για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φυσικό αέριο, με στόχο τη μείωση του συνολικού κόστους ηλεκτρικής ενέργειας.

«Η επίτευξη μιας καθαρής οικονομίας είναι αυτό που θα μας προστατεύσει από τις ενεργειακές κρίσεις του μέλλοντος. Η ενεργειακή μετάβαση παραμένει η πιο αποτελεσματική στρατηγική για την αυτονομία, την ανάπτυξη και την ανθεκτικότητα της Ευρώπης. Παρ' όλα αυτά, οι πρόσφατες αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας απαιτούν άμεση αντίδραση. Το METSAF επιτρέπει εύκολα εφαρμόσιμες λύσεις που θα στηρίξουν τη συνεχή ανάπτυξη βασικών τομέων της ΕΕ, όπως η γεωργία, η αλιεία και οι μεταφορές, μετριάζοντας τις επιπτώσεις της κρίσης», δήλωσε η κ. Τερέζα Ριμπέρα, Εκτελεστική Αντιπρόεδρος για την Καθαρή, Δίκαιη και Ανταγωνιστική Μετάβαση.

Ιστορικό

Στα συμπεράσματά του, της 19η Μαρτίου 2026, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζήτησε στοχευμένα προσωρινά μέτρα για την αντιμετώπιση των πρόσφατων απότομων αυξήσεων των τιμών των εισαγόμενων ορυκτών καυσίμων. Επιπλέον, απηχώντας την επιστολή της προέδρου της Επιτροπής, της 16ης Μαρτίου 2026, το Συμβούλιο ζήτησε τη λήψη μέτρων για τη μείωση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας και την αντιμετώπιση της υπερβολικής αστάθειας βραχυπρόθεσμα.

Το METSAF αποτελεί μία από τις πρωτοβουλίες που πρότεινε η Επιτροπή για την αντιμετώπιση αυτών των ανησυχιών. Για τον σχεδιασμό του ζητήθηκε η γνώμη των κρατών μελών.

Το METSAF συμπληρώνει τις ευρείες δυνατότητες των κρατών μελών να θεσπίζουν μέτρα σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις. Για παράδειγμα, οι κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις επιτρέπουν στα κράτη μέλη να βοηθούν τις επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν ελλείψεις ρευστότητας και τις επιχειρήσεις που χρειάζονται επείγουσα ενίσχυση διάσωσης. Επιπλέον, το άρθρο 107 παράγραφος 2 στοιχείο β) της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ επιτρέπει στα κράτη μέλη να αποζημιώνουν εταιρείες για ζημίες που προκαλούνται άμεσα από έκτακτο γεγονός.

Για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης στη Μέση Ανατολή, τα κράτη μέλη μπορούν να συνεχίσουν να βασίζονται στους ειδικούς κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις που ισχύουν για τους τομείς οι οποίοι καλύπτονται από το METSAF.

Για τον τομέα της γεωργίας, οι υφιστάμενες δυνατότητες περιλαμβάνουν τον κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία στον γεωργικό τομέα ή τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις στον γεωργικό και τον δασοκομικό τομέα και στις αγροτικές περιοχές.

Για τον τομέα της αλιείας, οι ενισχύσεις είναι δυνατό να απαλλάσσονται από την υποχρέωση κοινοποίησης σύμφωνα με τον κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία στον τομέα της αλιείας ή να κοινοποιούνται σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις στον τομέα της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας.

Προωθείται ειδική νομοθετική ρύθμιση, η οποία εισάγει τεκμήριο προσωρινής αναγνώρισης αγροτικής χρήσης για εκτάσεις που καλλιεργούνται πραγματικά και δηλώνονται στο ΟΣΔΕ τα τελευταία τέσσερα έτη, ακόμη και αν εκκρεμούν ζητήματα ιδιοκτησίας.

Αυτό ανακοίνωσε στην Βουλή ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Ιωάννης Ανδριανός, απαντώντας σε σχετική ερώτηση του βουλευτή Ροδόπης της Νέας Αριστεράς, Οζγκιούρ Φερχάτ με θέμα «Αποκλεισμός αγροτών της Περιφερειακής Ενότητας Ροδόπης από αγροτικές ενισχύσεις λόγω ζητημάτων Κτηματολογίου».

Με αυτό τον τρόπο η κυβέρνηση προσπαθεί να βρει λύση στο πρόβλημα με τον κωδικό σφάλματος 54350, εξαιτίας του οποίου οδηγούνται σε απώλεια ενισχύσεων χιλιάδες παραγωγοί σε όλη την χώρα.

Στόχος της ρύθμισης είναι να μη χάνονται ενισχύσεις για πραγματικούς παραγωγούς μέχρι να ολοκληρωθούν οι σχετικές διαδικασίες.

Παράλληλα, προβλέπεται ειδική διαδικασία ένστασης, μέσω της οποίας οι παραγωγοί θα μπορούν να προσκομίζουν αποδεικτικά στοιχεία (συμβόλαια, διοικητικές πράξεις, μισθωτήρια κ.ά.), ώστε να τεκμηριώνεται η νόμιμη χρήση των εκτάσεων και να αποκαθίσταται η επιλεξιμότητά τους για ενισχύσεις.

Ο κ. Ανδριανός διευκρίνισε ότι η εν λόγω ρύθμιση δεν απονέμει κυριότητα ούτε υποκαθιστά τις διαδικασίες του Κτηματολογίου ή της Δικαιοσύνης, αλλά αποτελεί προσωρινή και πρακτική λύση για τη στήριξη των αγροτών, με στόχο την αποφυγή αδικιών λόγω διοικητικών εκκρεμοτήτων.

Κατά την τοποθέτησή του, ο κ. Φερχάτ ανέδειξε ότι χιλιάδες αγροτεμάχια, τα οποία καλλιεργούνται επί δεκαετίες και δηλώνονται κανονικά από τους παραγωγούς, εμφανίζονται πλέον ως ιδιοκτησία του Ελληνικού Δημοσίου λόγω διασταυρώσεων στοιχείων μεταξύ του Κτηματολογίου, της ΑΑΔΕ και του ΟΠΕΚΕΠΕ. Όπως τόνισε, η εμφάνιση του κωδικού σφάλματος 54350 είχε ως αποτέλεσμα οι εκτάσεις να χαρακτηρίζονται μη επιλέξιμες, οδηγώντας σε απώλεια ενισχύσεων για περίπου 200.000 παραγωγούς πανελλαδικά.

Ο βουλευτής υπογράμμισε ότι πρόκειται για διοικητικό πρόβλημα και όχι για ευθύνη των αγροτών, καθώς οι ίδιοι διαθέτουν νόμιμους τίτλους ιδιοκτησίας, δηλώνουν τις εκτάσεις τους στο Ε9 και καταβάλλουν κανονικά ΕΝΦΙΑ. Παράλληλα, έθεσε κρίσιμα ερωτήματα προς την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου σχετικά με την αποκατάσταση των πληρωμών, τη διαδικασία επίλυσης του προβλήματος και τον κίνδυνο απώλειας περιουσιακών δικαιωμάτων.

Να θυμίσουμε ότι ο ΑγροΤύπος είχε κάνει σχετικό ρεπορτάζ για τα σημαντικά που προβλήματα αντιμετωπίζουν πολλοί παραγωγοί που είναι απλήρωτοι λόγω σφάλματος στο ΟΣΔΕ με κωδικό 54350 (για εκτάσεις ψηφιοποιημένων αγροτεμαχίων εντός λειτουργούντος Κτηματολογίου με κύριο φορέα το Ελληνικό Δημόσιο).

Το πρόβλημα είναι ότι φαίνεται από τον έλεγχο που έκαναν ότι τις συγκεκριμένα αγροτεμάχια τα διεκδικεί το ελληνικό δημόσιο. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να βγαίνουν μη επιλέξιμα (κόκκινα) λόγω ιδιοκτησιακού καθεστώτος.

Αξίζει να σημειώσουμε ότι το μπλόκο στις πληρωμές με τον συγκεκριμένο κωδικό ενσωματώθηκε στο σύστημα μετά την ολοκλήρωση των δηλώσεων ΟΣΔΕ και μετά την πληρωμή της προκαταβολής στους παραγωγούς, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει σήμερα δυνατότητα να γίνουν κάποιες διορθώσεις.

Την ώρα που η ανησυχία γύρω από τον αφθώδη πυρετό παραμένει υψηλή στον κτηνοτροφικό κόσμο, επιτήδειοι φαίνεται να εκμεταλλεύονται την κατάσταση, επιχειρώντας να αποσπάσουν προσωπικά στοιχεία από παραγωγούς μέσω τηλεφωνικών κλήσεων. Για το ζήτημα αυτό, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων εφιστά την προσοχή των κτηνοτρόφων, διευκρινίζοντας παράλληλα τον ρόλο των αρμόδιων υπηρεσιών. 

Τι αναφέρει το Υπουργείο

Σε σχετική ανακοίνωσή του, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ενημερώνει τους κτηνοτρόφους και όλους τους εμπλεκόμενους στον πρωτογενή τομέα ότι έχουν εντοπιστεί περιστατικά τηλεφωνικών επικοινωνιών από άγνωστα άτομα, τα οποία προσποιούνται ότι ενεργούν εκ μέρους υπηρεσιών ή εργαστηρίων και ζητούν προσωπικά δεδομένα, με πρόσχημα την ενημέρωση για αποτελέσματα εξετάσεων σχετικών με τον αφθώδη πυρετό.

Οι πρακτικές αυτές συνιστούν πιθανή απόπειρα εξαπάτησης (phishing) και δεν συνάδουν με τις επίσημες διαδικασίες ενημέρωσης των αρμόδιων αρχών.

Τι επισημαίνεται από τις αρμόδιες αρχές

Σε συνέχεια των παραπάνω, επισημαίνεται ότι οι υπηρεσίες του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και των Περιφερειών δεν ζητούν ποτέ τηλεφωνικά προσωπικά δεδομένα (όπως ΑΜΚΑ ή άλλα ευαίσθητα στοιχεία).

Παράλληλα, καμία ενημέρωση για εργαστηριακά αποτελέσματα δεν πραγματοποιείται μέσω άτυπων τηλεφωνικών κλήσεων από μη ταυτοποιημένες πηγές.

Τονίζεται, τέλος, ότι το μοναδικό αρμόδιο και επίσημο εργαστήριο για την επιβεβαίωση του αφθώδους πυρετού είναι το Εθνικό Εργαστήριο Αναφοράς του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Οδηγίες προς τους κτηνοτρόφους

Στο πλαίσιο αυτό, καλούνται οι κτηνοτρόφοι να επιδεικνύουν ιδιαίτερη προσοχή και να ακολουθούν τις παρακάτω βασικές οδηγίες:

Να μην αποκαλύπτουν προσωπικά ή ευαίσθητα δεδομένα σε τηλεφωνικές κλήσεις από αγνώστους.
Να διακόπτουν άμεσα την επικοινωνία σε περίπτωση υποψίας και να επικοινωνούν οι ίδιοι με τις αρμόδιες υπηρεσίες μέσω των επίσημων τηλεφώνων τους.
Να ενημερώνουν άμεσα τις τοπικές κτηνιατρικές αρχές ή τις αρμόδιες υπηρεσίες σε περίπτωση ύποπτης επικοινωνίας.

Όπως επισημαίνεται, το Υπουργείο έχει ήδη προβεί στις απαραίτητες ενέργειες για τη διερεύνηση του περιστατικού και παρακολουθεί στενά το φαινόμενο.

Μεγάλη αναστάτωση υπάρχει στους παραγωγούς όλης της χώρας με τις καθυστερήσεις των πληρωμών των αγροτικών ενισχύσεων του 2025.

Αυτή την περίοδο δεν υπάρχει καθόλου οικονομική ρευστότητα σε μια εποχή που στην γεωργία έχει αυξηθεί το κόστος καλλιέργειας και στην κτηνοτροφία υπάρχει μεγάλο πρόβλημα από τον υποχρεωτικό εγκλεισμό των ζώων λόγω ζωονόσων.

Οι παραγωγοί δεν μπορούν να πληρώσουν τις οφειλές τους αλλά ούτε και τις υποχρεώσεις τους προς την εφορία, ασφαλιστικά ταμεία και ΕΛΓΑ.

Από την πλευρά του το ΥπΑΑΤ φαίνεται να ακολουθεί την πολιτική που λέει «κάλλιο αργά παρά ποτέ».

Όσον αφορά τις ερχόμενες πληρωμές από την ΑΑΔΕ, πριν την Πρωτοµαγιά έχει ανακοινωθεί ότι θα πιστωθεί η πρώτη δόση της επιστροφής του ΕΦΚ πετρελαίου, µε τον συντελεστή της επιστροφής του ΕΦΚ ως γνωστόν να ανέρχεται στο ποσό των 0,41 ευρώ το λίτρο.

Επίσης αναμένεται να πληρωθούν ενισχύσεις de minimis ύψους 35 εκατ. ευρώ για παραγωγούς μηδικής, με τη σχετική απόφαση να έχει ήδη υπογραφεί από το ΥΠΑΑΤ και να εκκρεμεί η τελική έγκριση από το Υπουργείο Οικονομικών και οι ενισχύσεις για τα Μικρά Νησιά του Αιγαίου, οι οποίες πέρσι ανήλθαν περίπου στα 15 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου μέχρι το τέλος του Μαΐου αναμένεται να πληρωθούν δώδεκα Συνδεδεµένες Ενισχύσεις. Από αυτά, το πριµ σε όσπρια, µηδική-τριφύλλι και κορινθιακή σταφίδα διαµορφώνεται απευθείας στο µέγιστο ποσό, ενώ για τα υπόλοιπα το ποσό ενίσχυσης αναµένεται να κυµανθεί κοντά στις πιστώσεις του έτους ενίσχυσης 2024. Συγκεκριμένα αναμένεται να πιστωθούν η συνδεδεμένη για: α) Αραβόσιτος, β) Ρύζι, γ) Σπόροι σποράς, δ) Πορτοκάλι χυμοποίησης, ε) Όσπρια, στ) Κορινθιακή Σταφίδα, ζ) Μήλα, η) Πρωτεινούχα Κτηνοτροφικά, θ) Πρωτεινούχα Σανοδοτικά, ι) Βιομηχανική Ντομάτα, ια) Ζωικό Αιγοπρόβατα, ιβ) Ζωικό Βοοειδή.

Ακόμη μια πληρωμή αναμένεται μέσα στον Μάιο για τις εκκρεµότητες παλαιότερων ετών (αιτήσεις έτους 2018).

Οι αναμενόμενες πληρωμές για τα Π1-31 Οικολογικά Σχήματα, αν και αρχικά είχε ανακοινωθεί ότι θα τις έκανε η ΑΑΔΕ μέχρι τα τλέλη Μαΐου, τελικά σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου θα πάνε προς τα τέλη Ιουνίου. Μιλάμε για μια καθυστέρηση των πληρωμών που θα έπρεπε σε κανονικές συνθήκες να είχαν γίνει το αργότερο στις αρχές του 2026. Πάντως πολλοί παραγωγοί αναρωτιούνται αν τα χρήματα των Οικολογικών θα έχουν και τόκο καθυστέρησης, όπως συμβαίνει με τις οφειλές προς την εφορία.

Πάντως η ΑΑΔΕ προβλέπει ότι έως το τέλος Ιουνίου 2026 θα έχουν ολοκληρωθεί οι πληρωμές για αιτήσεις αγροτικών ενισχύσεων του 2025 αλλά και εκκρεμότητες προηγούμενων ετών.

Επίσης, υποστηρίζει ότι έως τις 15 Νοεμβρίου, θα έχει ολοκληρωθεί η προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης για το σύνολο των αιτήσεων του ίδιου έτους (ΟΣΔΕ 2026) αν και ακόμη δεν έχει ανοίξει η πλατφόρμα για την κατάθεση των αιτήσεων.

Την κατηγορηματική διαβεβαίωση ότι δεν κινδυνεύει η ροή των αγροτικών επιδοτήσεων παρείχε ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, μιλώντας στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.

Συγκεκριμένα, υπογράμμισε με έμφαση ότι «μπορώ να βάλω το χέρι μου στη φωτιά ότι οι πληρωμές θα συνεχιστούν», ξεκαθαρίζοντας πως η μετάβαση στο νέο σύστημα γίνεται χωρίς να τεθεί σε αμφισβήτηση η χρηματοδότηση των παραγωγών.

Όπως εξήγησε, η διαδικασία αλλαγής του μοντέλου πληρωμών είναι ιδιαίτερα απαιτητική, καθώς «πληρώνουμε ενώ αλλάζουμε», χαρακτηρίζοντάς την «εξαιρετικά δύσκολη» άσκηση.

Σχετικά με τη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ, ανέφερε σκωπτικά ότι όσοι «διαμαρτύρονται για την ευρωπαϊκή εισαγγελία, είναι σαν να διαμαρτύρονται για τον καιρό», αφήνοντας αιχμές κατά των πρόσφατων δηλώσεων που έκαναν μελη της κυβέρνησης κατά της ευρωπαϊκής εισαγγελίας.

Αναφερόμενος στις πληρωμές, σημείωσε ότι μόνο κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα καταβλήθηκαν 250 εκατ. ευρώ, ενώ μέχρι το τέλος Ιουνίου αναμένεται να καταβληθεί αντίστοιχο ποσό και έως το τέλος του έτους το συνολικό ύψος θα προσεγγίσει το 1 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, επανέλαβε τους τρεις βασικούς άξονες – «εργοτάξια» πάνω στα οποία, όπως είπε, κινείται η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.

Ειδικότερα, ο κ. Σχοινάς αναφέρθηκε στην πλήρη αναμόρφωση του συστήματος πληρωμών, με τη μετάβαση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, η οποία, «γίνεται εν κινήσει», όπως ανέφερε. Όπως είπε, κρίσιμο τεστ αυτής της μετάβασης αποτελεί η αξιοπιστία που πρέπει να επιδείξει η χώρα προς την ΕΕ, προκειμένου να μας δώσει τη σχετική πιστοποίηση. «Πρέπει να κάνουμε σε σύντομο χρονικό διάστημα όσα δεν έγιναν επί χρόνια», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η ΕΕ εμφανίζεται διατεθειμένη να δώσει τον αναγκαίο χρόνο προσαρμογής. «Ο ρυθμός είναι υπό διαπραγμάτευση, η κατεύθυνση όχι». Διευκρίνισε, επίσης, ότι οι πληρωμές θα συνεχιστούν κατά τη μεταβατική περίοδο, υπό την προϋπόθεση της τήρησης των κανόνων.

Ως δεύτερο «εργοτάξιο» προσδιόρισε τη διαμόρφωση της νέας ΚΑΠ. Χαρακτήρισε σωστή την καταρχήν πρόταση της ΕΕ και πρόσθεσε ότι προϋπόθεση είναι να καταφέρουμε να ενισχύσουμε την αξιοπιστία της Ελλάδας. «Εάν προχωρήσουμε στην αναδιάταξη του συστήματος πληρωμών, θα δυναμώσουμε και τη φωνή μας στην Ευρώπη», δήλωσε.

Τρίτο σημαντικό «εργοτάξιο» για τον κ. Σχοινά είναι η μάχη κατά των επιζωοτιών, καθώς σήμερα στη Λέσβο δίνεται μία μεγάλη μάχη κατά του αφθώδους πυρετού. Όπως σημείωσε, οι έλεγχοι έχουν ενταθεί, ενώ βασικός στόχος είναι ο περιορισμός της εξάπλωσης του ιού. Αυτή η μάχη δεν έχει κριθεί είπε, ενώ έκανε λόγο για την ανάγκη σφαγιασμού θετικών στη νόσο ζώων αλλά και προληπτικών εμβολιασμών. «Στόχος μας είναι η ομαλοποίηση της κατάστασης στη Λέσβο, χωρίς καμία έκπτωση στους ελέγχους και την επιτήρηση», δήλωσε.

Όσον αφορά τη συμφωνία Mercosur (Κοινή Αγορά του Νότου), εκτίμησε ότι αυτή θα φέρει περισσότερες ευκαιρίες παρά κινδύνους. «Τα δικά μας προϊόντα ποιότητας δεν έχουν τίποτα να φοβηθούν, αντιθέτως θα πολλαπλασιάσουν τις αγορές τους», δήλωσε. «Ο αγροτικός τομέας στην Ελλάδα, έχει ένα λαμπρό μέλλον που δεν έχουμε διαμορφώσει ακόμα. Υπάρχει προοπτική στον πρωτογενή τομέα», συνέχισε ο κ. Σχοινάς.

Επισιτιστική ασφάλεια και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση

Σε επόμενο πάνελ που ακολούθησε με την κυρία Gelsomina Vigliotti, Αντιπρόεδρο στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), ο Υπουργός ανέλυσε τις παραμέτρους για την επισιτιστική ασφάλεια.

Ειδικότερα, αναφέρθηκε στην ανάγκη αντιμετώπισης των συνεπειών της κλιματικής κρίσης, την αποφυγή του προστατευτισμού, αλλά και την ενίσχυση της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Παράλληλα, παρουσίασε τις δυνατότητες που σχεδιάζει η ΕΕ μέσω μιας ποικιλίας χρηματοδοτικών εργαλείων για την ενίσχυση των ευκαιριών, της συνοχής και της ανταγωνιστικότητας.

Ο Υπουργός μίλησε επίσης για τον ψηφιακό μετασχηματισμό του πρωτογενούς τομέα και τη χρήση νέων τεχνολογιών, επαναλαμβάνοντας τη σημασία της μεταρρύθμισης του συστήματος πληρωμών.

Συνεχίζοντας, στάθηκε στην ανάγκη υπέρβασης των διαρθρωτικών αδυναμιών του πρωτογενούς τομέα, επισημαίνοντας ότι «το μέλλον της ελληνικής γεωργίας δεν μπορεί να είναι μόνο οι πληρωμές», αλλά απαιτεί ένα ευρύτερο μοντέλο ανάπτυξης. 

Από την πλευρά της η κυρία Vigliotti επεσήμανε ότι ο πρωτογενής τομέας αποτελεί βασική προτεραιότητα για τις χρηματοδοτήσεις των θεσμών της ΕΕ και της EIB. Όπως έκανε γνωστό, μέχρι σήμερα έχουν διατεθεί περί τα 8 δισεκατομμύρια ευρώ προκειμένου να στηριχθούν οι αγρότες απέναντι στις συνέπειες της κλιματικής κρίσης αλλά και να αναπτύξουν ψηφιακές τεχνολογίες και ΤΝ στην αγροτική παραγωγή.

Επιπλέον, αναφέρθηκε στη χρηματοπιστωτική διαμεσολάβηση που προσφέρει η Τράπεζα, με στόχο τη διασφάλιση ευέλικτων και χαμηλότοκων δανείων, επισημαίνοντας ότι επιπλέον 3 δισ. ευρώ είναι διαθέσιμα για την αγροτική παραγωγή.

Σε σταθερή ροή γίνονται οι πληρωμές των αγροτικών ενισχύσεων υποστηρίζει σε ανακοίνωσή της η ΑΑΔΕ.

Συνολικά 228,8 εκατ. ευρώ κατέβαλε η ΑΑΔΕ, για την περίοδο 01/01/2026 έως 18/04/2026, σε 148.389 μοναδικούς δικαιούχους αγροτικών ενισχύσεων.

Μέσω των συμψηφισμών, η ΓΔΕΛΕΠ (πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ) ανέκτησε περίπου 1,2 εκατ. ευρώ από οφειλέτες, επιστρέφοντας παράλληλα περίπου 616 χιλιάδες ευρώ σε δικαιούχους.

Το τελικό αποτέλεσμα είναι ένα καθαρό δημοσιονομικό όφελος άνω των 600 χιλιάδων ευρώ, χωρίς πρόσθετο διοικητικό κόστος, τονίζει η ΑΑΔΕ.

Η μηνιαία εξέλιξη των πληρωμών μέσα από διαδικασία ελέγχων είναι η εξής:

• Ιανουάριος:  27,3 εκατ. ευρώ σε 17.612 μοναδικούς δικαιούχους
• Φεβρουάριος: 2,9 εκατ. ευρώ σε 154 μοναδικούς δικαιούχους
• Μάρτιος: 2 εκατ. ευρώ σε 169 μοναδικούς δικαιούχους
• Απρίλιος (έως 18/04): 226,2 εκατ. ευρώ σε 144.196 μοναδικούς δικαιούχους

Ιδιαίτερα τον Απρίλιο, αναφέρει η ΑΑΔΕ, καλύφθηκε μεγάλος όγκος πληρωμών (87,5% επί του συνόλου από την αρχή του έτους) και έγιναν 1,2 εκατ. ευρώ ανακτήσεις και σχεδόν 500 χιλιάδες ευρώ επιστροφές, μέσω συμψηφισμών.

Παράλληλα, συνεχίζεται η πληρωμή για ενισχύσεις προηγούμενων ετών και η ενεργοποίηση νέων πληρωμών.

Ειδικότερα, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί πληρωμές για τα έτη 2016 και 2017, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η εκτέλεση πληρωμών για το 2026 και συνεχίζονται οι πληρωμές για το 2025.

Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, οι πληρωμές από αρχής του έτους περιλαμβάνουν ενισχύσεις βασικών καθεστώτων, καθώς και ειδικές κατηγορίες, όπως ενισχύσεις για γεωργικές πρακτικές, νέους γεωργούς και μέτρα κοινών οργανώσεων αγοράς.

Δείτε αναλυτικά τις πληρωμές

Με κοινή ανακοίνωση των Υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, προωθείται η επέκταση των μέτρων για τους κτηνοτρόφους και τις επιχειρήσεις που επλήγησαν από τα κρούσματα Αφθώδης Πυρετός στη Λέσβος.

Στο πλαίσιο αυτό, τα συναρμόδια Υπουργεία προχωρούν σε παρεμβάσεις που περιλαμβάνουν αναστολή φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων και απαλλαγές από τα δημοτικά τέλη, ενώ στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και οι τυροκόμοι.

Μέτρα στήριξης και αποζημιώσεις

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, την επέκταση των μέτρων αναστολής φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων, καθώς και της απαλλαγής από τα δημοτικά τέλη για εκτροφές που επλήγησαν από τον Αφθώδη Πυρετό, προβλέπει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων σε συνεργασία με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, μετά τα κρούσματα στη Λέσβος. Στο ίδιο πλαίσιο περιλαμβάνονται και οι τυροκόμοι, οι οποίοι επηρεάζονται από τα περιοριστικά μέτρα στο νησί.

Ήδη βρίσκεται σε εφαρμογή σειρά παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση των συνεπειών, με έμφαση στην οικονομική στήριξη των κτηνοτρόφων και της μεταποίησης. Μεταξύ αυτών, έχει ενεργοποιηθεί πρόγραμμα αποζημιώσεων έως 8 εκατ. ευρώ για επιχειρήσεις παραγωγής τυριού, που αφορά το γάλα που παραλήφθηκε κατά το διάστημα απαγόρευσης διάθεσης γαλακτοκομικών προϊόντων (15 Μαρτίου – 5 Απριλίου).

Παράλληλα, όπως αναφέρεται, εφαρμόζονται διαδικασίες αποζημίωσης για τα θανατωμένα ζώα, καθώς και ενισχύσεις για την απώλεια εισοδήματος των κτηνοτρόφων, με βάση αντίστοιχο μοντέλο που εφαρμόστηκε στην ευλογιά των αιγοπροβάτων. Προβλέπεται επίσης στήριξη για το αυξημένο κόστος ζωοτροφών στις εκτροφές εντός ζωνών περιορισμού, καθώς και αποζημίωση για γάλα που καταστρέφεται ή δεν διατίθεται λόγω των υγειονομικών μέτρων.

Έλεγχοι και επανεκκίνηση της αγοράς

Επιπλέον, αναφέρεται ότι έχει ενισχυθεί η παρουσία των ελεγκτικών μηχανισμών με την αποστολή κτηνιάτρων στο νησί, ενώ εξετάζεται, υπό προϋποθέσεις βιοασφάλειας, η μερική άρση της απαγόρευσης διακίνησης ώριμων τυριών, με στόχο τη σταδιακή επαναλειτουργία της αγοράς.

Την ίδια στιγμή, η κατάσταση στο νησί του Αιγαίου παραμένει ιδιαίτερα πιεστική για τους επαγγελματίες του κλάδου, καθώς η κτηνοτροφία έχει πληγεί σημαντικά από τη ζωονόσο. Κτηνοτρόφοι, τυροκόμοι και επιχειρήσεις μεταποίησης αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες, με αποτέλεσμα σε αρκετές περιπτώσεις να διακόπτεται η λειτουργία μονάδων και να καταγράφονται προβλήματα στη διάθεση του γάλακτος.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, έχουν επιβεβαιωθεί 48 κρούσματα σε διάστημα περίπου ενός μήνα (15 Μαρτίου έως 20 Απριλίου 2026), γεγονός που επιτείνει την πίεση στον κλάδο. 

Κανείς στον κόσμο δεν θα με πείσει ότι αυτά αποτελούν μέρος της δουλειάς των πολιτικών, ανέφερε η Ευρωπαία Εισαγγελέας, Λάουρα Κοβέσι, σε δηλώσεις που έκανε για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ στο οικονομικό φόρουμ των Δελφών.

Η Εισαγγελέας, Λάουρα Κοβέσι, αρχικά μίλησε σε πάνελ και στη συνέχεια έδωσε συνέντευξη Τύπου. Στις δηλώσεις της καταγγέλει καθεστώς ατιμωρησίας και στέλνει μήνυμα στην κυβέρνηση και την ελληνική δικαιοσύνη για τις δίκες που γίνονται λόγω του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η αναφορά της στις διαφορές νομικής πρακτικής μεταξύ κρατών-μελών. «Στην Ελλάδα, αν κάνεις κάποια παρανομία, αν κλέψεις χρήματα, τα πληρώνεις και είσαι ελεύθερος. Για μας αυτό ήταν ένα σοκ», ανέφερε, τονίζοντας ότι η EPPO επιδιώκει ενιαία εφαρμογή του νόμου. «Αυτός είναι ο ευρωπαϊκός τρόπος λειτουργίας και όταν είσαι μέρος του EPPO πρέπει να προσαρμόζεσαι αναλόγως», σημείωσε.

Χαρακτήρισε την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) «μεγάλη επιτυχία», υπογραμμίζοντας ότι δεν περιορίστηκε στη θέσπιση κανόνων, αλλά προχώρησε και στην ουσιαστική εφαρμογή τους. «Για πρώτη φορά στην ιστορία έχουμε έναν ευρωπαϊκό θεσμό που έχει άμεσο αποτέλεσμα στη ζωή των πολιτών», ανέφερε, προσθέτοντας ότι βασικός στόχος από την αρχή ήταν η οικοδόμηση εμπιστοσύνης. «Δεχόμαστε πολλές καταγγελίες από πολίτες. Αυτό θέλαμε εξαρχής, να μας εμπιστευτούν», είπε.

«Όσα αναφέρονται στη δικογραφία ορίζονται ως εγκλήματα σε όλες τις χώρες-μέλη της ΕΕ. Κανείς στον κόσμο δεν θα με πείσει ότι αυτά αποτελούν μέρος της δουλειάς των πολιτικών», τόνισε.

Η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας αρνήθηκε πάντως να αποκαλύψει αν υπάρχουν και «άλλες υποθέσεις απάτης, υπεξαίρεσης, και κακοδιαχείρισης ευρωπαϊκών κονδυλίων» όπως αυτή του ΟΠΕΚΕΠΕ που εκκρεμούν σε ό,τι αφορά την Ελλάδα.

Σχετικά με τις κατηγορίες ότι η EPPO χειρίστηκε την υπόθεση ΟΠΕΚΕΠΕ «σε δόσεις», η Κοβέσι ήταν ξεκάθαρη: «Κατηγορηματικά απορρίπτω όλους αυτούς τους ισχυρισμούς». Πρόσθεσε ότι κατά κανόνα δεν σχολιάζει δηλώσεις πολιτικών, υπονοώντας ότι η κριτική εις βάρος της προέρχεται από εκεί.

Ερωτηθείσα για την κριτική που δέχεται η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ακόμη και από μέλη της κυβέρνησης για «σαλαμοποίηση», η ίδια απάντησε: «Δεν σχολιάζω τι λένε οι πολιτικοί. Απορρίπτω κάθε κατηγορία και στέκομαι στο πλευρό κάθε δικαστικού, τέτοιοι ισχυρισμοί δεν είναι αληθείς. Νομίζω όλος αυτός ο θόρυβος αποτελεί προσπάθεια να στρέψει την προσοχή από την ουσία του ζητήματος. Και η ουσία δεν αφορά την ανανέωση της θητείας της Εισαγγελίας, αλλά τι συνέβη στον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Σας θυμίζω τι είπα τον Οκτώβριο εδώ στην Ελλάδα: ο ΟΠΕΚΕΠΕ είναι ακρωνύμιο της διαφθοράς και του νεποτισμού. Έχω εμπιστοσύνη στους Έλληνες πολίτες ότι θα μπορέσουν να εστιάσουν εκεί που πρέπει».

Η Ευρωπαία Εισαγγελέας ανέφερε μεταξύ άλλων πως συμφωνεί με την θέση που έχει εκφράσει τόσο ο Ελληνας πρωθυπουργός, όσο και άλλα μέλη της ελληνικής κυβέρνησης πως πρέπει να επιταχυνθούν οι διαδικασίες με τις δικογραφίες που εμπλέκονται πολιτικά πρόσωπα. 

«Είδα τις ανακοινώσεις που έχουν γίνει και συμφωνώ ότι πρέπει να γίνουν γρήγορα οι διαδικασίες. Γνωρίζουμε πως υπάρχει προσδοκία από το κοινό να διευκρινιστεί τι συνέβη. Αλλά όλοι πρέπει να καταλάβουν ότι είμαστε άνθρωποι. Και επίσης, έχουμε μόνο 24 ώρες στις οποίες εργαζόμαστε. Και ίσως πρέπει να κοιμηθούμε λίγο. Και οι πόροι μας είναι πολύ περιορισμένοι. Μέχρι στιγμής, σε αυτή την έρευνα, έχουμε μόνο έναν αστυνομικό που συνεργάστηκε με τους δύο εισαγγελείς μας, τρεις άνθρωποι που πρέπει να αξιολογήσουν χιλιάδες έγγραφα. Πρέπει να ακούσουν εκατοντάδες παρακολουθήσεις.

Δεν είναι εύκολο. Αλλά το καλό είναι ότι έχουμε συμφωνία», είπε και πρόσθεσε: «Χθες, είχαμε μια πολύ καλή συνάντηση με τον Υπουργό Εσωτερικών και θα έχουμε περισσότερους πόρους για να προχωρήσουμε περαιτέρω σε αυτήν την έρευνα. Είχα αυτή τη συζήτηση με τον Υπουργό Δικαιοσύνης σχετικά με αλλαγές στη νομοθεσία. Κατάλαβα ότι θέλουν να κάνουν κάτι για να επιταχυνθεί η διαδικασία. Το καλωσορίζω πραγματικά. Και συμφωνώ ότι πρέπει να κάνουμε κάτι. Εξέφρασα επίσης μία άποψη. Και πάλι, δεν είναι ότι ζήτησα κάτι από τις ελληνικές αρχές, αλλά έχουμε μια επισκόπηση 24 διαφορετικών δικαστικών συστημάτων και έχουμε μια καλή άποψη του τι πρέπει να γίνει».

Με αφορμή την άρση ασυλίας 13 βουλευτών, η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας ξεκαθάρισε ότι η διαδικασία αυτή δεν προδικάζει ενοχή. «Δεν σημαίνει ότι είναι ένοχοι. Είναι ένα βήμα υποχρεωτικό για μας ώστε να μπορέσουμε να συνεχίσουμε την έρευνα», είπε. Τόνισε ότι χωρίς την άρση ασυλίας «δεν μπορούμε να εξετάσουμε πολιτικά πρόσωπα ούτε να συλλέξουμε στοιχεία», υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για ζήτημα σεβασμού του νόμου.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανεξαρτησία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. «Κάθε μέρα ελέγχεται η ανεξαρτησία μας ως Οργανισμός», είπε, τονίζοντας ότι «είναι κόκκινη γραμμή για μας, δεν μπορείς να την υπερβείς αυτή τη γραμμή». Συνδέοντας το ζήτημα με τη λειτουργία του θεσμού, υπογράμμισε: «Για αυτό και η ανανέωση της θητείας είναι σημαντική, αφήστε μας να κάνουμε τη δουλειά μας», εκφράζοντας παράλληλα την πεποίθηση ότι «οι ελληνικές αρχές θα κάνουν το σωστό».

Κλείνοντας, επανέλαβε την ανάγκη αλλαγής νοοτροπίας και στάθηκε στη σημασία που έχουν οι πολίτες. «Δεν μπορώ να δεχθώ τη φράση «έτσι κάνουμε τα πράγματα στην Ελλάδα», είπε, αναφερόμενη και σε επιστολές αγροτών που της ζητούσαν να ερευνήσει υποθέσεις διαφθοράς. «Οι εισαγγελείς έχουν το κουράγιο να ελέγξουν όλες τις καταγγελίες», τόνισε και κατέληξε: «Δεν μπορούμε να φερόμαστε σαν να είναι όλα τέλεια, ενώ γνωρίζουμε ότι δεν είναι».

Σημαντικά προβλήματα αντιμετωπίζουν πολλοί παραγωγοί που είναι απλήρωτοι λόγω σφάλματος στο ΟΣΔΕ με κωδικό 54350 (για εκτάσεις ψηφιοποιημένων αγροτεμαχίων εντός λειτουργούντος Κτηματολογίου με κύριο φορέα το Ελληνικό Δημόσιο).

Το πρόβλημα είναι ότι φαίνεται από τον έλεγχο που έκαναν ότι τις συγκεκριμένα αγροτεμάχια τα διεκδικεί το ελληνικό δημόσιο.

Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να βγαίνουν μη επιλέξιμα (κόκκινα) λόγω ιδιοκτησιακού καθεστώτος.

Όπως αναφέρουν στον ΑγροΤύπο οι παραγωγοί αυτό το διάστημα βρίσκονται σε τεχνικό έλεγχο από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, με αποτέλεσμα να μην έχουν πληρωθεί τις αγροτικές ενισχύσεις για το 2024 και το 2025.

Επίσης παραμένουν απλήρωτοι και όσοι εντάχθηκαν στο Μέτρο 23, ενώ κινδυνεύουν και με απένταξη από τα προγράμματα Αγροτικής Ανάπτυξης.

Αξίζει να σημειώσουμε ότι το μπλόκο στις πληρωμές με τον συγκεκριμένο κωδικό ενσωματώθηκε στο σύστημα μετά την ολοκλήρωση των δηλώσεων ΟΣΔΕ και μετά την πληρωμή της προκαταβολής στους παραγωγούς, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει σήμερα δυνατότητα να γίνουν κάποιες διορθώσεις.

Παρέμβαση στην Βουλή

Κοινοβουλευτική ερώτηση προς τους συναρμόδιους Υπουργούς Οικονομίας και Οικονομικών, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, σε σχέση με τη μη καταβολή ενισχύσεων σε αγρότες εξαιτίας της εμφάνισης στο σύστημα πληρωμών σφάλματος με κωδικό 54350 (για εκτάσεις ψηφιοποιημένων αγροτεμαχίων εντός λειτουργούντος Κτηματολογίου με κύριο φορέα το Ελληνικό Δημόσιο), κατέθεσε ο βουλευτής της ΝΔ του νομού Κοζάνης, Στάθης Κωνσταντινίδης.

Στην ερώτησή του εκθέτει την έκταση του προβλήματος και τις δυσμενέστατες συνέπειες για τους παραγωγούς, και ζητάει την άμεση επίλυσή του.

Όπως επισημαίνει ο βουλευτής, προβλήματα με τον συγκεκριμένο κωδικό οι περισσότερες αστοχίες εμφανίζονται σε περιοχές του Κρόκου, Αιανής, Καρυδίτσας, Κερασιάς, Πετρανών, Χρωμίου αλλά ακόμη και Σπάρτου και Καισαρειάς, όπου μόλις ολοκληρώθηκε ο αναδασμός.

Ειδική είναι η περίπτωση του Λιβαδερού, στο αγρόκτημα του οποίου έφει εφαρμοστεί αναδασμός από το 1986, όπου ενώ το δημόσιο κατέχει ποσοστό συγκυριότητας 10%, εντούτοις δεσμεύονται οι συνολικές εκτάσεις (με εμφάνιση του ίδιου κωδικού σφάλματος), πιθανότατα εξαιτίας του γεγονότος ότι η συγκυριότητα με το Δημόσιο είναι εξ΄αδιαιρέτου και κατά συνέπεια δεν είναι δυνατή η οριοθέτηση με συντεταγμένες ανάμεσα στα ιδιοκτησιακά όρια του κάθε ιδιώτη και του μέρους που αντιστοιχεί στο Δημόσιο στις δηλώσεις ΟΣΔΕ.  

Ο αφθώδης πυρετός συνεχίζει την «πυρετώδη πορεία» του στο νησί της Λέσβου, με τον αριθμό των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων να καταγράφει σταθερή αύξηση το τελευταίο διάστημα.

Την ίδια ώρα, η κατάσταση στην κτηνοτροφία του νησιού παραμένει ιδιαίτερα πιεσμένη, καθώς – σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσε νωρίτερα ο ΑγροΤύπος – σημαντικό μέρος των τυροκομείων παραμένει εκτός λειτουργίας, ενώ το γάλα βρίσκει ως προορισμό τις χωματερές, αντί να διοχετεύεται στην αγορά.

Αναφορικά με τα επιδημιολογικά στοιχεία για τη ζωονόσο, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έδωσε πρόσφατα επικαιροποιημένα δεδομένα, με βάση τους ελέγχους που πραγματοποιήθηκαν στο διάστημα από 15 Μαρτίου έως και 20 Απριλίου 2026.

Σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, συνολικά εξετάστηκαν 434 εκτροφές, ενώ η επιτήρηση κάλυψε 345 εκτροφές προβάτων, 12 αιγών, 13 βοοειδών και 64 μικτές εκτροφές.

Από τους ελέγχους προέκυψαν 48 επιβεβαιωμένα κρούσματα, τα οποία εντοπίστηκαν σε 60 θετικές εκτροφές. Παράλληλα, 12.081 ζώα εξετάστηκαν με αιμοληψία, ενώ στο Εθνικό Εργαστήριο Αναφοράς παρελήφθησαν συνολικά 21.979 δείγματα προς εργαστηριακό έλεγχο.

Σε ό,τι αφορά τα μέτρα στήριξης των πληγέντων κτηνοτρόφων του νησιού, υπενθυμίζεται ότι χθες (20 Απριλίου), ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου για τη ζωονόσο, ανακοίνωσε σχέδιο στήριξης που βασίζεται σε τέσσερις άξονες.

-Αποζημιώσεις για τα θανατωμένα ζώα, με κάλυψη ανά ζώο βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου.

-Αποζημιώσεις για την απώλεια εισοδήματος, οι οποίες ανέρχονται στα 70 ευρώ για πρόβατα και αίγες άνω των 6 μηνών και στα 35 ευρώ για νεότερα ζώα ή ζώα αναπαραγωγής.

-Ενίσχυση για το αυξημένο κόστος ζωοτροφών μέσω καθεστώτος de minimis για τους κτηνοτρόφους που βρίσκονται εντός ζωνών περιορισμού.

-Ειδική αποζημίωση για το γάλα που καταστρέφεται ή δεν μπορεί να διατεθεί λόγω των περιοριστικών μέτρων, σε συντονισμό με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Τέλος, για το ενδεχόμενο εμβολιασμού, τόσο ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, όσο και η αρμόδια της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας του ΥπΑΑΤ, Μαίρη Γιαννιού, ξεκαθάρισαν ότι είναι ακόμη νωρίς για μια τέτοια επιλογή, με προτεραιότητα να δίνεται στην ολοκλήρωση της επιτήρησης και στην εκρίζωση της νόσου.

Πολλοί παραγωγοί τις τελευταίες ημέρες έλαβαν επιστολή από τον ΟΠΕΚΕΠΕ με την οποία τους ανακοινώνει ότι να κάνει έλεγχο 5ετίας στις δηλώσεις ΟΣΔΕ που αφορούν τα ιδιοκτησιακά των αγροτεμαχίων τους.

Είναι μια σωστή απόφαση να γίνονται οι έλεγχοι στα ηλεκτρονικά ενοικιαστήρια, που οι παραγωγοί είναι υποχρεωμένοι να ανεβάζουν στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ.

Όμως η ΑΑΔΕ ζητά να επικυρωθεί η κυριότητα των αγροτεμαχίων μέσα σε 15 ημέρες. Σε αντίθετη περίπτωση τα αγροτεμάχια βγαίνουν μη επιλέξιμα και οι παραγωγοί έχουν ποινές και επιστροφή χρημάτων. Επίσης θα υπάρξουν και απεντάξεις αν τα συγκεκριμένα αγροτεμάχια έχουν ενταχθεί σε κάποιο πρόγραμμα του ΠΑΑ.

Το πρόβλημα είναι ότι μεγάλος αριθμός ιδιοκτητών βρίσκεται σε διαδικασία κληρονομιάς. Έχουν πεθάνει οι ιδιοκτήτες και δεν έχει υπάρξει ακόμη αποδοχή κληρονομιάς από τους κληρονόμους γιατί βέβαια είναι αναγκασμένοι να πληρώσουν τους φόρους.

Βέβαια μέχρι να γίνει η αποδοχή κληρονομιάς οι νέοι ιδιοκτήτες μπορούν να νοικιάζουν τα αγροτεμάχια και να τα δηλώνουν στην ΑΑΔΕ αλλά δεν έχουν τίτλους κυριότητας για να παρουσιάσουν στους παραγωγούς.

Αυτά όλα έχουν σαν αποτέλεσμα να στρέφονται οι αγρότες στους ιδιοκτήτες και να τους απειλούν με αγωγές για τα χρήματα που θα χάσουν από τις επιδοτήσεις της ΚΑΠ.

Από την πλευρά της η ΑΑΔΕ - αν και το είχε υποσχεθεί - δεν έχει ακόμη κάποιο τηλέφωνο ή ένα email για να μπορούν να επικοινωνούν οι αγρότες για τα προβλήματα που τους αφορούν. Από τον ΟΠΕΚΕΠΕ τηρούν σιγή ασυρμάτου.

Ερώτηση Στυλιανίδη για δασικά αγροτεμάχια

«Αδικαιολόγητη άρνηση καταβολής αγροτικών αποζημιώσεων και καθυστερήσεις στην εκδίκαση προδήλου σφάλματος δασικού χάρτη με συνέπεια να θίγεται το δικαίωμα ιδιοκτησίας των πολιτών» είναι το θέμα της ερώτησης του κυβερνητικού βουλευτή κ. Στυλιανίδη, ο οποίος αναλύει τις επιπτώσεις του κωδικού 54350 στην εκκαθάριση της βασικής ενίσχυσης.

Ο βουλευτής Ροδόπης της Νέας Δημοκρατίας, Ευριπίδης Στυλιανίδη, θέτει τα εξής ερωτήματα στους συναρμόδιους υπουργούς:

1. Με βάση τα παραπάνω, καθίσταται αναγκαία η προσωρινή άρση του κωδικού 54350 Έκταση ψηφιοποιημένου αγροτεμαχίου εντός λειτουργούντος Κτηματολογίου με κύριο φορέα το Ελληνικό Δημόσιο για όσους νέμονται νομίμως τα αγροτεμάχια και ατυχώς χαρακτηρίστηκαν κοινόχρηστα ή/ και δασικά, με αποτέλεσμα να δεσμεύονται και να εξαιρούνται από την πληρωμή τόσο των άμεσων ενισχύσεων όσο και των αγροπεριβαλλοντικών προγραμμάτων, των σχεδίων βελτίωσης και των προγραμμάτων νέων αγροτών. Τι προτίθεται να πράξουν οι αρμόδιες Υπηρεσίες γι’ αυτό;

2. Η ιδιοκτησία και η περιουσία είναι συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα, που η Πολιτεία οφείλει να προστατεύει με απόλυτο και άμεσο τρόπο. Η όποια διοικητική καθυστέρηση επίλυσης εκκρεμών ζητημάτων προσβάλλει το πυρήνα των δικαιωμάτων αυτών και υπονομεύει τη βιωσιμότητα των αγροτικών νοικοκυριών σε μια μάλιστα ευαίσθητη περιοχή. Πώς και πότε θα αντιμετωπιστεί το σοβαρό αυτό ζήτημα από τα αρμόδια υπουργεία;

Η τήρηση των αυστηρών μέτρων βιοασφάλειας αποτελεί προϋπόθεση για την είσπραξη ενισχύσεων και αποζημιώσεων από τους κτηνοτρόφους.

O πρώην υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, ενημερώνοντας την Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής, για την αντιμετώπιση της εξάπλωσης του ιού της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, είχε τονίσει ότι «η τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας από όλους είναι η μόνη λύση για τον περιορισμό και εκρίζωση της ευλογιάς». Τα ίδια μέτρα όμως ισχύουν και για τους αγελαδοτρόφους.

Αυτό στην πράξη σημαίνει ότι τα μέτρα για την βιοασφάλεια επιβαρύνουν τους ίδιους τους κτηνοτρόφους, αφού θα πρέπει να τα εφαρμόσουν για να πάρουν τα χρήματα.

Μεταξύ των μέτρων της βιοασφάλειας περιλαμβάνεται και η περίφραξη της εκτροφής που έχει ένα οικονομικό κόστος.

Οι κτηνοτρόφοι, που είναι υποχρεωμένοι να μετέχουν στην «Πλατφόρμα Τηλεκπαίδευσης του Κέντρου Κατάρτισης – Επιμόρφωσης Κτηνοτρόφων (ΚΕ.ΚΑ.ΠΙ.Κ.)» του ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ και παρακολουθούν το εκπαιδευτικό υλικό, ενημερώνονται ότι ένα βασικό μέτρο βιοασφάλειας είναι η περίφραξη της κτηνοτροφικής τους εκτροφής. Μάλιστα υπάρχει και σχετικό ερώτημα που πρέπει να απαντήσουν στην γραπτή εξέταση που κάνουν με την ολοκλήρωση των μαθημάτων.

Επίσης θα πρέπει να κάνουν απομάκρυνση της κοπριάς και να διαθέτουν τάφρο για να κάνουν απολυμάνσεις σε ότι μπαίνει στην εκτροφή.

Το επόμενο διάστημα θα υπάρξουν έλεγχοι από τις Περιφέρειες και την εφορία στα τιμολόγια αγοράς για απολυμαντικές ουσίες που θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν στους τάφρους.

Όσοι δεν ακολουθούν τα παραπάνω μέτρα κινδυνεύουν να μην πληρωθούν τις αγροτικές ενισχύσεις (συνδεδεμένες κ.α).

Επίσης αν υπάρξει κάποιο κρούσμα ευλογιάς σε εκτροφή που δεν έχει περίφραξη, τότε οι κτηνοτρόφοι δεν θα αποζημιώνονται για την θανάτωση των ζώων τους και την απώλεια εισοδήματος, επειδή σύμφωνα με το ΥπΑΑΤ δεν τηρούν τα μέτρα βιοοασφάλειας.

Μεγάλη αναστάτωση υπάρχει από χιλιάδες αγρότες σε όλη την χώρα που ακόμη δεν έχουν πληρωθεί τις αγροτικές ενισχύσεις από το 2025.

Δεν υπάρχει ρευστότητα σε μια εποχή που στην γεωργία έχει αυξηθεί το κόστος καλλιέργειας και στην κτηνοτροφία υπάρχει μεγάλο πρόβλημα από τον υποχρεωτικό εγκλεισμό των ζώων λόγω ζωονόσων.

Ο ΑγροΤύπος σε έρευνα που έκανε βλέπει ότι παραμένουν τα προβλήματα με το ιδιοκτησιακό των αγροτεμαχίων στα ιδιόκτητα λόγω έλλειψης τίτλων (κυρίως στην βόρεια Ελλάδα) και στα ενοικιασμένα στα συμβόλαια λόγω προβλημάτων με πολλούς ιδιοκτήτες και ενοικιαστές.

Ακόμη παναμένουμε τις μόνιμες λύσεις που υποσχέθηκε η κυβέρνηση για τα αγροτεμάχια που προέρχονται από παραχωρητήρια, δικαιοπαρόχους και κληροτεμάχια, που έχουν χρόνια ιδιοκτησιακά προβλήματα.

Στα ενοικιαζόμενα όμως τα προβλήματα είναι ακόμη πιο σύνθετα, αρκεί να αναφέρουμε ότι έχουμε περιπτώσεις που επειδή βγαίνουν μη επιλέξιμα «κόκκινα» μόλις 9 στρέμματα, στον παραγωγό μένουν απλήρωτα συνολικά 1.500 στρέμματα που ήταν στη δήλωση ΟΣΔΕ.

Αυτό όμως που κάνει τα πράγματα πιο περίπλοκα είναι ότι πια κανείς δεν μπορεί να δει τα λάθη στη δήλωση για να προχωρήσει στις απαραίτητες διορθώσεις.

Τα προηγούμενα χρόνια οι μελετητές μπορούσαν να δουν τα προβλήματα που έχει το κάθε αγροτεμάχιο για να κάνουν την απαραίτητη διόρθωση και να γίνει η πληρωμή.

Τώρα αυτό δεν μπορεί να γίνει για τα ενοικιαζόμενα αγροτεμάχια. Από το ρεπορτάζ του ΑγροΤύπου φαίνεται ότι το πρόβλημα με την ΑΑΔΕ αφορά τα προσωπικά δεδομένα των ιδιοκτητών.

Για να καταλάβουμε το μέγεθος του προβλήματος με τους απλήρωτους παραγωγούς σε όλη την χώρα αρκεί να αναφέρουμε από την πρώτη πληρωμή έχουν μείνει απλήρωτα λόγω προβλημάτων ΑΜΚΑ περίπου 850.000 αγροτεμάχια.

Στην πρόσφατη πληρωμή της ΑΑΔΕ, καταβλήθηκαν 202 εκ. ευρώ για 294.000 αγροτεμάχια. Συγκεκριμένα:
• 185.151 αγροτεμάχια αποδεσμεύτηκαν και πληρώθηκαν μετά από ελέγχους ιδιοκτησίας.
• 86.383 αγροτεμάχια αποδεσμεύτηκαν και πληρώθηκαν κατόπιν αξιολόγησης νεότερων στοιχείων από ενστάσεις επί των αποτελεσμάτων του Συστήματος Παρακολούθησης Εκτάσεων (monitoring).
• 2.801 αγροτεμάχια αποδεσμεύτηκαν και πληρώθηκαν μετά από διασταύρωση με το Κτηματολόγιο (ΚΑΕΚ).
• 19.804 αγροτεμάχια πληρώθηκαν μετά από διορθώσεις στοιχείων που σχετίζονται με εγγραφές του Ελληνικού Δημοσίου στο Κτηματολόγιο.  

Αυτό που ζητάνε οι παραγωγοί είναι να υπάρξει ένα ποσοστό υπέρβασης μέχρι το οποίο να μπορούν να πληρωθούν τα αγροτεμάχια.

Αν η ΑΑΔΕ δεν μπορεί να το κάνει αυτό τότε να υπάρξει ενημέρωση για τα «κόκκινα» αγροτεμάχια και στην συνέχεια να ανοίξει ξανά η πλατφόρμα για να γίνουν οι διορθώσεις.

Υπάρχει όμως και μια τρίτη λύση να εξαιρεθούν οι υπερβάσεις από τη δήλωση και να πληρωθούν τα υπόλοιπα αγροτεμάχια που δεν έχουν πρόβλημα, έτσι θα μπορέσουν να ξεμπλοκάρουν οι πληρωμές.   

Σε πολύ άσχημο κλίμα εξελίχθηκε η πρόσφατη συνάντηση μεταξύ εκπροσώπων από τα ΚΥΔ και της διοίκησης της ΑΑΔΕ σχετικά με τα προβλήματα στο ΟΣΔΕ.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου, η Ανεξάρτηση Αρχή Δημόσιων Εσόδων (ΑΑΔΕ) θέλει να δημιουργήσει μια ελεύθερη πλατφόρμα στο gov.gr για να μπορούν να μπουν οι παραγωγοί ώστε να κάνουν τις δηλώσεις ΟΣΔΕ του 2026.

Στην συνέχεια θα ξεκινήσει το ΥπΑΑΤ τη διαδικασία πιστοποίησης των φορέων που θα μπορούν να κάνουν τις δηλώσεις ΟΣΔΕ. Τα νέα ΚΥΔ θα πορευτούν με κάποια εταιρεία πληροφορικής υποστήριξης που ακόμη δεν έχει βρεθεί.

Η ΑΑΔΕ στήνει από την αρχή μια πλατφόρμα η οποία μάλιστα κατασκευάζεται από τον μηχανισμό της μηχανοργάνωσης που διαθέτει για να γίνουν πάνω σε αυτή οι φετινές δηλώσεις καλλιέργειας.

Βασικό εργαλείο υποστηρίζει η ΑΑΔΕ για τη δήλωση του ΟΣΔΕ θα είναι ο ΜΙΔΑΣ (Ψηφιακό Μητρώο Ακινήτων). Με βάση αυτό το μητρώο θα γίνονται οι έλεγχοι και οι διασταυρώσεις για το ιδιοκτησιακό καθεστώς των αγροτεμαχίων.

Το πρόβλημα όμως είναι ότι στη νέα πλατφόρμα θα πρέπει να «κολλήσουν» τα δεδομένα από τις καλλιέργειες (για συνδεδεμένες ενισχύσεις κ.α.). Αυτά όμως δεν μπορεί να είναι αυτοποιημένα αλλά θα πρέπει να γίνουν με χειρονακτικό τρόπο. Και εδώ αρχίζουν τα προβλήματα.

Όπως φάνηκε από το αποτέλεσμα η ετερογένεια στο σύστημα ΟΣΔΕ αποτελεί ένα σοβαρό πρόβλημα κατά τους ελέγχους μέσω δορυφορικής παρακολούθησης (monitoring), το οποίο συχνά μπλοκάρει την πληρωμή των αγροτικών ενισχύσεων.

Πιλοτικά δούλεψε το monitoring λόγω των επιτόπιων ελέγχων αλλά όταν έχουμε καθολική εφαρμογή δεν υπάρχει το προσωπικό για να κάνει τους αναγκαίους ελέγχους. Οι δορυφορικές φωτογραφίες δεν έχουν την απαραίτητη ευκρίνεια.

Αυτή την στιγμή ένας μεγάλος αριθμός ΑΦΜ (πάνω από 100.000) παραμένουν απλήρωτα. Εκτός από το βαμβάκι μεγάλο πρόβλημα αντιμετωπίζουν τα όσπρια (απλήρωτο το 85% περίπου της συνολικής καλλιέργειας).

Δεν μπορεί να γίνει έλεγχος σήμερα με φωτογραφίες του 2025. Και το πρόβλημα θα συνεχιστεί όσο καθυστερεί να ανοίξει το ΟΣΔΕ του 2026.

Θα έπρεπε να είχε ήδη ανοίξει το φετινό ΟΣΔΕ και στα μέσα Ιουνίου να έκλεινε η πλατφόρμα ώστε να ξεκινούσαν οι απαραίτητοι έλεγχοι. Μόνο έτσι μπορούσαμε να αποφύγουμε τα λάθη και να εισέπρατταν τα σωστά χρήματα οι παραγωγοί.

Πάντως για να ξεπεραστούν τα όποια προβλήματα με τις δηλώσεις του ΟΣΔΕ θα πρέπει να εγκαταλείψει η ΑΑΔΕ την βασική θέση που έχει σήμερα ότι όλοι οι παραγωγοί είναι κλέφτες. 

Η εξέλιξη των ζωονόσων και ειδικά των ιδιαίτερα μεταδοτικών νοσημάτων αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη λειτουργία της κτηνοτροφίας και τη διασφάλιση της παραγωγής. Στο πλαίσιο αυτό, η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έδωσε στη δημοσιότητα τα πιο πρόσφατα δεδομένα για την πορεία του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο.

Η εικόνα από τους ελέγχους

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Εθνικού Εργαστηρίου Αναφοράς, από το διάστημα 15 Μαρτίου έως 17 Απριλίου 2026 έχουν επιβεβαιωθεί συνολικά 43 κρούσματα αφθώδους πυρετού σε 54 εκτροφές στη Λέσβο.

Ειδικότερα, έχουν εξεταστεί συνολικά 426 εκτροφές, εκ των οποίων 337 εκτροφές προβάτων, 12 εκτροφές αιγών, 13 εκτροφές βοοειδών και 64 μικτές εκτροφές. Εξετάστηκαν 11.652 ζώα με αιμοληψία και ελέγχθηκαν εργαστηριακά 21.412 δείγματα. Από τον ορολογικό έλεγχο προέκυψαν 637 θετικά δείγματα αίματος ζώων και το ποσοστό των θετικών εκτροφών διαμορφώνεται στο 12,68%, ενώ σε επίπεδο ζώων το ποσοστό διαμορφώνεται στο 5,47%.

Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων καλεί τους κτηνοτρόφους, τους εμπόρους, τους μεταφορείς, τα σφαγεία, τις γαλακτοκομικές επιχειρήσεις και κάθε εμπλεκόμενο στην αλυσίδα παραγωγής και διακίνησης να τηρούν αυστηρά τις οδηγίες των αρμόδιων κτηνιατρικών αρχών. Η συμμόρφωση με τα μέτρα είναι κρίσιμη για τον περιορισμό της νόσου, την προστασία του ζωικού κεφαλαίου και τη θωράκιση της παραγωγής του νησιού.

Παράλληλα, υπενθυμίζονται τα βασικά χαρακτηριστικά της νόσου.

Τι είναι ο αφθώδης πυρετός

Ο αφθώδης πυρετός είναι εξαιρετικά μεταδοτικό ιογενές νόσημα που προσβάλλει τα δίχηλα ζώα, όπως βοοειδή, αιγοπρόβατα και χοίρους, και χαρακτηρίζεται από υψηλή μεταδοτικότητα και ταχεία εξάπλωση. Μεταδίδεται τόσο με άμεση επαφή όσο και έμμεσα, μέσω μολυσμένων αντικειμένων, οχημάτων, εξοπλισμού ή ανθρώπινης δραστηριότητας, ενώ μπορεί να μεταδοθεί και αερογενώς, αυξάνοντας σημαντικά τον κίνδυνο μόλυνσης γειτονικών εκμεταλλεύσεων.

Δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο και δεν αποτελεί απειλή για τη δημόσια υγεία, ωστόσο συγκαταλέγεται στα πλέον επικίνδυνα νοσήματα των παραγωγικών ζώων και απαιτεί την άμεση εφαρμογή αυστηρών μέτρων ελέγχου, βιοπροφύλαξης και περιορισμού των μετακινήσεων.

Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) προχώρησε στην εξόφληση εκκρεμοτήτων του 2017, συνολικού ύψους 1,374 εκατομμυρίων ευρώ σε 866 μοναδικούς δικαιούχους, μετά από ελέγχους και συμψηφισμούς 120.150 ευρώ σε 125 μοναδικούς δικαιούχους.

Αναλυτικότερα, καταβλήθηκαν:

• 606,01€ σε 765 δικαιούχους για τη Βασική Ενίσχυση 2017.
• 407,18€ σε 545 δικαιούχους για την Ενίσχυση για Γεωργικές Πρακτικές Επωφελείς για το Κλίμα και το Περιβάλλον (Πράσινη Ενίσχυση) 2017.
• 509,16€ σε 73 δικαιούχους για την Ενίσχυση Γεωργών Νεαρής Ηλικίας (Young) 2017.
• 66.241,61€ σε 59 μοναδικούς δικαιούχους για επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και πολυετών κυρώσεων που είχαν επιβληθεί για το 2011-2016, μετά από ελέγχους και συμψηφισμούς.

Οι συγκεκριμένες πληρωμές εντάσσονται στον ευρύτερο προγραμματισμό για την εκκαθάριση εκκρεμοτήτων προηγούμενων ετών και την αποκατάσταση της κανονικότητας στη διαδικασία πληρωμών.

Είχαν προηγηθεί πληρωμές ενισχύσεων που αφορούσαν το έτος 2016.

Σε φάση εκκίνησης εισέρχεται η διαδικασία για τη δακοκτονία της περιόδου 2026–2028, καθώς το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προχωρά στη διενέργεια ηλεκτρονικού ανοικτού διαγωνισμού για την προμήθεια δακοκτόνων υλικών για την κάλυψη των αναγκών του προγράμματος. 

Η προς σύναψη σύμβαση προβλέπεται να έχει διάρκεια δύο ετών, με δυνατότητα παράτασης για ένα ακόμη έτος, καλύπτοντας την περίοδο 2026–2028. Για το έτος 2026, η εκτιμώμενη δαπάνη ανέρχεται σε 12.994.151,84 ευρώ.

Προϋπολογισμός και διάρκεια

Ο συνολικός προϋπολογισμός της προμήθειας ανέρχεται σε 38.038.502 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, δηλαδή 42.993.699,20 ευρώ με ΦΠΑ.

Η σύμβαση προβλέπεται να έχει διάρκεια δύο ετών, με δυνατότητα παράτασης για ένα ακόμη έτος, καλύπτοντας την περίοδο 2026–2028.

Για το έτος 2026, η εκτιμώμενη δαπάνη ανέρχεται σε 12.994.151,84 ευρώ, ενώ για τη διετία 2026–2027 το ποσό διαμορφώνεται σε 29.999.547,36 ευρώ.

Διαδικασία και κριτήριο κατακύρωσης

Ο διαγωνισμός θα πραγματοποιηθεί ως ανοικτή ηλεκτρονική διαδικασία άνω των ορίων.

Κριτήριο κατακύρωσης ορίζεται η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά, αποκλειστικά βάσει τιμής (χαμηλότερη τιμή).

Το αποτέλεσμα της διαγωνιστικής διαδικασίας θα εγκριθεί από την αρμόδια υπηρεσία μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης.

Προβλεπόμενα υλικά δακοκτονίας

Στο πλαίσιο της προμήθειας περιλαμβάνονται διάφορες κατηγορίες υλικών που χρησιμοποιούνται στο πρόγραμμα δακοκτονίας.

Για το πρώτο εκτελεστικό έτος (2026), προβλέπονται μεταξύ άλλων:

1.ελκυστικές ουσίες
2.Entomela 75 SL
3.lambda-cyhalothrin 
4.deltamethrin
5.spinosad
6.cyantraniliprole
7.acetamiprid
8.δακοπαγίδες

Οι ποσότητες και οι επιμέρους δαπάνες διαφοροποιούνται ανά έτος, σύμφωνα με τον σχεδιασμό της προμήθειας, ενώ για τη διετία 2026–2027 προβλέπεται αντίστοιχη κατανομή των υλικών.

Οικονομικές κρατήσεις

Η καθαρή αξία της προμήθειας υπόκειται σε κράτηση 0,1% υπέρ της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων.

Κατά την εξόφληση προβλέπεται παρακράτηση φόρου 4% επί της καθαρής αξίας, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία.

Επιτροπή αξιολόγησης

Για την αξιολόγηση των προσφορών και των δικαιολογητικών που θα υποβληθούν στο πλαίσιο του διαγωνισμού, ορίστηκε αρμόδια επιτροπή από υπαλλήλους της Διεύθυνσης Προστασίας Φυτικής Παραγωγής.

Η επιτροπή θα εξετάσει τα στοιχεία των προσφορών και θα εισηγηθεί το αποτέλεσμα της διαδικασίας, το οποίο στη συνέχεια θα εγκριθεί από την αρμόδια υπηρεσία.

Η συμμετοχή των μελών της επιτροπής συνεπάγεται και υποχρέωση υποβολής δήλωσης «Πόθεν έσχες», σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

Διαβάστε την σχετική απόφαση εδώ.

Το νέο επιχειρησιακό σχέδιο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) θέτει στόχο για φέτος τη διενέργεια 194.000 ελέγχων σε ολόκληρη τη χώρα, με αξιοποίηση συστημάτων επιχειρησιακής και τεχνητής νοημοσύνης, αναλυτικών εργαλείων δεδομένων και στοχευμένων διασταυρώσεων.

Ξεχωριστή θέση στο σχέδιο καταλαμβάνει και η νέα αρμοδιότητα στον τομέα των αγροτικών ενισχύσεων, μετά την απορρόφηση του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Η ΑΑΔΕ προβλέπει ότι έως το τέλος Ιουνίου 2026 θα έχουν ολοκληρωθεί οι πληρωμές για αιτήσεις αγροτικών ενισχύσεων του 2025 αλλά και εκκρεμότητες προηγούμενων ετών, ενώ έως τις 15 Νοεμβρίου 2026 θα έχει ολοκληρωθεί η προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης για το σύνολο των αιτήσεων του ίδιου έτους.

Παράλληλα, σχεδιάζεται η ανάκτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, τεχνικοί και επιτόπιοι έλεγχοι ζωικού κεφαλαίου, έλεγχοι στο 100% του δείγματος για επιχειρήσεις μεταποίησης γάλακτος και διενέργεια όλων των προβλεπόμενων ελέγχων του δείγματος 2025.

Η στόχευση εδώ είναι διπλή: αφενός η επιτάχυνση των πληρωμών προς τους πραγματικούς δικαιούχους, αφετέρου η αποκατάσταση αξιοπιστίας σε έναν τομέα με αυξημένες απαιτήσεις διασταύρωσης και εποπτείας.

Ιδιαίτερο βάρος από την ΑΑΔΕ δίνεται στην ενεργοποίηση του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ). Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, από εφέτος το νέο εργαλείο θα καταγράφει το ιδιοκτησιακό καθεστώς των αγροτεμαχίων της χώρας που θα δηλώνονται στο ΟΣΔΕ και τη χρήση των ακινήτων, διευκολύνοντας τις διασταυρώσεις και τον εντοπισμό περιπτώσεων αδήλωτων μισθωμάτων, αλλά και την ταυτοποίηση δικαιούχων αγροτικών ενισχύσεων.

Για το 2026 τίθεται στόχος:

• να υποβληθούν δηλώσεις ΦΠΑ από τουλάχιστον το 98% των ενεργών υπόχρεων,
• να συμμορφωθεί τουλάχιστον το 60% όσων εμφανίζουν για πρώτη φορά ληξιπρόθεσμες οφειλές και
• να εισπραχθεί τουλάχιστον το 45% αυτών των οφειλών.

Παράλληλα, μέσα στο 2026 προγραμματίζεται η ολοκλήρωση του συστήματος προηγμένης επιχειρησιακής νοημοσύνης και ανάλυσης δεδομένων (BI/AI και DA), καθώς και του συστήματος παρακολούθησης της κίνησης επαγγελματικών οχημάτων και εμπορευματοκιβωτίων κατά την είσοδο και κυκλοφορία τους στη χώρα. 

Η δράση 31.7-Δ «Κατάρτιση και εφαρμογή βελτιωμένου σιτηρεσίου» είναι ένα Οικολογικό Σχήμα (eco-scheme) της ΚΑΠ που επιδοτεί κτηνοτρόφους για τη χρήση ισορροπημένων ζωοτροφών που μειώνουν τις εκπομπές μεθανίου.

Ο κτηνοτρόφος, σε συνεργασία με σύμβουλο, καταρτίζει και εφαρμόζει σιτηρέσιο με στόχο αφενός τη μείωση των αερίων θερμοκηπίου και αφετέρου τον εμπλουτισμό της τροφής με φυσικά συστατικά με αντιμικροβιακή δράση έτσι ώστε να συμβάλλει στη μείωση της χρήσης αντιβιοτικών.

Οι αποδοχές του συμβούλου καθορίζονται κατά μέγιστο σε ποσοστό έως και 5% της ενίσχυσης που λαμβάνει ο δικαιούχος για την παρούσα δράση, και σε έως 500 ευρώ συνολικά.

Το ποσό ενίσχυσης στον κτηνοτρόφο για αιγοπρόβατα και βοοειδή ορίζεται σε 3 ευρώ το στρέμμα.

Η ενίσχυση καλύπτει τις πρόσθετες δαπάνες κατάρτισης, εφαρμογής (αγορά συστατικών σιτηρεσίου), παρακολούθησης και προσαρμογής βελτιωμένου σιτηρεσίου, καθώς και οι δαπάνες για την αγορά άδειας χρήσης και την ενημέρωση ηλεκτρονικής εφαρμογής παρακολούθησης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου και μείωσης της χρήσης αντιβιοτικών.

Τα χαρακτηριστικά του βελτιωμένου σιτηρεσίου δύνανται να είναι ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα:
α) Μείωση της αναλογίας χονδροειδών προς συμπυκνωμένες ζωοτροφές, έως του βαθμού που δεν δημιουργούνται αρνητικές συνέπειες για τα ζώα,
β) μεγαλύτερη χρήση ψυχανθών έναντι αγροστωδών φυτών,
γ) βελτίωση της ποιότητας των χορηγούμενων ή βοσκούμενων χονδροειδών ζωοτροφών,
δ) βελτίωση του ενσιρώματος με τη χρήση πρόσθετων υλών (ή προμιγμάτων αυτών) εγκεκριμένων για την εν λόγω χρήση σύμφωνα με τον Καν. (ΕΚ) 1831/2003,
ε) αύξηση της συμπερίληψης ελαιούχων σπόρων, καρπών και προϊόντων αυτών,
στ) εφαρμογή διατροφής ακριβείας (κυρίως ως προς τα αμινοξέα),
ζ) συμπερίληψη στο σιτηρέσιο πρώτων υλών ζωοτροφών όπως ζυμών, καθώς και άλλων προϊόντων και αραπροϊόντων που λαμβάνονται μέσω ζύμωσης με χρήση μικροοργανισμών,
η) συμπερίληψη στο σιτηρέσιο πρόσθετων υλών όπως:
ηα) προστατευμένων στη μεγάλη κοιλία αμινοξέων,
ηβ) αιθέριων ελαίων (π.χ. ριγανέλαιο κ.λπ.),
ηγ) ενζύμων, μικροοργανισμών και άλλων ζωοτεχνικών πρόσθετων υλών, οι οποίες είναι εγκεκριμένες σύμφωνα με τον Καν (ΕΚ) 1831/2003 και τηρούνται οι ειδικές απαιτήσεις για τους όρους χρήσης, σύμφωνα με τον Κανονισμό έγκρισης,
θ) εφαρμογή οποιασδήποτε τεχνικής διατροφής ή και τροποποίησης του σιτηρεσίου ή και χρήση άλλης πρώτης ή πρόσθετης ύλη ζωοτροφών, η οποία συμβάλει, σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα, στη μείωση των αερίων θερμοκηπίου ή και της χρήσης αντιβιοτικών, υπό την προϋπόθεση ότι τηρούνται οι λοιπές απαιτήσεις της νομοθεσίας των ζωοτροφών.

Στο πλαίσιο της παρούσας δράσης, ο φάκελος δικαιούχου περιέχει, επιπλέον, τα κάτωθι:
1) Βεβαίωση του συμβούλου για την εφαρμογή τουλάχιστον μίας εκ των περιγραφόμενων δεσμεύσεων,
2) παραστατικά αγοράς προσθέτων υλών ζωοτροφών, προμιγμάτων, πρώτων υλών και συνθέτων ζωοτροφών και στην περίπτωση ενσωμάτωσης/χρήσης πρόσθετων υλών ή και προμιγμάτων προσθέτων υλών ή και σύνθετων ζωοτροφών (π.χ. ισορροπιστής) που περιέχουν πρόσθετες ύλες, παραστατικά (ετικέτες ζωοτροφών, πιστοποιητικά ανάλυσης κ.λπ.) που να το αποδεικνύουν.