Η έναρξη της υποβολής των δηλώσεων ΕΑΕ 2026 αναμένεται το επόμενο διάστημα, μετά την ολοκλήρωση των δοκιμών της νέας πλατφόρμας από τους αρμόδιους φορείς. Παράλληλα, η ένταση των ηλεκτρονικών διασταυρώσεων στις αγροτικές ψηφιακές εφαρμογές, σε συνδυασμό με τις διαδικασίες που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, όπως το Ελαιοκομικό Μητρώο, εντείνει τον προβληματισμό στελεχών των Κέντρων Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ) σχετικά με τον τρόπο που ενδέχεται να αντιμετωπιστούν συγκεκριμένες περιπτώσεις διαχείρισης της αγροτικής γης.
Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου, ένα από τα ζητήματα που συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον αφορά τις περιπτώσεις όπου ο ιδιοκτήτης παραχωρεί τη διαχείριση ενός αγροτεμαχίου σε τρίτο πρόσωπο μέσω μισθωτηρίου, ακόμη και όταν η συμφωνία προβλέπει κατανομή της παραγωγής ή ποσοστών μεταξύ των δύο πλευρών. Αν και αρκετές πτυχές του νέου πλαισίου δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί πλήρως, τα ΚΥΔ αναμένουν διευκρινίσεις για τον τρόπο με τον οποίο θα εφαρμοστούν οι σχετικές διαδικασίες στις συγκεκριμένες περιπτώσεις.
Τι αλλάζει όταν το αγροτεμάχιο εμφανίζεται ως μισθωμένο
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, από τα στοιχεία που αντλούνται μέσω των ηλεκτρονικών μισθωτηρίων της ΑΑΔΕ προκύπτει ότι το συγκεκριμένο αγροτεμάχιο εμφανίζεται ως μισθωμένο και συνδέεται με τον ενοικιαστή, γεγονός που εντείνει τον προβληματισμό ως προς τον τρόπο διαχείρισής του στο πλαίσιο των δηλώσεων ΟΣΔΕ. «Στην πλατφόρμα φαίνεται ότι το συγκεκριμένο αγροτεμάχιο μισθώνεται», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, προβληματισμός υπάρχει κυρίως στις περιπτώσεις όπου μέχρι σήμερα ο ιδιοκτήτης συνέχιζε να πραγματοποιεί την ενεργοποίηση των δικαιωμάτων, παρότι η καλλιέργεια και η φροντίδα του αγροτεμαχίου είχαν παραχωρηθεί σε άλλο πρόσωπο μέσω μισθωτηρίου. Όπως εκτιμάται, εφόσον η χρήση του αγροτεμαχίου εμφανίζεται στον ενοικιαστή, ενδέχεται να απαιτηθεί και η αντίστοιχη ενεργοποίηση των δικαιωμάτων από τον ίδιο, εφόσον αυτό επιβεβαιωθεί και από τις σχετικές οδηγίες των αρμόδιων αρχών, γεγονός που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για τον τρόπο εφαρμογής του νέου πλαισίου.
Ο ρόλος του ΑΤΑΚ και οι διασταυρώσεις
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στον ρόλο του ΑΤΑΚ, καθώς ήδη από το ΟΣΔΕ του 2025 η δήλωσή του αποτελούσε βασικό στοιχείο για τις διασταυρώσεις των αγροτεμαχίων. Όπως επισημαίνουν στελέχη των ΚΥΔ, όταν ένα αγροτεμάχιο συνοδεύεται από μισθωτήριο το οποίο περιλαμβάνει υποχρεωτικά τον αντίστοιχο ΑΤΑΚ, προκύπτει πλέον σαφέστερη εικόνα για το ποιος εμφανίζεται να έχει τη χρήση του ακινήτου.
«Τα μισθωτήρια περιλαμβάνουν υποχρεωτικά ΑΤΑΚ και μέσω αυτών φαίνεται ποιος διαχειρίζεται το αγροτεμάχιο», αναφέρουν χαρακτηριστικά, εκτιμώντας ότι οι συγκεκριμένες διασταυρώσεις ενδέχεται να οδηγήσουν σε διαφορετική αντιμετώπιση των δηλώσεων σε σχέση με ό,τι ίσχυε τα προηγούμενα χρόνια.
Παράλληλα, εκφράζεται η εκτίμηση ότι σύμφωνα με το νέο πλαίσιο εργασίας για το ΟΣΔΕ 2026 οι ενισχύσεις θα συνδεθούν με εκείνον που έχει την πραγματική διαχείριση και καλλιέργεια της γης. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη διευκρίνιση που να αποσαφηνίζει πλήρως τον τρόπο εφαρμογής στις επιμέρους περιπτώσεις.
Ανοιχτό παραμένει το ζήτημα των ειδικών συμφωνιών
Ένα ακόμη σημείο που προκαλεί ερωτήματα αφορά τις συμφωνίες κατά τις οποίες ένας εργάτης γης αναλαμβάνει αποκλειστικά τη συγκομιδή ή την καλλιέργεια ενός αγροτεμαχίου με αντάλλαγμα ποσοστό επί της παραγωγής, χωρίς να είναι σαφές πώς θα αντιμετωπίζονται οι συγκεκριμένες περιπτώσεις στο νέο πλαίσιο.
Κατά την εκτίμηση των πηγών του ΑγροΤύπου, μια περιορισμένου χρόνου μίσθωση για την περίοδο της συγκομιδής θα μπορούσε να επιτρέψει διαφορετική αντιμετώπιση των εμπλεκομένων.
Όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί επίσημη απάντηση για το εάν τέτοιες μορφές συνεργασίας θα θεωρούνται μίσθωση με πλήρη μεταβίβαση της διαχείρισης του αγροτεμαχίου ή εάν θα απαιτείται διαφορετική διαδικασία δήλωσης. «Εάν, δηλαδή, η διαδικασία του εποχικού εργάτη γης υπάρχει μόνο για την συγκομιδή;» αναφέρουν οι πηγές στον ΑγροΤύπο.
Πρόκειται για ένα ζήτημα που απασχολεί ήδη αρκετά ΚΥΔ, καθώς η τελική ερμηνεία των σχετικών διατάξεων αναμένεται να καθορίσει τον τρόπο με τον οποίο θα υποβάλλονται οι δηλώσεις και θα πραγματοποιείται η ενεργοποίηση των δικαιωμάτων στις συγκεκριμένες περιπτώσεις. Μέχρι να υπάρξουν σχετικές διευκρινίσεις από τις αρμόδιες αρχές, οι συγκεκριμένες περιπτώσεις παραμένουν στο επίκεντρο του προβληματισμού των ΚΥΔ, τα οποία αναμένουν σαφέστερες οδηγίες για τον τρόπο εφαρμογής του νέου πλαισίου.
