Τσιάρας: Πάνε πίσω ενάμιση μήνα οι πληρωμές ΟΠΕΚΕΠΕ λόγω ελέγχων αλλά δεν θα χάσουν τα χρήματα οι δικαιούχοι

Γύρω στα 10 εκ. ευρώ αναμένεται να είναι η συμπληρωματική πληρωμή από τον ΟΠΕΚΕΠΕ που θα γίνει την Πέμπτη (22/1).

Αφορά κυρίως βοσκοτοπικά δικαιώματα σε κτηνοτρόφους που με τη νέα κατανομή δεν πληρώθηκαν βασική ενίσχυση και κάποια ακόμη μικροποσά από διορθώσεις ταυτοποίησης αγροτεμαχίων.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου, μετά την πληρωμή αναμένεται να ανοίξουν το ΟΣΔΕ (ΕΑΕ), ώστε να προχωρήσουν οι απαραίτητες διορθώσεις για τον ΑΤΑΚ και Monitoring.

Πάντως από το 2025 λείπουν στους παραγωγούς περίπου 1,3 δις ευρώ από τα χρήματα της ΚΑΠ.

Όσον αφορά την βασική ενίσχυση από τα 830 εκ. ευρώ που ήταν να πληρώσουν έχουν πληρωθεί στην προκαταβολή 370 εκ. ευρώ και στην εξόφληση 205 εκ. ευρώ δηλαδή συνολικά 575 εκ. ευρώ. Απομένουν να πληρωθούν ακόμη 255 εκ. ευρώ.

Για την Αναδιανεμητική Ενίσχυση έχουν πληρωθεί 124 εκ. ευρώ και απομένουν αδιάθετα ακόμη 50 εκ. ευρώ.

Ακόμη είναι να πληρωθούν τα χρήματα των Συνδεδεμένων Ενισχύσεων ύψους 245 εκ. ευρώ και τα Οικολογικά Σχήματα ύψους 425 εκ. ευρώ.

Πάντως φαίνεται ότι οι πληρωμές γίνονται με το σταγονόμετρο και αναμένεται να έχουμε πολλά χρήματα που θα μείνουν «ταμείο» και δεν γνωρίζουμε αν ανακοινώσουν επίσημα που θα πάνε.

Το σίγουρο είναι ότι η ΑΑΔΕ δεν λογοδοτεί σε κανέναν σε αντίθεση με τον ΟΠΕΚΕΠΕ που έδινε αναφορά στο ΥπΑΑΤ.

Επίσης θα πρέπει μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου να έχουν καταχωρηθεί στην πλατφόρμα των συνδεδεμένων ενισχύσεων τα παραστατικά για να προχωρήσουν οι έλεγχοι και να ακολουθήσουν οι πληρωμές.

Πολλές καλλιέργειες θέλουν ρευστότητα και η οικονομική κατάσταση των παραγωγών είναι στα όρια. Αυτό θα πρέπει να το γνωρίζουν οι κυβερνώντες.

Το θέμα της σύστασης διακομματικής επιτροπής για το αγροτικό ζήτημα πρόκειται  ν’ απασχολήσει σήμερα το ελληνικό Κοινοβούλιο. Ήδη το ΚΚΕ καταψήφισε την εισήγηση για τη σύσταση της διακομματικής επιτροπής, ενώ τ’ άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης, μείζονος κι ελάσσονος, υποστήριξαν πως θα τοποθετηθούν στην Ολομέλεια. 

Παρόλα αυτά επικρατεί σκεπτικισμός στα επιτελεία των κομμάτων, που θα ήθελαν μία επιτροπή για το αγροτικό ζήτημα, αλλά όχι με τους όρους που θέτει η ΝΔ, την οποία θεωρούν υπεύθυνη για την αδυναμία των παραγωγών σήμερα να καλλιεργήσουν. Αγροπολιτικές πηγές τονίζουν πως η κυβέρνηση δεν ενδιαφέρθηκε να σπάσει το απόστημα στον ΟΠΕΚΕΠΕ και μετέφερε τον οργανισμό στην ΑΑΔΕ, χωρίς να εξασφαλίσει ότι το κύκλωμα των επίορκων υπαλλήλων θα σπάσει. Και κυρίως, άφησε τους παραγωγούς στο έλεος σε ό, τι αφορά στο ζήτημα της ευλογιάς, δίχως σχέδιο για την επόμενη μέρα. 

Σύμφωνα με πληροφορίες του «Agrotypos.gr» μετά και τη στάση της Νέας Δημοκρατίας τόσο στο θέμα της λίστας μαρτύρων για τον ΟΠΕΚΕΠΕ όσο και με το ζήτημα της Mercosur, που την υπερψήφισε ενώ έχει πολλά θολά σημεία, που θίγουν τα ελληνικά προϊόντα, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ αναμένεται να κρατήσουν αποστάσεις. 

Πηγές από τα δυο κόμματα τόνιζαν πως η επιτροπή φτιάχνεται μόνο και μόνο για να ρίξει στάχτη στα μάτια των παραγωγών και να προκαλέσει διάσπαση στο αγροτικό κίνημα, χωρίς να δίνει την οικονομική ανάσα που χρειάζονται οι παραγωγοί, για τη βιωσιμότητα του τομέα. Παρά την κρισιμότητα της συζήτησης ο πρωθυπουργός αναμένεται να μην είναι παρών, καθώς αναμένεται να παραστεί στο φόρουμ του Νταβός. 

H πρόταση για τη συγκρότηση της επιτροπής, η οποία θα έχει ως αντικείμενο τη μελέτη των προβλημάτων και την επεξεργασία προτάσεων για την ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα, στη βάση των σύγχρονων προκλήσεων και των διεθνών εξελίξεων – θα συζητηθεί με τη διαδικασία της γενικευμένης συζήτησης επερώτησης και θα ολοκληρωθεί σε μια συνεδρίαση.

Η ΣΤΑΣΗ ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗ 

Μιλώντας, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης στην Πολιτική Γραμματεία της ΚΟΕΣ του ΠΑΣΟΚ ξεκαθάρισε τη θέση του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

«Είμαστε υπέρ του διαλόγου, εδώ  όμως υπάρχουν κάποια ζητήματα:  Μας λέει η Νέα Δημοκρατία “ελάτε να συζητήσουμε αλλά έχουμε κλείσει το θέμα του ΟΠΕΚΕΠΕ”. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ είναι ο πυρήνας της συζήτησης. Το μεγαλύτερο κομμάτι του προβλήματος ξεκινά από εκεί, πως τον αφαιρεί από τον διάλογο; Εδώ έχουμε ένα ακλόνητο επιχείρημα. Δεν υπάρχει άλλη ευρωπαϊκή χώρα από τις υπόλοιπες 26 που δεν έχει αναπτυξιακό οργανισμό του πρωτογενούς τομέα. Δηλαδή και τον χρεοκόπησαν ηθικά και οικονομικά και τους έβαλε σε επιτήρηση η Ευρωπαϊκή Ένωση και τώρα κάνουν μια ευρωπαϊκή εξαίρεση, να είναι ο φοροεισπρακτικός μηχανισμός της χώρας, υπεύθυνος για την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα; Που αλλού έχουν γίνει;” είπε ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. 

Και πρόσθεσε πως η κυβέρνηση έχει χαράξει πολιτική και σχέδιο μετάβασης χωρίς να δίνει προτεραιότητα σύνδεσης για την παραγωγή ενέργειας στους αγρότες και δίχως σχέδιο για τις καλλιέργειες της Ελλάδας την επόμενη μέρα.  Και πρόσθεσε πως το «ΠΑΣΟΚ προτείνει εθνικό διάλογο με τη συγκρότηση Εθνικής Επιτροπής Αγροτικής Παραγωγής και Διατροφικής Ανθεκτικότητας, με σαφή δομή, αποστολή και χρονοδιάγραμμα, σε τρεις διακριτές φάσεις». Εν τω μεταξύ αλγεινή εντύπωση προκάλεσε και στο Κοινοβούλιο, το γεγονός ότι σε απάντηση που έδωσε ο επίτροπος Γεωργίας Χάνσεν προς τον ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Σάκη Αρναούτογλου «υπήρχαν Ευρωπαϊκά κονδύλια για την Κρητική ελιά αλλά η κυβέρνηση δεν έκανε καν αίτημα».

ΦΑΜΕΛΛΟΣ: Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΔΕΝ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΣΕ ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ

«Δικαιολογίες και υπεκφυγές για το δημοσιονομικό χώρο δεν μπορώ να δεχθώ είπε χαρακτηριστικά» ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Σωκράτης Φάμελλος, ανέφερε στον Real FM τονίζοντας πως «δεν έχουν λυθεί τα θέματα των αγροτών. Για το κόστος ρεύματος, ή την κάρτα αγρότη δεν είναι επιχείρημα το δημοσιονομικό. Δεν είναι επαρκείς αυτές οι δικαιολογίες. Ξεκάθαρη απάντηση για την ελληνική κτηνοτροφία δεν έχει δοθεί. Η κυβέρνηση κράτησε παθητική στάση στη συμφωνία με τη Mercosur και δεν προστάτευσε τα ελληνικά προϊόντα», ανέφερε και πρόσθεσε πως «οι χθεσινές δηλώσεις μετά τη συνάντηση [Μητσοτάκη-αγροτών] προσβάλλουν και υποτιμούν την προσπάθεια που κάνουν οι αγρότες της χώρας μας για να επιβιώσει η ελληνική ύπαιθρος». «Θεωρώ ότι είναι υποκριτικά τα επιχειρήματα της κυβέρνησης», ανέφερε ο κ. Φάμελλος. Σύμφωνα με πληροφορίες για το ζήτημα αυτό, υπήρξε συνάντηση του Τομέα Αγροτικού του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ με επικεφαλής τον κοινοβουλευτικό τομεάρχη, Βασίλη Κόκκαλη και συντονιστή τον πρώην υπουργό, Αγροτικής Ανάπτυξης, Σταύρο Αραχωβίτη.

Η ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΤΩΝ ΠΡΟΕΔΡΩΝ

Κατά τη Διάσκεψη των Προέδρων της Βουλής αποφασίστηκε πως η Επιτροπή για το αγροτικό ζήτημα θα αποτελείται από 26 μέλη. Οι 14 βουλευτές θα προέρχονται από τη ΝΔ, 3 από το ΠΑΣΟΚ, 2 από τον ΣΥΡΙΖΑ και 2 από το ΚΚΕ. Τα υπόλοιπα κόμματα αλλά και οι ανεξάρτητοι θα εκπροσωπούνται από έναν βουλευτή. Για τη θέση του προέδρου της Επιτροπής από τη ΝΔ προτείνεται ο βουλευτής Φθιώτιδας, Γιάννης Οικονόμου, γεωπόνος και πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης ενώ αναμένονται οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για τη θέση του Αντιπρόεδρου και του ΣΥΡΙΖΑ για τη θέση του Γραμματέα.

Έντονες, αντιπαραθέσεις, βαριές κουβέντες, προσωπικές κατηγορίες, ήταν το μενού της χθεσινής διαδικασίας της Εξεταστικής Επιτροπής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, που εξελίχθηκε ειδικά κατά το πρώτο μέρος της συνεδρίασης, σε λεκτική, εμπόλεμη ζώνη. Η κυβερνητική παράταξη κατάφερε με τη στάση της να ενώσει όλες τις δυνάμεις της αντιπολίτευσης με αποτέλεσμα να κατεβάσουν τα κόμματα, κοινή πρόταση, η οποία δεν πέρασε με ψήφους 17-13 για τη διεύρυνση της λίστας μαρτύρων του ΟΠΕΚΕΠΕ αλλά έδωσε ένα σαφές, πολιτικό στίγμα.  

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΛΕΜΗ ΖΩΝΗ 

Από την αρχή η διαδικασία μύριζε «μπαρούτι», καθώς οι βουλευτές της αντιπολίτευσης κατηγόρησαν την κυβέρνηση, πως καλεί ξανά και ξανά ανθρώπους, που δεν έχουν την παραμικρή σχέση με το σκάνδαλο της περιόδου 2019-25 που ερευνά η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, αλλά προσπαθούν να θολώσουν τα νερά. 

Η κυβερνητική παράταξη δεν δέχθηκε επ΄ ουδενί λόγο να καταθέσουν στην Επιτροπή ο πρωθυπουργός και οι πρώην γενικοί γραμματείς του ΥΠΑΑΤ, που ζητήθηκε να προσέλθουν ως μάρτυρες. Επίσης, δεν δέχτηκε να καταθέσει κι ο περιφερειάρχης Ηπείρου, Αλέξανδρος Καχριμάνης, αλλά κι άλλοι ουσιώδεις μάρτυρες, όπως οι ορκωτοί λογιστές, που παραιτήθηκαν από την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ – ΑΑΔΕ.
 
Ειδικότερα, ζητήθηκαν να κληθούν μάρτυρες, από την εταιρεία “LEVERAGE Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές Α.Ε.”, στην οποία είχε ανατεθεί το έργο του ελέγχου των οικονομικών και λογιστικών στοιχείων του ΟΠΕΚΕΠΕ για τη χρήση 2024 με την αρ. πρωτ. 74537/2025 απόφαση του Προέδρου του Οργανισμού. Η εταιρεία υπέβαλε επιστολή παραίτησης αλλά εξήγησε πως δεν θα μιλήσει για λόγους. 

Η ΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΝΔ ΣΤΟ ΘΕΜΑ ΤΥΧΕΡΟΠΟΥΛΟΥ

«Η χθεσινή κατάθεση της κ. Βιβής Τυχεροπούλου στην ελληνική Δικαιοσύνη για κύκλωμα επίορκων υπαλλήλων σε συνεργασία με παραγωγούς που λυμαίνονταν τους ευρωπαϊκούς πόρους- σε συνέχεια της κατάθεσής της στην Επιτροπή μας- κατέρριψε για μια ακόμα φορά τις θέσεις των κομμάτων της αντιπολίτευσης για "γαλάζιο σκάνδαλο" και "γαλάζιες ακρίδες"». Αυτό τόνισε σε δήλωσή του ο εισηγητής της ΝΔ στην εξεταστική επιτροπή της Βουλής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, Μακάριος Λαζαρίδης.

«Μετά από 42 συνεδριάσεις, 66 καταθέσεις μαρτύρων και πάνω από 300 ώρες εργασιών μέχρι σήμερα στην Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ έχει αποδειχθεί το διακομματικό και διαχρονικό πρόβλημα στον Οργανισμό», πρόσθεσε ο κ. Λαζαρίδης. Υποστήριξε πως «η Νέα Δημοκρατία παραμένει προσηλωμένη στην αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων με την μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ έτσι ώστε να ενισχύονται μόνο οι έντιμοι αγρότες του μόχθου του πρωτογενούς τομέα», ο οποίος επανειλημμένα ήρθε σε αντιπαράθεση με τη Ζωή Κωνσταντοπούλου.

ΣΥΜΠΟΡΕΥΣΗ ΚΟΜΜΑΤΩΝ ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ 

Από την πλευρά της, η εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ, Μιλένα Αποστολάκη ζήτησε επιμόνως να έρθουν οι δυο γραμματείς του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, ο κ. Κώστας Μπαγινέτας και ο Δημήτρης Παπαγιαννίδης, επιμένοντας ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να συγκαλύψει τις ευθύνες της, φωνάζοντας ανθρώπους, ως μάρτυρες, που ούτε είχαν αρμοδιότητα για το αντικείμενο ούτε έχει προκύψει εμπλοκή τους από τον κοριό της ΕΥΠ. Η κ. Αποστολάκη ζήτησε να μην επαναληφθεί η ντροπιαστική διαδικασία της Εξεταστικής των Τεμπών και να γίνει και κατ΄ αντιπαράσταση εξέταση μαρτύρων. Υποστήριξε πως το προεδρείο φάσκει και αντιφάσκει, όπως κι ο ίδιος ο πρωθυπουργός, διότι τελικά αντί να είναι δυναμικός ο κατάλογος των μαρτύρων, έγινε προσπάθεια να φιμωθούν όσοι δεν ήταν αρεστοί στην κυβέρνηση.

Υπέρ της πρότασης Μιλένας Αποστολάκη τάχθηκε ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Βασίλης Κόκκαλης, ο οποίος την εμπλούτισε. Πρότεινε να συμπεριληφθούν στον κατάλογο των μαρτύρων και οι προτάσεις της λίστας μαρτύρων άλλων κομμάτων, γεγονός που έγινε δεκτό και υιοθετήθηκε. Οι προτάσεις ΠΑΣΟΚ – ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ έγιναν δεκτές από το σύνολο των κομμάτων της αντιπολίτευσης ενώ υπήρξαν κι επί μέρους πρόσθετες προσεγγίσεις. Ο Αλέξανδρος Αυλωνίτης, ανεξάρτητος βουλευτής επέμεινε πως τίθεται θέμα ακυρότητας της διαδικασίας, ωστόσο υπερψήφισε τελικά την πρόταση των άλλων κομμάτων της αντιπολίτευσης. 

Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας διερεύνησης του σκανδάλου, η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας αποκάλεσε «γυμνοσάλιαγκα» τον Μακάριο Λαζαρίδη, εισηγητή της ΝΔ, αφότου ο ίδιος της είχε προσάψει πως έχει σχέση με εταιρείες. «Αυτός ο γυμνοσάλιαγκας να μη με ξαναπιάσει στο στόμα του», είπε χαρακτηριστικά η κ. Κωνσταντοπούλου, η οποία ήρθε επανειλημμένα σε σύγκρουση με το προεδρείο και για τον χρόνο ομιλίας της. 

Ο Ανδρέας Νικολακόπουλος, πρόεδρος της Εξεταστικής Επιτροπής την επέκρινε για τον προσωπικό χαρακτηρισμό της, προς τον κ. Λαζαρίδη τονίζοντας πως επιδεικνύει αντικοινοβουλευτική συμπεριφορά και θα ληφθούν μέτρα. Προς στιγμήν υπήρξε φραστικό επεισόδιο κι ανάμεσα στον Μακάριο Λαζαρίδη και τον εισηγητή της Ελληνικής Λύσης, Κώστα Μπούμπα για το αίτημα κατάθεσης εκπροσώπων της εταιρείας ορκωτών λογιστών. 

Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΛΑΦΑΖΑΝΗ

Στη συνέχεια της συνεδρίασης κατέθεσε ο Παναγιώτης Λαφαζάνης, πρώην υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης επί ΣΥΡΙΖΑ -ΑΝΕΛ, το 2015. Εξήγησε πως ήταν υπερυπουργός το διάστημα Φλεβάρη – Ιουλίου 2025 και αποχώρησε στη συνέχεια για να φτιάξει τη Λαϊκή Ενότητα. Επί της ουσίας η κατάθεσή του διανθίστηκε από πολλά και ποικίλα σχόλια εις βάρος πρώην συντρόφων του και κυρίως εναντίον του Αλέξη Τσίπρα. Από το κάδρο των ευθυνών έβγαλε μόνο τον Γιάννη Τσιρώνη ενώ άφησε αιχμές και κατά του Γιάνη Βαρουφάκη. 

Δεν άφησε στο απυρόβλητο και τον πρώην πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ, Θάνο Καπρέλλη, για το «εντέλλεσθαι». Εξήγησε ωστόσο, ότι ο ίδιος δεν είχε ασχοληθεί με τον ΟΠΕΚΕΠΕ και το κομμάτι το αμιγώς αγροτικό το χειριζόταν ο Βαγγέλης Αποστόλου και το καθαρά περιβαλλοντικό ο Γιάννης Τσιρώνης κι ο ίδιος ασχολήθηκε κατά κύριο λόγο με θέματα ενέργειας. Επιπλέον, ότι τα υπερυπουργεία δεν λειτούργησαν, όπως θα έπρεπε και τελικά μετασχηματίστηκαν σε κανονικά υπουργεία, όπως πριν. Δεν εξήγησε ωστόσο, πως και γιατί έφταιγε ο Αλέξης Τσίπρας, για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, αφού ο ίδιος ανέφερε πως ενώ ήταν αρμόδιος ως επικεφαλής δεν τον είχε ενημερώσει για κάτι ούτε γνώριζε για τυχόν φαγοπότι στον οργανισμό. Σημείωσε πως ο ίδιος με τον Γιάννη Τσιρώνη προσπάθησαν να δώσουν λύση για το θέμα της δίκαιης κατανομής των βοσκοτόπων με την απόφαση 335/21-5-2015, η οποία δεν προέβλεπε μετακινήσεις ζώων και βοσκοτόπων, παρά μόνο για τους μετακινούμενους. 

Σημείωσε πως ιδίως οι υπουργοί της ΝΔ, ασέλγησαν βάναυσα, με σκανδαλώδεις παρεμβάσεις και έκαναν την απόφαση Λαφαζάνη – Τσιρώνη φύλλο και φτερό. Σημείωσε πως σχηματίστηκε ένα εγκληματικό κύκλωμα κυρίως με ευθύνη της ΝΔ, με ιθύνοντα νου, τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Είπε ότι ο κ. Βορίδης υπέγραψε με τον κ. Καπρέλλη, για μία απόφαση που επεξεργάστηκε ο τότε διοικητής του ΟΠΕΚΕΠΕ, για το θέμα του «Συμφωνώ».

Ο κ. Λαφαζάνης μίλησε για το «τέχνασμα Βορίδη» ενώ δεν είχε λόγο να την υπογράψει για μετακίνηση ζώων, από τα νησιά. Μίλησε κι εναντίον του διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή τονίζοντας πως άσκησε τρομοκρατία εναντίον υπαλλήλου, προκειμένου να μην ξαναμιλήσει κανείς. «Εδώ το παιχνίδι είναι στημένο», ανέφερε ο κ. Π. Λαφαζάνης. 

Ο εισηγητής της ΝΔ κατηγόρησε τον κ. Λαφαζάνη, πως ο ίδιος προσωπικά έπαιξε την τύχη της χώρας κι αντί ν’  ασχολείται με την παραγωγική ανασυγκρότηση, έκανε ταξίδια στη Ρωσία.  Ο κ. Λαφαζάνης τόνισε πως η συμφωνία για τα ενεργειακά με τη Ρωσία ήταν εξαιρετική αλλά η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ δεν την προχώρησε. «Με έβλεπαν ως εχθρό και ως αντίπαλο μέσα από την κυβέρνηση». Ωστόσο, δεν εξήγησε επαρκώς τι έκανε ο ίδιος το διάστημα, που ήταν υπερυπουργός, ώστε να βελτιωθούν τα αγροτικά δεδομένα και να μη χρειάζεται η τεχνική λύση. Στο σημείο αυτό σφοδρή κριτική του άσκησε και η βουλευτής του ΚΚΕ, Μαρία Κομνηνάκα αλλά κι ο βουλευτής Κυκλάδων της ΝΔ, Φίλιππος Φόρτωμας, ο οποίος τόνισε πως ίδιος ήθελε να βγάλει την Ελλάδα από την κοινότητα. 

Η διαδικασία της Εξεταστικής Επιτροπής για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ θα συνεχιστεί την Πέμπτη 22/1/2026 στη Βουλή. 

Να ανοίξει άμεσα ο ΟΠΕΚΕΠΕ την πλατφόρμα για την καταχώριση των στοιχείων για τις συνδεδεμένες ενισχύσεις ζητούν οι παραγωγοί.

Ο κ. Χρήστος Βαλιανάτος, πρόεδρος στον Αγροτικό Συνεταιρισμό «Εύφορη Γη», από την Ηλεία, τονίζει στον ΑγροΤύπο ότι έχει καθυστερήσει ο ΟΠΕΚΕΠΕ να ανοίξει την πλατφόρμα για τις συνδεδεμένες ενισχύσεις και αυτό σημαίνει ότι θα καθυστερήσουν οι πληρωμές γιατί μετά την καταχώρηση των στοιχείων θα πρέπει να ακολουθήσουν οι έλεγχοι. Αν και οι κωδικοί πρόσβασης έχουν δοθεί από τον Οκτώβριο, μέχρι και σήμερα η πλατφόρμα παραμένει κλειστή. Ζητάμε άμεσα να ανοίξει η πλατφόρμα για τις συνδεδεμένες κορινθιακής σταφίδας και βιομηχανικής ντομάτας γιατί οι παραγωγοί έχουν κάνει τον προγραμματισμό τους και έχουν ανάγκη τα χρήματα.

Η σχετική επιστολή που έστειλε ο συνεταιρισμός προς την ηγεσία του ΥπΑΑΤ αναφέρει τα εξής:

Με την παρούσα επιστολή εκφράζουμε την έντονη αγανάκτηση και απογοήτευση τόσο των παραγωγών όσο και της Ομάδας Παραγωγών μας, αναφορικά με τη συνεχιζόμενη καθυστέρηση ανοίγματος της πλατφόρμας του ΟΠΕΚΕΠΕ για την καταχώριση των συνδεδεμένων ενισχύσεων στα προϊόντα της βιομηχανικής τομάτας και της κορινθιακής σταφίδας.

Παρότι οι κωδικοί πρόσβασης έχουν δοθεί από τον Οκτώβριο, μέχρι και σήμερα η πλατφόρμα παραμένει κλειστή, χωρίς καμία επίσημη ενημέρωση για το πότε θα τεθεί σε λειτουργία. Ως αποτέλεσμα, οι παραγωγοί βρίσκονται σε πλήρη αβεβαιότητα, μη γνωρίζοντας ούτε πότε θα μπορέσουν να καταχωρηθούν τα προϊόντα τους ούτε πότε θα πληρωθούν τις συνδεδεμένες ενισχύσεις που δικαιούνται.

Η κατάσταση αυτή δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στον οικονομικό προγραμματισμό των εκμεταλλεύσεών τους(καλλιέργειες 2026), επιβαρύνει την ήδη δύσκολη θέση του αγροτικού κόσμου και υπονομεύει την εμπιστοσύνη των παραγωγών προς τους αρμόδιους φορείς. Είναι αδιανόητο σε μια τόσο κρίσιμη περίοδο για τον πρωτογενή τομέα να επικρατεί τέτοια αβεβαιότητα και έλλειψη ενημέρωσης.

Ως Ομάδα Παραγωγών ζητούμε άμεσα:
1. Να ανοίξει χωρίς άλλη καθυστέρηση η πλατφόρμα του ΟΠΕΚΕΠΕ.
2. Να υπάρξει σαφές και επίσημο χρονοδιάγραμμα για την καταχώριση και την πληρωμή των συνδεδεμένων ενισχύσεων.
3. Να διασφαλιστεί ότι οι παραγωγοί δεν θα υποστούν καμία οικονομική ζημία εξαιτίας αυτής της καθυστέρησης.

Ο αγροτικός κόσμος έχει φτάσει στα όριά του. Απαιτούμε σεβασμό, διαφάνεια και συνέπεια από την Πολιτεία απέναντι σε ανθρώπους που στηρίζουν την ελληνική παραγωγή και οικονομία. Αναμένουμε τις άμεσες ενέργειές σας και μια ξεκάθαρη απάντηση στα δίκαια αιτήματά μας.

Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστας Τσιάρας είχε δίωρη συνάντηση με εκπροσώπους αγροτών από Σέρρες, Δράμα, Γρεβενά, Έβρο, Εύβοια, Καβάλα και Θεσσαλονίκη, με τους οποίους συζήτησε θέματα που αφορούν στο ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ, καθώς και άλλα τεχνικά ζητήματα που αποσχολούν τους  αγρότες των συγκεκριμένων περιοχών.

Ο πρόεδρος του Κτηνοτροφικού Συλλόγου Κάτω Νευροκοπίου Δράμας, Χρήστος Τσέρνιος, που ήταν στην σύσκεψη, ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι «συζητήσαμε τα σοβαρά προβλήματα με τον ΑΤΑΚ και το monitoring στα αγροτεμάχια που έχει δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα στις πληρωμές των αγροτικών ενισχύσεων. Ο υπουργός μας υποσχέθηκε ότι θα ξεμπλοκάρουν οι πληρωμές από το 2016 και μετά. Επίσης αναζητεί λύσεις το ΥπΑΑΤ με το πρόβλημα σκίασης που μειώνει την επιλεξιμότητα των χωραφιών κατά 10%. Για όσα αγροτεμάχια έχουν μείνει απλήρωτα λόγω έλλειψης ΑΤΑΚ ή ΚΑΕΚ ο υπουργός τόνισε ότι θα γίνουν ενστάσεις και μετά τους ελέγχους θα γίνει πληρωμή δεν ανέφερε όμως πότε θα ανοίξει το ΟΣΔΕ. Ακόμη μας ανέφερε ότι όσοι παραγωγοί στο ΟΣΔΕ του 2025 δεν δήλωσαν αγροτεμάχια δεν μπορούν αυτά να γίνουν επιλέξιμα και να πληρωθούν όταν γίνουν διορθώσεις στην πλατφόρμα». 

Μετά από τη συνάντηση, στην οποία μετείχαν οι υφυπουργοί Γιάννης Ανδριανός και Χρήστος Κέλλας, καθώς και οι ΓΓ Σπύρος Πρωτοψάλτης, Αντώνης Φιλιππής και Αργυρώ Ζέρβα, ο κ. Τσιάρας δήλωσε τα εξής:

«Η σημερινή συνάντηση αφορούσε κυρίως στην αντιμετώπιση και την επίλυση κάποιων τεχνικών ζητημάτων. Το είχαμε άλλωστε προσδιορίσει από χθες, μετά τη συνάντησή μας με τον πρωθυπουργό, ότι υπήρχαν κάποια επιμέρους ζητήματα, τα οποία ουσιαστικά χρειαζόταν κάποιες διευκρινίσεις. Αφορούσαν κυρίως στο θέμα του ΑΤΑΚ και του ΚΑΕΚ, που είναι σημαντικό ζήτημα για πολλούς νομούς της Βορείου Ελλάδος, αλλά βεβαίως και σε παρεμπίπτοντα ζητήματα, τα οποία αντιμετωπίζουμε.

Νομίζω ότι απαντήσαμε σε ένα πολύ μεγάλο αριθμό ερωτήσεων που έχει τεθεί. Ελπίζω οι αγρότες να λάβουν σοβαρά υπόψη τους ότι η κυβέρνηση ήταν παρούσα. Έδωσε απαντήσεις σε πολλά ζητήματα. Πάντα είχε ανοιχτή την πόρτα του διαλόγου και πλέον καλούνται όλοι, με την ευθύνη που ο καθένας μπορεί να φέρει, να πάρουν αποφάσεις υπέρ της κοινωνίας.

Φυσικά αναφέρομαι στις επικείμενες συσκέψεις που θα έχουν, εντός της ημέρας, σχετικά με την συνέχεια των κινητοποιήσεων και  του κλεισίματος των δρόμων. Είναι η στιγμή που ο καθένας πρέπει να αναλάβει την ευθύνη που του αναλογεί. Η κυβέρνηση από τη δική της πλευρά έκανε τα βήματα που όφειλε να κάνει.

Είναι η στιγμή που και οι ίδιοι οι αγρότες, μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα κινητοποιήσεων, έχοντας πάρει πολλές απαντήσεις και έχοντας καταφέρει πολλά, να λάβουν και οι ίδιοι το μέρος της ευθύνης που τους αναλογεί».

Όπως είχε αναφέρει ο ΑγροΤύπος τις επόμενες ώρες αναμένεται μια συμπληρωματική πληρωμή από τον ΟΠΕΚΕΠΕ ύψους 10 εκ. ευρώ.

Θα αφορά πληρωμή βασικής ενίσχυσης στα αγροτεμάχια με προβλήματα ταυτοποίησης που έγιναν οι διορθώσεις μέχρι 24 Δεκεμβρίου σε ένσταση επί των αποτελεσμάτων moniitoring και μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων κρίθηκαν επιλέξιμα.

Επίσης θα αφορά βοσκοτοπικά δικαιώματα σε κτηνοτρόφους που με τη νέα κατανομή δεν πληρώθηκαν βασική ενίσχυση. Πρόκειται για πρόβλημα που αφορά 5 νοµούς της χώρας, τρεις της Κρήτης, νοµός Μαγνησίας και Αιτωλοακαρνανίας και 13.421 κτηνοτρόφους για τους οποίους οι διαθέσιµοι βοσκότοποι δεν κάλυπταν το ζωικό τους κεφάλαιο.

Η νέα κατανομή έγινε βάσει τιµολογίων γάλακτος και κρέατος που πούλησαν και ζωοτροφών που αγόρασαν.

Επίσης θα πληρωθούν όσοι έκαναν διορθώσεις σε κοφτολίβαδα και αγρανάπαυση και κάποια υπόλοιπα από την αναδιανεμητική ενίσχυση.

Στο μεταξύ ολοκληρώνονται οι διορθώσεις (ελλείψεις σε ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ, ΑΦΜ ιδιοκτήτη, θάνατος ιδιοκτήτη το 2024) στην σχετική εφαρμογή της AAΔΕ στο myBusinessSupport.

Έρχεται ο ΜΙΔΑΣ

Από τον Ιανουάριο τίθεται σε λειτουργία το νέο πληροφοριακό σύστημα από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) για το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), μια ολοκληρωμένη πλατφόρμα που θα συγκεντρώνει κάθε διαθέσιμο στοιχείο για τα ακίνητα και αγροτεμάχια: ιδιοκτησία, χρήση, τετραγωνικά, ενοίκια, αριθμούς παροχής, ακόμη και πολεοδομικά δεδομένα ή δικαστικές εκκρεμότητες.

Το σύστημα, το οποίο θεσμοθετήθηκε το περασμένο καλοκαίρι αλλά καθυστέρησε λόγω εκκρεμοτήτων συγχρονισμού, δημιουργεί έναν ολοκληρωμένο ψηφιακό φάκελο για κάθε ακίνητο: κατοικίες, εξοχικές μονάδες, επαγγελματικούς χώρους, οικόπεδα και αγροτεμάχια.

Για πρώτη φορά, η φορολογική διοίκηση θα συγκεντρώνει σε έναν ψηφιακό φάκελο το σύνολο των στοιχείων που αφορούν κάθε ακίνητο στη χώρα, διασυνδέοντας δηλώσεις Ε9, στοιχεία του Κτηματολογίου, πληροφορίες από τη ΔΕΗ και τον ΔΕΔΔΗΕ, ενεργά μισθωτήρια, παροχές ρεύματος και ύδρευσης, πολεοδομικά δεδομένα, ακόμη και δικαστικές εκκρεμότητες.

Ένταση, υψηλοί τόνοι, ειρωνεία και το δικαίωμα της… αναρμοδιότητας, κατά τη διαδικασία της Εξεταστικής Επιτροπής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ και την κατά την κατάθεση του πρώην υπουργού Παραγωγικής Ανασυγκρότησης επί ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Πάνου Σκουρλέτη, ο οποίος κάθισε στο τιμόνι ως επικεφαλής επί 40 μέρες. Ωστόσο, δεν είχε αρμοδιότητα πάνω στα αγροτικά θέματα αλλά μόνο τη γενική εποπτεία.

Είχε προηγηθεί την ίδια μέρα, η μαρτυρική κατάθεση του, επίσης υπηρεσιακού υπουργού Γιάννη Γκόλια, ο οποίος εξήγησε πως παρέλαβε από τον κ. Σκουρλέτη, αλλά έμεινε μόνο και μόνο για να μην υπάρξει διακοπή στο έργο και χαθούν προθεσμίες. Το κλίμα δυναμιτίστηκε, αφού ο μάρτυρας Γκόλιας, εκ των πραγμάτων, δεν μπορούσε να εισφέρει στη διαδικασία. Έτσι, η Δευτέρα 19 Γενάρη εξελίχθηκε σε μέρα λεκτικής μάχης μεταξύ κυβέρνησης κι αξιωματικής αντιπολίτευσης πως η πλειοψηφούσα παράταξη έχει υποβαθμίσει εντελώς την εξεταστική διαδικασία.

ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΕΣ ΥΠΟΥΡΓΟΙ – ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΥΘΥΝΕΣ

Μετά τις 12 το μεσημέρι, που άρχισε ξανά η διαδικασία διερεύνησης του σκανδάλου, ο Πάνος Σκουρλέτης εξήγησε και κατέθεσε και τα σχετικά έγγραφα πως δεν ήταν στην αρμοδιότητά του ο ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς εκείνη την περίοδο οι αναπληρωτές υπουργοί είχαν αποκλειστικές ευθύνες. Αυτό σήμαινε ότι ενώ θεωρητικά υπουργός λ.χ. ήταν ο ίδιος πρακτικά ήταν ο Βαγγέλης Αποστόλου με βάση τα σχετικά ΦΕΚ. Με αφορμή ένα σχόλιο, που έκανε χαριτολογώντας ο Πάνος Σκουρλέτης, πως χρειάζεται ένα μήνα για να μάθει κάποιος καλά το χωροταξικό των υπηρεσιών ενός υπουργείου, του επιτέθηκαν λεκτικά διάφοροι  βουλευτές της ΝΔ και πιο έντονα ο βουλευτής Πρέβεζας, Σπύρος Κυριάκης.

ΣΚΟΥΡΛΕΤΗΣ: «ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΕΥΘΥΝΩΝ»

Ειδικότερα, ο Πάνος Σκουρλέτης μίλησε για «παρελκυστική προσπάθεια δημιουργίας εντυπώσεων» από την πλειοψηφία και για μια προσπάθεια «διάχυσης ευθυνών», επισημαίνοντας πως έμεινε στο υπουργείο αυτό από τις 18/7 έως 28/8/2015. Η παρουσία μου στο "υπερυπουργείο" – εξήγησε - «ήταν σύντομη, ενώ, με βάση τα σχετικά ΦΕΚ, δεν είχα καμία ενασχόληση, ενημέρωση αλλά και αρμοδιότητα, καθότι υπήρχε αναπληρωτής υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, πολύ δε περισσότερο, με τον ΟΠΕΚΕΠΕ» κι έκανε λόγο για το «Δικαίωμα της αναρμοδιότητας», κάνοντας ένα χιουμοριστικό σχόλιο. Για τη λεγόμενη «τεχνική λύση» είπε ότι ήταν μία πολιτική επιλογή εκ μέρους της των ελληνικών κυβερνήσεων, έτσι ώστε να μην χαθούν πόροι, και που επί των τελευταίων κυβερνήσεων της ΝΔ έγινε μία «κατάχρηση», μία «εγκληματική χρήση».

ΠΕΡΙ ΑΥΤΟΝΟΜΗΣΗΣ ΤΟΥ ΟΠΕΚΕΠΕ

Ερωτηθείς από τον εισηγητή της πλειοψηφίας και βουλευτή της ΝΔ, Μ. Λαζαρίδη εάν έκανε κάποια προσπάθεια να αυτονομηθεί ο ΟΠΕΚΕΠΕ από τον τεχνικό σύμβουλο, ο κ. Σκουρλέτης είπε ότι «σε ένα μήνα και κάποιες μέρες, όχι μόνο σου δίνεται η δυνατότητα να εμβαθύνεις και να ασκήσεις πολιτική, αλλά, περίπου, στην καλύτερη των περιπτώσεων, να μάθεις πόσοι είναι οι όροφοι του υπουργείου».
Για προσπάθεια συγκάλυψης των υπευθύνων και διάχυσης των ευθυνών επέκριναν την πλειοψηφία και για την κλήση ενός αναρμόδιου υπουργού, η εισηγήτρια της μειοψηφίας, Μιλένα Αποστολάκη, ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Κώστας Μπάρκας, ο βουλευτής της ΝΕΑΡ, Νάσος Ηλιόπουλος, ο βουλευτής της Νίκης, Κομνηνός Δελβερούδης και ο βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλέξανδρος Καζαμίας. Για την αποδοχή της ΚΑΠ από όλες τις κυβερνήσεις και για «παράδοση των κλειδιών» του ΟΠΕΚΕΠΕ σε τεχνικούς συμβούλους, έκανε σχολίασε η βουλευτής του ΚΚΕ, Δ. Μανωλάκου. Σύμφωνα με τον βουλευτή της Ελληνικής Λύσης Στ. Φωτόπουλο, «ακούγεται σοκαριστικό» ότι σε ένα μήνα θητείας υπουργού, το μόνο που μπορεί να μάθει είναι τους ορόφους του υπουργείου, σχολιάζοντας το χιουμοριστικό σχόλιο του πρώην υπουργού.

ΠΕΡΙ ΠΑΡΑΝΟΜΩΝ ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΩΝ

Ερωτηθείς από βουλευτή της ΝΔ, ο κ. Σκουρλέτης εάν έχει πολιτική ευθύνη ο ΣΥΡΙΖΑ, όταν αποκαλύπτεται καταδίκη στις Σέρρες για παράνομες επιδοτήσεις το 2016-2018 και όταν σε έκθεση της κ. Τυχεροπούλου υπάρχουν ευθύνες για την κατανομή του εθνικού αποθέματος το διάστημα 2017-19, ο κ. Σκουρλέτης είπε ότι σέβεται την υποκειμενική άποψη της υπαλλήλου του ΟΠΕΚΕΠΕ κι ότι όσες υποθέσεις είχαν θέματα, προφανώς εστάλησαν στη δικαιοσύνη. Εξήγησε πως δεν υπέπεσε κάτι στην αντίληψή του, τον καιρό που ήταν επικεφαλής. Ανέφερε πως δεν προκύπτουν πολιτικές ευθύνες της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ σε αντίθεση με της ΝΔ, με βάση την εξελισσόμενη έρευνα της ευρωπαϊκής εισαγγελίας, είπε ο κ. Σκουρλέτης.
Οι τόνοι ανέβηκαν όταν στην παρατήρηση του βουλευτή της ΝΔ, Σπ. Κυριάκη ότι στον ΣΥΡΙΖΑ έπαιρνε δύο μήνες να μάθει τους ορόφους των υπουργείων, και από αυτό και μόνο καταλαβαίνει ο κόσμος για ποιο λόγο απέτυχε η κυβέρνησή του. «Όταν έρχεστε στην κυβέρνηση, πρόγραμμα έχετε;» ρώτησε ειρωνικά ο κ. Κυριάκης, με τον κ. Σκουρλέτη να απαντά: «Πρόγραμμα έχουμε, και δεν μας το γράφουν τα δικηγορικά γραφεία των διαφόρων οικονομικών ολιγαρχών, όπως κάνετε εσείς. Δεν υπάρχει νομοθέτηση σήμερα στα υπουργεία, που να περνάει μέσα από τα αρμόδια τμήματα των δημοσίων υπηρεσιών. Τα έχετε καταργήσει [. . . ] Είστε τσιράκια της οικονομικής ολιγαρχίας, Αυτός είναι ο τρόπος που νομοθετείτε». «Είστε μία κυβέρνηση μειοψηφίας», ανέφερε ο κ. Σκουρλέτης.

ΚΟΝΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕ ΛΑΖΑΡΙΔΗ

Μόλις ολοκληρώθηκε η κατάθεση Σκουρλέτη, ο εισηγητής της πλειοψηφίας Μακάριος Λαζαρίδης είπε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν που ήθελε να ελέγξει «τους αρμούς της εξουσίας». Στο σχόλιο των βουλευτών άλλων κομμάτων, πως δεν λέει κάτι για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, κάνοντας τον σταυρό του πρόσθεσε που η χώρα σώθηκε, και δεν καταστράφηκε στα πέντε χρόνια που ήταν κυβέρνηση ο ΣΥΡΙΖΑ.. 
«Ήρθε σήμερα εδώ κ. Σκουρλέτης, ως υπερυπουργός, και ο άνθρωπος δεν ήξερε απολύτως τίποτα. Δεν γνώριζε απολύτως τίποτα. Επί δύο μήνες ετοίμαζε το δημοψήφισμα», είπε ο κ. Λαζαρίδης.

Κλίμα έντονης δυσαρέσκειας στην Εξεταστική Επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ με επίκεντρο την περίοδο 2015 -2019, επειδή κλήθηκε να εξεταστεί για μάρτυρας ο προ δεκαετίας, υπηρεσιακός υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Γιάννης Γκόλιας αλλά δεν κλήθηκαν ουσιώδεις μάρτυρες, που κατονομάζονται κι από τον κοριό της ΕΥΠ, ότι είχαν εμπλοκή στην υπόθεση. Μάλιστα, η εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ, Μιλένα Αποστολάκη έκανε λόγο για «μεθοδευμένη διαδικασία συγκάλυψης» ενώ η επιτροπή διέκοψε για τις 12 το μεσημέρι μέχρι να εμφανιστεί ο επόμενος μάρτυρας.

ΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΚΙΟΛΙΑΣ

Στην επιτροπή εξετάστηκε εν μέρει ως μάρτυρας, καθώς κλήθηκε με εντολή της κυβερνητικής παράταξης, ο Γιάννης Γκόλιας, πρώην υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης Περιβάλλοντος και Ενέργειας στην υπηρεσιακή κυβέρνηση τον Αύγουστο του 2015. Παρέλαβε καθήκοντα από τον Πάνο Σκουρλέτη, επίσης, υπουργό Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και στη παρέμεινε για λίγο διάστημα, ώσπου να τοποθετηθεί η νέα κυβέρνηση. Όπως κατέθεσε στην Επιτροπή, υπήρξε καθηγητής στο Πολυτεχνείο και ήταν υποχρεωμένος να τρέξει θέματα, που είχαν συγκεκριμένες προθεσμίες κι ελάχιστη εμπλοκή είχε με τα αγροτικά ζητήματα, τα οποία τα χειριζόταν εκείνη την περίοδο κυρίως ο Δημήτρης Μελάς.

ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΠΕΚΕΠΕ ΣΤΑ… ΟΡΥΧΕΙΑ ΧΡΥΣΟΥ

Ειδικότερα, ο κ. Γκόλιας εξήγησε πως ήταν υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, υπηρεσιακός, επομένως, δεν ασχολήθηκε τις 28 ημέρες που ήταν υπουργός με τα ζητήματα της αγροτικής πολιτικής, καθώς ως υπηρεσιακός ασχολήθηκε μόνο με επείγοντα θέματα με βασικότερα τα ορυχεία χρυσού, το κτηματολόγιο κ.ά. «Ανέλαβα από τον κ. Σκουρλέτη και παρέδωσα στον κ. Σκουρλέτη. Το κύριο θέμα που μας απασχολούσε τότε ήταν οι κινητοποιήσεις για τα ορυχεία χρυσού», είπε αλλά ανέφερε πως δεν υπήρχε κάτι που να πέσει στην αντίληψή του σχετικά με τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Ούτως ή άλλως η εντολή, που είχε όταν ανέλαβε και ως υπηρεσιακός υπουργός ήταν να αναλάβει τα τρέχοντα. «Ήρθαν κάποιες προτάσεις να ορίσουμε πολιτική ΚΑΠ, αλλά δεν ήθελα να προκαταλάβω την πολιτική απόφαση του διαδόχου μου, καθώς ήμασταν υπηρεσιακή κυβέρνηση. Ζητήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν μας απασχόλησαν καθόλου», ανέφερε.

Η ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ ΚΑΙ Η ΚΛΗΣΗ ΓΚΟΛΙΑ

Σχεδόν σύσσωμη η αντιπολίτευση, κατέθεσε ελάχιστες ή και καθόλου ερωτήσεις στον μάρτυρα, βλέποντας ότι δεν μπορούσε εκ των πραγμάτων να έχει συνεισφορά στο θέμα του ΟΠΕΚΕΠΕ. «Δεν έπρεπε να είστε εδώ σήμερα», είπε η Μιλένα Αποστολάκη, τονίζοντας πως ο συγκεκριμένος μάρτυρας δεν είχε να εισφέρει στη διαδικασία, αλλά κλήθηκε για το θεαθήναι. Μάλιστα η κ. Αποστολάκη νωρίτερα αναφέρθηκε και στο θέμα των προβλημάτων που έχουν προκύψει από την αναφορά στα δεσμευμένα ΑΦΜ, καθώς δεν εμφανίζεται παντού ο ίδιος αριθμός (αλλού έχει σημειωθεί πως ήταν πάνω από 7.000 κι αλλού πάνω 6.000).

ΠΩΣ ΠΡΟΕΚΥΨΕ Η ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΓΚΟΛΙΑ

Ερωτηθείς ο κ. Γκόλιας από τον Αλέξανδρο Καζαμία, εισηγητή της Πλεύσης Ελευθερίας, τόνισε πως δεν ήξερε ποιος τον πρότεινε για τη θέση του υπηρεσιακού υπουργού αλλά του ανακοινώθηκε από τους αρμόδιους Προέδρους της Δημοκρατίας. Βουλευτές της Εξεταστικής Επιτροπής από την αντιπολίτευση έκαναν λόγο για ευτελισμό της διαδικασίας. Ανάλογη στάση κράτησαν και η Μιλένα Αποστολάκη αλλά και ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Βασίλης Κόκκαλης. «Είναι πραγματικά προκλητικό να έρχονται άνθρωποι από υπηρεσιακές κυβερνήσεις και η πλειοψηφία να αρνείται να καλέσει ανθρώπους που αναφέρονται στη δικογραφία, όπως είναι οι γενικοί γραμματείς ή και ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης», ανέφερε ο κ. Κόκκαλης. Σε παρόμοιο μήκος κύματος και η εισηγήτρια του ΚΚΕ, Διαμάντω Μανωλάκου «είναι προκλητικό να καλούνται μάρτυρες που ήταν υπηρεσιακοί για 28 μέρες πριν από μια δεκαετία, όταν αρνούνται να καλέσουν μάρτυρες που υπάρχουν στη δικογραφία, ή τον ίδιο τον πρωθυπουργό». Ο κ. Κομνηνός Δελβερούδης από τη Νίκη ρώτησε υποτυπωδώς τον μάρτυρα, αλλά όπως είπε, δεν έχει ασχοληθεί με το θέμα. Ο Νάσος Ηλιόπουλος από την πλευρά της Νέας Αριστεράς σημείωσε πως «με την κλήση σας εδώ περισσότερο χάνουμε το κέντρο, που είναι η δικογραφία. Με απόλυτο σεβασμό δεν θα σας απευθύνω κάποια ερώτηση».

ΤΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕ Η ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΠΑΡΑΤΑΞΗ

Από την πλευρά του ο εισηγητής της κυβερνητικής παράταξης, Μακάριος Λαζαρίδης υπεραμύνθηκε στις κατηγορίες της αντιπολίτευσης για κλήτευση μαρτύρων που δεν έχουν σχέση με τον ΟΠΕΚΕΠΕ: «Έχουν περάσει μέχρι τώρα οι κρισιμότεροι μάρτυρες. Είχαμε 40 συνεδριάσεις με 63 μάρτυρες», είπε ο εισηγητής της ΝΔ απαντώντας στις κατηγορίες της αντιπολίτευσης, ότι καλεί για κατάθεση ανθρώπους που δεν έχουν σχέση ή γνώση των ζητημάτων του ΟΠΕΚΕΠΕ, ενώ αποκλείει κρίσιμους μάρτυρες.

Με εκπροσώπηση 25 αγροτών και έξι παρατηρητών θα προσέλθουν στο Μέγαρο Μαξίμου οι αγρότες των μπλόκων, στη συνάντηση που έχει προγραμματιστεί με τον πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη. Οι εκπρόσωποι του αγροτικού κόσμου αναμένεται να καταθέσουν λίστα με 14 αιτήματα, υποστηρίζοντας ότι για αρκετά από αυτά υπάρχουν ρεαλιστικά δημοσιονομικά περιθώρια ώστε να δοθούν λύσεις.

Στην κορυφή της ατζέντας, σύμφωνα με τους ίδιους, βρίσκονται το υψηλό κόστος παραγωγής, η διαχείριση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων και – κυρίως – η αναπλήρωση του χαμένου αγροτικού εισοδήματος, σε μια περίοδο όπου οι μειωμένες αποδόσεις και οι χαμηλές τιμές πιέζουν έντονα τη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων.

Μεταξύ των ζητημάτων που αναμένεται να τεθούν στη συζήτηση περιλαμβάνονται και τα διαρθρωτικά μέτρα, όπως η εντατικοποίηση των ελέγχων στα εισαγόμενα αγροτικά προϊόντα, ώστε να διασφαλίζεται η τήρηση των ευρωπαϊκών προδιαγραφών. Σύμφωνα με τους αγρότες, πρόκειται για παρεμβάσεις που δεν συνεπάγονται δημοσιονομικό κόστος, στον απόηχο και των επισημάνσεων του πρωθυπουργού για τα περιορισμένα οικονομικά περιθώρια.

Παράλληλα, στη συζήτηση αναμένεται να τεθεί και το ζήτημα της επίσπευσης των διασταυρώσεων και των ελέγχων που αφορούν τους ίδιους τους παραγωγούς. Σε ορισμένες περιοχές της Βόρειας Ελλάδας, όπως το Κιλκίς και η Πέλλα, αγρότες παραμένουν απλήρωτοι για μεγάλο χρονικό διάστημα, λόγω εκκρεμών ελέγχων, ζητώντας την ολοκλήρωση των διαδικασιών και την καταβολή αποζημιώσεων και ενισχύσεων.

Μετά την ολοκλήρωση της συνάντησης με τον πρωθυπουργό, οι αγρότες αναμένεται να επιστρέψουν στα μπλόκα, όπου θα πραγματοποιηθούν γενικές συνελεύσεις για την αποτίμηση των αποτελεσμάτων. 

Τα αιτήματα των αγροτών

- Αναπλήρωση του χαμένου αγροτικού εισοδήματος εξαιτίας της μειωμένης παραγωγής και των χαμηλών τιμών

- Αποζημιώσεις στο 100% των ζημιών σε αγροτικό κεφάλαιο και παραγωγή

- Αλλαγή του κανονισμού του ΕΛΓΑ που να καλύπτει όλους τους φυσικούς κινδύνους και τις νόσους σε όλα τα στάδια της παραγωγής

- Μέτρα για τη μείωση του κόστους παραγωγής όπως αφορολόγητο πετρέλαιο στην αντλία, πλαφόν στο ρεύμα 7 λεπτά/Kwh, επιδότηση λιπασμάτων, αγροεφοδίων και ζωοτροφών

- Εγγυημένες τιμές στα προϊόντα μας για την επιβίωσή μας και προσιτές τιμές στη λαϊκή κατανάλωση

- Υλοποίηση όλων των απαραίτητων έργων υποδομής και προληπτικών μέτρων για προστασία από φυσικές καταστροφές και ασθένειες

- Σύνδεση της επιδότησης με την γεωργική παραγωγή και το κτηνοτροφικό κεφάλαιο

- Να μην χαθούν οι συνδεδεμένες λόγω μη κάλυψης του πλαφόν εξαιτίας καιρικών συνθηκών και νόσων

- Κατάργηση των ΚΥΔ – Οι δηλώσεις ΟΣΔΕ να γίνονται δωρεάν από τις κρατικές υπηρεσίες με προσλήψεις

- Μέτρα για τον έλεγχο των “ελληνοποιήσεων” – στελέχωση των κρατικών υπηρεσιών 

- Άμεσα αύξηση των αγροτικών συντάξεων.

«Οι αγρότες γνωρίζουν ότι το πλαίσιο των παρεμβάσεων που μπορεί να κάνει η κυβέρνηση έχει πρακτικά ήδη ανακοινωθεί. Και το πλαίσιο αυτό ορίζεται με σαφήνεια από τα δημοσιονομικά περιθώρια, τα οποία εξαντλήσαμε, την κοινωνική δικαιοσύνη και τους ευρωπαϊκούς κανόνες», υπογράμμισε με την κυριακάτικη ανάρτηση του ο κ. Κυριάκος Μητσοτάκης, θέτοντας ουσιαστικά το πλαίσιο ενόψει της συζήτησης που αναμένεται να πραγματοποιηθεί σήμερα.

Λίγες ημέρες πριν από τη συνάντηση με τον Πρωθυπουργό, οι άνθρωποι του πρωτογενούς τομέα βρίσκονται σε εγρήγορση, ανοίγοντας σταδιακά τους δρόμους και οργανώνοντας τη στάση τους ενόψει της κρίσιμης συζήτησης που αναμένεται στο Μέγαρο Μαξίμου.

Οι αγρότες και οι εκπρόσωποι από τα  μπλόκα κλείδωσαν τελικά το ραντεβού με τον Πρωθυπουργό, κ. Κυριάκο Μητσοτάκη, για την προσεχή Δευτέρα 19/1. Την πραγματοποίηση της συνάντησης επιβεβαίωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος κ. Παύλος Μαρινάκης, κατά τη διάρκεια της ενημέρωσης των πολιτικών συντακτών. Όπως δήλωσε, «υπάρχει επί της αρχής συμφωνία για συνάντηση τη Δευτέρα στη μία το μεσημέρι, στο Μέγαρο Μαξίμου, μεταξύ των αγροτών και του πρωθυπουργού».

Σύμφωνα με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, βασική προϋπόθεση από την πλευρά της κυβέρνησης αποτελεί το άνοιγμα των δρόμων. «Υπό τον όρο οι δρόμοι, όλοι οι δρόμοι, να είναι και να παραμείνουν ανοιχτοί. Ενημερωνόμαστε ότι ανοίγουν σταδιακά όλα τα σημεία. Αυτό πρέπει να γίνει σε όλη του την έκταση, να συνεχιστεί και να παραμείνει», σημείωσε, προσθέτοντας ότι, εφόσον τηρηθεί ο όρος αυτός, «πρώτα ο Θεός, θα πραγματοποιηθεί και αυτή η συνάντηση».

Την ίδια ώρα, οι αγρότες αποφασίζουν για τη σύνθεση της επιτροπής που θα τους εκπροσωπήσει στη συνάντηση με τον Πρωθυπουργό. Όπως διευκρινίστηκε, ο αριθμός των συμμετεχόντων θα είναι περιορισμένος, ώστε να διασφαλιστεί η λειτουργικότητα και η αποτελεσματικότητα του διαλόγου, ενώ δεν θα συμμετάσχουν πρόσωπα που ελέγχονται ή έχουν επιδείξει παραβατική συμπεριφορά.

Αναφερόμενος στις προϋποθέσεις της κυβέρνησης για τον διάλογο, ο κ. Μαρινάκης τόνισε ότι «αυτονόητα ήταν αυτά τα προαπαιτούμενα. Και εφόσον αυτά ικανοποιούνται, το μόνο που έχει αξία είναι να κερδίσουν όσο παραπάνω μπορούν οι άνθρωποι κάθε κλάδου, εν προκειμένω οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι».

Η συνάντηση των εκπροσώπων όλων των κλάδων του πρωτογενούς τομέα παραγωγής στο Μέγαρο Μαξίμου θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα στις 13:00. Αγρότες, κτηνοτρόφοι, μελισσοκόμοι και αλιείς θα βρεθούν στο ίδιο τραπέζι με τον Πρωθυπουργό, τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστας Τσιάρας, καθώς και άλλα μέλη της κυβέρνησης, προκειμένου να θέσουν επί τάπητος τα ζητήματα που τους απασχολούν.

Μέχρι στιγμής, οι εκπρόσωποι από όλα τα μπλόκα δεν έχουν οριστικοποιηθεί, καθώς σε ορισμένες περιπτώσεις οι σχετικές αποφάσεις παραμένουν υπό συζήτηση. Αναμένεται, επομένως, να ανακοινωθεί σύντομα η συνολική λίστα των συμμετεχόντων στη συνάντηση της Δευτέρας.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου, μέσα στον προγραμματισμό της διοίκησης του ΟΠΕΚΕΠΕ είναι το επόμενο διάστημα να ανοίξουν το ΟΣΔΕ (ΕΑΕ) του 2025 και 2024, ώστε να προχωρήσουν οι απαραίτητες διορθώσεις.

Οι παραγωγοί αναμένουν να ανοίξει το ΟΣΔΕ για να προχωρήσουν σε διορθώσεις. Το πρόβλημα αφορά περίπου 600.000 αγροτεμάχια.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με όσα ανέφερε το δελτίο τύπου (11/12/2025) που εξέδωσε το ΥπΑΑΤ:

• Στις περιπτώσεις θανάτων πριν τις 31/12/2024 οι παραγωγοί θα πρέπει να ενημερώσουν το Ε9 τους προκειμένου να ληφθεί υπόψη στον επόμενο έλεγχο.
• Λανθασμένες καταχωρήσεις σε ό,τι αφορά ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ ή ΑΦΜ ιδιοκτήτη μπορούν να διορθωθούν στο σύστημα της ΕΑΕ.
• Σε περιπτώσεις διαφοράς εκτάσεων Ε9 με δηλωθείσα έκταση στην ΕΑΕ μπορούν να προστεθούν και νέα ΑΤΑΚ, KAEK είτε στην ΑΑΔΕ είτε στο σύστημα της ΕΑΕ.

Όλοι περιμένουν πότε θα αποφασίσει το ΥπΑΑΤ και ο ΟΠΕΚΕΠΕ να προχωρήσει τη διαδικασία.

Επίσης θα πρέπει να υπάρξει ενημέρωση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ για να γίνουν οι απαραίτητες διοικητικές πράξεις ή διορθώσεις.

Ο λόγος που οδηγεί στην μηχανογραφική απόρριψη ενός αγροτεμαχίου θα πρέπει να εξηγείται αναλυτικά και όχι με μία αόριστη περιγραφή στον δικαιούχο. Έχουμε περιπτώσεις που οι παραγωγοί προσέρχονται με το Ε9 όπου η έκταση καλύπτει το δηλωθέν αγροτεμάχιο χωρίς καμία υπέρβαση αλλά παρόλα αυτά τα αγροτεμάχια μηδενίζονται από την πληρωμή με τον κωδικό 31104.

Στις περιπτώσεις μάλιστα που ένα αγροτεμάχιο έχει πολλά διαφορετικά ΑΤΑΚ καταχωρημένα για την κάλυψη του συνόλου της έκτασης τότε δεν μπορεί να προσδιορισθεί ποια από όλες τις εγγραφές αποτελεί πρόβλημα.

Είναι αναγκαίο να υπάρξει ξεκάθαρη αιτιολογία του λόγους απόρριψης με προσδιορισμό που να επιτρέπει στον παραγωγό να αντιληφθεί το πρόβλημα ώστε να μπορέσει να κάνει ενέργειες διόρθωσης.

Εκτός όμως από το ΑΤΑΚ υπάρχουν προβλήματα και με τα αποτελέσματα από τους ελέγχους στο monitoring. Το πρόβλημα αφορά περίπου 215.000 αγροτεμάχια.

Εδώ και περίπου ένα μήνα έχει σταματήσει ο ΟΠΕΚΕΠΕ να στέλνει 5ψήφιο κωδικό για λήψη εικόνων μέσω της εφαρμογής agrisnap-gr. Θα πρέπει να ξεκινήσει ξανά η αποστολή κωδικών ώστε να μπορέσουν οι παραγωγοί να βγάλουν επικαιροποιημένες φωτογραφίες του αγροτεμαχίου για να διορθωθεί το πρόβλημα.

Όπως αναφέρουν τα ΚΥΔ σε κάθε περίπτωση πρέπει να γίνει μία επί συνόλου επεξεργασία και να προσδιοριστούν νέα αποτελέσματα για το σύνολο των αγροτεμαχίων πριν ανοίξει ξανά η ΕΑΕ για διορθώσεις, ενώ είναι αναγκαία η φόρτωση Layer με υψηλής ευκρίνειας εικόνες την άνοιξη και το καλοκαίρι του 2025, ώστε να διαπιστωθεί το πρόβλημα.

Σε λεκτική εξελίχθηκε η μάχη χαρακωμάτων, κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της Εξεταστικής Επιτροπής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, την ώρα της κατάθεσης του πρώην υπουργού ΑΑΤ, Σταύρου Αραχωβίτη.

Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της Εξεταστικής Επιτροπής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ δεν έλειψαν οι εντάσεις, οι τόνοι ανέβηκαν και ο κ. Αραχωβίτης κλήθηκε να απαντήσει ξανά και ξανά στο ερώτημα ποιος έφταιγε και «κλωνοποιήθηκαν» τα πρόβατα της Κρήτης, και το ζωικό κεφάλαιο τετραπλασιάστηκε στο νησί κι αν τελικά έχει και ο ίδιος ευθύνες για τις απάτες στον ΟΠΕΚΕΠΕ.

ΤΙ ΚΑΤΕΘΕΣΕ Ο ΣΤΑΥΡΟΣ ΑΡΑΧΩΒΙΤΗΣ

Ο Λάκωνας πρώην υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων επί ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ σημείωσε πως το υπουργείο δεν είχε την κατάλληλη υποδομή για να μην χρειάζεται τεχνικό σύμβουλο, διότι εξέλιπαν και οι εξειδικευμένοι εργαζόμενοι και το μέγεθος του προσωπικού, που ήταν πολύ λίγο αναλογικά με τις ανάγκες, καθώς και οι πόροι, λόγω μνημονίων. Σημείωσε ότι ήταν πολύ δύσκολο να προσλάβει κάποιος υπαλλήλους, διότι ήταν πολύ αυστηροί οι οικονομικοί όροι την περίοδο εκείνη που διατέλεσε υπουργός. Τόνισε όμως, ότι μόλις η Ελλάδα βγήκε από τη σκληρή επιτροπεία το 2018, δρομολόγησε την πρόσληψη, με διαγωνισμό, 187 ατόμων, γεωπόνων, κτηνιάτρων και επιστημόνων της πληροφορικής. Ο κ. Αραχωβίτης επέμεινε πως ήταν έτοιμος και ο διαγωνισμός για την προώθηση των διαχειριστικών σχεδίων βόσκησης, με εξασφαλισμένη, όπως είπε, χρηματοδότηση, του συστήματος αναγνώρισης των αγροτεμαχίων αλλά μεσολάβησαν οι εκλογές  και κέρδισε η ΝΔ κι έτσι αυτό δεν συνεχίστηκε.

ΠΟΙΑ ΛΑΘΗ ΕΓΙΝΑΝ ΣΤΟΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΚΙ ΥΠΗΡΞΑΝ ΠΡΟΣΤΙΜΑ

Ο κ. Αραχωβίτης τόνισε πως τα πρόστιμα των 415 εκ. ευρώ αφορούσαν την περίοδο μετά το 2016 και μόλις το 20%, αφορούσε στην περίοδο του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ κι είχαν να κάνουν κυρίως με διοικητικές αστοχίες, οι οποίες ήταν συνδεδεμένες και με ελλείψεις προσωπικού. Εξήγησε πως στο πλαίσιο του εφικτού έκανε όποιες κινήσεις ήταν απαραίτητες για να δυναμώσει ο οργανισμός ώστε να μπορέσει να απεξαρτηθεί από εξωτερικούς παράγοντες και να μειωθούν και οι δυσλειτουργίες. Τόνισε πως οι όποιες καταγγελίες ελέγχονταν και τα συγκεκριμένα ΑΦΜ δεν πληρώνονταν. Τόνισε ακόμα ότι με την ΚΥΑ για τα Μέτρα Ελέγχου της Αγοράς Γάλακτος, που εκδόθηκε επί των ημερών του, «έμπαιναν ασφαλιστικές δικλείδες (σύστημα "Άρτεμις") για να μπορεί να γίνεται διασταύρωση των πραγματικών ποσοτήτων που παραδίδονται, με τις βάσεις δεδομένων για τον αριθμό των ζώων, έτσι ώστε να μπορεί να υπάρχει διασταύρωση και αξιολόγηση των στοιχείων που δηλώνονταν και για επιδοτήσεις αλλά και όχι μόνο, και για να έχει εικόνα η χώρα για το τι συμβαίνει».

ΦΡΑΣΤΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ, ΕΚΝΕΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΝΤΟΝΟΙ ΔΙΑΛΟΓΟΙ

Κατά τη συνεδρίαση ανέβηκαν κάπως οι τόνοι ανάμεσα στον Σταύρο Αραχωβίτη και την  πρόεδρο της Πλεύσης Ελευθερίας Ζωή Κωνσταντοπούλου αλλά αρκετές φορές με βουλευτές της ΝΔ. Η κ. Κωνσταντοπούλου επέμεινε να ρωτά την άποψη του κ. Αραχωβίτη για τις ποινικές ευθύνες των πολιτικών προσώπων, αλλά εκείνος μίλησε για πολιτικές ευθύνες και τόνισε ότι καταθέτει ως μάρτυρας κι είναι αρμοδιότητα των δικαστικών αρχών να βρουν και τις ποινικές ευθύνες. Η κ. Κωνσταντοπούλου τον ρώτησε για το μετοχικό σχήμα της ΓΑΙΑ Επιχειρείν και γιατί διστάζει και φοβάται να πει την άποψή του. Τον ρώτησε και για το αν γνώριζε τον κ. Στρατάκη και ο κ. Αραχωβίτης τόνισε ότι είχε τον συναντήσει στο γραφείο του γιατί υπήρχε κάποια διένεξη ανάμεσα σε ορισμένες ενώσεις (μεταξύ των οποίων και της Λακωνίας) και το Γαία Επιχειρείν.

ΚΟΝΤΡΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ – ΚΟΚΚΑΛΗ

Προηγουμένως, φραστικό επεισόδιο είχε και ο Βασίλης Κόκκαλης, εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ με τον εισηγητή της ΝΔ, Μακάριο Λαζαρίδη κατηγορώντας τον για «πολιτική αλητεία» κι ότι προσκομίζει ψεύτικα στοιχεία, για να θολώσει τα νερά. Η κόντρα τους πήρε και προσωπικό χαρακτήρα κι ο κ. Λαζαρίδης τον κατηγόρησε για σόου, και πως έχει περάσει από τη ΔΑΠ – ΝΔΦΚ, τους ΑΝΕΛ και τώρα τον ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ. Στην κόντρα μεταξύ Κόκκαλη και Λαζαρίδη προηγήθηκε τηλεφωνική παρέμβαση κι από την πλευρά του Φάνη Κουρεμπέ, ο οποίος διέψευσε τον βουλευτή της ΝΔ, για θέματα αποζημιώσεων του ΕΛΓΑ. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης αντιπαράθεση υπήρξε κι ανάμεσα στον Φίλιππο Φόρτωμα, βουλευτή Κυκλάδων της ΝΔ και τον βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Πρεβέζης, Κώστα Μπάρκα.

ΣΧΕΣΕΙΣ ΑΡΑΧΩΒΙΤΗ ΜΕ ΚΑΠΡΕΛΛΗ  

Ο κ. Αραχωβίτης ερωτήθηκε πολλές φορές αν είχε διάσταση απόψεων με τον κ. Θάνο Καπρέλλη, που διατέλεσε πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά είπε πως είχαν καλή συνεργασία. Ο πρώην υπουργός του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ επέμεινε για «εκτόξευση» μετά το 2019, στον διαμοιρασμό του εθνικού αποθέματος και σημείωσε πως μετά το 2020 υπήρξαν περιπτώσεις που έβγαζαν μάτι – όπως η περίπτωση των ελαιόδεντρων στην Καστοριά - και γι΄ αυτό είχαν καταθέσει ερωτήσεις τότε εκτός από τον ίδιο και η πρώην υφυπουργός Ολυμπία Τελιγιορίδου, ο νυν ανεξάρτητος βουλευτής, Γιάννης Σαρακιώτης κ.ά. «Στον μοιρασμό του εθνικού αποθέματος βλέπουμε ότι υπάρχει, μετά το 2019 μια διαφορετική πορεία, μία εκτόξευση, και μάλιστα περισσότερο στην ΠΕ1, που είναι η περιφέρεια των βοσκοτόπων, είτε ιδιωτικών είτε δημοσίων. Κατά τη γνώμη μου εκεί εστιάζει και η ευρωπαϊκή εισαγγελία και είναι το βασικό ζήτημα που πρέπει να δώσουμε απαντήσεις» ανέφερε.

ΠΕΡΙ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΛΥΣΗΣ

Υποστήριξε πως το πρόβλημα δεν ήταν στην τεχνική λύση αλλά στους επιτήδειους που εκμεταλλεύθηκαν και δήλωναν με πλαστά στοιχεία τίτλους ιδιοκτησίας. Υποστήριξε πως η "τεχνική λύση" ήταν πάντα σε συνεννόηση με τις ευρωπαϊκές αρχές που την ήλεγχαν, σημειώνοντας ότι «εάν σε μια προσπάθεια να καταργηθεί η τεχνική λύση πηγαίναμε σε μονομερή αλλαγή του ορισμού (του βοσκότοπου) και βάζαμε εκτάσεις, σύμφωνα με το 1307 του Κανονισμού, ήταν πολύ πιθανό η Επιτροπή, με την οπτική της να μας έβαζε πρόστιμα, ίδια με αυτά του 2012 - 2013».  Ο πρώην υπουργός είπε ότι επί ημερών του έγινε επιτυχής πληρωμή 1,6 δισ. ευρώ και ότι οι επιδοτήσεις είχαν διασφαλιστεί με νόμο ώστε να είναι ακατάσχετες. Σημείωσε επίσης ότι την περίοδό του «είχαμε 4.296 δεσμευμένα ΑΦΜ, με μη τεκμηρίωση ιδιοκτησίας για σύνολο ή μέρος των αγροτεμαχίων».

ΠΕΡΙ ΠΟΙΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΥΘΥΝΩΝ

«Είναι ξεκάθαρο ότι είναι σκάνδαλο στη διανομή του εθνικού αποθέματος. Το αν υπάρχουν και ποινικές ευθύνες εκτός από πολιτικές, αυτό θα εξετάσει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία», κατέθεσε ο Σταύρος Αραχωβίτης. Απαντώντας στον Μακάριο Λαζαρίδη για απόφαση του τέως γενικού διευθυντή Κτηνιατρικής, Θωμά Αλεξανδρόπουλου, για δυνατότητα εγγραφής στα υποψήφια μητρώα, δίχως αιμοληψία, υποστήριξε πως ήταν μέτρο καθαρά υγειονομικού ενδιαφέροντος και δεν είχε την παραμικρή σχέση με την καταμέτρηση του ζωικού κεφαλαίου.

Την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να γίνει μια συμπληρωματική πληρωμή από τον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Θα αφορά πληρωμή βασικής ενίσχυσης στα αγροτεμάχια με προβλήματα ταυτοποίησης που έγιναν οι διορθώσεις μέχρι 24 Δεκεμβρίου και μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων κρίθηκαν επιλέξιμα.

Υπενθυµίζεται ότι περίπου 900.000 αγροτεµάχια δεν είχαν πληρωθεί βασική ενίσχυση λόγω ελλιπών στοιχείων, ενώ ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας, έχει ενηµερώσει ότι οι παραγωγοί θα προβούν στις απαιτούµενες διορθώσεις για όσα αγροτεµάχια δεν ανιχνεύθηκε η απαιτούµενη γεωργική δραστηριότητα (άροση ή κοπή) ή για όσες περιπτώσεις το Σύστηµα Παρακολούθησης Εκτάσεων (AMS) εντόπισε καλλιέργεια διαφορετική από τη δηλωθείσα.

Τεράστιο ζήτηµα αποτελεί στις δηλώσεις του ΟΣΔΕ 2025 το monitoring, ο ΑΤΑΚ και το ΚΑΕΚ.

Αυτό που για την ώρα παίζεται είναι το πότε θα ανοίξει η πλατφόρµα ΟΣΔΕ για διοικητικές πράξεις, ώστε να κάνουν τις όποιες αλλαγές κρίνουν οι παραγωγοί, για να ακολουθήσουν οι έλεγχοι και να βγει νέα παρτίδα πληρωµής.

Αιτήματα Εθνικού αποθέματος 2024 και 2025

Σύμφωνα με όσα αναφέρει η Πανελλήνια Ένωση Φορέων Αγροτικής Συμβουλευτικής (ΠΕΦΑΣΥ), σε επιστολή της προς το ΥπΑΑΤ, παρατηρήθηκε ότι ενώ είχαν εκδοθεί τίτλοι εθνικού αποθέματος στην ΕΑΕ του 2024 και οι οποίοι είχαν πληρωθεί τον Δεκέμβριο του 2024, ωστόσο μετά από την διενέργεια οπτικών διοικητικών ελέγχων προέκυψαν ανακλήσεις τίτλων λόγω αστοχίας στην επισύναψη των δικαιολογητικών που τεκμηρίωναν το επίπεδο εκπαίδευσης.

Επειδή ουδέποτε ενημερώθηκαν οι ενδιαφερόμενοι παραγωγοί είτε τηλεφωνικά ή μέσω επιστολής από τον οργανισμό αποτέλεσμα ήταν:

1ον) να ζητούνται αυτή την στιγμή ως αχρεωστήτως καταβληθέντα τα ποσά ενίσχυσης που έλαβαν για το 2024 και

2ον) να μην έχουν γίνει αιτήματα λήψης εθνικού αποθέματος στην ΕΑΕ του 2025, αφού θεωρούσαν ότι έχουν ήδη τίτλο από το 2024.

Όπως επισημαίνουν οι εκπρόσωποι των ΚΥΔ, θα πρέπει να δοθεί το δικαίωμα υποβολής ενστάσεων για το 2024 με την προσκόμιση του τίτλου εκπαίδευσης ώστε να λυθεί και για τα δύο (2) έτη το πρόβλημα αφού αδίκως έχουν απωλέσει τις ενισχύσεις οι παραγωγοί.

Ταυτόχρονα θα πρέπει να επιτραπεί και η καταχώρηση αιτημάτων εθνικού αποθέματος στην ΕΑΕ του 2025 για όσους πληρούν τις προϋποθέσεις λήψης δικαιωμάτων.

Πάνω από τρεις ώρες κράτησε η νέα συνάντηση κυβερνητικού κλιμακίου με αγρότες, οι οποίοι είχαν συμμετάσχει και στη χθεσινή σύσκεψη με τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, στο Μέγαρο Μαξίμου.

Στη σύσκεψη συμμετείχαν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστας Τσιάρας, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς, οι υφυπουργοί Αγροτικής Ανάπτυξης Χρήστος Γκέλας και Γιάννης Ανδριανός, καθώς και ο διοικητής της ΑΑΔΕ Γιώργος Πιτσιλής και ο διοικητής του ΟΠΕΚΕΠΕ Ιωάννης Καβαδάς.

Σύμφωνα με όσα συζητήθηκαν, οι παραγωγοί με αγροτεμάχια κάτω των 20 στρεμμάτων θα μπορούν να προχωρήσουν κανονικά και στη φετινή δήλωση ΟΣΔΕ, υποβάλλοντας υπεύθυνη δήλωση.

Για να καταστεί δυνατή η ταυτοποίηση των αγροτεμαχίων θα αξιοποιηθούν:

• το σύστημα Monitoring,
• καθώς και παραστατικά του ίδιου του παραγωγού.

Παράλληλα, η ΑΑΔΕ βρίσκεται σε διαδικασία αναβάθμισης του πληροφοριακού συστήματος ΜΙΔΑΣ, με στόχο τη δημιουργία ενός ενιαίου και αξιόπιστου μηχανισμού ταυτοποίησης ακινήτων και αγροτεμαχίων.

Στο σκέλος των οικονομικών ενισχύσεων, έγινε γνωστό ότι:

• θα διατεθούν 30 εκατ. ευρώ μέσω de minimis για την ειδική ενίσχυση που αφορά τις ζωοτροφές (μηδική),
• για τους βαμβακοπαραγωγούς, στο πλαίσιο της ανακατανομής πόρων, η ενίσχυση θα διαμορφωθεί στα 20–30 ευρώ ανά στρέμμα, για τα σιτηρά προβλέπεται ενίσχυση 11 ευρώ ανά στρέμμα.

Μετά το πέρας της συνάντησης ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων δήλωσε τα εξής:

Ολοκληρώσαμε, υπό την προεδρία του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, μια πραγματικά εποικοδομητική συνάντηση, με εκπροσώπους των αγροτών που χθες συμμετείχαν στη συνάντηση με τον Πρωθυπουργό.

Κύριο θέμα της συζήτησης ήταν η αντιμετώπιση όλων αυτών των προβλημάτων που έχουν προκύψει τελευταία, σχετικά με την ταυτοποίηση των αγροτεμαχίων τα οποία δηλώνονται στις δηλώσεις ΟΣΔΕ και, βεβαίως, τον τρόπο με τον οποίο θα ξεπεράσουμε προβλήματα που, για διαφορετικούς λόγους, έχει ο αγροτικός κόσμος.

Καταρχήν, είναι γνωστό ότι ήδη υπάρχει μια διαδικασία που, για αγροτεμάχια έως 20 στρέμματα, υπήρχε η αδυναμία προκειμένου να ανευρεθεί το ΑΤΑΚ ή το ΚΑΕΚ, να μπορεί να υπάρχει μια υπεύθυνη δήλωση του παραγωγού, ούτως ώστε, με ευκολία -εφόσον αποδεικνύεται η πραγματική παραγωγή- να μπορεί να λαμβάνει τις επιδοτήσεις τις οποίες δικαιούται.

Από εκεί και πέρα, ξέρουμε ότι υπάρχουν εξελίξεις στο Κτηματολόγιο, έχει προχωρήσει, υπάρχει η δυνατότητα πλέον σε πολλούς αγρότες να λαμβάνουν πληροφορίες σε σχέση με την ταυτότητα του ακινήτου το οποίο καλλιεργούν μέσα από τη διαδικασία του Κτηματολογίου. Γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά ότι υπάρχει μια σημαντική και σοβαρή συζήτηση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε σχέση με ζητήματα τα οποία αφορούν γενικότερα τον τρόπο με τον οποίο καταβάλλονται οι ευρωπαϊκοί πόροι και οι επιδοτήσεις.

Καταλήξαμε στο γεγονός ότι, από τη δική μας πλευρά, θα υπάρξει κάθε δυνατή βοήθεια: αφενός μεν με τη σύσταση μιας ομάδας εργασίας μεταξύ του ΥΠΑΑΤ και των εκπροσώπων των αγροτών, για να εντοπισθούν και να αναλυθούν τα επιμέρους ζητήματα, αφετέρου με τη δυνατότητα -εφόσον δεν έχουν ολοκληρωθεί κάποιες διαδικασίες που είτε αφορούν στο πρόγραμμα ΜΙΔΑ της ΑΑΔΕ είτε, βεβαίως, του ζητήματος του Κτηματολογίου- να μπορεί να υπάρξει μια παράταση σε αυτή τη θετική ρύθμιση, η οποία αφορά στη δυνατότητα υπεύθυνης δήλωσης σε αγροτεμάχια μέχρι 20 στρέμματα, ώστε να λαμβάνουν τις απαιτούμενες επιδοτήσεις.

Κυρίως, όμως, με στόχο -και, αν θέλετε, με την κυβερνητική προσήλωση- στο πώς θα στηρίξουμε τους έντιμους αγρότες και τους έντιμους παραγωγούς, αυτή την πραγματικά δύσκολη και προκλητική περίοδο για τον πρωτογενή τομέα.

Όλη αυτή η συζήτηση, νομίζω, ότι αφορά στην εξής επιβεβαίωση ότι η κυβέρνηση είναι δίπλα στους αγρότες. Στέκεται στο πλευρό τους κι επιχειρούμε με κάθε δυνατό τρόπο να δώσουμε λύσεις σε προβλήματα και παθογένειες που έρχονται από το παρελθόν, κυρίως όμως ότι είναι δεδομένη η πρόθεσή μας να στηρίξουμε και να ενισχύσουμε όλους τους Έλληνες παραγωγούς αυτή την εξαιρετικά δύσκολη περίοδο.

Ερώτηση: Γιατί φτάσαμε τόσο καιρό να συζητήσετε και να λύσετε το συγκεκριμένο πρόβλημα;

Κώστας Τσιάρας: Δεν ήταν το μοναδικό πρόβλημα. Είναι όμως ένα πρόβλημα το οποίο μας έχει απασχολήσει και γι’ αυτό έχει υπάρξει ένας σημαντικός διάλογος με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε σχέση με τις δυνατότητες που έχουμε ως χώρα να αξιοποιήσουμε και να εντάξουμε συγκεκριμένες πληροφορίες στη δήλωση του ΟΣΔΕ. Φαντάζομαι να κατανοείτε ότι είναι κάτι το οποίο έρχεται από το πολύ μακρινό παρελθόν. Σκεφτείτε ότι ο αριθμός ΑΤΑΚ στην δήλωση του ΟΣΔΕ είχε θεσπιστεί από το 2017. Καταλαβαίνετε, λοιπόν, ότι είναι κάτι το οποίο θα έλεγα κουβαλούσαμε εδώ και πάρα πολλά χρόνια, είναι ένα ζήτημα το οποίο η κυβέρνηση και με σοβαρότητα και υπευθυνότητα επιχειρεί να λύσει, με γνώμονα τη διαφάνεια.

Νωρίτερα ο ΑγροΤύπος ανέφερε τα εξής:

Νέα συνάντηση με στελέχη της κυβέρνησης έγινε, σήμερα Τετάρτη (14/1), με τους αγρότες που προσήλθαν στη συνάντηση στο Μέγαρο Μαξίμου με τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Συγκεκριμένα, οι αγρότες θα περάσουν την πόρτα των γραφείων της αντιπροεδρίας της κυβέρνησης, όπου θα συναντηθούν με τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη και τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστα Τσιάρα, ενώ το παρών θα δώσουν και ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής και ο διοικητής του ΟΠΕΚΕΠΕ, Ιωάννης Καβαδάς.

Στο επίκεντρο της σύσκεψης θα βρεθούν τα προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί με την ταυτοποίηση των αγροτεμαχίων στο ΟΣΔΕ, όπως η υποχρέωση κατάθεσης ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ.

Το πρόβλημα είναι μεγάλο κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα καθώς το σύστημα «πετάει» έξω τους αγρότες όταν γίνονται διασταυρωτικοί έλεγχοι.

Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να μην μπορούν να λάβουν τις αγροτικές επιδοτήσεις τους αλλά και να υπάρχει πρόβλημα απένταξης από τα προγράμματα του ΠΑΑ (όπως έχουμε αναφέρει σε σειρά άρθρων στον ΑγροΤύπο).

Το πρόβλημα έχει να κάνει με αγροτεμάχια τα οποία νοικιάζουν οι αγρότες από τρίτους, των οποίων οι μεταβιβάσεις δεν έχουν ολοκληρωθεί.

Να επισημάνουμε ότι οι παραγωγοί με τα συγκεκριμένα προβλήματα πληρωνόταν κανονικά τα προηγούμενα χρόνια το τσεκ και την εξισωτική, ωστόσο φαίνεται ότι η αλλαγή των δεδομένων στο ΟΣΔΕ και η αυστηροποίηση των ελέγχων τους δημιούργησε πρόβλημα από φέτος.

Οι αγρότες ζητούν να μπει ένα τέλος σε αυτή την αδικία και να μην υπάρχουν αυτά τα προβλήματα με απλήρωτους παραγωγούς.

Μετά και τη σημερινή συνάντηση στην αντιπροεδρία της κυβέρνησης, οι αγρότες θα επιστρέψουν στα μπλόκα, προκειμένου να ενημερώσουν τον αγροτικό κόσμο για το τι συζητήθηκε και θα πάρουν τις αποφάσεις τους.

Αντί για τον ΟΠΕΚΕΠΕ τελικά, η κουβέντα άρχισε πάλι για τα Κέντρα Υποβολής Δηλώσεων (ΚΥΔ) κι αυτή τη φορά μονοπώλησε σχεδόν το ενδιαφέρον το μέτρο για τους γεωργικούς συμβούλους στην αρμόδια εξεταστική επιτροπή της Βουλής.

Με πιο ήπιους τόνους προς την Ειρήνη Κατσινοπούλου αλλά με μεγαλύτερη ένταση προς την Άννα - Μαρία Γιάντση, που ήταν και οι δυο αντιπρόεδροι του ΟΠΕΚΕΠΕ, την περίοδο διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ, συνεχίστηκε η διαδικασία της Εξεταστικής Επιτροπής για τα τεκταινόμενα στον οργανισμό.

Η μεν κ. Κατσινοπούλου δήλωσε ότι ανήκει στον ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, η δε, κυρία Γιάντση ανέφερε πως δεν προήλθε η πρόσληψή της από κάποια κομματική γνωριμία αλλά γνώρισε σε ένα φόρουμ γεωτεχνικών τον Παναγιώτη Σγουρίδη, πρώην αντιπρόεδρο της Βουλής από τους ΑΝΕΛ κι ανέλαβε στον οργανισμό.

Η Άννα Μαρία Γιάντση σήμερα είναι μέλος της Νέας Δημοκρατίας κι υπήρξε υποψήφια με το ψηφοδέλτιο του τέως περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας, Απόστολου Τζιτζικώστα, ο οποίος ανέλαβε επίτροπος Μεταφορών. Η παρουσία της πυροδότησε αναλόγως ένταση στην κοινοβουλευτική αίθουσα, διότι της έγιναν επίμονες ερωτήσεις αν μετείχε σε εταιρικό σχήμα γεωτεχνικής εταιρίας ενώ ήδη ήταν πρόεδρος του ΙΓΕ, κάτι που η ίδια αρνήθηκε.

ΠΕΡΙ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ

Η Ειρήνη Κατσινοπούλου δεν θέλησε να δώσει ιδιαίτερες διευκρινίσεις γιατί έμεινε στον οργανισμό του ΟΠΕΚΕΠΕ, μόλις 6 μήνες. Αναφέρθηκε στις ελληνικές και τις κοινοτικές παθογένειες εξηγώντας πως «η πηγή του κακού, βρίσκεται στην ευρωπαϊκή πολιτική, που αποφάσισε για την ΚΑΠ του 2003, να αποσυνδέσει τις επιδοτήσεις τότε, στα παραγόμενα προϊόντα». Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ενισχύεται τελικά η κατοχή ή η χρήση γης, τόνισε η κ. Κατσινοπούλου. Εξήγησε πως βασικός λόγος για την πρόσληψή της στον οργανισμό, καθώς δεν πέρασε μέσω ΑΣΕΠ, ήταν πως είναι γεωπόνος, αριστερή, αστικής καταγωγής και γνώριζε τα του δημοσίου τομέα. Σημείωσε πως δεν ελάμβανε η ίδια επιδοτήσεις και  σήμερα είναι συνταξιούχος. Ερωτώμενη, επίσης, από τον εισηγητή της ΝΔ, Μ. Λαζαρίδη, η κ. Κατσινοπούλου μίλησε επίσης για εξάρτηση του οργανισμού από τον τεχνικό σύμβουλο: «Βοούσε το σύμπαν του αγροτικού κόσμου, εδώ και πολλά χρόνια, για την εξάρτηση από τη “Neuropublic”».

ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

Εξήγησε πως «το να βρεις τον τρόπο της μετάβασης από ένα συγκεκριμένο πληροφοριακό σύστημα, και τις υπηρεσίες του τεχνικού συμβούλου, σε ένα άλλο και ταυτόχρονα να μπεις στο άλλο χωρίς τρανταγμούς και κυρίως χωρίς υπονόμευση των ενισχύσεων των αγροτών ήταν ένα εξαιρετικά περίπλοκο στοίχημα, που δεν μπορούσε να κερδηθεί μέσα σε λίγους μήνες, ούτε σε διάρκεια έτους». Η κ. Κατσινοπούλου αναφέρθηκε σε μία σειρά από ζητήματα κι υποστήριξε πως «η συμμετοχή της εταιρείας τεχνικού συμβούλου του ΟΠΕΚΕΠΕ, σαν μέτοχος στη "ΓΑΙΑ Επιχειρείν" ήταν προβληματική. Απορώ γιατί δεν ελέγχθηκε ποτέ. Έχω την εντύπωση ότι θα έπρεπε να είναι απαγορευτική αυτή η σχέση. Δεν μπορεί δηλαδή, ο σύμβουλος ενός οργανισμού να συμβουλεύει και να παρέχει τεχνογνωσία και σε εκείνους, οι οποίοι ελέγχονται από τον οργανισμό». «Όταν έχεις θεμελιακά στην Κοινή Αγροτική Πολιτική, μία ενίσχυση αυτού, και όχι της παραγόμενης ποσότητας, καταλαβαίνετε ότι το κρίσιμο ζήτημα είναι να θωρακίσεις, το κτηματολόγιο της χώρας σου, ώστε να μη γίνεται καμιά λαθροχειρία, ούτε στην ιδιοκτησία ούτε στα μισθωτήρια…», είπε.

ΠΕΡΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΩΝ

Η Ειρήνη Κατσινοπούλου, που παρέμεινε στην αντιπροεδρία του οργανισμού, από τον Απρίλιο 2015 ως τον Οκτώβριο 2015, υποστήριξε πως δεν ήταν υπέρ της άποψης να πληρώνονται παραγωγοί, που έχουν βοσκοτόπια χωρίς ζώα αλλά αυτό ήταν κομμάτι της ευρωπαϊκής οδηγίας, που εμπεριείχε τον χαρακτήρα άτυπης εντολής. Απαντώντας σε ερώτηση του βουλευτή Πιερίας της ΝΔ, Σπύρου Κουλκουδίνα, ο οποίος σχολίασε ότι το κόμμα της ήθελε να πετάξει έξω από την Ευρώπη, τους Έλληνες, τόνισε πως πιστεύει στην Ευρώπη των λαών και στην αναγκαιότητα οι παραγωγοί να παίρνουν επιδοτήσεις. «Πιστεύω στην Ευρώπη των λαών», είπε και των κατοίκων της υπαίθρου, με φθηνή ποιοτική και επαρκή τροφή. Απαντώντας στο σχόλιο Κουλκουδίνα υποστήριξε πως «η κατήχηση ήταν στο τέλος».

ΔΙΑΦΩΝΙΑ ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΗ ΜΕ ΤΗΝ ΚΛΗΣΗ ΚΑΤΣΙΝΟΠΟΥΛΟΥ

Νωρίτερα για παρελκυστική πολιτική από μέρους της ΝΔ, έκανε λόγο η εισηγήτρια της μειοψηφίας, Μιλένα Αποστολάκη, εξαιτίας της παρέλευσης δέκα ετών από την επαφή της μάρτυρος με τα γεγονότα στον ΟΠΕΚΕΠΕ. «Είναι «ιλαρό το γεγονός ότι έχει κληθεί μία μάρτυρας, που πέρασε από τον ΟΠΕΚΕΠΕ πριν 10 χρόνια, για έξι μήνες» είπε η κ. Αποστολάκη. Το ΠΑΣΟΚ ζήτησε να κατατεθεί στην εξεταστική επιτροπή η επιστολή παραίτησης των Ορκωτών Ελεγκτών (Leverage ΑΕ), που είχαν αναλάβει τον έλεγχο των καταστάσεων της χρήσης 2024 του ΟΠΕΚΕΠΕ, «καθώς ενδέχεται να αναδεικνύει ζητήματα που άπτονται της ορθής διοικητικής λειτουργίας, της διαχείρισης του έργου και των συνθηκών υπό τις οποίες αυτό υλοποιήθηκε».

Η ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΓΙΑΝΤΣΗ ΚΑΙ Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΚΥΔ

Αντίθετα, έντονες ήταν οι αντιπαραθέσεις κατά τη διάρκεια της κατάθεσης της Άννας Μαρίας Γιάντση, η οποία τόνισε ότι ανέλαβε αντιπρόεδρος του οργανισμού μετά από πρόταση του πρώην υπουργού, Παναγιώτη Σγουρίδη, ο οποίος προερχόταν από τους ΑΝΕΛ. Η κ. Γιάντση διευκρίνισε πως μετά την απομάκρυνσή της από το χαρτοφυλάκιο της αντιπροεδρίας του ΟΠΕΚΕΠΕ ανέλαβε πρόεδρος στο Ινστιτούτο Γεωπονικών Επιστημών, θέση που διατήρησε ως τον Απρίλιο του 2019, οπότε και παραιτήθηκε. Η ίδια ερωτηθείσα, διευκρίνισε πως μετείχε σε εταιρεία που ασχολείται με ΚΥΔ αλλά μετά το 2020 κι ότι δεν είναι αληθές πως παράλληλα με τη δραστηριότητά της, ως επικεφαλής οργανισμού, είχε τέτοιο ρόλο. Εξήγησε πως στον οργανισμό όσο ήταν αντιπρόεδρος είχε υπό την ευθύνη της θέματα, που αφορούσαν ενισχύσεις του πυλώνα ΙΙ (επενδυτικά).

ΠΕΡΙ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΚΑΙ ΕΙΣΠΡΑΞΕΩΝ

Η κ. Γιάντση δέχθηκε έντονες επικρίσεις για το θέμα που έθεσε ο συνδικαλιστής Κώστας Ανεστίδης περί γεωργικών συμβούλων, επισημαίνοντας ότι πληρώνονται αλλά δεν προσφέρουν. Αιτία για την αντιπαράθεση στάθηκε η εταιρεία συμβουλευτικής «Agrologic». Σύμφωνα με την καταγγελία του αγροτοσυνδικαλιστή, Κώστα Ανεστίδη η εν λόγω εταιρεία «δήλωσε ψευδώς ότι έδωσε αγροτικές συμβουλές σε μέλη του Αγροτικού Συνεταιρισμού Κυμίνων». Την καταγγελία αυτή διέψευσε η κ. Γιάντση, η οποία αναφέρθηκε στην αξία των γεωργικών συμβουλών. Στη συνέχεια υπήρξε και φραστικό επεισόδιο με την βουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Ευαγγελία Λιακούλη, η οποία επέμεινε πως η αναπληρώτρια πρόεδρος, Μαρία Συρεγγέλα προστατεύει τη μάρτυρα.

ΤΟ «ΤΡΕΝΟ» ΤΟΥ ΟΠΕΚΕΠΕ

Η άλλοτε αντιπρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ κ. Γιάντση υποστήριξε πως πολλά από τα ζητήματα του οργανισμού δεν θα μπορούσαν να έχουν επιλυθεί επί ΣΥΡΙΖΑ, διότι εξέλιπαν βασικοί κρίκοι. «Δεν είχαμε δασολόγιο, ούτε κτηματολόγιο», είπε και πρόσθεσε πως ακόμη κι αν υπήρχαν πληροφοριακά συστήματα δεν θα μπορούσαν να λειτουργήσουν, γιατί δεν υπήρχαν τα κατάλληλα δεδομένα, ώστε να τρέξει το πληροφοριακό σύστημα. Μεταφορικά η ίδια εξέφρασε την άποψη ότι έλειπε το 1Ο βαγόνι για τη λειτουργία του ΟΠΕΚΕΠΕ, που είναι οι κρίσιμες πληροφορίες για δασολόγιο – κτηματολόγιο. Υπεραμύνθηκε και του έργου της στο ΚΥΔ, τονίζοντας ότι πέρασε από πιστοποίηση ώστε να μπορεί να δίνει συμβουλές και μάλιστα δεν ήταν εκ των πρώτων, που πήραν επάρκεια.

ΠΕΡΙ NEUROPUBLIC ΚΑΙ ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

Εντύπωση πάντως προκάλεσε και το σχόλιο του βουλευτή της Ελληνικής Λύσης, Κωνσταντίνου Μπούμπα πως υπάρχει και άλλη εταιρεία, που είναι «δορυφόρος», στην οποία μετέχει άτομο από την οικογένεια της κ. Γαργαλάκου, που πήρε για γεωργικές συμβουλές, ποσό ύψους 4,5 εκατ. ευρώ. Ο κ. Μπούμπας δεν διευκρίνισε αν οι γεωργικές αυτές συμβουλές είναι νόμιμες ή όχι.

ΟΙ ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΚΑΤΑΘΕΣΕΙΣ

Αύριο Τετάρτη, 14/1/2026, συνεχίζεται η διαδικασία της Εξεταστικής Επιτροπής για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, με τις καταθέσεις του πρώην υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σταύρου Αραχωβίτη και του επί σειρά ετών, προέδρου της ΠΑΣΕΓΕΣ, Τζανέτου Καραμίχα.

Τελικά φαίνεται ότι διαφορετική φιλοσοφία όσον αφορά τους ελέγχους έχει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης σε σχέση με το Υπουργείο Οικονομικών.

Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να μην υπάρχει συντονισμός μεταξύ ΑΑΔΕ και ΟΠΕΚΕΠΕ για να βρεθούν λύσεις και να προχωρήσουν οι πληρωμές των ενισχύσεων στους δικαιούχους αγρότες.

Για να γίνουν πληρωμές ενισχύσεων θα πρέπει να γίνουν διορθώσεις στο ΟΣΔΕ του 2025. Από το Νοέμβριο δεν έχει ανοίξει η πλατφόρμα για διορθώσεις. Αποτέλεσμα να χάνονται ενισχύσεις από τον πρώτο Πυλώνα της ΚΑΠ αλλά να έχουμε και απεντάξεις (πολλών χιλιάδων ευρώ) από τα προγράμματα του ΠΑΑ.

Παρά τις πληροφορίες περί ανοίγματος της ΕΑΕ του 2025 για διορθώσεις, μέχρι στιγμής δεν υπάρχει καμιά επίσημη ανακοίνωση για το θέμα. Μιλάμε για 900.000 δεσμευμένα αγροτεμάχια που σήμερα δεν πληρώνονται αλλά στην συνέχεια θα δημιουργηθεί ποινολόγιο και θα υπάρξουν και κυρώσεις.

Στον αγροτικό κλάδο είναι πια εμφανή η έλλειψη ρευστότητας, ενώ η πληρωμή Οικολογικών Σχημάτων πάει για το δεύτερο τρίμηνο του 2026, κάτι που επιβαρύνει το πρόβλημα.

Όπως είχε αναφέρει ο ΑγροΤύπος, αυτή την στιγμή γίνονται διορθώσεις μόνο μέσα από την πλατφόρμα της ΑΑΔΕ που αφορούν μόνο το ΚΑΕΚ.

Σύμφωνα με πληροφορίες από τα ΚΥΔ, όσο δεν διορθώνονται τα προβλήματα με monitoring, ΑΤΑΚ και Ε9, περίπου 100.000 ΑΦΜ έχουν προβλήματα με την πληρωμή των ενισχύσεων. Αγρότες και ΚΥΔ παραμένουν σε αναμονή χωρίς οδηγίες για το αν και πότε θα μπορούν να διορθώσουν κρίσιμα στοιχεία των δηλώσεών τους. Θα πρέπει να γίνουν στο ΟΣΔΕ:

• διορθώσεις προφανών σφαλμάτων
• προσθήκη και αφαίρεση Μέτρων και Παρεμβάσεων (παραγωγοί έχουν αλλάξει την γνώμη τους σχετικά με τα Μέτρα και τις Παρεμβάσεις που θέλουν να συμμετέχουν για το έτος 2025)
• προσθήκη και αφαίρεση αιτημάτων Άμεσων Ενισχύσεων (αναδιανεμητική, συνδεδεμένες, κ.λπ.), αφού μετά την κατανομή των βοσκοτόπων στους κτηνοτρόφους, έχουν προκύψει παραγωγοί να είναι δικαιούχοι αναδιανεμητικής ενίσχυσης, χωρίς να έχει γίνει το σχετικό αίτημα στην καρτέλα τους.
• διόρθωση ΑΤΑΚ
• διόρθωση / τροποποίηση της ψηφιοποίησης της γεωμετρίας των αγροτεμαχίων (τούτο χρειάζεται ώστε να ταυτίζεται πλήρως η ψηφιοποιημένη έκταση με την έκταση του αντίστοιχου ΑΤΑΚ και για να αρθούν επικαλύψεις με όμορα αγροτεμάχια που έχουν ασύμβατα Μέτρα/Παρεμβάσεις/Οικολογικά Σχήματα (ECO) και δημιουργούν προβλήματα)
• τροποποιήσεις σε επίπεδο ΑΦΜ και σε επίπεδο αγροτεμαχίου οικολογικών σχημάτων
• προσθήκη δικαιολογητικών που σχετίζονται με τα οικολογικά σχήματα (ορισμένα ECO, π.χ. ECO-4, είχαν προθεσμία πραγματοποίησης από τους παραγωγούς, τις 31/12/2025. Συνεπώς χρειάζεται να αποτυπωθούν οι επιλογές αυτές).

Σε επικοινωνία που είχε ο ΑγροΤύπος με εκπροσώπους από την Πανελλήνια Ένωση Φορέων Αγροτικής Συμβουλευτικής (ΠΕΦΑΣΥ), μας ανέφεραν ότι χωρίς σαφείς αιτιολογήσεις και λειτουργικά εργαλεία διορθώσεων, οι παραγωγοί αδυνατούν να γνωρίζουν τι φταίει και πώς μπορούν να αποκαταστήσουν τα λάθη, ενώ επίσης δεν έχει ακόμη ανοίξει η πλατφόρμα της ΕΑΕ 2025 ώστε να δοκιμάσουν τα ΚΥΔ την κατοχύρωση διορθώσεων.

Συνοπτικά τα προβλήματα από τις έως τώρα πληρωμές εντοπίζονται:

• Στα αόριστα μηνύματα λάθους που αφορούν τον ΑΤΑΚ που περισσότερο μπερδεύουν παρά δίνουν λύσεις,
• Στους ελέγχους το monitoring στους οποίους ακόμα και σήμερα έχουμε τεράστιο πλήθος αγροτεμαχίων τα οποία εμφανίζονται δεσμευμένα ενώ στην πραγματικότητα οι παραγωγοί μας διαβεβαιώνουν ότι έχουν γίνει όλες οι απαραίτητες διεργασίες (κυρίως κοφτολίβαδα και αγρανάπαυσης),
• Στις ενισχύσεις της αναδιανεμητικής και της εξισωτικής στις οποίες θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα καταχωρήσεις αιτήματος στους παραγωγούς που τις δικαιούνται
• Στις πληρωμές των αγροπεριβαλλοντικών προγραμμάτων που προηγήθηκαν και
• Στα αιτήματα εθνικού αποθέματος 2024 και 2025

Θυμίζουμε ότι στις 11/12/2025, σε Δελτίο τύπου του ΥΠΑΑΤ, γίνετε αναφορά στο ότι το σύστημα της ΕΑΕ 2025 είναι ανοικτό έως 24/12, προκειμένου οι παραγωγοί να πραγματοποιήσουν διορθώσεις στα αγροτεμάχιά τους. Όμως αυτό δεν ίσχυσε με αποτέλεσμα οι παραγωγοί που επισκεπτόντουσαν τα ΚΥΔ να διαπιστώνουν ότι το σύστημα ήταν κλειστό χωρίς να επιτρέπει διορθώσεις πόσο μάλλον αυτές να ενσωματωθούν στην οριστική δήλωση καλλιέργειας για να συμμετέχουν στις επόμενες πληρωμές.

Υπάρχει τεράστιος αριθμός αγροτεμαχίων που έχουν μηδενιστεί λόγω του Monitoring ενώ αποδεδειγμένα τα αποτελέσματα εμφανίζουν σε συγκεκριμένες καλλιέργειες τεράστιο ποσοστό ευρημάτων που σίγουρα δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Ενδεικτικά αναφέρουμε το πρόβλημα με την Αγρανάπαυση σε τεμάχια που έχουν οργωθεί εντός του έτους, σε μηδικές και κοφτολίβαδα που δεν εντοπίζονται κοπές καθώς και σε αγροτεμάχια που ενώ έχει ορθή και ακριβή γεωχωρική σχεδίαση το αγροτεμάχιο ωστόσο μηδενίζεται χωρίς μάλιστα να συμμετέχει στα αγροτεμάχια που είναι επιλέξιμα για λήψεις εικόνων μέσω της εφαρμογής agrisnap-gr.

Θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να γίνει μία επί συνόλου επεξεργασία και να προσδιοριστούν νέα αποτελέσματα για το σύνολο των αγροτεμαχίων πριν ανοίξει ξανά η ΕΑΕ2025 για διορθώσεις ενώ είναι αναγκαία η φόρτωση Layer με υψηλής ευκρίνειας εικόνες την άνοιξη και το καλοκαίρι του 2025, ώστε να διαπιστωθεί το πρόβλημα, αφού το μωσαικό με τα χρωματικά pixel, που δίνεται ως εργαλείο για την αντιμετώπιση των προβλημάτων, είναι «σκουπίδι» και ουδεμία ξεκάθαρη εικόνα ή βοήθεια δίνει, ώστε να λυθεί το πρόβλημα και να πληρωθεί η αντίστοιχη επιλέξιμη έκταση του αγροτεμαχίου.

Ανακοινώθηκε η παραίτηση της ελεγκτικής εταιρίας που είχε αναλάβει τον έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων του Ειδικού Λογαριασμού Εγγυήσεων Γεωργικών Προϊόντων (ΕΛΕΓΕΠ), της Διεύθυνσης Πληρωμών Αγροτικών Ενισχύσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ, για τη χρήση του 2024.

Μια παραίτηση, που όπως υποστηρίζει οφείλεται σε μη παροχή στοιχείων, σε ζητήματα ασφάλειας των στοιχείων που πρέπει να λάβει ο ορκωτός αλλά και στη μη παροχή κανενός στοιχείου παρότι το έργο ξεκίνησε από τις 6 Οκτωβρίου και έπρεπε να παραδοθεί στο τέλος Μαρτίου του 2026.

Με αφορμή αυτή την εξέλιξη η Γενική Διεύθυνση Ελέγχων Ενισχύσεων και Πληρωμών της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) διευκρινίζει τα εξής:

Ο Ειδικός Λογαριασμός Εγγυήσεων Γεωργικών Προϊόντων (ΕΛΕΓΕΠ), ελέγχεται ως προς τη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, από την Επιτροπή Δημοσιονομικού Ελέγχου (ΕΔΕΛ), η οποία αποτελεί τον εντεταλμένο Οργανισμό Πιστοποίησης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κατά το άρθρο 12 του Κανονισμού (ΕΕ) 2021/2116, σύμφωνα με το άρθρο 19 του ν. 4914/2022.

O ΕΛΕΓΕΠ ελέγχεται διαχειριστικά κάθε χρόνο από το Ελεγκτικό Συνέδριο, τόσο σε Εθνικό όσο και σε Ευρωπαϊκό επίπεδο εκάστου προηγούμενου έτους.

Στις 29/7/2025 (πριν την ανάληψη των καθηκόντων του κ. Ι. Καββαδά) ο πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ προέβη, κατά την πρακτική του, σε πρόσκληση υποβολής προσφοράς για την απευθείας ανάθεση υπηρεσιών αναφορικά με τον οικονομικό και λογιστικό έλεγχο των οικονομικών στοιχείων (Ισολογισμού) του Ειδικού Λογαριασμού Εγγυήσεων Γεωργικών Προϊόντων (ΕΛΕΓΕΠ), ενόψει υποβολής του Ισολογισμού για έγκριση από το Διοικητικό Συμβούλιο του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Στο πλαίσιο της εν λόγω πρόσκλησης, υποβλήθηκε μια και μοναδική προσφορά, από την εν λόγω ελεγκτική εταιρεία, ύψους 5.990 ευρώ πλέον ΦΠΑ, για την παροχή 700 εργατοωρών.

Δεδομένης της υποβολής μίας μόνο προσφοράς, ο πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ ανέθεσε τη διενέργεια του συγκεκριμένου ελέγχου, στην εν λόγω εταιρεία, η οποία δεν είχε αναλάβει αντίστοιχο έλεγχο του ΟΠΕΚΕΠΕ στο παρελθόν.

Επισημαίνεται ότι ο εν λόγω έλεγχος είναι προαιρετικός και περιορισμένος κατ’ αντικείμενο, όπως προκύπτει και από το συμβατικό τίμημα (5.990 ευρώ συν ΦΠΑ), καθόσον ο διαχειριστικός έλεγχος του ΕΛΕΓΕΠ διενεργείται από την ΕΔΕΛ ως αρμόδιο φορέα πιστοποίησης, εντεταλμένο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς και σε επίπεδο κατασταλτικού ελέγχου από το Ελεγκτικό Συνέδριο.

Σχεδόν ένα μήνα μετά την υπογραφή της σχετικής σύμβασης (27/10/2025), συγκεκριμένα στις 24/11/2025, η ελεγκτική εταιρεία ζήτησε να της αποσταλούν στοιχεία, τα οποία ήταν καθ’ υπέρβαση του πλαισίου ελέγχου και αναφέρονταν στη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων, για τα οποία ο ΕΛΕΓΕΠ ελέγχεται από την ΕΔΕΛ ως αρμόδιο φορέα πιστοποίησης, καθώς και από το Ελεγκτικό Συνέδριο.

Στις 26/11/2025 η υπηρεσία του πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ απάντησε στην ελεγκτική εταιρεία ότι δεν δύναται να της χορηγήσει τα στοιχεία που ζητούσε, επισημαίνοντας ότι ο ανατεθείς σε αυτήν έλεγχος είναι αποκλειστικά οικονομικός και λογιστικός έλεγχος του Ισολογισμού του ΕΛΕΓΕΠ και δεν απαιτείται διαχειριστικός έλεγχος.

Παρόλα αυτά, η ελεγκτική εταιρεία επέμεινε στην αποστολή των εν λόγω στοιχείων, παρά τις παραπάνω γραπτές και προφορικές επικοινωνίες του Οργανισμού.

Στις 12/1/2026, ήτοι 2,5 μήνες πριν την λήξη της σύμβασης (31/3/2026), η εταιρεία έστειλε επιστολή παραίτησης, αναφέροντας μεταξύ άλλων ότι έχει αναγράψει την πλήρωση 700 ελεγκτικών ωρών στο έργο, παρά το ότι δεν έλαβε τα στοιχεία, τα οποία, καθ’ υπέρβαση του ελεγκτικού αντικειμένου της, ζητούσε.

Η ΑΑΔΕ, στην οποία περιήλθε ο πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ, έχει προβεί σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες προκειμένου να διασφαλίσει ότι θα ολοκληρωθεί ο εις βάθος έλεγχος για όλα τα πεπραγμένα του Οργανισμού, τόσο από τις αρμόδιες κατά νόμο ελεγκτικές αρχές, όσο και από ελεγκτικούς φορείς διεθνούς κύρους. Επιφυλάσσεται δε, για την περαιτέρω νομική αξιολόγηση της συμπεριφοράς της εν λόγω ελεγκτικής εταιρείας, σύμφωνα με τη σύμβαση που υπέγραψε με τον πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ.

Απάντηση ΠΟΓΕΔΥ στην ΑΑΔΕ

Η ΠΟΓΕΔΥ, σε ανακοίνωσή της αναφέρει ότι έλαβε γνώση της απάντησης της ΑΑΔΕ στα δημοσιεύματα που αφορούν την παραίτηση ορκωτού ελεγκτή και τις σοβαρές καταγγελίες για το ελεγκτικό σύστημα στον πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ.

Προς μεγάλη έκπληξη η απάντηση της ΑΑΔΕ όχι μόνο δεν απαντά στο κρίσιμο ερώτημα, αλλά αντίθετα, επιβεβαιώνει το πρόβλημα.

Η ΑΑΔΕ επικαλείται κατανομή αρμοδιοτήτων, τύπους ελέγχων και συμβατικά όρια. Όμως το ερώτημα που τίθεται στην κοινωνία είναι απλό: πώς είναι δυνατόν σε οργανισμό διαχείρισης δισεκατομμυρίων ευρώ ευρωπαϊκών πόρων, ένας ορκωτός ελεγκτής να παραιτείται καταγγέλλοντας αδυναμία ουσιαστικού ελέγχου;

Η απάντηση «δεν ήταν αρμοδιότητά του» δεν συνιστά διαφάνεια. Συνιστά ομολογία ενός κατακερματισμένου συστήματος, όπου κανείς δεν βλέπει το σύνολο, κανείς δεν αναλαμβάνει ευθύνη, και τελικά κανείς δεν λογοδοτεί.
Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι ότι η ΑΑΔΕ, αντί να ανακοινώσει ανεξάρτητη διερεύνηση των καταγγελιών, προαναγγέλλει “νομική αξιολόγηση” της συμπεριφοράς της ελεγκτικής εταιρείας.

Το μήνυμα είναι σαφές και θεσμικά άκρως επικίνδυνο: όποιος επιμένει να ελέγχει, κινδυνεύει να στοχοποιηθεί. Αυτό δεν είναι κράτος δικαίου.

Στην απάντηση της ΑΑΔΕ δεν υπάρχει καμία αυτοκριτική, καμία αναγνώριση θεσμικής αστοχίας, και καμία δέσμευση για έλεγχο του ίδιου του πλαισίου εποπτείας.

Έτσι επιβεβαιώνεται ο πυρήνας της παρέμβασής μας: όταν οι ελεγκτές δεν ελέγχονται, η ανεξαρτησία μετατρέπεται σε ανεξέλεγκτη εξουσία.

Μετά και την απάντηση της ΑΑΔΕ, το αίτημα της ΠΟΓΕΔΥ για παραίτηση της ηγεσίας της Αρχής όχι μόνο παραμένει, αλλά καθίσταται θεσμικά επιβεβλημένο.

Όχι ως τιμωρία. Αλλά ως πράξη ευθύνης, όταν δεν αναγνωρίζεται το πρόβλημα και δεν διασφαλίζεται η λογοδοσία.

Η ΠΟΓΕΔΥ θα προχωρήσει σε κάθε θεσμική ενέργεια ώστε το ζήτημα να τεθεί σε κοινοβουλευτικό επίπεδο και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στη διαχείριση των ευρωπαϊκών πόρων.

Παραίτηση τώρα. Ανεξέλεγκτοι ελεγκτές, ανεξέλεγκτη εξουσία δεν έχουν θέση σε μια Δημοκρατία.

Νέες αντιπαραθέσεις με το καλημέρα της νέας χρονιάς 2026 ανάμεσα στην κυβέρνηση και την αντιπολίτευση, αυτή τη φορά για δυο βασικά ζητήματα.

Το ένα αφορούσε την τηλεοπτική κάλυψη των Εξεταστικών Επιτροπών και το δεύτερο συνδεόταν με τη διεύρυνση του καταλόγου των μαρτύρων, που ζήτησαν τα κόμματα της αντιπολίτευσης αλλά αρνήθηκε η Νέα Δημοκρατία. Λίγο αργότερα, κατέθεσαν οι δυο μάρτυρες, για την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, ο πρώην πρόεδρος του οργανισμού επί ΣΥΡΙΖΑ, Αντώνης Μωϋσίδης και ο πρώην αντιπρόεδρος Γιάννης Καργιώτης, ο οποίος διατέλεσε στη συνέχεια και γενικός διευθυντής. Έδωσαν την εικόνα ενός οργανισμού, που μέχρι τότε είχε προβλήματα και παθογένειες αλλά ήταν μεμονωμένα κι όχι γενικευμένα τα φαινόμενα, σήψης και διαφθοράς.

ΠΕΡΙ ΚΛΗΣΕΩΝ ΜΑΡΤΥΡΩΝ

Οι δυο μάρτυρες κλήθηκαν να απαντήσουν, αφού προηγουμένως η Επιτροπή είχε γίνει άνω κάτω για διαδικαστικά θέματα. Η εισηγήτρια της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Μιλένα Αποστολάκη ζήτησε να τεθεί σε ψηφοφορία αίτημα του ΠΑΣΟΚ για κλήτευση πρώην κυβερνητικών αξιωματούχων. Το αίτημα αφορούσε δυο πρώην γενικούς γραμματείες του ΥΠΑΑΤ, τον Δρ. Κώστα Μπαγινέτα (διατέλεσε ο μακροβιότερος γενικός γραμματέας του ΥΠΑΑΤ) και τον Δημήτρη Παπαγιαννίδη. Υπενθυμίζουμε ότι στον κοριό της ΕΥΠ ακούγονται διόλου κολακευτικά σχόλια από άλλα άτομα για τον πρώην γενικό γραμματέα Κώστα Μπαγινέτα. Υπέρ της διεύρυνσης του καταλόγου των μαρτύρων συμφώνησαν και τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης, με τον εισηγητή του ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ Βασίλη Κόκκαλη να μιλά για βιασύνη και σπουδή της πλειοψηφίας «να τελειώνει γρήγορα η Εξεταστική».

Η ΑΡΝΗΣΗ ΛΑΖΑΡΙΔΗ – ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗΣ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑΣ

Εντελώς αντίθετη άποψη εξέφρασε ο εισηγητής της πλειοψηφίας, Μακάριος Λαζαρίδης. «Η εξεταστική επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ θα κλείσει τις συνεδριάσεις της σύμφωνα με την παράταση που έχει πάρει από την Ολομέλεια»,  είπε ο κ. Λαζαρίδης, εννοώντας πως θα κλείσει τη διαδικασία στα μέσα Φεβρουαρίου 2026. «Δεν θεωρούμε ότι υπάρχουν άλλοι μάρτυρες που έχουν να προσδώσουν κάτι σε αυτά τα οποία έχουν πει άλλοι» είπε ο βουλευτής της ΝΔ. Πρόσθεσε, πως όταν ήρθε η κ. Τυχεροπούλου, «δεν μας είπε απολύτως τίποτε (για το εάν) υπήρχανε πολιτικές παρεμβάσεις του κ. Αυγενάκη ή άλλων υπουργών, είπε όχι. Το είπε πάρα πολύ καθαρά». Και πρόσθεσε πως «η κυβέρνηση απέδειξε ότι δεν έχει να κρύψει τίποτα».

ΤΟ ΘΕΜΑ ΣΑΛΜΑ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΜΑΡΤΥΡΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ

Ο κ. Λαζαρίδης, απέρριψε το αίτημα αντιπολιτευόμενων βουλευτών, για να καταθέσει κι ο άλλοτε βουλευτής της ΝΔ, Μάριος Σαλμάς, ο οποίος έχει ισχυριστεί σε τηλεοπτικές συνεντεύξεις του ότι ο πρωθυπουργός γνώριζε τα τεκταινόμενα στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Σημείωσε πως «απορρίπτεται γιατί τη μια μέρα λέει το ένα και την άλλη μέρα λέει το άλλο. Θα είχε ενδιαφέρον εάν με τον κ. Σαλμά ερχόντουσαν και οι κουμπάροι του κ. Ανδρουλάκη, να μας εξηγήσουν πώς είχαν στήσει την εγκληματική οργάνωση στην Κρήτη» είπε ο κ. Λαζαρίδης. Για τους γενικούς γραμματείς που πρότεινε η κ. Αποστολάκη αρνήθηκε να έρθουν να καταθέσουν, λέγοντας πως δεν είχαν αρμοδιότητα στον ΟΠΕΚΕΠΕ. «Η κυβερνητική πλειοψηφία δεν έχει αποκλείσει κανέναν κρίσιμο μάρτυρα» τόνισε ο κ. Λαζαρίδης.

ΠΕΡΙ ΤΗΛΕΟΠΤΙΚΗΣ ΚΑΛΥΨΗΣ

Για το θέμα της επικείμενης εισήγησης του Προέδρου της Βουλής, Νικήτα Κακλαμάνη, περί παύσης της τηλεοπτικής κάλυψης των Εξεταστικών Επιτροπών στο μέλλον, όπως προανήγγειλε σε τηλεοπτικό σταθμό, η κ. Αποστολάκη, ανέφερε πως «συνιστά ομολογία πανικού της κυβερνητικής πλειοψηφίας απέναντι στα όσα αποκαλύφθηκαν στις συνεδριάσεις για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ». Υποστήριξε ότι το κόμμα της «θα σταθεί απέναντι σε κάθε απόπειρα τροποποίησης του Κανονισμού της Βουλής που περιορίζει τη δημοσιότητα των Εξεταστικών Επιτροπών. Ο αποκλεισμός μαρτύρων και η απαγόρευση της τηλεοπτικής κάλυψης υπηρετούν αποκλειστικά τη στρατηγική της ΝΔ η οποία δεν επιδιώκει τη διερεύνηση της αλήθειας, αλλά τη συσκότιση και τη συγκάλυψη», είπε η κ. Αποστολάκη. Ο εισηγητής της ΝΔ, Μακάριος Λαζαρίδης υποστήριξε ότι «ο προβληματισμός του (σ.σ. Κακλαμάνη) δεν αφορά την συγκεκριμένη εξεταστική επιτροπή. Αυτό θα τεθεί προς συζήτηση στην διάσκεψη των προέδρων. Σε κάθε περίπτωση, αυτή η κυβερνητική πλειοψηφία, δεν θα αφήσει να γίνει η εξεταστική πεδίο αντιπαράθεσης, και κυρίως ένα σόου που θέλουν να κάνουν κάποιοι».

ΜΩΥΣΙΔΗΣ: ΔΕΝ ΕΙΧΑ ΔΕΧΤΕΙ ΚΟΜΜΑΤΑΡΧΕΣ

Στη συνέχεια άρχισε η εξέταση του πρώτου μάρτυρα, με την έναρξη της νέας χρονιάς. «Ποτέ δεν είχα δεχθεί πίεση», κατέθεσε ο Δρ. Αντώνης Μωϋσίδης , καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, ο οποίος είχε διατελέσει επί ΣΥΡΙΖΑ, πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, την περίοδο 21/4/2015 έως 23/6/2016. Ξεκαθάρισε πως δεν είχε δεχτεί κομματάρχες τύπου Ξυλούρη, στο γραφείο του. Σημείωσε ωστόσο πως «ο ΟΠΕΚΕΠΕ ούτε σχεδιάζει, ούτε ασκεί πολιτική. Είναι για να εφαρμόζει ειλημμένες αποφάσεις». Ερωτώμενος υπεραμύνθηκε του έργου του και διαφώνησε με όσα είχε πει ο διάδοχός του στον οργανισμό, Θάνος Καπρέλλης, σημειώνοντας πως παρά τις δυσκολίες ελλείψει προσωπικού κι εξοπλισμού, είχαν συγκροτηθεί επιτροπές για διάφορα θέματα.

ΠΕΡΙ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΟΥ ΚΑΙ ΚΥΔ

Ο κ. Μωϋσίδης  τόνισε πως έγινε προσπάθεια να σπάσουν το μονοπώλιο των δηλώσεων ώστε να γίνονται, όχι μόνο μέσω του ΓΑΙΑ Επιχειρείν, που είχε λίγο πάνω από 70 ΚΥΔ, αλλά αυτή η προσπάθεια τελικά ξεχείλωσε. «Είναι προφανές ότι τα ΚΥΔ και o τεχνικός σύμβουλος λειτουργούσε σαν μια «μέγγενη» έναντι των αγροτών. Ο Οργανισμός θα μπορούσε να σταθεί στα πόδια του με τη συνδρομή του κράτους. Η Κύπρος για παράδειγμα είχε 50.000 ΑΦΜ να ελέγξει με 170 -180 εργαζόμενους. Εμείς είχαμε 715.000 ΑΦΜ με 500 εργαζόμενους, δεν βγαίνει», είπε ο Αντώνης Μωϋσίδης. Ανέφερε ότι η βασική αγωνία της περιόδου εκείνης ήταν η έγκαιρη καταβολή των επιδοτήσεων. Αν και δεν θυμόταν λεπτομέρειες, σημείωσε πως το πρόβλημα των βοσκοτόπων ήταν υπαρκτό και σύνθετο. Καθώς, όμως, είπε, η τεχνική λύση δεν επέτρεπε την κατανομή δημόσιων βοσκοτόπων από την ηπειρωτική χώρα σε κτηνοτρόφους των νησιών, ο ίδιος δεν κατένειμε τέτοιες εκτάσεις ούτε ζήτησε υπογραφή από τον αρμόδιο υπουργό.

ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ ΜΩΥΣΙΔΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΠΕΚΕΠΕ

Ερωτηθείς για το θέμα της παραίτησής του από τον οργανισμό, την περίοδο Αποστόλου υποστήριξε πως ούτε δέχτηκε πιέσεις ούτε υπήρχαν φαινόμενα παρακμιακά σαν αυτά, που άκουσε, με ανθρώπους που απαιτούσαν πληρωμές, από κόκκινα ΑΦΜ. Ειδικότερα, τόνισε πως η παραίτηση του από τον ΟΠΕΚΕΠΕ «δεν είχε να κάνει με πιέσεις που του είχαν ασκηθεί ή για τις πληρωμές, αλλά με προσωπικούς λόγους». Ο ίδιος ξεκαθάρισε πως υπήρχε μία φημολογία για πιθανά πανωγραψίματα από εκείνα τα χρόνια, αλλά «αυτού του μεγέθους που ακούμε σήμερα στη δικογραφία, δεν υπήρχαν. Άκουγα διάφορα που μπορεί να συνέβαιναν αλλά κύκλωμα, όχι, δεν άκουσα ποτέ».

ΚΑΡΓΙΩΤΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΗ ΛΥΣΗ  

Ο πρώην αντιπρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, Γιάννης Καργιώτης, υπηρέτησε από 20/10/2015 έως 23/6/2016 στον οργανισμό και διατέλεσε ένα διάστημα και γενικός διευθυντής. Υποστήριξε πως η «τεχνική λύση» δεν θα ήταν αναγκαία, εάν είχε προηγηθεί άλλου είδους προετοιμασία, ώστε να μπορούν να γίνουν πραγματικοί έλεγχοι. Σε ό, τι αφορά στην υπαγωγή του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, ο κ. Καργιώτης ανέφερε ότι ο οργανισμός θα έπρεπε να είναι αυτόνομος. Υποστήριξε πως λόγω και της έλλειψης χρημάτων ο οργανισμός δεν μπορούσε να πάρει στελέχη ικανά από την αγορά. «Δεν υπήρχαν χρήματα για εκσυγχρονισμό», είπε.

ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΔΥΣΧΕΡΕΙΕΣ

Σημείωσε πως γίνονταν έλεγχοι αλλά υπήρχαν δυσχέρειες, διότι δεν υπήρχαν το Κτηματολόγιο, οι χάρτες, τα υπόβαθρα, οι βάσεις δεδομένων των ζώων κ.ά. Ερωτώμενος από τον εισηγητή της ΝΔ, Μ. Λαζαρίδη αν ο ΟΠΕΚΕΠΕ ήταν όμηρος ιδιωτικών εταιρειών, ο κ. Καργιώτης είπε: «Δεν θα έλεγα όμηρος αλλά είχε εξαρτήσεις από τεχνικούς συμβούλους και ιδιώτες, τις οποίες προσπαθήσαμε να τις περιορίσουμε και να κάνουμε τον οργανισμό όσο γίνεται πιο αυτοδύναμο». Υποστήριξε, μάλιστα, ότι η «ΓΑΙΑ Επιχειρείν» δεν χρειαζόταν, διότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ «μπορούσε να κάνει μόνος του τη δουλειά». Ερωτώμενος από τον εισηγητή της πλειοψηφίας αν είχε συναντηθεί στο πλαίσιο των καθηκόντων του με τον Αλέξη Τσίπρα, τόνισε πως δεν έχει συμβεί αυτό.

Το ΥπΑΑΤ, με ανακοίνωση του, στις 19/12/2025, εξήγγειλε ότι θα αναλάβει πρωτοβουλία ώστε να αποκατασταθούν οι αδικίες σε βάρος γεωργών λόγω εκκρεμοτήτων στο Κτηματολόγιο. Μέχρι σήμερα δεν έχει αναλάβει καμιά πρωτοβουλία.

Μετά το σχετικό άρθρο για την άμεση ανάγκη να ανοίξει το ΟΣΔΕ του 2025 και να υπάρξει ενημέρωση των ΚΥΔ από ΑΑΔΕ για να προχωρήσουν οι πληρωμές, ο ΑγροΤύπος ήρθε σε επικοινωνία με την κα Μαριλένα Χρυσαδάκου, Γεωπόνο - Τεχνολόγο τροφίμων, που εργάζεται σε ΚΥΔ στην Λακωνία, η οποία μας είπε για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί αλλά και τα ΚΥΔ, τα οποία έχουν αναφέρει επανειλημμένα στον ΟΠΕΚΕΠΕ και στις υπηρεσίες του, προφορικά και με γραπτή ηλεκτρονική αλληλογραφία. Συγκεκριμένα μας ανέφερε τα εξής:

1ο θέμα - Άνοιγμα ΕΑΕ 2025

Μετά την τελευταία πληρωμή των παραγωγών και των λαθών που αναδείχθηκαν στον τελευταίο διασταυρωτικό έλεγχο και εν όψει της επόμενης πληρωμής, ζητάμε όπως ανοίξει το σύστημα της ΕΑΕ 2025, όχι μόνο για διόρθωση των ΑΤΑΚ (όπως αναφέρετε εσείς στο άρθρο σας) αλλά για όλες τις παρακάτω ενέργειες: 

• διορθώσεις προφανών σφαλμάτων
• προσθήκη και αφαίρεση Μέτρων και Παρεμβάσεων (παραγωγοί έχουν αλλάξει την γνώμη τους σχετικά με τα Μέτρα και τις Παρεμβάσεις που θέλουν να συμμετέχουν για το έτος 2025)
• προσθήκη και αφαίρεση αιτημάτων Άμεσων Ενισχύσεων (αναδιανεμητική, συνδεδεμένες, κ.λπ.) (μετά την κατανομή των βοσκοτόπων στους κτηνοτρόφους, έχουν προκύψει παραγωγοί να είναι δικαιούχοι αναδιανεμητικής ενίσχυσης, χωρίς να έχει γίνει το σχετικό αίτημα στην καρτέλα τους)
• διόρθωση ΑΤΑΚ
• διόρθωση / τροποποίηση της ψηφιοποίησης της γεωμετρίας των αγροτεμαχίων (τούτο χρειάζεται ώστε να ταυτίζεται πλήρως η ψηφιοποιημένη έκταση με την έκταση του αντίστοιχου ΑΤΑΚ και για να αρθούν επικαλύψεις με όμορα αγροτεμάχια που έχουν ασύμβατα Μέτρα/Παρεμβάσεις/Οικολογικά Σχήματα (ECO) και δημιουργούν προβλήματα)
• τροποποιήσεις σε επίπεδο ΑΦΜ και σε επίπεδο αγροτεμαχίου οικολογικών σχημάτων
• προσθήκη δικαιολογητικών που σχετίζονται με τα οικολογικά σχήματα (ορισμένα ECO, π.χ. ECO-4, είχαν προθεσμία πραγματοποίησης από τους παραγωγούς, τις 31/12/2025. Συνεπώς χρειάζεται να αποτυπωθούν οι επιλογές αυτές).

Σε περίπτωση που δεν επιτραπεί η ολοκλήρωση των παραπάνω αλλαγών από τα ΚΥΔ, η εναλλακτική λύση για τους ενδιαφερόμενους παραγωγούς είναι να καταθέσουν οι ίδιοι αιτήσεις διόρθωσης προφανών σφαλμάτων και αιτήσεις τροποποίησης ΕΑΕ στις αρμόδιες Περιφερειακές Διευθύνσεις και Μονάδες, (παράγραφοι 1.4 και 1.5 της εγκυκλίου 78078/09-12-2024). Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα να συσσωρευτούν χιλιάδες αιτήσεις στα περιφερειακά γραφεία και κυριολεκτικά να «πνιγούν» οι υπάλληλοι κάτω από το σύνολο των εκκρεμοτήτων.

Είναι πλέον λειτουργικό και αποτελεσματικό όλες οι παραπάνω ενέργειες να γίνουν από τα ΚΥΔ.

2ο θέμα - Monitoring

Ύστερα από την τελευταία πληρωμή των παραγωγών για το έτος 2025 και από την εμφάνιση του κωδικού λάθους 80100 = αποτελέσματα MONITORING - BPS δεσμευμένα σε χιλιάδες αγροτεμάχια, ζητάμε όπως:

• ενημερωθούν από τον Οργανισμό οι ενδιαφερόμενοι παραγωγοί ότι είναι δεσμευμένα τα αγροτεμάχια τους
• αποσταλούν από τον Οργανισμό στους ενδιαφερόμενους παραγωγούς, κωδικοί για την εφαρμογή Agrisnap
• ανοίξει η εφαρμογή της Agrisnap και
• δοθεί αρκετός χρόνος (εβδομάδες - μήνες) ώστε να φωτογραφίσουν οι παραγωγοί τα αγροτεμάχια τους και να ανεβάσουν στην εφαρμογή τις σχετικές φωτογραφίες.

Οι παραπάνω ενέργειες είναι σημαντικό να γίνουν άμεσα ώστε να "προλάβουν" οι παραγωγοί να πληρωθούν ορθά στις επόμενες πληρωμές. 

Υπενθυμίζεται ότι οι παραγωγοί δεν πληρώθηκαν για τα "μπλοκαρισμένα" αγροτεμάχια ούτε τις άμεσες ενισχύσεις, ούτε την εξισωτική αποζημίωση, ούτε τα Μέτρα και τις Παρεμβάσεις, που δικαιούνται.

3ο θέμα - Ασυμβατότητα Μέτρων/Παρεμβάσεων και ECO σε αγροτεμάχια το 2024 - Άνοιγμα ΕΑΕ 2024

Σε συνέχεια της δημοσίευσης των αποτελεσμάτων:

• της πληρωμής της 1ης εκκαθάρισης της Παρέμβασης 3-70-2.1 για το έτος 2024
• της πληρωμής της 2ης εκκαθάρισης του Μέτρου 11 - 5η πρόσκληση για το έτος 2024 στην πλατφόρμα αποτελεσμάτων (εδώ)

και έπειτα από ενδελεχή μελέτη αυτών, παρατηρήσαμε ότι έχουν δοθεί μεγάλες χρηματικές ποινές (μειώσεις και κυρώσεις) εξαιτίας του κωδικού 100004 = Μη συμβατό μέτρο (χωρική διασταύρωση) στις παρακάτω περιπτώσεις:

• εκ παραδρομής καταχώρηση ασύμβατων ECO, Μέτρων και Παρεμβάσεων στο ίδιο αγροτεμάχιο
• χωρικές επικαλύψεις με όμορα αγροτεμάχια (διαφορετικής ιδιοκτησίας) που έχουν δηλωμένα ασύμβατα ECO, Μέτρα και Παρεμβάσεις

Επειδή: 
- οι καταχωρήσεις των ασύμβατων ECO, Μέτρων και Παρεμβάσεων στο ίδιο αγροτεμάχιο οφείλονται σε προφανή σφάλματα
- οι επικαλύψεις με όμορα αγροτεμάχια έκτασης κάτω των 300 τ.μ. είναι άνευ πρακτικής σημασίας και δεν θα έπρεπε να λαμβάνονται υπόψη
- οι επικαλύψεις στην πλειοψηφία τους οφείλονται σε προφανές σφάλμα κατά την ψηφιοποίηση των αγροτεμαχίων στην ΕΑΕ και δεν είναι προϊόν δόλου
- δεν είναι δυνατό οι παραγωγοί να γνωρίζουν τι ECO/Μέτρο/Παρέμβαση δηλώνει ο γείτονας στα όμορα αγροτεμάχια
- οι επιβαλλόμενες ποινές είναι άδικες, εξοντωτικές και δυσανάλογες του μεγέθους των επικαλύψεων 
- εάν ο κωδικός αυτός, ο 100004 = Μη συμβατό μέτρο (χωρική διασταύρωση) είχε δημοσιευθεί έγκαιρα, στην πληρωμή της προκαταβολής του Μέτρου 11 τον Νοέμβριο του 2024, θα υπήρχε χρόνος από τους παραγωγούς και από τα ΚΥΔ να διορθώσουν τα σφάλματα αυτά τον χειμώνα του 2025 που άνοιξε το σύστημα της ΕΑΕ 2024 για διορθώσεις. 
Ζητάμε όπως ανοίξει άμεσα το σύστημα της ΕΑΕ 2024, προκειμένου να γίνουν οι σχετικές διορθώσεις (αφαίρεση ECO ή Μέτρου ή Παρέμβασης κατά περίπτωση, διόρθωση γεωμετρίας επικάλυψης) και να πληρωθούν οι παραγωγοί ορθά τις επιδοτήσεις που δικαιούνται στο Μέτρο 11 και στην Π3-70-2.1.

4ο θέμα - Εκτάσεις που διεκδικεί το Ελληνικό Δημόσιο σε περιοχές με λειτουργούν Κτηματολόγιο (κωδικός λάθους 54350)

Το ελληνικό δημόσιο διεκδικεί την κυριότητα εκτάσεων που είναι δηλωμένα στις ΕΑΕ 2024 και 2025 είτε ως ιδιόκτητα, είτε ως μισθωμένα από παραγωγούς. Η διεκδίκηση του Δημοσίου στηρίζεται σε αρχικές εγγραφές που έχει πραγματοποιήσει στο κτηματολόγιο σε κατα τόπους περιοχές στο νομό Λακωνίας.

Σύμφωνα με τον νόμο 5037/2023 Άρθρο 216, παράγραφος 15: «Δάση, δασικές εκτάσεις, καθώς και εκτάσεις της περ. α) της παρ. 5 του άρθρου 3, που εκχερσώθηκαν για γεωργική εκμετάλλευση, χωρίς άδεια της οικείας δασικής αρχής, οι οποίες εμφανίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες με τον πρωτεύοντα χαρακτηρισμό «ΔΑ» ή «ΧΑ», εφόσον συνεχίζουν τη χρήση αυτή μέχρι σήμερα ή τελούν σε καθεστώς αγρανάπαυσης και είναι ενταγμένες στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Υποβολής Δηλώσεων (Ο.Σ.Δ.Ε.), διατηρούν τη γεωργική χρήση για όσο χρόνο λαμβάνουν ενιαία ενίσχυση. Οι εκτάσεις αυτές εξακολουθούν να φέρουν τον χαρακτηρισμό «ΔΑ» ή «ΧΑ» στο δασικό χάρτη, ο οποίος δεν μεταβάλλεται».

Καθώς και: «Στις εκτάσεις αυτές, για όσο χρόνο τελούν υπό καθεστώς ενίσχυσης, δεν επιβάλλονται διοικητικά μέτρα και κυρώσεις κατ' εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας, ενώ η εκτέλεση σχετικών διοικητικών πράξεων που έχουν εκδοθεί αναστέλλεται. Έως την οριστικοποίηση των πρώτων εγγραφών του άρθρου 7 του ν. 2664/1998 (Α' 275) το ιδιοκτησιακό καθεστώς έναντι του ελληνικού δημοσίου των ανωτέρω εκτάσεων δεν εξετάζεται, προκειμένης της υπαγωγής σε καθεστώς ενιαίας ενίσχυσης».

Οι προθεσμίες διόρθωσης των αρχικών κτηματολογικών εγγραφών, όπως προκύπτει από το νόμο 4990/2022, άρθρο 39 σε συνδυασμό με την ηλεκτρονική ιστοσελίδα του Ελληνικού Κτηματολογίου λήγουν, σε διάφορες περιοχές της Λακωνίας, στις 31/12/2026 ή 31/12/2027 ή 31/12/2029, ανάλογα την περιοχή. 

Δηλαδή, σύμφωνα με το νόμο του 2023, αγροτεμάχια που δηλώνονται στην ΕΑΕ σε περιοχές εντός λειτουργούντος Κτηματολογίου και τα οποία έχουν χαρακτηριστεί ως δασικές εκτάσεις, δεν πρέπει να εξετάζεται το ιδιοκτησιακό τους καθεστώς μέχρι τη λήξη των προθεσμιών διόρθωσης των αρχικών εγγραφών (βλέπε 2026, 2027, 2029, κ.α.). 

Σημειώνεται ότι οι φερόμενοι ιδιοκτήτες των αγροτεμαχίων αυτών έχουν προβεί σε αντιρρήσεις στις κατά τόπους Δνσεις Δασών, η πλειοψηφία αυτών έχει εξεταστεί από τις αρμόδιες Επιτροπές και οι προσφεύγοντες παραγωγοί έχουν δικαιωθεί. Δηλαδή ο ΟΠΕΚΕΠΕ εφαρμόζοντας αυτό τον κωδικό λάθους (54350) παραβιάζει τον νόμο 5037/2023. 

Οι παραγωγοί είχαν προσφύγει για το θέμα αυτό στον Οργανισμό και το 2023 και είχαν δικαιωθεί.

Και το 2024 και 2025, το πρόβλημα αυτό επανέρχεται, οι παραγωγοί έχουν καταθέσει ξανά προσφυγή στον Οργανισμό και μετά από προφορική επικοινωνία ειπώθηκε ότι δεν υπάρχει νομική επικοινωνία για να εξετάσει το αίτημα τους.

Και μέχρι να συσταθεί, απλά θα παίρνουν τεράστιες χρηματικές ποινές στην βασική τους επιδότηση, στα οικολογικά σχήματα και στα Μέτρα και στις Παρεμβάσεις και θα βλέπουν τα χωράφια τους να θεωρούνται «ανύπαρκτα» από το σύστημα... 

Κανένα ευρώ από τα υπόλοιπα βασικής ενίσχυσης δεν θα επιστραφεί στις Βρυξέλλες, ξεκαθάρισε, στην Βουλή, ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Χρήστος Κέλλας, απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ κ. Βασιλείου Κόκκαλη, σχετικά με τα αδιάθετα ποσά της βασικής ενίσχυσης της ΚΑΠ.

Όπως τόνισε η ευρωπαϊκή νομοθεσία επιτρέπει την ανακατανομή τους σε άλλες παρεμβάσεις άμεσων ενισχύσεων, όπως οι συνδεδεμένες ενισχύσεις, τα οικολογικά σχήματα και η αναδιανεμητική ενίσχυση.

Ακόμη ανέφερε ότι 80 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν στους βαμβακοπαραγωγούς και σιτοκαλλιεργητές μέσω οικολογικών σχημάτων, προκειμένου να καλυφθεί πλήρως η σχετική ζήτηση, ενώ εξετάζεται επιπλέον η στήριξη των παραγωγών μηδικής, η εμπορία της οποίας επλήγη από τα μέτρα βιοασφάλειας για την ευλογιά.

Παράλληλα, 80 εκατ. ευρώ θα διατεθούν στους κτηνοτρόφους, εκ των οποίων 40 εκατ. ευρώ ως επιπρόσθετη βασική ενίσχυση και 40 εκατ. ευρώ μέσω οικολογικών σχημάτων.

Ωστόχο δεν ανέφερε το χρονοδιάγραμμα των παραπάνω πληρωμών.

Η σχετική ανακοίνωση του ΥπΑΑΤ αναφέρει τα εξής:

Κανένα ευρώ δεν πρόκειται να χαθεί και καμία κοινοτική χρηματοδότηση δεν θα επιστραφεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς τα αδιάθετα κονδύλια θα διανεμηθούν με δίκαιο και νόμιμο τρόπο στους πραγματικούς και έντιμους παραγωγούς.

Σύμφωνα με τον ΥφΑΑΤ, καταγράφηκε σημαντική μείωση στον αριθμό των δηλώσεων ΟΣΔΕ, δηλώθηκαν λιγότερες εκτάσεις στις αιτήσεις του 2025 και, ως εκ τούτου, ενεργοποιήθηκαν λιγότερα δικαιώματα.

Παράλληλα, οι εξαντλητικοί διασταυρωτικοί έλεγχοι αποκάλυψαν πρόσθετα αδιάθετα δικαιώματα, τα οποία, βάσει των κανόνων της ΚΑΠ, δεν μπορούν να ενεργοποιηθούν για δύο έτη και στη συνέχεια μεταφέρονται στο εθνικό απόθεμα.

Ο κ. Κέλλας τόνισε ότι τα ποσά που αντιστοιχούν στα αδιάθετα δικαιώματα δεν χάνονται, καθώς η ευρωπαϊκή νομοθεσία επιτρέπει την ανακατανομή τους σε άλλες παρεμβάσεις άμεσων ενισχύσεων, όπως οι συνδεδεμένες ενισχύσεις, τα οικολογικά σχήματα και η αναδιανεμητική ενίσχυση. «Αν δεν τα αξιοποιούσαμε, τότε και μόνο τότε θα επέστρεφαν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αυτό δεν θα το επιτρέψουμε», ανέφερε με έμφαση.

Στο πλαίσιο αυτό, υπενθύμισε τη σαφή δέσμευση του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ότι τα περίπου 160 εκατ. ευρώ που εκτιμάται ότι θα παραμείνουν αδιάθετα θα διανεμηθούν στους παραγωγούς.

Ειδικότερα, 80 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν στους βαμβακοπαραγωγούς και σιτοκαλλιεργητές μέσω οικολογικών σχημάτων, προκειμένου να καλυφθεί πλήρως η σχετική ζήτηση, ενώ εξετάζεται επιπλέον η στήριξη των παραγωγών μηδικής, η εμπορία της οποίας επλήγη από τα μέτρα βιοασφάλειας για την ευλογιά.

Παράλληλα, 80 εκατ. ευρώ θα διατεθούν στους κτηνοτρόφους, εκ των οποίων 40 εκατ. ευρώ ως επιπρόσθετη βασική ενίσχυση και 40 εκατ. ευρώ μέσω οικολογικών σχημάτων, ενισχύοντας ουσιαστικά τη βιωσιμότητα του κτηνοτροφικού τομέα.

Ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ξεκαθάρισε ότι οι έλεγχοι ήταν απολύτως θεσμικοί και αναγκαίοι.

«Οι διασταυρωτικοί έλεγχοι δεν είναι τιμωρητικοί, αλλά προστατευτικοί για τους έντιμους αγρότες», σημείωσε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι η διαφάνεια αποτελεί πάγιο αίτημα του αγροτικού κόσμου.

Ο κ. Κέλλας, υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση αξιοποιεί κάθε ευρώ της ενωσιακής χρηματοδότησης, με απόλυτο σεβασμό στους κανόνες και με προτεραιότητα στους αγρότες και τους κτηνοτρόφους που παράγουν πραγματικά. «Τα αδιάθετα ποσά δεν επιστρέφουν. Πηγαίνουν εκεί που ανήκουν: στους ανθρώπους της παραγωγής», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Μεγάλα προβλήματα αντιμετωπίζουν τα ΚΥΔ με τις διορθώσεις των αγροτεμαχίων και όπως καταγγέλλουν στον ΑγροΤύπο δεν υπάρχει καμιά ενημέρωση ούτε από τον ΟΠΕΚΕΠΕ ούτε από την ΑΑΔΕ.

Ο ΑγροΤύπος μίλησε με τα ΚΥΔ και του ανέφεραν ότι αυτό που ζητούν άμεσα είναι να ανοίξει το ΟΣΔΕ του 2025 για να γίνουν οι απαραίτητες διοικητικές πράξεις ή διορθώσεις και παράλληλα να ενημερωθούν για το τι θα ισχύσει με το ΟΣΔΕ του 2026.

Λανθασμένες καταχωρήσεις σε ό,τι αφορά ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ ή ΑΦΜ ιδιοκτήτη μπορούν να διορθωθούν στο σύστημα της ΕΑΕ. Σε οποιαδήποτε υπέρβαση δεσμεύεται ολόκληρο το αγροτεμάχιο και όχι μόνο η υπερβάλουσα έκταση. Αυτό πετάει εκτός πληρωμής μεγάλο αριθμό αγροτεμαχίων.

Ακόμη τα ΚΥΔ περιμένουν από την ΑΑΔΕ να δοθούν οδηγίες για την επίλυση των σφαλμάτων. Αυτή την στιγμή κανείς δεν γνωρίζει τι μπορεί να διορθωθεί και τι όχι.

Περίπου 260 εκ. ευρώ έχουν μείνει απλήρωτα από την βασική ενίσχυση του 2025. Αυτό οφείλεται σε προβλήματα ταυτοποίηση των αγροτεμαχίων λόγω ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ και Ε9. Το ποσό αυτό όμως αναμένεται να αυξηθεί αν προσθέσουμε την μείωση στην εξισωτική αποζημίωση και στα οικολογικά σχήματα και να φτάσει περίπου στα 500 εκατ. ευρώ. Το ερώτημα είναι θα πληρωθούν αυτά τα χρήματα στους δικαιούχους παραγωγούς ή θα επιστραφούν στις Βρυξέλλες.

Μετά την δήλωση ΟΣΔΕ του 2025 αποφάσισαν να προχωρήσει η ΑΑΔΕ σε διασταυρωτικούς ελέγχους στα ενοικιαζόμενα αγροτεμάχια του Ε9 μεταξύ του ιδιοκτήτη και του ενοικιαστή. Αποτέλεσμα όσα αγροτεμάχια δεν είχαν δηλωθεί σωστά δεν πληρώθηκαν με ποινή αλλά βγήκαν εκτός πληρωμής. Αυτό το πρόβλημα για να λυθεί θα πρέπει να ανοίξει άμεσα η πλατφόρμα του ΟΣΔΕ ώστε να υπάρξουν διορθώσεις. Σε αντίθετη περίπτωση θα χαθούν τα ποσά των ενισχύσεων.

Όσον αφορά τα βοσκοτόπια δημοσιεύθηκε το ΦΕΚ με την κατανομή. Όμως αυτή αφορά τους αιγοπροβατοτρόφους. Δεν υπάρχει καμιά ενημέρωση για την κατανομή βοσκοτόπων στους βοοτρόφους.

Κανείς δεν γνωρίζει τα κριτήρια της κατανομής βοσκοτόπων. Μιλάμε όχι μόνο για το 2025 αλλά και για τις δηλώσεις του 2026 που θα ξεκινήσουν το επόμενο χρονικό διάστημα.

Στην σχετική απόφαση επίσης αναφέρεται ο δείκτης εισοοδήματος περιφερειακής ενότητας, που κανείς δεν γνωρίζει πως υπολογίζεται για να ενημερώσει τους κτηνοτρόφους.

Η Κοινή Αγροτική Πολιτική φτάνει το 2026 σε κομβικό σημείο, καθώς ολοκληρώνεται η διαδικασία εξίσωσης της αξίας των δικαιωμάτων βασικής ενίσχυσης που ξεκίνησε το 2023. Με το ΟΣΔΕ 2026, όλα τα δικαιώματα εντός της ίδιας αγρονομικής περιφέρειας αποκτούν ενιαία αξία, αλλάζοντας οριστικά τον τρόπο κατανομής της βασικής εισοδηματικής στήριξης στους παραγωγούς.

Ολοκλήρωση της εσωτερικής σύγκλισης το 2026

Σύμφωνα με το εγκεκριμένο Στρατηγικό Σχέδιο της ΚΑΠ 2023–2027, η βασική ενίσχυση εφαρμόζεται στο επίπεδο των τριών αγρονομικών περιφερειών της χώρας – αροτραίες καλλιέργειες, μόνιμες καλλιέργειες και βοσκότοποι. Για την περίοδο 2023–2026 προβλέπεται η σταδιακή σύγκλιση της αξίας των δικαιωμάτων ενίσχυσης, η οποία ολοκληρώνεται το 2026 με την πλήρη εξίσωση της μοναδιαίας αξίας εντός κάθε αγρονομικής περιφέρειας.

Για κάθε έτος της περιόδου 2023–2026, το συνολικό ποσό της βασικής εισοδηματικής στήριξης για τη βιωσιμότητα ανέρχεται σε 829.567.104,00 ευρώ και κατανέμεται ως εξής:

Αροτραίες καλλιέργειες: 378.282.599,00 ευρώ

Μόνιμες καλλιέργειες: 228.130.954,00 ευρώ

Βοσκότοποι: 223.153.551,00 ευρώ

Σύμφωνα με το Στρατηγικό Σχέδιο, η παραπάνω κατανομή αντιστοιχεί σε 45,6% του συνολικού προϋπολογισμού για τις αροτραίες καλλιέργειες, 27,5% για τις μόνιμες καλλιέργειες και 26,9% για τους βοσκότοπους. Τα ποσοστά αυτά αντανακλούν τη διάρθρωση των επιλέξιμων εκτάσεων της χώρας και αποτελούν τη βάση για τον υπολογισμό της μοναδιαίας αξίας των δικαιωμάτων σε κάθε αγρονομική περιφέρεια.

Η συγκεκριμένη κατανομή αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία εφαρμόζεται η εσωτερική σύγκλιση των δικαιωμάτων. Έτσι, έως το ΟΣΔΕ 2026 καταργούνται σταδιακά οι διαφοροποιήσεις που βασίζονταν σε ιστορικά δεδομένα προηγούμενων προγραμματικών περιόδων, χωρίς να καταργείται ο μηχανισμός των δικαιωμάτων. Το 2026, εντός κάθε αγρονομικής περιφέρειας, η μοναδιαία αξία όλων των δικαιωμάτων ενίσχυσης θα εξισωθεί με τον περιφερειακό μέσο όρο, δηλαδή με τη μέση αξία των δικαιωμάτων ενίσχυσης της εν λόγω αγρονομικής περιφέρειας.

Πιθανές επιπτώσεις σε μεταβιβάσεις και μισθώσεις δικαιωμάτων

Η ολοκλήρωση της σύγκλισης αναμένεται να επηρεάσει και πρακτικές που συνδέονται με τις μεταβιβάσεις και τις μισθώσεις δικαιωμάτων. Καθώς από το 2026 τα δικαιώματα εντός της ίδιας αγρονομικής περιφέρειας αποκτούν ενιαία αξία, ενδέχεται να περιοριστεί ο ρόλος που είχε μέχρι σήμερα η διαφοροποιημένη ιστορική αξία τους στις σχετικές συναλλαγές. Σε αυτό το πλαίσιο, οι αποφάσεις για μεταβιβάσεις ή μισθώσεις δικαιωμάτων αναμένεται να βασίζονται λιγότερο στην αξία του δικαιώματος και περισσότερο στη συνολική έκταση και στον τρόπο οργάνωσης της εκμετάλλευσης. Η μεταβολή αυτή ενδέχεται να επηρεάσει τον συνολικό σχεδιασμό των παραγωγών, ιδίως σε περιπτώσεις όπου τα δικαιώματα αποτελούσαν μέχρι σήμερα στοιχείο υπεραξίας σε συμφωνίες ή μακροχρόνιες μισθώσεις.

Τι κρατάμε

Με απλά λόγια, μέχρι σήμερα η βασική ενίσχυση μπορούσε να διαφέρει μεταξύ παραγωγών που καλλιεργούσαν την ίδια κατηγορία γης, καθώς τα δικαιώματα που ενεργοποιούσαν είχαν διαμορφωθεί σε παλαιότερες περιόδους. Από το ΟΣΔΕ 2026, όλα τα δικαιώματα βασικής ενίσχυσης εντός της ίδιας αγρονομικής περιφέρειας θα έχουν την ίδια αξία ανά στρέμμα. Έτσι, δύο παραγωγοί με ίδια κατηγορία γης θα λαμβάνουν την ίδια ενίσχυση ανά μονάδα έκτασης, με τη συνολική πληρωμή να εξαρτάται αποκλειστικά από τα επιλέξιμα στρέμματα που δηλώνει κάθε εκμετάλλευση.

Πηγή: Στρατηγικό Σχέδιο της ΚΑΠ 2023–2027

Δημοσιεύθηκε η απόφαση του Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με την οποία ολοκληρώνεται η διαδικασία τελικής κατάταξης των αιτούντων για τις παρεμβάσεις Π2-58.2 «Επενδύσεις σε υλικά και άυλα περιουσιακά στοιχεία σε υποδομές οινοποιίας» και Π2-58.6 «Επενδύσεις σε υλικά και άυλα περιουσιακά στοιχεία με στόχο την ενίσχυση της βιωσιμότητας της οινοπαραγωγής» της περιόδου 2025-2026. Η απόφαση αφορά επενδυτικά σχέδια στον τομέα της οινοποιίας, που σχετίζονται τόσο με τον εκσυγχρονισμό και τη βελτίωση των υποδομών όσο και με δράσεις που ενισχύουν τη βιωσιμότητα της οινοπαραγωγικής δραστηριότητας.

Το θεσμικό πλαίσιο της απόφασης

Η τελική κατάταξη βασίζεται στο ισχύον εθνικό και ενωσιακό θεσμικό πλαίσιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής 2023-2027, καθώς και στις σχετικές υπουργικές αποφάσεις που ρυθμίζουν την εφαρμογή των παρεμβάσεων Π2-58.2 και Π2-58.6. Προηγήθηκε ο έλεγχος των αιτήσεων, η διαδικασία αξιολόγησης, καθώς και η εξέταση των ενστάσεων από τις αρμόδιες τριμελείς επιτροπές, όπως προβλέπεται από το κανονιστικό πλαίσιο.

Πώς έγινε η κατάταξη των αιτήσεων

Η κατάταξη των αιτούντων πραγματοποιήθηκε κατά φθίνουσα σειρά βαθμολογίας, με βάση τα στοιχεία που προέκυψαν από τη διαδικασία αξιολόγησης των αιτήσεων και την εξέταση των ενστάσεων, όπως προβλέπεται από το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο. Στην απόφαση προσαρτάται αναλυτικός πίνακας, ο οποίος περιλαμβάνει για κάθε αίτηση τη βαθμολογία, το συνολικό ύψος της επένδυσης, το τελικό ποσό ενίσχυσης και την ένδειξη έγκρισης ή απόρριψης.

Σύμφωνα με τον τελικό πίνακα, εγκρίθηκε το μεγαλύτερο μέρος των αιτήσεων που υπέβαλαν πλήρεις και επιλέξιμες προτάσεις, με σημαντικό εύρος επενδυτικών προϋπολογισμών και ενισχύσεων. Παράλληλα, καταγράφονται και αιτήσεις που απορρίφθηκαν, με μηδενική βαθμολογία και χωρίς επιλέξιμο ποσό ενίσχυσης, όπως αποτυπώνεται στον πίνακα της απόφασης.

Δείτε την απόφαση και τον πίνακα των δικαιούχων εδώ