Οδηγίες εξέδωσε ο ΟΠΕΚΕΠΕ για την εφαρμογή των επιχειρησιακών προγραμμάτων στον τομέα των οπωροκηπευτικών της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου (2024-2027).
Με την σχετική εγκύκλιο καθορίζονται οι διαδικασίες, τα δικαιολογητικά και οι λεπτομέρειες που σχετίζονται με τη χορήγηση των προκαταβολών, μερικών πληρωμών και εκκαθαριστικών πληρωμών των επιχειρησιακών προγραμμάτων.
Οι ΔΑΟΚ της Περιφερειακής Ενότητας της έδρας των ΟΠ είναι αρμόδιες για:
1. την παρακολούθηση υλοποίησης των προγραμμάτων,
2. τους επιτόπιους ελέγχους της καλής εκτέλεσης των δράσεων
3. τους διοικητικούς ελέγχους των απαιτούμενων δικαιολογητικών
4. την εξέταση ενδεχόμενων σχετικών με την πληρωμή ενστάσεων
5. την εισήγηση προς την Δ/νσης Άμεσων Ενισχύσεων και Αγοράς του ΟΠΕΚΕΠΕ για τις περιπτώσεις Ανωτέρας Βίας και Εξαιρετικών Περιστάσεων για την Επιβολή των Κυρώσεων.
Σημεία ελέγχου είναι:
- Συνολική παραγώμενη ποσότητα έτους.
- Ελάχιστος αριθμός μελών.
- Ελάχιστη διάρκεια ιδιότητας μέλους.
- Δομή και λειτουργία της ΟΠ.
- Αξία εμπορευθείσας παραγωγής.
- Παροχή τεχνικών μέσων.
- Οι κύριες δραστηριότητες της ΟΠ/ΕΟΠ.
- Διάθεση της παραγωγής.
- Ανάθεση εργασιών σε ιδιώτες.
- Δημοκρατική λειτουργία της ΟΠ.
Ενδεικτικές κατηγορίες επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών είναι:
α) πολλαπλασιαστικό υλικό πολυετών καλλιεργειών,
β) ειδικό κόστος για βιολογικούς σπόρους,
γ) επενδύσεις σε μέσα πρωίμισης και οψίμισης της παραγωγής,
δ) αγορά εξοπλισμού για δίκτυο μετεωρολογικών προειδοποιήσεων,
ε) αγορά μηχανολογικού εξοπλισμού που αφορά στην παραγωγή,
στ) απόκτηση μέσων παραγωγής για από κοινού χρήση από τους παραγωγούς μέλη,
ζ) θερμοκήπια και θερμοκήπια τύπου χαμηλά τολ (ύψους μικρότερου των 1,8 μέτρων) – εξοπλισμός και υλικά εγκατάστασης,
η) απόκτηση εξοπλισμού συλλογής προϊόντων και μέσων συλλογής για από κοινού χρήση από τους παραγωγούς μέλη,
θ) εξοπλισμός με συστήματα άρδευσης υπό τους όρους και τους περιορισμούς που αναφέρονται προηγούμενα και αφορούν στις επενδύσεις σε αρδευτικά συστήματα,
ι) εξοπλισμός πληροφορικής για τη βελτίωση της παρακολούθησης της παραγωγής
ια) οργάνωση για ιχνηλασιμότητα,
ιβ) μηχανοργάνωση των συστημάτων ελέγχου ποιότητας,
ιγ) επενδύσεις για τη δημιουργία ή/και τη βελτίωση των υποδομών που χρησιμοποιούνται για την εμπορία της παραγωγής (παραλαβή, διαλογή - τυποποίηση, συσκευασία, αποθεματοποίηση, μεταποίηση),
ιδ) η επιπλέον δαπάνη που προκύπτει για επενδύσεις σε μέσα μεταφοράς λόγω των πρόσθετων εγκαταστάσεων για ψυκτικό μηχανισμό ή ελεγχόμενη ατμόσφαιρα,
ιε) μηχανοργάνωση των συστημάτων ταξινόμησης, αποθεματοποίησης κ.λπ.,
ιστ) δημιουργία τμήματος εμπορίας για την παρακολούθηση της προσφοράς και ζήτησης των προϊόντων στις αγορές, τη διαμόρφωση των τιμών κ.λπ.,
ιζ) αγορά γης (συνδέεται με συγκεκριμένη επένδυση του επιχειρησιακού προγράμματος), ιη) δαπάνες προσωπικού που ασχολείται με τη βελτίωση του επιπέδου εμπορίας,
ιθ) αναβάθμιση των υφιστάμενων συστημάτων άρδευσης,
κ) νέες εγκαταστάσεις ή αντικατάσταση των υπαρχόντων εγκαταστάσεων με νέες εγκαταστάσεις με υψηλότερη αποτελεσματικότητα στη χρήση ενέργειας και μείωση χρήσης συμβατικών καυσίμων,
κα) εξοπλισμός περιβαλλοντικής διαχείρισης των υπολειμμάτων καλλιεργειών,
κβ) επενδύσεις για τον καθαρισμό υλικών πολλαπλής χρήσης,
κγ) περιβαλλοντικές και λοιπές επενδύσεις εκσυγχρονισμού σε μεταφορικά μέσα (αντικατάσταση ή προμήθεια μεταφορικών μέσων για εσωτερική μεταφορά προϊόντων, μηδενικών εκπομπών (ηλεκτρικά οχήματα) και σε ότι αφορά εξωτερικές μεταφορές και οχήματα διακίνησης μόνο επενδύσεις σε πρόσθετες εγκαταστάσεις επί του οχήματος, για ψυκτικό εξοπλισμό ή μεταφορά υπό ελεγχόμενη ατμόσφαιρα, σύμφωνα με την παρ. 9 του παραρτήματος ΙΙΙ του κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμού (ΕΕ) 2022/126), ήτοι, η οργάνωση παραγωγών αιτιολογεί δεόντως στο οικείο κράτος μέλος ότι το όχημα μεταφοράς χρησιμοποιείται για εσωτερική μεταφορά στις εγκαταστάσεις της οργάνωσης παραγωγών και επενδύσεις σε πρόσθετες εγκαταστάσεις επί του οχήματος, για ψυκτικό εξοπλισμό ή μεταφορά υπό ελεγχόμενη ατμόσφαιρα.
κδ) επενδύσεις και εξοπλισμός εξοικονόμησης ενέργειας ή παραγωγής ενέργειας από ΑΠΕ (υπό τον όρο ότι η παραγόμενη ενέργεια από ΑΠΕ δεν ξεπερνά τις απαιτήσεις - ανάγκες της γεωργικής εκμετάλλευσης), κε) προμήθεια εξοπλισμού γεωργίας ακριβείας (π.χ. drones), κστ) προμήθεια και εγκατάσταση μετεωρολογικών σταθμών και σταθμών συλλογής/παρακολούθησης περιβαλλοντικών δεδομένων που θα αξιοποιεί η ΟΠ, κζ) προμήθεια βιοδιασπώμενων πλαστικών για ηλιοαπολύμανση, κη) εγκατάσταση και χρήση agrivoltaics στην κάλυψη πλαστικών θερμοκηπίων,
κθ) εγκατάσταση φωτοβολταϊκών για την παραγωγή ρεύματος για τις ανάγκες της ΟΠ.
Οι δαπάνες για δράσεις συμβουλευτικών υπηρεσιών που εξυπηρετούν τους τομεακούς στόχους (ε) και (στ) του άρθρου 46 του Καν (ΕΕ)2021/2115, συνυπολογίζονται στο ποσοστό 15% και οι δαπάνες που εξυπηρετούν τον στόχο (δ) του άρθρου 46 συνεισφέρουν στο ποσοστό 2% της παραγράφου 7(γ) του άρθρου 50 του Καν(ΕΕ)2021/2115.
