Όμιλοι με δυνατά brand names Εξαιρετικού Παρθένου Ελαιόλαδου προσανατολίζονται στις εξαγωγές

Στην Ισπανία, μετά τις αντίξοες καιρικές συνθήκες, με τις συνεχόμενες βροχοπτώσεις να πλήττουν μεγάλο μέρος της χώρας, ιδιαίτερα την Ανδαλουσία, ανακοινώθηκαν τα επίσημα προσωρινά στοιχεία για τη συγκομιδή ελιάς και την παραγωγή ελαιολάδου του περασμένου μήνα.

Συγκεκριμένα η Υπηρεσία Πληροφόρησης και Ελέγχου Τροφίμων (AICA) αναικοίνωσε ότι για τον Ιανουάριο υπήρξε μια παραγωγή 321.040 τόνων ελαιολάδου, ανεβάζοντας το σύνολο της ισπανικής παραγωγής από την αρχή της περιόδου σε 1.044.116 τόνους.

Με βάση αυτά τα στοιχεία οι προβλέψεις των συνεταιριστικών οργανώσεων της χώρας κάνουν λόγο για μια παραγωγή που μέχρι την ολοκλήρωση της συγκομιδής θα ανέλθει σε 1.370.000 τόνους.

Οι ισπανικές εξαγωγές, τον μήνα Ιανουάριο, ανέρχονται συνολικά σε 97.131 τόνους (χωρίς να περιλαμβάνονται οι εισαγωγές που εκτιμάται ότι ανήλθαν σε περίπου 20.000 έως 30.000 τόνους).

Όσον αφορά τα ισπανικά αποθέματα ανέρχονται συνολικά σε 943.697 τόνους, εκ των οποίων 726.966 βρίσκονται σε ελαιοτριβεία, 209.239 σε τυποποιητήρια και 7.492 τόνοι τα κοινοτικά αποθέματα.

Ιταλία

Στις 31 Ιανουαρίου, οι μεταποιητές στην Ιταλία είχαν αποθηκεύσει 238.239 τόνους εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου από την ΕΕ, γεγονός που αντιπροσωπεύει αύξηση 54% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο πέρυσι, όταν υπήρχαν μόνο 155.000 τόνοι.

Στο μεταξύ η αγροτική οργάνωση Coldiretti υποστηρίζει ότι οι εισαγωγές από την Τυνησία αυξήθηκαν κατά περίπου 40% κατά τους πρώτους 10 μήνες του 2025 (σε σχέση με το αντίστοιχο προηγούμενο διάστημα), αναγκάζοντας πολλούς Ιταλούς παραγωγούς να πουλήσουν με ζημιά, καθώς δεν μπορούσαν να ανταγωνιστούν. Από την πλευρά της η ιταλική ένωση βιομηχανιών ελαιολάδου (Assitol) υποστηρίζει ότι οι εισαγωγές ήταν αναπόφευκτες, δεδομένης της μειωμένης παραγωγής της Ιταλίας.

Η κόντρα μεταξύ των δύο πλευρών γίνεται σε μια περίοδο, που η Τυνησία επιδιώκει να διπλασιάσει την ποσόστωση ελαιολάδου που μπορεί να εξάγει στην ΕΕ χωρίς δασμούς σε 100.000 τόνους ετησίως. Ωστόσο, η πρόταση αυτή θα απαιτήσει τη συμφωνία των κρατών μελών της ΕΕ.

Αξίζει πάντως να αναφέρουμε ότι το ελαιόλαδο από την Τυνησία εισάγεται στην Ιταλία σε τιμή περίπου 3,50 ευρώ ανά κιλό, πολύ χαμηλότερη σε σχέση με τις τιμές παραγωγού που έχουμε στις χώρες της ΕΕ.

Νέες πωλήσεις έξτρα παρθένου ελαιολάδου είχαμε αυτές τις ημέρες στην Λακωνία.

Η αγορά αν και αυτή την περίοδο βρίσκεται σε αβεβαιότητα τουλάχιστον έχει καταφέρει να σταθεροποιηθεί στην Λακωνία σε τιμές γύρω από τα 5 ευρώ.

Συγκεκριμένα ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Μολάων - Πακίων προχώρησε σε εμπορική συμφωνία για πώληση δύο βυτίων ελαιολάδου στα 5,20 ευρώ το κιλό.

Προηγήθηκε η πώληση 4 βυτίων έξτρα παρθένου ελαιολάδου από τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Μεταμόρφωσης. 

Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Μεταμόρφωσης, Γιάννης Λάγγης, δήλωσε στον ΑγροΤύπο ότι πουλήσαμε τρία βυτία ελαιολάδου οξύτητας 0,7 σε τιμή 4,95 ευρώ το κιλό. Επίσης πουλήσαμε ένα βυτίο ελαιολάδου οξύτητας 0,3 στην τιμή των 5,25 ευρώ το κιλό.

Αυτή την περίοδο υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα στο εμπόριο ελαιολάδου. Δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε τους έμπορους και από την άλλη υπάρχει μεγάλη πίεση από παραγωγούς που έχουν μεγάλη έλλειψη ρευστότητας.

Αν και ποιοτικά έχουμε φέτος καλά ελαιόλαδα υπάρχουν οξύτητες που δεν είχαμε τα προηγούμενα χρόνια στην περιοχή μας. Ωστόσο είναι ακόμη νωρίς να βγάλουμε συμπεράσματα για την πορεία των τιμών γιατί θα πρέπει με την ολοκλήρωση της συγκομιδής να δούμε που θα κυμανθεί η ελληνική παραγωγή.

Εκτιμώ πάντως ότι από τις αρχές του Μαρτίου θα έχουμε μια καλύτερη εικόνα για το επόριο ελαιολάδου και πως θα διαμορφωθούν οι φετινές τιμές. 

Άρχισαν να γίνονται ορατές οι ζημιές στους ελαιώνες της Ισπανίας από τις συνεχόμενες βροχοπτώσεις, κάτι που φέρνει αναστάτωση στην αγορά ελαιολάδου της χώρας.

Όλος ο κλάδος αναμένει την έκθεση της ισπανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών και Ελέγχου Τροφίμων (AICA) για την παραγωγή ελαιολάδου που είχαμε τον Ιανουάριο.

Από τις νότιες επαρχίες μέχρι τα κεντρικά και βορειοανατολικά τμήματα της χώρας, οι αναφορές των ισπανικών συνεταιριστικών οργανώσεων κάνουν λόγο για ζημιές κατά τη διάρκεια της ελαιοσυγκομιδής.

Μετά από πέντε εβδομάδες βροχοπτώσεων σε όλη την κοινότητα της Ανδαλουσίας, υπάρχουν μεγάλες ποσότητες ασυγκόμιστων ελιών που έχουν πέσει στο έδαφος. Επίσης, οι μεγάλες ποσότητες νερού στα χωράφια θα δημιουργήσουν υψηλό βαθμό υγρασίας στα ελαιόδεντρα, κάτι που θα μπορούσε να μεταφραστεί σε αύξηση των μυκητολογικών ασθενειών την ερχόμενη άνοιξη και να επηρεάσει τη νέα σοδειά.

Ο πρόεδρος της ASAJA Córdoba, Fernando Adell, αναφέρει ότι η συγκομιδή ελιάς θα μπορούσε να μειωθεί, κατά περίπου 30%, ειδικά στις περιοχές στο βόρειο τμήμα της επαρχίας, όπου οι πλημμύρες και οι άνεμοι έχουν προκαλέσει ακόμη και ξεριζώσεις ελαιόδεντρων άνω των δέκα ετών.

Στην επαρχία Χαέν, στις 5 Φερβουαρίου, η συγκομιδή ελαιοκάρπου είχε ολοκληρωθεί σε ποσοστό μόλις 70-75%. Η καθυστέρηση οφείλεται στις συνεχόμενες βροχοπτώσεις που είχαμε στην περιοχή. Πολλές ελιές έχουν πέσει στο έδαφος λόγω των καταιγίδων, ενώ ποτάμια υπερχείλισαν σε διάφορα μέρη της επαρχίας και αρκετοί δρόμοι έχουν κλείσει. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα πολλά αγροκτήματα δεν ήταν προσβάσιμα για συγκομιδή κατά τη διάρκεια του Ιανουαρίου.

Νέοι άγονοι διαγωνισμοί στην Κρήτη

Και ενώ αυτά συμβαίνουν στην Ιβηρική χερσόνησο παραμένει «παγωμένη» η αγορά του ελαιολάδου στην χώρας μας, με τους εμπόρους να μην δίνουν προσφορές αλλά και όσοι δίνουν να κρατάνε σε χαμηλά επίπεδα τις τιμές.

Δύο νέους διαγωνισμούς για πώληση ελαιολάδου είχαμε στην Κρήτη.

Την Πέμπτη (5 Φεβρουαρίου 2026) ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Χουδετσίου, από το Ηράκλειο, πραγματοποίησε πλειοδοτικό διαγωνισμό για την πώληση 28 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου, εσοδείας 2024-2025 και οξύτητας 0,39%. Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου ο διαγωνισμός κρίθηκε άγονος.

Την Παρασκευή (6 Φεβρουαρίου 2026) ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ελαιοπαραγωγών Δήμου Καντάνου Σελίνου, από τα Χανιά, πραγματοποίησε πλειοδοτικό διαγωνισμό για την πώληση 27 τόνων ελαιολάδου οξύτητας 0,60. Οι τιμές που έδωσαν οι έμποροι ήταν σε χαμηλά επίπεδα.

Ο συνεταιρισμός πάντως θα προχωρήσει τη Δευτέρα (9 Φεβρουαρίου 2026) σε νέο διαγωνισμό για πώληση αυτή την φορά 27 τόνων βιομηχανικού ελαιολάδου, οξύτητας 5,40.

Το ελαιόλαδο βρίσκεται σταθερά στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής αγροδιατροφικής παραγωγής, τόσο λόγω της οικονομικής του σημασίας όσο και λόγω του ρόλου του στη διατροφή εκατομμυρίων πολιτών. Πίσω όμως από το τελικό προϊόν που φτάνει στον καταναλωτή, λειτουργεί ένα σύνθετο πλέγμα κανόνων και ελέγχων, με στόχο τη διασφάλιση της ποιότητας, της ασφάλειας και της γνησιότητάς του.

Πώς εφαρμόζονται στην πράξη αυτοί οι έλεγχοι στα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης; Υπάρχει ενιαία προσέγγιση ή καταγράφονται διαφοροποιήσεις; Σε αυτά τα ερωτήματα επιχειρεί να απαντήσει η πρόσφατη Ειδική Έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου για τα συστήματα ελέγχου του ελαιολάδου στην ΕΕ, πάνω στην οποία βασίζεται το παρόν άρθρο.

Πλαίσιο και αντικείμενο της ευρωπαϊκής έκθεσης

Το ελαιόλαδο αποτελεί ένα από τα πλέον εμβληματικά αγροδιατροφικά προϊόντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ιδιαίτερη οικονομική, διατροφική και πολιτισμική σημασία. Η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός, καταναλωτής και εξαγωγέας ελαιολάδου παγκοσμίως, γεγονός που καθιστά κρίσιμη τη διασφάλιση της ποιότητας, της ασφάλειας και της γνησιότητάς του σε όλα τα στάδια της αγοράς. Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θεσπίσει εκτενές νομικό πλαίσιο για τους ελέγχους συμμόρφωσης, την επισήμανση, την ασφάλεια των τροφίμων και την ιχνηλασιμότητα του ελαιολάδου. Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο δημοσίευσε την Ειδική Έκθεση 01/2026, με αντικείμενο την αξιολόγηση του τρόπου με τον οποίο τα συστήματα ελέγχου εφαρμόζονται στην πράξη στα κράτη-μέλη.

Η έκθεση δεν εξετάζει την ποιότητα του ίδιου του προϊόντος, αλλά τη λειτουργία των μηχανισμών ελέγχου σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο. Η αξιολόγηση αφορά τέσσερα κράτη-μέλη —Ισπανία, Ιταλία, Ελλάδα και Βέλγιο— που καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής, της εμπορίας και των εισαγωγών ελαιολάδου στην ΕΕ, για την περίοδο 2018–2023. Σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, παρά την ύπαρξη ενός ολοκληρωμένου κανονιστικού πλαισίου, η εφαρμογή των ελέγχων δεν είναι ενιαία σε όλα τα κράτη-μέλη. Καταγράφονται διαφοροποιήσεις ως προς τη συχνότητα, το εύρος και το βάθος των ελέγχων, καθώς και ζητήματα που αφορούν την ανάλυση κινδύνου, την εργαστηριακή υποστήριξη και την ιχνηλασιμότητα.

Τα ευρήματα της έκθεσης

1. Ολοκληρωμένο νομικό πλαίσιο με ανομοιόμορφη εφαρμογή

Η έκθεση καταγράφει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει ένα εκτενές και αυστηρό νομικό πλαίσιο για τους ελέγχους στο ελαιόλαδο, το οποίο καλύπτει τη συμμόρφωση με τις κατηγορίες ποιότητας, την ασφάλεια των τροφίμων και την ιχνηλασιμότητα. Ωστόσο, η εφαρμογή του πλαισίου αυτού δεν είναι ενιαία σε όλα τα κράτη-μέλη, γεγονός που οδηγεί σε διαφοροποιήσεις στον τρόπο και την ένταση των ελέγχων.

2. Απόκλιση από τον ελάχιστο αριθμό ελέγχων συμμόρφωσης

Κατά την περίοδο 2018–2023, διαπιστώνεται ότι ορισμένα κράτη-μέλη δεν πραγματοποίησαν σταθερά τον ελάχιστο αριθμό ελέγχων συμμόρφωσης που προβλέπει η ενωσιακή νομοθεσία. Παρότι σε αρκετές περιπτώσεις οι προβλεπόμενοι έλεγχοι συμπληρώθηκαν από άλλες μορφές επιθεωρήσεων, η απόκλιση από τις ελάχιστες απαιτήσεις καταγράφεται ως επαναλαμβανόμενο στοιχείο.

3. Ελλιπής κάλυψη των εργαστηριακών αναλύσεων

Η έκθεση επισημαίνει ότι οι εργαστηριακές αναλύσεις στο πλαίσιο των ελέγχων συμμόρφωσης δεν ήταν πάντοτε πλήρεις. Σε ορισμένα κράτη-μέλη δεν εξετάστηκαν όλες οι υποχρεωτικές φυσικοχημικές παράμετροι που απαιτούνται για την πλήρη αξιολόγηση της κατηγορίας του ελαιολάδου, περιορίζοντας τη συνολική εικόνα για την ποιότητά του.

4. Μη συμμορφώσεις που συνδέονται κυρίως με υποβάθμιση της ποιότητας

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των ελέγχων, η πλειονότητα των περιπτώσεων μη συμμόρφωσης εντοπίζεται μέσω της οργανοληπτικής αξιολόγησης και συνδέεται κυρίως με την υποβάθμιση της ποιότητας του ελαιολάδου με την πάροδο του χρόνου. Η υποβάθμιση αυτή σχετίζεται με παράγοντες όπως η διάρκεια διατηρησιμότητας, οι συνθήκες αποθήκευσης και η ευαισθησία του προϊόντος στο φως και τη θερμότητα.

5. Διαφοροποιήσεις στους ελέγχους για επιμολυντές

Όσον αφορά την ασφάλεια των τροφίμων, η έκθεση καταγράφει ότι οι έλεγχοι για κατάλοιπα φυτοφαρμάκων στο ελαιόλαδο λειτουργούν γενικά ικανοποιητικά και οδηγούν στον εντοπισμό περιορισμένου αριθμού μη συμμορφώσεων. Αντίθετα, για άλλους τύπους επιμολυντών, το ενωσιακό πλαίσιο εμφανίζεται λιγότερο ανεπτυγμένο, με αποτέλεσμα διαφοροποιήσεις ως προς το είδος και τη συχνότητα των ελέγχων που διενεργούνται από τα κράτη-μέλη.

6. Περιορισμένοι έλεγχοι στο εισαγόμενο ελαιόλαδο

Η έκθεση επισημαίνει ότι το ελαιόλαδο που εισάγεται από τρίτες χώρες και αντιστοιχεί σε περίπου 9% της κατανάλωσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν ελέγχεται συστηματικά για φυτοφάρμακα και άλλους επιμολυντές σε όλα τα κράτη-μέλη που εξετάστηκαν.

7. Αδυναμίες στους ελέγχους ιχνηλασιμότητας

Παρότι έχουν θεσπιστεί νομικές απαιτήσεις για την ιχνηλασιμότητα του ελαιολάδου, η έκθεση καταγράφει έλλειψη ενιαίας καθοδήγησης σε επίπεδο ΕΕ για τον τρόπο ελέγχου της τήρησής τους. Ως αποτέλεσμα, το επίπεδο επαλήθευσης της προέλευσης διαφέρει μεταξύ των κρατών-μελών και, σε ορισμένες περιπτώσεις, η ιχνηλάτηση του προϊόντος καθίσταται δυσχερής, ιδίως σε διασυνοριακές διακινήσεις ή σε προϊόντα μεικτής προέλευσης.

Οι παρατηρήσεις της έκθεσης για την Ελλάδα

1. Λιγότεροι έλεγχοι συμμόρφωσης από τον ελάχιστο προβλεπόμενο αριθμό

Για την περίοδο 2018–2023, η έκθεση καταγράφει ότι οι ελληνικές αρχές διενήργησαν συστηματικά λιγότερους ελέγχους συμμόρφωσης από τον ελάχιστο αριθμό που προβλέπεται από την ενωσιακή νομοθεσία, με εξαίρεση το έτος 2023, κατά το οποίο ο απαιτούμενος αριθμός ελέγχων καλύφθηκε.

2. Γενικότερου χαρακτήρα ανάλυση κινδύνου

Σύμφωνα με την έκθεση, η ανάλυση κινδύνου που χρησιμοποιείται στην Ελλάδα για τον σχεδιασμό των ελέγχων συμμόρφωσης χαρακτηρίζεται ως γενικότερου χαρακτήρα. Δεν λαμβάνει πάντοτε υπόψη ορισμένα δυνητικά συναφή κριτήρια, όπως η ποσότητα και η οικονομική αξία των διαφορετικών ελαιολάδων που διατίθενται στο εμπόριο.

3. Περιορισμένο πεδίο εφαρμογής των ελέγχων

Οι έλεγχοι συμμόρφωσης των ελληνικών αρχών καλύπτουν κυρίως το ελαιόλαδο που παράγεται στην Ελλάδα και προορίζεται για την εγχώρια αγορά. Σύμφωνα με την έκθεση, εξαιρούνται σε μεγάλο βαθμό τόσο το εισαγόμενο ελαιόλαδο όσο και εκείνο που προορίζεται για εξαγωγή.

4. Ζητήματα στελέχωσης, χρηματοδότησης και εργαστηριακής υποστήριξης 

Οι ελληνικές αρχές αναφέρουν στην έκθεση συνεχιζόμενα προβλήματα υποστελέχωσης και ελλιπούς χρηματοδότησης, καθώς και διαδικαστικές δυσκολίες που αφορούν την πρόσβαση σε εργαστηριακές υπηρεσίες. Τα ζητήματα αυτά, σύμφωνα με την καταγραφή του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, επηρεάζουν τη δυνατότητα διενέργειας των απαιτούμενων ελέγχων.

5. Έλεγχοι συμμόρφωσης και τμήματα της αγοράς

Η έκθεση επισημαίνει ότι οι έλεγχοι συμμόρφωσης στην Ελλάδα δεν καλύπτουν όλα τα στάδια της αλυσίδας παραγωγής και διανομής. Ειδικότερα, οι έλεγχοι δεν επεκτείνονται συστηματικά σε δραστηριότητες που σχετίζονται με εισαγωγές και εξαγωγές, γεγονός που διαφοροποιεί την ελληνική πρακτική από εκείνη άλλων κρατών-μελών που εξετάστηκαν.

6. Κυρώσεις και χρόνος ολοκλήρωσης των διαδικασιών

Σύμφωνα με τα ευρήματα της έκθεσης, τα συστήματα κυρώσεων στην Ελλάδα περιλαμβάνουν στοιχεία αναλογικότητας, ωστόσο εντοπίζονται αδυναμίες ως προς την αποτρεπτικότητά τους. Επιπλέον, οι διαδικασίες επιβολής κυρώσεων χαρακτηρίζονται ως χρονοβόρες, με μέσο χρόνο ολοκλήρωσης που φθάνει έως και τους 14 μήνες, γεγονός που καθυστερεί την απόσυρση μη συμμορφούμενων προϊόντων από την αγορά.

7. Πρακτικές ανάμειξης και έλεγχος ημερομηνίας ελάχιστης διατηρησιμότητας

Η έκθεση αναφέρει ότι στην Ελλάδα επιτρέπεται η ανάμειξη ελαιολάδου από διαφορετικές περιόδους συγκομιδής, με χρήση της πιο πρόσφατης συγκομιδής για τον καθορισμό της ημερομηνίας ελάχιστης διατηρησιμότητας. Παράλληλα, καταγράφεται ότι οι επιθεωρητές δεν διαθέτουν συγκεκριμένη καθοδήγηση για τον έλεγχο του τρόπου με τον οποίο οι επιχειρήσεις προσδιορίζουν τη συγκεκριμένη ημερομηνία.

Προτάσεις για την ενίσχυση των ελέγχων στο ελαιόλαδο

Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο συνοδεύει τα ευρήματά του με συγκεκριμένες συστάσεις, με στόχο τη βελτίωση της εφαρμογής των συστημάτων ελέγχου του ελαιολάδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μεταξύ άλλων, επισημαίνεται η ανάγκη ενίσχυσης της εποπτείας των συστημάτων ελέγχου των κρατών-μελών από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς και η αποσαφήνιση ορισμένων κανόνων που εφαρμόζονται με διαφορετικό τρόπο, όπως εκείνοι που αφορούν την ανάμειξη ελαιολάδων διαφορετικών ετών συγκομιδής ή κατηγοριών.

Η έκθεση τονίζει επίσης την ανάγκη βελτίωσης της καθοδήγησης για τους ελέγχους επιμολυντών, πέραν των φυτοφαρμάκων, καθώς και τη συστηματικότερη ενσωμάτωση των εισαγωγών από τρίτες χώρες στις αναλύσεις κινδύνου. Τέλος, υπογραμμίζεται η σημασία της ενίσχυσης της ιχνηλασιμότητας του ελαιολάδου, μέσω σαφέστερων κανόνων ελέγχου και καλύτερης διασύνδεσης των συστημάτων καταγραφής, ιδίως σε διασυνοριακό επίπεδο.

Πηγή: Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο – Ειδική Έκθεση 01/2026 «Συστήματα ελέγχου του ελαιολάδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση»

Στασιμότητα κυριαρχεί αυτή την περίοδο στην αγορά του ελαιολάδου της χώρας μας, με τους εμπόρους να προσπαθούν να διαμορφώσουν αρνητικό κλίμα και να κρατήσουν σε χαμηλά επίπεδα τις τιμές.

Οι τιμές που δίνουν οι έμποροι για το έξτρα παρθένο είναι στην Λακωνία λίγο πάνω από τα 5 ευρώ, ενώ στις άλλες περιοχές τις τελευταίες ημέρες έχει σταθεροποιηθεί κάτω από τα 5 ευρώ. 

Από την άλλη η αγορά λέει ότι περιμένει τις προβλέψεις για την επερχόμενη παραγωγή ελαιολάδου της Ισπανίας για να ανοίξει τα χαρτιά της.

Πάντως δύο διαγωνισμούς για πώληση ελαιολάδου είχαμε στην Κρήτη που κρίθηκαν άγονοι λόγω χαμηλής τιμής.

Άγονος κρίθηκε ο διαγωνισμός για πώληση ελαιολάδου, εσοδείας 2025-2026, που έκανε, την Τετάρτη (4 Φεβρουαρίου 2026), ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Σκοπής του Λασιθίου.

Όπως δήλωσε στον ΑγροΤύπο ο πρόεδρος του συνεταιρισμού κ. Νεκτάριος Σταυρακάκης, ο διαγωνισμός αφορούσε την πώληση 30 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου και οξύτητας 0,30% και 30 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου και οξύτητας 0,50%.

Η συγκομιδή στην περιοχή μας αναμένεται να συνεχιστεί μέχρι περίπου τις 20 Φερβουαρίου. Η φετινή παραγωγή ποσοτικά μπορεί να είναι αυξημένη, κατά 30%, σε σχέση με τις δύο προηγούμενες χρονιές αλλά δεν ήταν αυτή που αναμέναμε. Από την άλλη έχουμε φέτος ένα πολύ ποιοτικό ελαιόλαδο (είναι γύρω στις 3 γραμμές) και για αυτό θέλουμε και την αντίστοιχη τιμή για να πουλήσουμε. Πάντως αυτή την περίοδο παραμένει μειωμένο το εμπορικό ενδιαφέρον στην αγορά για τα ελαιόλαδα.

Επίσης άγονος ήταν ο διαγωνισμός που έκανε ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισμός Ζάκρου του δήμου Σητείας στο Λασίθι, που έκανε την ίδια ημέρα για πώληση έξτρα παρθένου ελαιολάδου ΠΟΠ, εσοδείας 2025-2026.

Όπως δήλωσε στον ΑγροΤύπο ο κ. Κωνσταντίνος Κεκερίδης, πρόεδρος του Συνεταιρισμού Ζάκρου, ο διαγωνισμός αφορούσε την πώληση 55-60 τόνων έξτρα παρθένουν ΠΟΠ ελαιολάδου και οξύτητας 0,5. Η τιμή που μας πρόσφεραν ήταν σε χαμηλά επίπεδα και για αυτό δεν συμφωνήσαμε στην πώληση του προϊόντος μας.

Πάντως πριν 15 ημέρες είχαμε έρθει σε εμπορική συμφωνία για την πώληση 1 βυτίου ελαιολάδου στην τιμή των 5 ευρώ το κιλό.

Η παραγωγή ελαιολάδου στην περιοχή μας είναι για τρίτη συνεχόμενη χρονιά μειωμένη. Από τους 1.600 τόνους ελαιολάδου, που ήταν μια καλή παραγωγή στον συνεταιρισμό μας, πρόπερσι είχαμε 380 τόνους, πέρσι ήταν στους 270 τόνους και φέτος στους 380 τόνους. Μιλάμε για περίπου το ένα τέταρτο της ποσότητας που έχει τη δυνατότητα να παράγει η περιοχή μας. Από την άλλη όμως έχουμε μια καλή ποιότητα και σε αυτό βοήθησε η επένδυση που κάναμε στο ελαιοτριβείο του συνεταιρισμού μας. Φέτος είχαμε πολλά προβλήματα λόγω της ξηρασίας αλλά και των ισχυρών ανέμων που είχαμε με αποτέλεσμα μεγάλες ποσότητες ελαιοκάρπου να πέσουν στο έδαφος.

Νέα πώληση ελαιολάδου είχαμε τη Δευτέρα (2/2) από συνεταιρισμό της Λακωνίας.

Ο διαχειριστής του Αγροτικού Ελαιουργικού Συνεταιρισμού Φοινικίου κ. Γιώργος Κρητικός, ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι συμφωνήσαμε στην πώληση ενός βυτίου - και αν καταφέρουμε να συγκεντρώσουμε και δεύτερου - έξτρα παρθένου ελαιολάδου καλής ποιότητας, στην τιμή των 5,20 ευρώ το κιλό. Ο αγοραστής είναι Έλληνας τυποποιητής και εξαγωγέας.

Επίσης ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ελαιοπαραγωγών Θραψανού, από το Ηράκλειο της Κρήτης, πραγματοποίησε δημοπρασία, σήμερα Τρίτη (3 Φεβρουαρίου 2026), για τη διάθεση 20 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου ΠΟΠ Θραψανού, εσοδείας 2025-2026.

Ο κ. Μανώλης Λυπαράκης, πρόεδρος στον Αγροτικό Συνεταιρισμό Ελαιοπαραγωγών Θραψανού, ανακοίνωσε στον ΑγροΤύπο ότι «μας κατάθεσαν μια προσφορά για τιμή στα 4,30 ευρώ το κιλό. Βέβαια το ελαιόλαδο, που είναι ΠΟΠ, είχε οξύτητα «7 γραμμές» (ή 0,68%) που κατατάσσεται στην κατηγορία του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου αλλά δεν είναι στις «3 γραμμές» που είχαμε τα προηγούμενα χρόνια.

Φέτος η ποιότητα του ελαιολάδου δεν είναι καλή και αυτό οφείλεται στις καιρικές συνθήκες και την ξηρασία που είχαμε στην Κρήτη, καθώς και στα προβλήματα με τη δακοκτονία (που δεν ολοκληρώθηκε).

Τα προβλήματα ποιότητας όμως δίνουν αφορμή στους εμπόρους για να δίνουν χαμηλές τιμές. Αύριο Τετάρτη (4/2) θα αποφασίσει ο συνεταιρισμός αν θα κατοχυρώσει το διαγωνισμό ή αν θα τον κρίνει άγονο.

Το πρόβλημα όμως είναι ότι εκτός από τα προβλήματα ποιότητας φέτος έχουμε και μειωμένη παραγωγή στην περιοχή. Η φετινή παραγωγή ελαιολάδου είναι στο 15% της περσινής παραγωγής, η οποία ήταν και αυτή μειωμένη. Αυτό αποτελεί μεγάλο πρόβλημα για το εισόδημα των παραγωγών της περιοχής μας». 

Τιμή ελαιολάδου σε Ισπανία και Ιταλία

Σε σταθερά επίπεδα παραμένει η τιμή του ελαιολάδου στην Ισπανία. Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα από το σύστημα ελέγχου τιμών Poolred, από τις 26 Ιανουαρίου έως την 1η Φερβουαρίου 2026, η τιμή παραγωγού για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο ήταν 4,21 ευρώ, το παρθένο ελαιόλαδο 3,69 ευρώ και το ελαιόλαδο lampante 3,40 ευρώ. Όσον αφορά το βιολογικό κυμαίνεται στα 5,50 ευρώ το κιλό.

Σταθερές παραμένουν τις τελευταίες εβδομάδες οι τιμές του ελαιολάδου και στην Ιταλία. Το συμβατικό ελαιόλαδο καλής ποιότητας να αποτιμάται περίπου στα 6,90 ευρώ/κιλό και το βιολογικό περίπου στα 7,40 ευρώ/κιλό. 

Άγονος κηρύχθηκε ο διαγωνισμός πώλησης ελαιολάδου που έγινε από την Ομάδα Παραγωγών Βιολογικού Ελαιολάδου Χανδρινού ΙΚΕ, στην περιοχή Δυτικής Πυλίας της Μεσσηνίας.

Ο κ. Απόστολος Ζωντανός, Διαχειριστής στην Ομάδα Παραγωγών Βιολογικού Ελαιολάδου Χανδρινού, ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι το Σάββατο, 31 Ιανουαρίου 2026, πραγματοποιήσαμε δημοπρασία για την πώληση ελαιόλαδου, παραγωγής 2025-2026, προερχόμενου από πιστοποιημένους βιολογικούς ελαιώνες και με πιστοποίηση ΠΟΠ. Η δημοπρασία κηρύχθηκε άγονη γιατί δόθηκε μια προσφορά με τιμή στα 5,50 ευρώ το κιλό.

Επειδή το ελαιόλαδο είναι ΠΟΠ βιολογικό και υψηλής ποιότητας με μοναδικά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά, θεωρήσαμε ότι δεν θα πρέπει να το πουλήσουμε σε αυτή την τιμή. Την στιγμή μάλιστα που στην γειτονική Λακωνία το συμβατικό έξτρα παρθένο πουλήθηκε πρόσφατα σε τιμή 5,20 ευρώ το κιλό. Το επόμενο διάστημα θα κάνουμε νέα δημοπρασία και θα δούμε τι προσφορές θα υπάρξουν.

Νέοι διαγωνισμοί

Συνολικά τέσσερις διαγωνιμοί για πώληση ελαιολάδου θα πραγματοποιηθούν αυτή την εβδομάδα στην Κρήτη.

Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ελαιοπαραγωγών Θραψανού στο Ηράκλειο Κρήτης, αναφέρει ότι συνεχίζοντας την ορθή πρακτική της διάθεσης του ελαιολάδου του με διαγωνισμούς, προχωρεί στη διάθεση 20 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου ΠΟΠ Θραψανού, εσοδείας 2025-2026, οξύτητας 0,68% με δημοπρασία και καλεί τους ενδιαφερόμενους να καταθέσουν σφραγισμένες προσφορές στο γραφείο του Συνεταιρισμού έως την Τρίτη (3 Φεβρουαρίου 2026).

Ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισμός Ζάκρου του δήμου Σητείας στο Λασίθι, ακολουθώντας τις καλές πρακτικές για την διάθεση ελαιολάδου, προκηρύσσει διαγωνισμό πώλησης έξτρα παρθένου ελαιολάδου ΠΟΠ Σητείας Λασιθίου, 55-60 τόνων, οξύτητας 0,5 και αναζητά προσφορές μέχρι την Τετάρτη (4 Φεβρουαρίου 2026) στις 06:00 μ.μ., όπου και θα αξιολογηθούν.

Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Σκοπής του Λασιθίου, προκηρύσσει πλειοδοτικό διαγωνισμό για την πώληση: 
α. 30 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου εσοδείας 2025-2026 και οξύτητας 0,30%
β. 30 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου εσοδείας 2025-2026 και οξύτητας 0,50%
Οι προσφορές μπορούν να υποβληθούν στο γραφείου του Συνεταιρισμού, μέχρι την Τετάρτη (4 Φεβρουαρίου 2026) στις 17:00 , όπου και θα αξιολογηθούν.

Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Χουδετσίου Ηρακλείου, προκηρύσσει πλειοδοτικό διαγωνισμό για την πώληση 28 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου εσοδείας 2024-2025 και οξύτητας 0,39% Οι προσφορές μπορούν να υποβληθούν στο γραφείου του Συνεταιρισμού μέχρι την Πέμπτη (5 Φεβρουαρίου 2026) στις 13:30, όπου και θα αξιολογηθούν.  

Νέα πώληση έξτρα παρθένου ελαιολάδου είχαμε από συνεταιρισμό στην Λακωνία, ενώ άγονος κρίθηκε διαγωνισμός πώλησης ελαιολάδου από συνεταιρισμό στην Κρήτη.

Ο κ. Σωτήρης Κρητικός, πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Αγίου Δημητρίου Μονεμβασίας στην Λακωνία, ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι προχωρήσαμε σε συμφωνία για την πώληση δύο βυτίων έξτρα παρθένου ελαιολάδου σε ντόπιο τυποποιητή.

Η τιμή που συμφωνήθηκε ήταν στα 5,25 ευρώ το κιλό.

Αυτή την εποχή δεν υπάρχει μεγάλο εμπορικό ενδιαφέρον για αγορά ελαιολάδου. Επίσης σε πολλές περιοχές τα λάδια έχουν προβλήματα οξύτητας και γευστικών και οργανοληπτικών χαρακτηριστικών.

Το γλοιοσπόριο δημιούργησε πολλά προβλήματα στην παραγωγή προς τα τέλη του Νοεμβρίου.

Το θετικό για μας είναι ότι η περιοχή μας είναι πρώιμη ξεκινούμε την συγκομιδή από τις αρχές Οκτωβρίου. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα στα τέλη Νοεμβρίου να έχουμε συγκομίσει το μεγαλυτερο μέρος της φετινής μας παραγωγής και να μην έχουν τα ελαιόλαδα ποιοτικά προβλήματα.

Όσον αφορά την φετινή παραγωγή περιμέναμε ότι η χρονιά θα ήταν μειωμένη, κατά 30%, σε σχέση με την περσινή. Πάντως οι έμποροι ζητούν ελαιόλαδα που να έχουν καλά ποιοτικά χαρακτυηριστικά.

Από την άλλη άγονος κρίθηκε ο διαγωνισμός, που πραγματοποίησε την Πέμπτη (29 Ιανουαρίου) Αγροτικός Συνεταιρισμός Κριτσάς στο νομό Λασιθίου στην Κρήτη. Ο διαγωνισμός αφορούσε την πώληση 30 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου, εσοδείας 2025-2026 και οξύτητας 0,48.  

Σε μια περίοδο κατά την οποία αρκετές πολυετείς καλλιέργειες στην Ευρώπη επαναπροσδιορίζουν τη θέση τους, ο ελαιώνας στην Ισπανία εξακολουθεί να διατηρεί τον ρόλο του ως βασικός πυλώνας του αγροτικού τοπίου. Τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία του ισπανικού Υπουργείου Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων - Έρευνα Επιφανειών και Αποδόσεων Καλλιεργειών (ESYRCE) - αποτυπώνουν μια εικόνα συνέχειας και σταθερότητας, με μικρές αλλά μετρήσιμες μεταβολές στις καλλιεργούμενες εκτάσεις, επιβεβαιώνοντας τη διαχρονική βαρύτητα της ελαιοκαλλιέργειας στο ισπανικό παραγωγικό μοντέλο.

Η συνολική εικόνα του ελαιώνα το 2025

Το καλοκαίρι του 2025, κατά την τελευταία διαθέσιμη θερινή αποτύπωση, η συνολική έκταση του ελαιώνα στην Ισπανία ανέρχεται σε 2.873.396 εκτάρια, καταγράφοντας ετήσια αύξηση 1,6% σε σύγκριση με το 2024. Η εξέλιξη αυτή εντάσσεται σε μια μακροχρόνια τάση ήπιας διεύρυνσης, με τον ελαιώνα να ενισχύει σταδιακά τη θέση του εντός των μόνιμων καλλιεργειών της χώρας. Σε βάθος δεκαετίας, η συνολική επιφάνεια εμφανίζει σωρευτική αύξηση, αποτυπώνοντας μια εικόνα διαρθρωτικής συνέχειας και σταθερότητας στον χρόνο.

Ξηρικός και αρδευόμενος ελαιώνας: δύο παράλληλες δυναμικές

Η κατανομή των εκτάσεων αναδεικνύει τη συνύπαρξη δύο διαφορετικών καλλιεργητικών προσεγγίσεων. Ο ξηρικός ελαιώνας καλύπτει 1.931.053 εκτάρια, αντιπροσωπεύοντας περίπου τα δύο τρίτα της συνολικής έκτασης, και διατηρεί την πρωτοκαθεδρία στο καλλιεργητικό πρότυπο της χώρας. Παράλληλα, ο αρδευόμενος ελαιώνας φτάνει τα 942.344 εκτάρια, αντιστοιχώντας σε περίπου ένα τρίτο του συνόλου, επιβεβαιώνοντας τη σταδιακή ενίσχυση των πιο εντατικών συστημάτων παραγωγής. Η αύξηση καταγράφεται και στις δύο κατηγορίες, στοιχείο που δείχνει ότι η επέκταση του ελαιώνα δεν περιορίζεται σε ένα μόνο μοντέλο καλλιέργειας.

Η κυριαρχία της ελαιοποίησης στις καλλιεργούμενες εκτάσεις

Ο ελαιώνας που προορίζεται αποκλειστικά για παραγωγή ελαιολάδου καταλαμβάνει 2.534.097 εκτάρια, αντιστοιχώντας σε περίπου 88% της συνολικής έκτασης του ισπανικού ελαιώνα. Από αυτά, 1.709.122 εκτάρια αφορούν ξηρικές καλλιέργειες και 824.975 εκτάρια αρδευόμενες. Ο ελαιώνας διπλής κατεύθυνσης, που εξυπηρετεί τόσο την ελαιοποίηση όσο και την επιτραπέζια χρήση, καλύπτει 249.601 εκτάρια, ενώ εκείνος που προορίζεται αποκλειστικά για επιτραπέζια ελιά περιορίζεται σε 89.699 εκτάρια. Η κατανομή αυτή προσδίδει σαφή ελαιοκομικό προσανατολισμό στη δομή του ισπανικού ελαιώνα.

Η θέση του ελαιώνα στο σύνολο των μόνιμων καλλιεργειών

Στο σύνολο των 5.432.479 εκταρίων μόνιμων καλλιεργειών που καταγράφονται το 2025 στην Ισπανία, ο ελαιώνας αποτελεί τη μεγαλύτερη επιμέρους κατηγορία, καταλαμβάνοντας πάνω από το ήμισυ της συνολικής έκτασης των ξυλωδών καλλιεργειών. Η επιφάνειά του υπερβαίνει κατά πολύ εκείνη του αμπελώνα, ο οποίος περιορίζεται στα 905.099 εκτάρια, ενώ τα μη εσπεριδοειδή οπωροφόρα φτάνουν τα 1.286.037 εκτάρια. Η αναλογία αυτή αποτυπώνει με σαφήνεια τη βαρύτητα του ελαιώνα στο αγροτικό μωσαϊκό της χώρας.

Χωρική συγκέντρωση και περιφερειακή κατανομή

Η γεωγραφική κατανομή του ελαιώνα παραμένει έντονα συγκεντρωμένη. Πέντε αυτόνομες κοινότητες συγκεντρώνουν συνολικά πάνω από το 85% της εθνικής έκτασης, με την Ανδαλουσία να διατηρεί ηγετικό ρόλο, καλύπτοντας περίπου το 57% του συνόλου. Ακολουθούν η Καστίλη–Λα Μάντσα και η Εξτρεμαδούρα, διαμορφώνοντας έναν παραγωγικό χάρτη που παρουσιάζει αξιοσημείωτη σταθερότητα σε σχέση με προηγούμενα έτη.

Μια καλλιέργεια με συνέχεια 

Τα στοιχεία του 2025 σκιαγραφούν έναν ελαιώνα που εξελίσσεται χωρίς απότομες μεταβολές, διατηρώντας την έκτασή του σε υψηλά επίπεδα και ενισχύοντας σταδιακά τον ρόλο του στο ισπανικό αγροτικό σύστημα. Η ήπια αύξηση των εκτάσεων, σε συνδυασμό με τη σταθερή κατανομή μεταξύ ξηρικών και αρδευόμενων συστημάτων, συνθέτουν την εικόνα μιας καλλιέργειας με μακροχρόνια συνέχεια και σταθερή παρουσία στον αγροτικό χώρο της χώρας. Παράλληλα, το γεγονός ότι η συντριπτική πλειονότητα του ελαιώνα προορίζεται για ελαιοποίηση προσδίδει στις εξελίξεις αυτές βαρύτητα που υπερβαίνει τα εθνικά όρια, επηρεάζοντας το ευρωπαϊκό αγροτικό τοπίο και τον ευρύτερο τομέα της ελαιοκαλλιέργειας και του ελαιολάδου.

Πηγή: Υπουργείο Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων της Ισπανίας (MAPA) – Έρευνα Επιφανειών και Αποδόσεων Καλλιεργειών (ESYRCE)

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού ανακοίνωσε την ολοκλήρωση δύο νέων ερευνητικών μελετών, οι οποίες χαρτογραφούν σε βάθος τους μηχανισμούς διαμόρφωσης τιμών στο εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο, τόσο σε επίπεδο παραγωγής όσο και στην εγχώρια λιανική αγορά.

Η πρώτη μελέτη («Price dependence among the major EU extra virgin olive oil markets») εξετάζει την αλληλεξάρτηση των τιμών παραγωγού μεταξύ Ελλάδας, Ιταλίας και Ισπανίας.

Τα ευρήματα αναδεικνύουν την Ισπανία ως τον κυρίαρχο ηγέτη καθορισμού τιμών. Η Ισπανία, η οποία παράγει πάνω από το μισό παγκόσμιο ελαιόλαδο, λειτουργεί ως ο βασικός διαμορφωτής των τιμών: οι τιμές της αποτελούν το σημείο αναφοράς για ολόκληρη τη Μεσόγειο και οι μεταβολές τους μεταδίδονται ταχύτατα στις υπόλοιπες αγορές.

Η Ιταλία, από την άλλη πλευρά, δεν καθορίζει τη μακροχρόνια τάση, αλλά λειτουργεί ως «πολλαπλασιαστής» της βραχυχρόνιας μεταβλητότητας. Ως ο μεγαλύτερος εισαγωγέας χύμα ελαιολάδου από Ισπανία και Ελλάδα, το αναμειγνύει, το τυποποιεί και το επανεξάγει παγκοσμίως, με αποτέλεσμα κάθε σοκ στην προσφορά ή στη φήμη της αγοράς να μετατρέπεται σε έντονες διακυμάνσεις τιμών.

Η Ελλάδα, τέλος, εμφανίζεται ως ο παίκτης που προσαρμόζεται: οι ελληνικές τιμές ευθυγραμμίζονται με τις ισπανικές και, όταν υπάρχει απόκλιση, είναι η ελληνική αγορά που διορθώνει.

Το κρίσιμο στοιχείο που αναδεικνύει η μελέτη είναι ότι οι ανατιμήσεις δεν ενεργοποιούνται μόνο όταν μειώνεται πραγματικά η παραγωγή. Αντίθετα, ξεκινούν συχνά από την προσδοκία της έλλειψης. 

Η δεύτερη μελέτη («Price Connectedness in the Extra Virgin Olive Oil Retail Market in Greece») εστιάζει στην ελληνική αγορά σούπερ μάρκετ.

Όπως αναφέρει στα σούπερ μάρκετ δεν υπάρχει μία ενιαία αγορά ελαιολάδου, αλλά πολλαπλές παράλληλες αγορές που λειτουργούν με διαφορετικούς κανόνες. Οι μεγάλες αλυσίδες δεν μετακυλίουν απλώς το κόστος, αλλά εφαρμόζουν ενεργητικές στρατηγικές τιμολόγησης.

Στις τελικές τιμές πώλησης σε τέσσερις μεγάλες αλυσίδες, διαπιστώθηκε σημαντική ανομοιογένεια στις στρατηγικές τιμολόγησης. Η ανομοιογένεια αυτή εμφανίζεται σε επίπεδο σούπερ μάρκετ, αλλά και σε επίπεδο προϊόντος. Τα αποτελέσματα δεν υποδεικνύουν συντονισμένη συμπεριφορά, καθώς η αλληλεπίδραση των τιμών ποικίλλει σημαντικά ανάλογα με το αν οι τιμές είναι χαμηλές ή υψηλές, ενώ παρατηρούνται ασύμμετρες αντιδράσεις μεταξύ των ανταγωνιστών.

Οι μελέτες, οι οποίες εκπονήθηκαν από την Ιωάννα Χριστοδουλάκη και τον Αθανάσιο Δήμα (τμήμα Χαρτογράφησης Αγορών και Έρευνας της ΕΑ),  σε συνεργασία με καθηγητές του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και του Εργαστηρίου Εφαρμογών Πληροφορικής και Υπολογιστικών Οικονομικών (ΕΕΠΥΟ) κ.κ. Δημήτριο Παναγιώτου και Αθανάσιο Σταυρακούδη, αξιοποιούν σύγχρονα οικονομετρικά μοντέλα για την ανάλυση της εξέλιξης των τιμών και του ανταγωνισμού. Οι μελέτες αυτές αποτελούν συνέχεια του HCC Datathon που διοργανώθηκε τον Ιούνιο του 2025 για την προώθηση της ανάλυσης δεδομένων στην πράξη,  στην αγορά έξτρα παρθένου ελαιόλαδου.

Τέσσερις διαγωνισμοί πώλησης ελαιολάδου από αγροτικούς συνεταιρισμούς θα πραγματοποιηθούν τις επόμενες ημέρες, οι οποίοι θα κρίνουν την εξέλιξη της αγοράς το επόμενο χρονικό διάστημα.

Αφορούν τρία ελαιόλαδα ΠΟΠ, βιολογικά αλλά και συμβατικά έξτρα παρθένα ελαιόλαδα.

Συγκεκριμένα έχουμε τις ακόλουθες δημοπρασίες:

Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Κριτσάς του Λασιθίου, ακολουθώντας τις ορθές πρακτικές για τη διάθεση ελαιολάδου, προκηρύσσει πλειοδοτικό διαγωνισμό για την πώληση 30 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου, εσοδείας 2025-2026 και οξύτητας 0,48. Η κατάθεση προσφορών θα πραγματοποιηθεί μέχρι την Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026 και ώρα 13:30 στα γραφεία του Συνεταιρισμού. Το ελαιόλαδο είναι αποθηκευμένο σε ανοξείδωτη δεξαμενή με προσθήκη αζώτου.

Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ελαιοπαραγωγών Θραψανού στο Ηράκλειο Κρήτης, αναφέρει ότι συνεχίζοντας την ορθή πρακτική της διάθεσης του ελαιολάδου του με διαγωνισμούς, προχωρεί στη διάθεση 20 τόνων έξτρα παρθένου ελαιολάδου ΠΟΠ Θραψανού, εσοδείας 2025-2026, οξύτητας 0,68% με δημοπρασία και καλεί τους ενδιαφερόμενους να καταθέσουν σφραγισμένες προσφορές στο γραφείο του Συνεταιρισμού έως την Τρίτη (3 Φεβρουαρίου 2026).

Ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισμός Ζάκρου του δήμου Σητείας στο Λασίθι, ακολουθώντας τις καλές πρακτικές για την διάθεση ελαιολάδου, προκηρύσσει διαγωνισμό πώλησης έξτρα παρθένου ελαιολάδου ΠΟΠ Σητείας Λασιθίου, 55-60 τόνων, οξύτητας 0,5 και αναζητά προσφορές μέχρι την Τετάρτη (4 Φεβρουαρίου 2026) στις 06:00 μ.μ., όπου και θα αξιολογηθούν.

Η Ομάδα Παραγωγών Βιολογικού Ελαιολάδου Χανδρινού ΙΚΕ, στην περιοχή Δυτικής Πυλίας της Μεσσηνίας, ανακοινώνει τη διενέργεια δημοπρασίας για την πώληση ελαιόλαδου, παραγωγής 2025-2026, προερχόμενου από πιστοποιημένους βιολογικούς ελαιώνες, των εξής κατηγοριών:  
Α) 12.300 κιλά ΠΟΠ έξτρα παρθένο βιολογικό ελαιόλαδο
Β) 2.400 κιλά έξτρα παρθένο βιολογικό ελαιόλαδο
Γ) 3.400 κιλά παρθένο ελαιόλαδο προϊόν βιολογικής γεωργίας
Το προσφερόμενο ελαιόλαδο είναι πιστοποιημένο ως βιολογικό, φέρει την ένδειξη Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (ΠΟΠ), διασφαλίζοντας υψηλή ποιότητα, αυθεντικότητα και μοναδικά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά.
Η δημοπρασία θα πραγματοποιηθεί στις 31 Ιανουαρίου 2026, στο Χανδρινού, είτε με φυσική παρουσία είτε ηλεκτρονικά στο email (elaiorachi@gmail.com) είτε με αποστολή με courier, ενός φακέλου με την προσφορά. 

Ελάχιστη στήριξη ελαιοπαραγωγών από την ΚΑΠ

Ο ΑγροΤύπος μίλησε με τον κ. Απόστολο Ζωντανό, ελαιοπαραγωγό, πρόεδρο Συλλόγου Γεωπόνων Ελεύθερων Επαγγελματιών Μεσσηνίας και Διαχειριστή στην Ομάδα Παραγωγών Βιολογικού Ελαιολάδου Χανδρινού.

Όπως μας ανέφερε αυτή την εποχή τα συμβατικά έξτρα παρθένα ελαιόλαδα στην Μεσσηνία κυμαίνονται στα 4,60 ευρώ το κιλό. Είναι μια πολύ χαμηλή τιμή σε σχέση με τις τρέχουσες τιμές που έχουμε στις άλλες περιοχές της χώρας.
Και μιλάμε για μια χρονιά που στην Μεσσηνία έχουμε μειωμένες ποσότητες αλλά και μεγάλα προβλήματα ποιότητας λόγω γλοιοσπόριου. Οι λιγότερες ποσότητες υψηλής ποιότητας ελαιολάδου θα έπρεπε να έδιναν αυξημένες τιμές αλλά αυτό δεν συμβαίνει σήμερα στην αγορά.

Το πρόβλημα γίνεται μεγαλύτερο λόγω της έλλειψης ρευστότητας που έχουν οι παραγωγοί από τα προβλήματα στις πληρωμές του ΟΠΕΚΕΠΕ. Για αυτό αποφασίσαμε να προχωρήσουμε σε δημοπρασία για να πάρουμε μια καλύτερη τιμή για το ΠΟΠ και βιολογικό ελαιόλαδο.

Ένα σημαντικό πρόβλημα είναι ότι στην Μεσσηνία δεν υπάρχουν μεγάλες συνεταιριστικές οργανώσουν για να διακινήσουν μεγάλες ποσότητες ελαιολάδου μέσω δημοπρασιών.

Επίσης αυτή την περίοδο εισάγεται φτηνό ελαιόλαδο από την Τυνησία που δεν έχει καμιά σχέση με τους κανόνες παραγωγής που έχουν τα ελαιόλαδα της ΕΕ.

Σημαντικό πρόβλημα στην χώρα μας είναι ότι δεν στηρίζεται η ελαιοκαλλιέργεια από τα κονδύλια της ΚΑΠ. Ουσιαστικά μιλάμε για «ψίχουλα» που εισπράττουν οι ελαιοπαραγωγοί στην χώρα μας, με μια βασική ενίσχυση που στην τρέχουσα ΚΑΠ ανέρχεται στα 25 ευρώ ανά στρέμμα και αν προσθέσουμε αναδιανεμητική ενίσχυση θα φτάνει στα 40 ευρώ το στρέμμα. Αυτό δίνει μια ενίσχυση από 10 έως 12 λεπτά το κιλό ενίσχυση στον ελαιοπαραγωγό. Αυτή η ενίσχυση δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να καλύψει το κόστος της καλλιέργειας στην χώρα μας.

Δύο νέες πωλήσεις έξτρα παρθένου ελαιόλαδου είχαμε στην Κρήτη, ενώ αυξάνει ο προβληματισμός στην χώρα μας από το αίτημα της Τυνησίας για αύξηση των αδασμολόγητων εξαγωγών προς την ΕΕ.

Ο κ. Ιωάννης Μαζωνάκης, πρόεδρος Αγροτικού Ελαιουργικού Συνεταιρισμού (ΑΕΣ) Σταυρωμένου από την Σητεία, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι πρόσφατα συμφωνήσαμε σε πώληση δύο βυτίων έξτρα παρθένου ελαιολάδου. Το 1 βυτίο ήδη έχει φύγει σε τιμή στα 5 ευρώ το κιλό, ενώ το δεύτερο θα φύγει το επόμενο 10ήμερο στην τιμή 5,10 ευρώ το κιλό. Και οι δύο αγοραστές είναι ντόπιοι τυποποιητές που ήθελαν καλή ποιότητα ελαιολάδου.

Το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η περιοχή της Σητείας είναι ότι μετά από την ελαιοκομική περίοδο 2022/2023, που είχαμε μια καλή παραγωγή, όλα τα επόμενα χρόνια έχουμε μειωμένες παραγωγές. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα μια συνεχόμενη απώλεια εισοδήματος για τους ελαιοπαραγωγούς λόγω μειωμένων αποδόσεων. Αρκεί να σας αναφέρω ότι πέρσι στο ΠΟΠ Σητείας ελαιόλαδο η παραγωγή μειώθηκε από τους 13.000 τόνους στους 3.000 τόνους. Φέτος θα παράγει ολόκληρη η περιοχή γύρω στους 2.700 τόνους ΠΟΠ ελαιόλαδο Σητείας.

Όσον αφορά την επερχόμενη παραγωγή, με την εικόνα μέχρι σήμερα τα αρδευόμενα ελαιόδεντρα φαίνεται να έχουν μια καλή εικόνα. Πρόβλημα όμως υπάρχει για τους ξηρικούς ελαιώνες με πολλά ελαιόδεντρα να έχουν πρόβλημα από την συνεχόμενη ξηρασία με αποτέλεσμα να πρέπει να περιμένουμε δύο χρόνια για να επανέλθουν στην παραγωγή.

Πάντως η σημερινή εικόνα της αγοράς, οι Ιταλοί αυτή την περίοδο αγοράζουν από την Τυνησία σε πολύ χαμηλές τιμές. Από την Ελλάδα για τα καλής ποιότητας ελαιόλαδα δίνουν τιμές από 4,5 έως 4,6 ευρώ που είναι πολύ χαμηλές για τον παραγωγό.

Ο συνεταιρισμός επειδή όλα αυτά τα χρόνια έχει μειωμένη παραγωγή διαθέτει το προϊόν του κυρίως στους εγχώριους τυποποιητές.

Από την πλευρά της η κυβέρνηση θα πρέπει να κάνει επιτέλους ελέγχους στην αγορά γιατί η τιμή του ελαιολάδου διπλασιάζεται από το χωράφι στο ράφι, κάτι που δεν συμβαίνει στις άλλες παραγωγικές χώρες της ΕΕ.

Αν πάντως γίνει δεκτό το αίτημα της Τυνησίας για εξαγωγές στην ΕΕ 100.000 τόνων αδασμολόγητου ελαιολάδου θα υπάρξει σοβαρό πρόβλημα. Τα ελληνικά ελαιόλαδα θα μένουν απούλητα μέχρι το δεύτερο 15ήμερο του Αυγούστου. Αυτό θα έχει σαν αποτέλεσμα μια ποιοτική υποβάθμιση του προϊόντος με μείωση της τιμής αλλά παράλληλα και πίεση στους παραγωγούς για γρήγορες πωλήσεις επειδή μετά από ένα μήνα θα έχουμε τη νέα παραγωγή. 

Τυνησιακό ελαιόλαδο: ένα ζήτημα που αφορά τον ευρωπαϊκό νότο

Από την πλευρά του ο κ. Γιάννης Πάζιος, Διευθυντής  Αγροτικός Συνεταιρισμός Ένωση Μεσσηνίας, τονίζει ότι η συζήτηση για τις εισαγωγές τυνησιακού ελαιολάδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αφορά μία μόνο χώρα ούτε αποτελεί ένα απομονωμένο εμπορικό ζήτημα. Πρόκειται για ένα θέμα που επανέρχεται περιοδικά και επηρεάζει άμεσα τη δομή της ευρωπαϊκής αγοράς ελαιολάδου, τις τιμές παραγωγού και τη βιωσιμότητα της ελαιοκαλλιέργειας σε ολόκληρο τον ευρωπαϊκό Νότο. Ελλάδα, Ιταλία και Ισπανία που παράγουν τη συντριπτική πλειονότητα του ευρωπαϊκού ελαιολάδου, οφείλουν να αντιμετωπίσουν το ζήτημα με θεσμική μνήμη, συντονισμό και έγκαιρη πολιτική εγρήγορση, πριν ληφθούν αποφάσεις με μόνιμες και μη αναστρέψιμες συνέπειες.

Το ισχύον πλαίσιο βασίζεται στη Συμφωνία Σύνδεσης Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τυνησίας, η οποία υπογράφηκε το 1995 και τέθηκε σε ισχύ το 1998. Στο πλαίσιο αυτής της συμφωνίας και των μεταγενέστερων εμπορικών πρωτοκόλλων, θεσπίστηκε με τον Κανονισμό (ΕΚ) 1918/2006 πάγια ετήσια αδασμολόγητη ποσόστωση περίπου 56.700 τόνων τυνησιακού ελαιολάδου. Η ποσόστωση αυτή αφορά χύμα ελαιόλαδο, το οποίο, μετά την είσοδό του στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μπορεί να εμφιαλωθεί, να αναμειχθεί και να διατεθεί κανονικά στην ενιαία αγορά.

Για χρόνια, η ρύθμιση αυτή θεωρήθηκε διαχειρίσιμη. Στην πράξη, όμως, λειτούργησε ως διαρθρωτικός μηχανισμός πίεσης των τιμών παραγωγού, μεταφέροντας την προστιθέμενη αξία από την πρωτογενή παραγωγή προς τη βιομηχανία και το εμπόριο, ιδίως εις βάρος των χωρών του Νότου με υψηλότερο κόστος παραγωγής και ισχυρό προσανατολισμό στην ποιότητα.

Καθοριστική υπήρξε η περίοδος 2016–2017, όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση, με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/580, προχώρησε σε έκτακτη, προσωρινή εισαγωγή επιπλέον 35.000 τόνων ετησίως αδασμολόγητου τυνησιακού ελαιολάδου, ως μέτρο στήριξης της Τυνησίας μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις του 2015. Παρότι το μέτρο είχε ρητά προσωρινό χαρακτήρα, οι επιπτώσεις του αποδείχθηκαν ουσιαστικές: αύξηση της προσφοράς, συμπίεση των τιμών παραγωγού και περαιτέρω αποδυνάμωση της διαπραγματευτικής θέσης των ελαιοπαραγωγών της Ευρώπης. Το προηγούμενο αυτό δεν μπορεί και δεν πρέπει να αγνοηθεί.

Σήμερα, το ζήτημα επανέρχεται με επίσημο και θεσμικό τρόπο από την πλευρά της Τυνησίας. Στις 31 Δεκεμβρίου 2025, ο Υπουργός Εξωτερικών της Τυνησίας, Mohamed Ali Nafti, δήλωσε ενώπιον της Βουλής των Αντιπροσώπων της χώρας ότι η Τυνησία προτίθεται να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση για αύξηση της αδασμολόγητης ποσόστωσης ελαιολάδου στους 100.000 τόνους ετησίως.

Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει ευρωπαϊκή απόφαση ή πρόταση. Ωστόσο, η εμπειρία δείχνει ότι όταν τέτοιες συζητήσεις εξελίσσονται χωρίς έγκαιρη και συντονισμένη αντίδραση των άμεσα ενδιαφερόμενων κρατών-μελών, οι αποφάσεις λαμβάνονται ερήμην των παραγωγών.

Μια ενδεχόμενη αύξηση της ποσόστωσης ή μια νέα «έκτακτη» εισαγωγή θα επιφέρει πρόσθετη πίεση στις τιμές παραγωγού, θα μεταφέρει ακόμη περισσότερη αξία εκτός αγροτικού τομέα και θα πλήξει ιδιαίτερα χώρες όπως η Ελλάδα, όπου το ελαιόλαδο αποτελεί βασικό πυλώνα της αγροτικής οικονομίας, της περιφερειακής συνοχής και της ποιοτικής ταυτότητας της παραγωγής, με προϊόντα ΠΟΠ και ΠΓΕ διεθνούς αναγνώρισης.

Αξίζει να διευκρινιστεί ότι στην αγορά του ελαιολάδου το ζήτημα δεν κρίνεται από το απόλυτο μέγεθος των ποσοτήτων, αλλά από τον ρόλο που αυτές παίζουν στη διαμόρφωση των τιμών. Ακόμη και αυξήσεις που εμφανίζονται ως «μικρές» σε σχέση με τη συνολική παραγωγή λειτουργούν στην πράξη ως εργαλείο πίεσης της αγοράς, καθώς διοχετεύονται στοχευμένα και σε κρίσιμες χρονικές περιόδους. Οι αδασμολόγητες εισαγωγές δεν λειτουργούν ουδέτερα, αλλά καθορίζουν το κατώτατο επίπεδο τιμών, ενισχύοντας συστηματικά τη θέση της βιομηχανίας και των μεγάλων διακινητών εις βάρος των παραγωγών, ακόμη και στις ισχυρότερες ελαιοπαραγωγικές χώρες. Κυρίως όμως δημιουργούν ένα επικίνδυνο προηγούμενο, σύμφωνα με το οποίο κάθε «μικρή» αύξηση νομιμοποιεί την επόμενη, οδηγώντας σταδιακά σε αποδόμηση της ευρωπαϊκής ελαιοπαραγωγής και σε αποσύνδεση της τιμής από το πραγματικό κόστος παραγωγής.

Το ζήτημα δεν είναι η αντιπαράθεση με την Τυνησία. Είναι ζήτημα ευρωπαϊκής αγροτικής ισορροπίας. Ο πρωτογενής τομέας δεν μπορεί να λειτουργεί ως «βαλβίδα προσαρμογής» κάθε εμπορικής ή γεωπολιτικής επιλογής, ούτε να θυσιάζεται στο όνομα πρόσκαιρων πολιτικών διευθετήσεων.

Γι' αυτό, η Ελλάδα οφείλει να αναλάβει άμεσα πρωτοβουλία. Να κινηθεί για τη διαμόρφωση κοινής και ξεκάθαρης θέσης με τις ελαιοπαραγωγικές χώρες του Νότου – Ιταλία και Ισπανία – με βασική και αδιαπραγμάτευτη θέση ότι δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή καμία αύξηση της υφιστάμενης αδασμολόγητης ποσόστωσης και καμία νέα έκτακτη εισαγωγή τυνησιακού ελαιολάδου.

Οποιαδήποτε συζήτηση για μεταβολή του σημερινού καθεστώτος, χωρίς προηγούμενη συνολική και τεκμηριωμένη αξιολόγηση των επιπτώσεων στις τιμές παραγωγού, στη βιωσιμότητα των αγροτικών εκμεταλλεύσεων και στη συνοχή των αγροτικών περιοχών του ευρωπαϊκού Νότου, θα συνιστούσε πολιτική επιλογή εις βάρος της ίδιας της ευρωπαϊκής αγροτικής παραγωγής.

Η εμπειρία της περιόδου 2016–2017 κατέδειξε ότι οι προσωρινές ποσοστώσεις εισαγωγών λειτουργούν ως σήμα προσφοράς προς την αγορά, επηρεάζοντας τις προσδοκίες τιμών, τη διαπραγματευτική συμπεριφορά και τη διάρθρωση της αγοράς πέραν της χρονικής διάρκειας εφαρμογής τους. Αν δεν υπάρξει έγκαιρη, συντονισμένη και ξεκάθαρη αντίδραση, οι αποφάσεις θα ληφθούν – για ακόμη μία φορά – χωρίς εκείνους που θα κληθούν να πληρώσουν το κόστος.

Πώληση ελαιολάδου από συνεταιρισμό είχαμε στην Λακωνία με τιμή να είναι στα 5,50 ευρώ το κιλό.

Ο κ. Παναγιώτης Αλιφέρης, διαχειριστής στον Αγροτικό Ελαιουργικό Συνεταιρισµό Παπαδιανίκων, ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι «ήρθαμε σε συμφωνία με εμπόρους για την πώληση δύο βυτίων έξτρα παρθένου ελαιολάδου στην τιμή των 5,50 ευρώ το κιλό. Το ελαιόλαδο θα εξαχθεί στην Ιταλία.

Είναι η πρώτη πώληση που έκανε ο συνεταιρισμός για το 2026. Υπάρχει αυξημένη ζήτηση από τους εμπόρους για υψηλής ποιότητας ελαιόλαδα (οξύτητα 0,3) γιατί φέτος έχουμε προβλήματα ποιότητας σε όλη την χώρα. Επίσης οι έμποροι αυτή την περίοδο γνωρίζουν ότι μεγάλος αριθμός παραγωγων θέλει να πουλήσει το προϊόν του και για αυτό δεν βιάζονται να δώσουν τιμή.

Εκτιμώ ότι το επόμενο διάστημα θα έχουμε καλύτερες τιμές για το έξτρα παρθένο. Τις επόμενες ημέρες θα έχουμε νέες πωλήσεις ελαιολάδου από τον συνεταιρισμό μας».

Τιμές Ισπανίας

Στην Ισπανία σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα από το σύστημα Poolred, από τις 12 έως τις 18 Ιανουαρίου 2026, η τιμή παραγωγού για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο ήταν 4,26 ευρώ το κιλό, το παρθένο ελαιόλαδο 3,82 ευρώ το κιλό και το ελαιόλαδο lampante 3,58 ευρώ το κιλό. Στην ουσία είχαμε μια μικρή άνοδο των τιμών σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.

Πάντως κάποιες ισπανικές αγροτικές οργανώσεις ισχυρίζονται ότι η φετινή συγκομιδή ελαιολάδου θα είναι έως και 30% χαμηλότερη από την περσινή. Επίσης εκφράζουν την αγωνία τους για τις εισαγωγές από την Τυνησία, η οποία πουλάει το ελαιόλαδο στα 3,1 ευρώ το κιλό, δηλαδή περίπου 1 ευρώ λιγότερο από την τιμή που έχει η Ισπανία. 

Το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου (ΔΟΕ) δημοσίευσε στατιστικά στοιχεία για την παραγωγή του ελαιολάδου από τον Δεκέμβριο του 2025 έως και τον Ιανουάριο του 2026.

Σύμφωνα με αυτά, για την περίοδο 2025/2026, οι εκτιμήσεις δείχνουν μια συνολική παραγωγή ελαιολάδου ύψους 3.440.000 τόνων, που αντιπροσωπεύει μείωση, κατά 4%, σε σχέση με την περσινή περίοδο.

Οι χώρες μέλη του ΔΟΕ για την περίοδο 2025/2026 εκτιμούν ότι θα έχουν μια συνολική παραγωγή ελαιολάδου 3.267.000 τόνων, η οποία θα αντιπροσωπεύει το 95% του παγκόσμιου συνόλου, που θα είναι μειωμένη, κατά 4%, σε σύγκριση με την προηγούμενη σεζόν.

Οι χώρες παραγωγής στην Ευρωπαϊκή Ένωση προβλέπουν παραγωγή 2.056.000 τόνων (-3%), ενώ οι υπόλοιπες χώρες μέλη της ΔΟΕ αναμένεται να φτάσουν τους 1.211.000 τόνους (-6%).

Όπως ακόμη τονίζεται από το ΔΟΕ, η παγκόσμια παραγωγή ελαιολάδου έχει τριπλασιαστεί τα τελευταία 60 χρόνια, φτάνοντας τους 2.589.000 τόνους την περίοδο 2023/2024.

Για την περίοδο 2024/2025 είχαμε μια αύξηση κατά 38%, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία του ΔΕΟ, με μια παραγωγή που ανήλθε στους 3.572.000 τόνους.

Για την φετινή περίοδο οι εισαγωγές και οι εξαγωγές ελαιολάδου εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν τα 1,2 εκατομμύρια τόνους.

Όσον αφορά την παγκόσμια κατανάλωση θα μπορούσε να φτάσει τους 3.248.000 τόνους, αντιπροσωπεύοντας αύξηση 1%, σε σύγκριση με την προηγούμενη σεζόν.

Τιμές ελαιολάδου

Όσον αφορά τις τιμές παραγωγού του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου, τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του ΔΟΕ δείχνουν τα εξής:

Jaén (Ισπανία): την εβδομάδα 8-14 Δεκεμβρίου, 4,33 € ανά κιλό (−11% σε σύγκριση με την ίδια εβδομάδα της προηγούμενης περιόδου).

Μπάρι (Ιταλία): την εβδομάδα 8-14 Δεκεμβρίου, 6,65 € ανά κιλό (-30%).

Χανιά (Ελλάδα): την εβδομάδα 8-14 Δεκεμβρίου, 4,65 € ανά κιλό (-6%).

Η Ιταλία επιχειρεί να επαναχαράξει τον χάρτη της ελαιοκομίας της με ένα νέο, φιλόδοξο Εθνικό Σχέδιο Ελαιολάδου για την περίοδο 2026–2031. Το πρώτο προσχέδιο  του σχεδίου παρουσιάστηκε στο Υπουργείο Γεωργίας (MASAF), παρουσία του υπουργού Francesco Lollobrigida και του υφυπουργού Patrizio La Pietra, σηματοδοτώντας –τουλάχιστον σε επίπεδο προθέσεων– μια στροφή από τις αποσπασματικές παρεμβάσεις σε μια πιο οργανωμένη, μακροπρόθεσμη στρατηγική.

Το σχέδιο, επιχειρεί να αποτυπώσει τη σημερινή κατάσταση της ιταλικής ελαιοκομίας και να θέσει τις βάσεις για μια «δομική ανασυγκρότηση» του τομέα, ο οποίος τα τελευταία χρόνια πιέζεται από τον κατακερματισμό της παραγωγής, την κλιματική αλλαγή και τη χρόνια έλλειψη προγραμματισμού.

Στόχος: +25% στην παραγωγή ελαιολάδου

Κεντρικός στόχος του προσχεδίου είναι η αύξηση της εθνικής παραγωγής ελαιολάδου κατά 25% μέσα σε ορίζοντα επταετίας. Για να επιτευχθεί αυτό, προβλέπεται η αναδιάρθρωση ή η επέκταση της ελαιοκαλλιέργειας σε περίπου 70.000 εκτάρια, που αντιστοιχούν στο 6% της συνολικής ελαιοκομικής έκτασης της χώρας. Η φιλοσοφία του σχεδίου βασίζεται στην αντικατάσταση παλαιών και χαμηλής παραγωγικότητας ελαιώνων με πιο σύγχρονα συστήματα καλλιέργειας, τα οποία μπορούν να προσφέρουν υψηλότερες αποδόσεις ανά εκτάριο, μεγαλύτερη παραγωγική σταθερότητα και καλύτερη ποιότητα παραγόμενου ελαιολάδου.

Ποιες παρεμβάσεις προβλέπει το προσχέδιο

Σύμφωνα με το προσχέδιο του Εθνικού Σχεδίου Ελαιολάδου, οι βασικές παρεμβάσεις κατανέμονται σε τρεις κύριους άξονες:

Νέες φυτεύσεις σε περίπου 45.000 εκτάρια γης που σήμερα καλλιεργούνται με άλλα αγροτικά προϊόντα.

Εκρίζωση, επαναφύτευση και πυκνότερη φύτευση σε περίπου 15.000 εκτάρια παραδοσιακών ελαιώνων, με στόχο ελάχιστη πυκνότητα 300 δέντρων ανά εκτάριο, σε περιοχές που θεωρούνται κατάλληλες.

Εγκατάσταση αρδευτικών συστημάτων σε περίπου 8.000 εκτάρια, με στόχο τη μείωση της παραγωγικής αστάθειας και των απωλειών λόγω ξηρασίας.

Στις περιπτώσεις εκρίζωσης και επαναφύτευσης προβλέπεται αποζημίωση για απώλεια εισοδήματος ύψους 1.000 ευρώ ανά εκτάριο, για διάστημα τριών ετών.

Κόστος και χρηματοδότηση

Λαμβάνοντας υπόψη τα τυπικά κόστη ελαιοκαλλιέργειας, όπως αυτά ορίζονται από το Εθνικό Αγροτικό Δίκτυο της Ιταλίας, το προσχέδιο εκτιμά ότι το συνολικό κόστος του μέτρου αγγίζει τα 370 εκατ. ευρώ. Οι νέες φυτεύσεις και οι παρεμβάσεις πυκνότερης φύτευσης προβλέπεται να επιδοτηθούν έως και κατά 60% από το Εθνικό Σχέδιο Ελαιολάδου, ενώ οι αποζημιώσεις για απώλεια εισοδήματος θα καλύπτονται στο 100%. Δικαίωμα συμμετοχής στο σχέδιο θα έχουν επιχειρήσεις που μπορούν να στηρίξουν μια βιώσιμη επένδυση και να διασφαλίσουν τη διάθεση του προϊόντος στην αγορά, είτε μεμονωμένα είτε μέσω Οργανώσεων Παραγωγών και συνεταιρισμών, με ιδιαίτερη έμφαση στους νέους αγρότες και στις συλλογικές μορφές οργάνωσης.

«Η ελαιοκομία είναι εθνική στρατηγική προτεραιότητα»

Στην επίσημη συνεδρίαση του «τραπεζιού της ελιάς» στο Υπουργείο Γεωργίας (MASAF), ο υφυπουργός Patrizio La Pietra χαρακτήρισε την ελαιοκομία «εθνική στρατηγική προτεραιότητα», υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ένα συνεκτικό και μακροπρόθεσμο σχέδιο: «Η ιταλική ελαιοκομία είναι εθνική στρατηγική προτεραιότητα και επιτέλους αξίζει ένα οργανικό όραμα, σταθερό και μεσο-μακροπρόθεσμο».

Όπως σημείωσε, μετά από μήνες διαλόγου με τους φορείς του κλάδου, «διαμορφώθηκε το Ιταλικό Σχέδιο Ελαιολάδου 2026–2031», με στόχο να δοθούν «σοβαρές απαντήσεις στον κατακερματισμό της παραγωγής, στην κλιματική αλλαγή και στην έλλειψη σχεδιασμού που, χρόνο με τον χρόνο, έχουν διαβρώσει το δυναμικό του τομέα».

«Βάζουμε τέλος στην εποχή των αποσπασματικών παρεμβάσεων και δημιουργούμε ένα ευρύ σχέδιο, ικανό να προσφέρει λειτουργική βεβαιότητα και συγκεκριμένα εργαλεία για την ανάκτηση του παραγωγικού δυναμικού, με ιδιαίτερη έμφαση στην ποιότητα». Ο υφυπουργός τόνισε επίσης τον ρόλο της εφοδιαστικής αλυσίδας και των περιοχών, ιδίως των εσωτερικών ζωνών, τόσο για την κοινωνική συνοχή όσο και για την περιβαλλοντική προστασία, ενώ ξεκαθάρισε ότι το σχέδιο «δεν είναι μια σειρά ρυθμίσεων επιβεβλημένων από τα πάνω», αλλά προϊόν διαβούλευσης με όλους τους εμπλεκόμενους.

Σε φάση διαβούλευσης το σχέδιο

Παρότι το προσχέδιο περιλαμβάνει συγκεκριμένους ποσοτικούς στόχους και εκτιμήσεις κόστους, το ίδιο το υπουργείο αναγνωρίζει ότι η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη. Τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται έντονη συζήτηση για την τελική μορφή του σχεδίου, τα χρηματοδοτικά εργαλεία και τα ενδεχόμενα κενά εφαρμογής, σε έναν κλάδο που αντιμετωπίζει πλέον δομικές προκλήσεις. Το αν το Εθνικό Σχέδιο Ελαιολάδου 2026–2031 θα αποτελέσει πραγματικό σημείο καμπής για την ιταλική ελαιοκομία ή θα παραμείνει ένα φιλόδοξο προσχέδιο, θα φανεί στην πράξη.

Πηγή: Υπουργείο Γεωργίας, Επισιτιστικής Κυριαρχίας και Δασών της Ιταλίας (MASAF)

Μειωμένο παραμένει το εμπορικό ενδιαφέρον στην αγορά του ελαιολάδου. Η συγκομιδή πάει προς την ολοκλήρωσή της στις περισσότερες παραγωγικές περιοχές της χώρας.

Οι έμποροι που έχουν σχέση με Ιταλία δεν έχουν ανοίξει τα χαρτιά τους για να δώσουν τιμές. Μόνο σε κάποιες περιοχές που υπάρχουν ελαιόλαδα με προβλήματα οξύτητας λόγω των καιρικών συνθηκών προσπαθούν να αγοράσουν με μειωμένες τιμές.

Εμπορικό ενδιαφέρον υπάρχει από εγχώριους τυποποιητές που αγοράζουν όμως μικρές ποσότητες.

Από την άλλη οι παραγωγοί που δεν έχουν προβλήματα ρευστότητας δεν βιάζονται να πουλήσουν αλλά περιμένουν καλύτερες τιμές. Η κατάσταση είναι δύσκολη ειδικά στις περιοχές που υπάρχει μειωμένη παραγωγή.

Στην Κρήτη οι τιμές κυμαίνονται από 4,75 έως 5 ευρώ το κιλό, ενώ στην Πελοπόννησο από 4,30 έως 5,10 ευρώ το κιλό.

Ο κ. Γιάννης Λάγγης, πρόεδρος στον Ελαιουργικό Αγροτικό Συνεταιρισμό Μεταμόρφωσης στην Λακωνία, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι είμαστε στα τελειώματα της συγκομιδής (80% της παραγωγής) και εκτιμώ ότι μέχρι την επόμενη εβδομάδα θα έχει ολοκληρωθεί. Η περιοχή μας που είναι βασική παραγωγική ζώνη έχει μια μείωση της παραγωγής φέτος κατά 50%. Αυτό σημαίνει ότι ο παραγωγός θα πρέπει να πουλήσει σε υψηλή τιμή το προϊόν του για να μπορέσει να έχει εισόδημα.
Αυτή την εποχή δεν υπάρχει εμπορικό ενδιαφέρον για αγορά ελαιολάδου και δεν είναι εποχή να γίνονται δημοπρασίες. Εκτιμώ πάντως ότι από τα τέλη Ιανουαρίου η αγορά θα ανοίξει τα χαρτιά της. όλα βέβαια θα εξαρτηθούν από τις εισαγωγές ελαιολάδου που γίνονται στην ΕΕ από τις τρίτες χώρες.

Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Χανδρινού Μεσσηνίας κ. Κώστας Αποστολόπουλος, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι «είμαστε κοντά στην ολοκλήρωση της συγκομιδής στην Μεσσηνία και έχουν μείνει μόνο οι ορεινές περιοχές της Οιχαλίας. Φέτος σε αντίθεση με άλλες χρονιές οι έμποροι κάνουν παιχνίδια με τις τιμές του έξτρα παρθένου ελαιόλαδο με αφορμή τις αυξημένες οξύτητες που έχουμε λόγω γλοιοσπόριου και καιρικών συνθηκών. Έτσι τα έξτρα παρθένα ελαιόλαδα που έχουν τιμή στα 4,30 ευρώ το κιλό αφαιρώντας 10 λεπτά ανά γραμμή οξύτητας μειώνουν την τιμή και μπορεί να φτάσει στα 3,10 ευρώ και χαμηλότερα. Οι ελαιοπαραγωγοί βρισκόμαστε για ακόμη μία χρονιά αντιμέτωποι με μια οργανωμένη και συστηματική εκμετάλλευση του κόπου μας. Με πρόσχημα την οξύτητα, οι έμποροι και οι μεσάζοντες επιβάλλουν αυθαίρετες μειώσεις στις τιμές του ελαιολάδου, παρότι το προϊόν μας είναι νόμιμα και ουσιαστικά έξτρα παρθένο. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία είναι σαφής: έξτρα παρθένο ελαιόλαδο θεωρείται αυτό με οξύτητα έως 0,8. Παρ' όλα αυτά, στην πράξη η τιμή αρχίζει να μειώνεται από το 0,4 και πάνω, το λάδι υποβαθμίζεται εμπορικά και ο παραγωγός οδηγείται σε ξεπούλημα.
Αυτή η πρακτική δεν αποτελεί ποιοτικό έλεγχο, αλλά καθαρό εμπορικό εκβιασμό. Η οξύτητα μετατρέπεται σε μοχλό πίεσης, ενώ αγνοούνται σκόπιμα τα υπόλοιπα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ελαιολάδου, όπως η οργανοληπτική του αξία, οι πολυφαινόλες και οι υπόλοιποι χημικοί δείκτες. Με τον τρόπο αυτό, όλο το ρίσκο της αποθήκευσης, της διάθεσης και των διακυμάνσεων της αγοράς μεταφέρεται στον αγρότη, ο οποίος συχνά δεν έχει τη δυνατότητα να περιμένει και αναγκάζεται να πουλήσει σε εξευτελιστικές τιμές. Οι έμποροι πληρώνουν μόνο ελάχιστες ποσότητες που χαρακτηρίζουν ως «premium» και πιέζουν προς τα κάτω το σύνολο της υπόλοιπης παραγωγής, επιβάλλοντας κλιμακωτές τιμές που δεν προβλέπονται από καμία νομοθεσία. Έτσι, το λάδι αγοράζεται φθηνά από τον παραγωγό και καταλήγει να πωλείται ακριβά στην αγορά και στις εξαγωγές, με τα κέρδη να συγκεντρώνονται σε λίγους και τις ζημιές να φορτώνονται στους πολλούς.
Καταγγέλλουμε την τεχνητή υποβάθμιση του έξτρα παρθένου ελαιολάδου, την αυθαίρετη κλιμακωτή τιμολόγηση με βάση έναν μόνο δείκτη και τη μετατροπή της οξύτητας σε εργαλείο κερδοσκοπίας. Απαιτούμε δίκαιες τιμές για όλο το ελαιόλαδο, και διαφάνεια στις εμπορικές πρακτικές. Το ελαιόλαδο δεν είναι χρηματιστηριακό προϊόν είναι κόπος, γη και επιβίωση χιλιάδων αγροτικών οικογενειών, και δεν θα δεχτούμε να πληρώνουμε εμείς τα κέρδη των εμπόρων».

Ο πρόεδρος του Αγροτικού Ελαιοκομικού Συνεταιρισμού Σταυρωμένου στην Κρήτη, Γιάννης Μαζωνάκης, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι πριν λίγες ημέρες κάναμε πώληση ενός βυτίου ελαιολάδου υψηλής ποιότητας στην τιμή των 5 ευρώ το κιλό. Είναι από τις υψηλότερερς τιμές που έχουμε στην Κρήτη. Αυτή την εποχή δεν υπάρχει εμπορικό ενδιαφέρον από την αγορά. Οι Ιταλοί δεν έρχονται και όσοι θα έρθουν δίνουν χαμηλές τιμές. Για αυτό κυρίως απευθυνόμαστε σε ντόπιους τυποποιητές που αγοράζουν όμως μειωμένες ποσότητες. Αυτή την εποχή είμαστε στα τελειώματα της συγκομιδής (στο 95% της παραγωγής ελαιοκάρπου). Φέτος έχουμε πολύ μειωμένη παραγωγή και πρέπει να αναφέρουμε ότι είναι η 4η χρονιά που έχουμε πρόβλημα λόγω της ανομβρίας. Τα ελαιόδεντρα είναι πολύ καταπονημένα και έχουμε για πρώτη φορά ξερά δέντρα που θα πρέπει να κλαδευτούν και να περιμένουμε ακόμη και δύο χρόνια για να γίνουν παραγωγικά αν βοηθήσουν οι καιρικές συνθήκες. Με αυτή την εικόνα της παραγωγής με τις μειωμένες αποδόσεις ακόμη και η τιμή παραγωγού στα 5 ευρώ το κιλό δεν μπορεί να δώσει εισόδημα στον παραγωγό.

Ο πρόεδρος του Αγροτικού Ελαιουργικού Συνεταιρισμού Κριτσάς, Νίκος Αφορδακός, δήλωσε στον ΑγροΤύπο ότι φέτος μιλάμε για μια πολύ μειωμένη παραγωγή ελαιολάδου στην περιοχή λόγω των καιρικών συνθηκών. Από πλευράς ποιότητας όμως δεν υπάρχουν προβλήματα. Ο συνεταιρισμός έχει και τυποποιητήριο οποτε αναμένεται όσο ελαιόλαδο παράγουν τα μέλη μας να το τυποποιήσουμε και δεν πρόκειται να προχωρήσουμε σε κάποια πώληση.

Ο κ. Κωνσταντίνος Κεκερίδης, πρόεδρος στον Αγροτικό Ελαιουργικό Συνεταιρισμό Ζάκρου, τόνισε στον ΑγροΤύπο ότι αυτή την εποχή δεν έχουμε μεγάλο εμπορικό ενδιαφέρον για αγορά ελαιολάδου και θα περιμένουμε προς τα τέλη Ιανουαρίου να δούμε πως θα «ανοίξει» η αγορά. Πάντως ο μέσος όρος των τιμών στην Κρήτη κυμαίνεται αυτή την εποχή κάτω από τα 5 ευρώ. 

Προς την ολοκλήρωση της συγκομιδής ελαιοκάρπου είμαστε στην Κρήτη.

Αυτή την περίοδο δεν υπάρχει εμπορικό ενδιαφέρον για αγοραπωλησίες ελαιολάδου και πολλοί περιμένουν να ανοίξει η αγορά μετά το δεύτερο δεκαπενθήµερο του Ιανουαρίου.

Η παραγωγή ελαιοκάρπου σε πολλές περιοχές είναι μειωμένη ή έχει προβλήματα, κυρίως από δάκο και λιγότερο από γλοιοσπόριο.

Ο κ. Γεώργιος Γωνιωτάκης, ελαιοπαραγωγός από τα Χανιά και μέλος της διοίκησης της ΕΘΕΑΣ, αναφέρει στον Αγροτύπο ότι στην Κρήτη είμαστε αυτή την περίοδο στα τελειώματα της συγκομιδής ελαιοκάρπου. Υπάρχει φέτος παραγωγή αλλά οι καιρικές συνθήκες σε κάποιες περιοχές ευνόησαν τις προβολές από το δάκο και έχουμε κάποια προβλήματα από το γλοιοσπόριο αν και είναι λιγότερα σε σχέση με όσα έχουν στην Πελοπόννησο. Επίσης τις τελευταίες ημέρες είχαμε δυνατούς ανέμους που έριξαν πολλές ποσότητες ελαιοκάρπου στο έδαφος. Οι τιμές παραγωγού παραμένουν σε σταθερά επίπεδα και κυμαίνονται από 4,80 έως 5 ευρώ για τα ελαιόλαδα καλής ποιότητας. Φέτος μεγάλος αριθμός ελαιοπαραγωγών αναγκάστηκε να πουλήσει το ελαιόλαδο νωρίτερα γιατί υπήρχαν οικονομικά προβλήματα λόγω της καθυστέρησης των πληρωμών του ΟΠΕΚΕΠΕ και του αυξημένου κόστους των εργατικών κατά την συγκομιδή. Όσον αφορά την υπό σύσταση Διεπαγγελματική Ελαιολάδου, έχουν απομείνει κάποιες γραφειοκρατικές διαδικασίες για να ολοκληρωθεί. Πιστεύουμε ότι πρόκειται για έναν θεσμό ο οποίος μπορεί να προσφέρει στον τομέα.

Ο κ. Μανώλης Ζερβάκης, πρόεδρος στον Αγροτικό Συνεταιρισμό Μοχού από το Ηράκλειο, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι είμαστε στα τελειώματα της συγκομιδής. Φέτος είναι μια πολύ δύσκολη χρονιά για τους παραγωγούς της περιοχής μας. Έχουμε πολύ μειωμένη παραγωγή, με προβλήματα ποιότητας αλλά και μειωμένες αποδόσεις λόγω της ξηρασίας του καλοκαιριού. Μια καλή χρονιά παράγουμε 400 τόνους ελαιόλαδο αλλά φέτος δεν αναμένεται να κάνουμε ούτε 50 τόνους. Οι τιμές για τα λίγα καλής ποιότητας λάδια που έχουμε κυμαίνονται γύρω στα 5 ευρώ το κιλό. Υπάρχει μεγάλη έλλειψη ρευστότητας φέτος στους ελαιοπαραγωγούς.

Ο κ. Κωνσταντίνος Κεκερίδης, πρόεδρος στον Αγροτικό Ελαιουργικό Συνεταιρισμό Ζάκρου, τόνισε στον ΑγροΤύπο ότι φέτος έχουμε αυξημένη σε σχέση με πέρσι παραγωγή αλλά δεν ήταν όση αρχικά είχαμε προβλέψει. Μεγάλες ποσότητες ελαιοκάρπου δεν κατάφεραν να συγκομιστούν λόγω των καιρικών συνθηκών (δυνατοί άνεμοι κ.α.). Η συγκομιδή πάντως αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί το επόμενο 10ήμερο. Η ποιότητα του ελαιολάδου με τις μετρήσεις που κάναμε είναι σε καλά επίπεδα. Αυτή την εποχή δεν έχουμε μεγάλο εμπορικό ενδιαφέρον και περιμένουμε προς τα τέλη Ιανουαρίου να «ανοίξει» ξανά η αγορά. Πάντως ο μέσος όρος των τιμών στην Κρήτη κυμαίνεται κάτω από τα 5 ευρώ. Ο πρώτος διαγωνισμός για την πώληση φετινού ελαιολάδου που έκανε ο συνεταιρισμός, ήταν λίγο πριν τις γιορτές και αφορούσε ένα βυτίο με τιμή στα 5 ευρώ το κιλό.

Η κα Σοφία Γαλανάκη, πρόεδρος Αγροτικός Συνεταιρισμών Βρυσών Λασιθίου, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι φέτος είχαμε μειωμένη παραγωγή αλλά και προβλήματα με το δάκο αν και κάναμε τους απαραίτητους ψεκασμούς. Προβλέπω ότι μέχρι τα τέλη Ιανουαρίου αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί η συγκομιδή. Πάντως αυτή την εποχή δεν υπάρχει εμπορικό ενδιαφέρον από την αγορά για το ελαιόλαδο.

Αυτή την εποχή δεν έχουμε πολλές εμπορικές συμφωνίες για πώληση ελαιολάδου στην χώρα μας με την αγορά να βρίσκεται σε αναμονή.

Πριν λίγες ημέρες ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ελαιοπαραγωγών Δήμου Καντάνου Σελίνου στην Κρήτη προχώρησε σε πλειοδοτικό διαγωνισμό για την πώληση ενός βυτίου βιομηχανικού ελαιολάδου, 28 τόνων, με οξύτητα 7,60. Ο γενικός διευθυντής του Αγροτικού Συνεταιρισμού Ελαιοπαραγωγών Δήμου Καντάνου Σελίνου κ. Χρήστος Πρασιανάκης ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι ήρθαμε σε συμφωνία για την πώληση του ελαιολάδου στην τιμή των 2,40 ευρώ το κιλό.

Στην Λακωνία, λίγες ημέρες πριν να τελειώσει το 2025, ο Ελαιουργικός Αγροτικός Συνεταιρισµός Μεταµόρφωσης, ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισµός Παπαδιανίκων και ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισµός Φοινικίου, ήρθαν σε συμφωνία πώλησης, από ένα βυτίο έκαστος, έξτρα παρθένου ελαιόλαδου, με τιμές παραγωγού που κυμάνθηκαν από 5,60 έως 5,80 ευρώ το κιλό.

Από την Μεσσηνία ο κ. Γιώργος Κόκκινος, πρόεδρος στον Αγροτικό Ελαιουργικό Συνεταιρισμό - ΟΠ Νηλέας, τονίζει στον ΑγροΤύπο ότι υπάρχει αυτή την εποχή ένα «πάγωμα» της αγοράς. Λίγες εμπορικές πράξεις γίνονται για πώληση ελαιολάδου με τιμές από 4,30 έως 4,40 ευρώ το κιλό. Υπάρχουν ελαιόλαδα στις αποθήκες και αναμένουμε τις επόμενες ημέρες πως θα κινηθεί η αγορά. Πάντως φέτος έχουμε πολλά προβλήματα ποιότητας λόγω γλοιοσπόριου. Αν και οι ελαιοπαραγωγοί ακολούθησαν όλα τα πρωτόκολλα και έκαναν τους απαραίτητους ψεκασμούς δεν κατάφεραν να το αντιμετωπίσουν και θα πρέπει να αποζημιωθούν από τον ΕΛΓΑ.

Μεγάλο πρόβλημα θα αντιμετωπίσει η χώρα μας αν τελικά συμφωνήσει η Κομισιόν να διπλασιάσει το αδαμολόγητο ελαιόλαδο που εισάγεται από την Τυνησία. Μιλάμε για μεγάλες ποσότητες, πάνω από 100.000 τόνους, με τιμές γύρω στο 3,30 ευρώ το κιλό. Αυτό θα φέρει σίγουρα «πίεση» προς τα κάτω στην τιμή του ελαιολάδου της χώρας μας. Θα είναι μια καταστροφική απόφαση που θα φέρει μεγάλα προβλήματα στην ελαιοπαραγωγή της χώρας μας.

Από την πλευρά του ο κ. Μιχάλης Αντωνόπουλος, πρόεδρος του Αγροτικού Ελαιουργικού Συνεταιρισμού (ΑΕΣ) Καλαμάτας, τονίζει στον ΑγροΤύπο ότι η τάση της αγοράς αυτή την περίοδο είναι τα υψηλής ποιότητας ελαιόλαδα της χώρας μας να έχουν τιμή παραγωγού από 5 έως 6 ευρώ το κιλό.

Η αγορά δεν φαίνεται να θέλει να δώσει υψηλότερες τιμές. Επίσης τα χαμηλής ποιότητας ελαιόλαδα, που είχαμε φέτος λόγω των καιρικών συνθηκών, τα αγοράζουν οι έμποροι σε χαμηλές τιμές και τα ραφινάρουν. Αυτά τα λάδια στο ράφι έχουν υψηλές τιμές, που μερικές φορές ξεπερνούν τις τιμές παραγωγού για το έξτρα παρθένο.

Προβληματισμός υπάρχει και με τις εισαγωγές αδασμολόγητου ελαιολάδου από την Τυνησία. Δεν μπορεί η Κομισιόν για ένα προϊόν που επιδοτείται από την ΚΑΠ να επιστρέπει την εισαγωγή του από τρίτες χώρες και μάλιστα σε χαμηλότερες τιμές από αυτές που υπάρχουν στην Ευρώπη. Αυτό που γίνεται στην πράξη είναι να έχει φτηνή πρώη ύλη η βιομηχανία εις βάρος της ευρωπαϊκής παραγωγής.

Τιμή ελαιολάδου στην Ισπανία

Μικρή μείωση στην τιμή του ελαιολάδου είχαμε τις πρώτες ημερες του 2026 στην Ισπανία.
Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα από το σύστημα ελέγχου τιμών Poolred, από τις 29 Δεκεμβρίου 2025 έως τις 4 Ιανουαρίου 2026, η τιμή παραγωγού για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο ήταν 4,20 ευρώ, το παρθένο ελαιόλαδο 3,74 ευρώ και το ελαιόλαδο lampante 3,59 ευρώ.  

Μεγάλες αντιδράσεις έφερε στην Ιταλία η ανακοίνωση της τυνησιακής κυβέρνησης για την έναρξη διαπραγματεύσεων με την ΕΕ, με στόχο την ενίσχυση του διμερούς εμπορίου και την αύξηση της ποσόστωσης εξαγωγών ελαιολάδου χωρίς δασμούς στους 100.000 τόνους ετησίως.

Θυμίζουμε ότι η υπάρχουσα εμπορική συμφωνία της ΕΕ, προβλέπει την ετήσια εισαγωγή 56.700 τόνων τυνησιακού παρθένου ελαιολάδου χωρίς δασμούς, μεταξύ 1ης Ιανουαρίου και 31ης Δεκεμβρίου κάθε έτους.

Όπως τονίζουν οι ιταλικές αγροτικές οργανώσεις, το τυνησιακό ελαιόλαδο πωλείται αυτή τη στιγμή σε τιμή μικρότερη από 4 ευρώ το κιλό, ασκώντας καθοδική πίεση στις ιταλικές τιμές.

Τους πρώτους εννέα μήνες του 2025, οι εισαγωγές ελαιολάδου από την Τυνησία στην Ιταλία έχουν ήδη αυξηθεί, κατά 38%, με αποτέλεσμα οι τιμές παραγωγού του ιταλικού εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου να μειωθούν σε σχέση με πέρσι πάνω από 20%, σύμφωνα με ανάλυση της Coldiretti που βασίζεται σε δεδομένα ISMEA.

Οι ιταλικές οργανώσεις Coldiretti και Unaprol αναφέρουν ότι «ο διπλασιασμός των εισαγωγών τυνησιακού ελαιολάδου με μηδενικούς δασμούς θα ήταν μια ακόμη «κίνηση αυτοκτονίας» από μια Ευρωπαϊκή Ένωση, που έχει σαφώς αποφασίσει να εξαλείψει τα δικά της ξεχωριστά και ποιοτικά γεωργικά προϊόντα, ξεκινώντας από το ελαιόλαδο».

Με αυτές τις συμφωνίες, επισημαίνουν οι ιταλικές οργανώσεις, βοηθούν την βιομηχανία να προμηθεύεται ελαιόλαδο χαμηλού κόστους από το εξωτερικό, αντί να δίνει στο ποιοτικό ιταλικό ελαιόλαδο μια δίκαιη τιμή. Ο διπλασιασμός των εισαγωγών από την Τυνησία θα αποτελούσε το τελειωτικό χτύπημα για τους Ιταλούς ελαιοπαραγωγούς, τονίζουν.

Πάντως μέχρι στιγμής δεν υπάρχει καμιά αντίδραση για το θέμα από την πλευρά της ελληνικής κυβέρνησης.

Η εξαιρετική φετινή συγκομιδή ελαιολάδου στην Τυνησία, σε συνδυασμό με τις δυσκολίες (λόγω δασμών) στην εξαγωγή χύμα στις Ηνωμένες Πολιτείες, οδήγησε την κυβέρνηση της χώρας να αναλάβει μέτρα, με στόχο τη σταθεροποίηση των τιμών αλλά και την προώθηση στις διεθνείς αγορές του έξτρα παρθένου ελαιολάδου της.

Οι τυνησιακές αρχές ανακοίνωσαν ότι αναμένουν να επιτύχουν φέτος ρεκόρ παραγωγής ελαιολάδου, περίπου 500.000 τόνων, κατά τη διάρκεια της φετινής περιόδου συγκομιδής (2025/2026), με μια αύξηση, κατά 50%, σε σύγκριση με την περσινή περίοδο.

Τα Υπουργεία Γεωργίας, Υδάτινων Πόρων και Αλιείας, καθώς και Εμπορίου και Ανάπτυξης Εξαγωγών, ανακοίνωσαν, την Τρίτη (23/12), τον καθορισμό τιμής αναφοράς για την εμπορία ελαιολάδου στα ελαιοτριβεία στην αξία των 10 δηναρίων, που ισοδυναμούν με 2,93 ευρώ το κιλό, για την περίοδο 2025-2026. 

Σύμφωνα με το Υπουργείο Γεωργίας, η τιμή αυτή θα ενημερώνεται εβδομαδιαίως και όποτε είναι απαραίτητο, λαμβάνοντας υπόψη τα συμφέροντα ιδίως των μικρών ελαιοπαραγωγών. Ωστόσο αυτή η απόφαση έχει προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις από την πλευρά των ελαιοπαραγωγών της χώρας, που τονίζουν ότι είναι μια τιμή σε πολύ χαμηλά επίπεδα.

Να σημειωθεί ότι το τυνησιακό έξτρα παρθένο ελαιόλαδο διαπραγματεύεται αυτή την περίοδο στα 3,40 ευρώ το κιλό αλλά έχουμε και περιπτώσεις που πωλήθηκε στα 3,02 ευρώ το κιλό.

Η τιμή αναφοράς στα 2,93 ευρώ το κιλό θα μπορούσε αναμφίβολα να έχει σημαντικό αντίκτυπο σε άλλες χώρες παραγωγής, όπως η Ισπανία, η Ιταλία και η Ελλάδα, οι οποίες θα «πιεστούν» από την προσφορά της Τυνησίας σε αυτή την τιμή.

Αξίζει να αναφέρουμε ότι όταν ανακοινώθηκαν οι προβλέψεις για την αυξημένη φετινή παραγωγή, η μέση τιμή του τυνησιακού ελαιολάδου κατέγραψε απότομη πτώση (Σεπτέμβριο του 2025), κατά 46,2% σε σχέση με τα περσινά επίπεδα, φτάνοντας τα 9,28 δηνάρια ανά κιλό (περίπου 2,73 ευρώ), σε σύγκριση με 17,9 δηνάρια (περίπου 5,27 ευρώ) που ήταν τον ίδιο μήνα του 2024.

Σύμφωνα με στοιχεία του Εθνικού Γεωργικού Παρατηρητηρίου της χώρας, οι εξαγωγές ελαιολάδου της Τυνησίας έφτασαν τους 288,6 χιλιάδες τόνους κατά τους πρώτους έντεκα μήνες της περιόδου 2024-2025 (από Νοέμβριο 2024 έως Σεπτέμβριο 2025), σε σύγκριση με 190,1 χιλιάδες τόνους κατά την ίδια περίοδο της προηγούμενης σεζόν, σημειώνοντας αύξηση 41,3%.

Η πλειονότητα του εξαγόμενου ελαιολάδου διατέθηκε για το συγκεκριμένο διάστημα στο εμπόριο χύμα, αντιπροσωπεύοντας το 84,9% των συνολικών εξαγωγών, ενώ το συσκευασμένο αντιπροσώπευε το 15,1%, παρουσιάζοντας αύξηση 13,9%, σε σχέση με την περίοδο 2023-2024.

Παρά τη σημαντική αυτή αύξηση του όγκου, τα έσοδα από τις εξαγωγές κατέγραψαν αξιοσημείωτη μείωση της αξίας τους. Μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου 2025, τα έσοδα ανήλθαν σε περίπου 3,6 δισεκατομμύρια δηνάρια (1,06 δισεκατομμύρια ευρώ), σε σύγκριση με 5,024 δισεκατομμύρια δηνάρια (1,48 δισεκατομμύρια ευρώ) κατά την ίδια περίοδο της προηγούμενης σεζόν, αντιπροσωπεύοντας μια μείωση κατά 28,4%.

Η Ισπανία είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας τυνησιακού ελαιολάδου με μερίδιο 26,7%, ακολουθούμενη από την Ιταλία με 26,4% και τις Ηνωμένες Πολιτείες με 19,3%.

Στα πλαίσια των Προγραμμάτων Οργανώσεων Ελαιοκομικών Φορέων (ΟΕΦ) έγιναν ενέργειες για την ανάδειξη και παραγωγική αξιοποίηση δέντρων αγριελιάς που υπάρχουν σε ελαιώνες παραγωγών του ΑΣ ΜΕΣΚΛΩΝ στα Μεσκλά και την Ζούρβα.

Υποστηρίχθηκαν οι παραγωγοί  ώστε να βελτιωθεί η προσβασιμότητα στους ελαιώνες αγριελιάς στα Μεσκλά και Ζούρβα Χανίων και έγιναν επιτόπιες επισκέψεις επισήμανσης για να διαπιστωθεί σε ποιο από τα τρία μακροσκοπικά είδη αγριελιάς ανήκουν.

Σημάνθηκαν όλες οι αγριελιές  που θεωρήθηκαν παραγωγικές, δόθηκαν εξειδικευμένες οδηγίες για την εφαρμογή των κατάλληλων καλλιεργητικών φροντίδων και την αποφυγή της χρήσης χημικών εισροών.

Όλοι οι παραγωγοί που έχουν αγριελιές είναι Πιστοποιημένοι για την εφαρμογή των Καλλιεργητικών πρακτικών σύμφωνα με τα πρότυπα Agro 2.1 – Agro 2.2. Έχει συντονιστεί η ταυτόχρονη συγκομιδή ελαιοκάρπου αγριελιάς και έχουν γίνει οι απαραίτητες ενέργειες στο ελαιοτριβείο του ΑΣ ΜΕΣΚΛΩΝ ώστε να μην υπάρχει επιμόλυνση του ελαιολάδου αγριελιάς  από συμβατικό ελαιόλαδο. Έγινε σειρά Χημικών Αναλύσεων και Οργανοληπτικών Αξιολογήσεων που έδειξαν ένα εξαιρετικής ποιότητας ελαιόλαδο.

Από την αρχή της συγκομιδής αγριελιών, όλο το παραγόμενο ελαιόλαδο αγριελιάς του ΑΣ Μεσκλών μεταφέρεται άμεσα με ανοξείδωτες δεξαμενές στην ΑΒΕΑ όπου και τυποποιείται σε γυάλινα μπουκάλια. Η διάθεση του ελαιολάδου αγριελιάς στην Ελληνική και την διεθνή αγορά έχει γίνει από την ΑΒΕΑ.

Πριν από λίγα έτη ανακαλύφθηκαν και αυτοφυή ελαιόδεντρα λευκόκαρπης αγριελιάς στην Ζούρβα Χανίων. Τα ελαιόδεντρα αυτά δια μοσχευμάτων πολλαπλασιάστηκαν σε αμιγείς φυτείες λευκόσαρκης ντόπιας αγριελιάς, με σκοπό την αξιοποίηση τους. Γίνεται έρευνα για την ταυτοποίηση των γενετικών χαρακτηριστικών της λευκόκαρπης αγριελιάς καθώς και αξιολόγηση των χαρακτηριστικών του ελαιολάδου που παράγεται από τις λευκόκαρπες αγριελιές. Προβλέπεται ότι στο προσεχές μέλλον θα υπάρξει αξιοποίηση των λευκόκαρπων ελιών με πολλά οφέλη για τους παραγωγούς του ΑΣ ΜΕΣΚΛΩΝ.

«Χρηματοδοτούμενο στο πλαίσιο του Καν. (ΕΕ) 2021/2115 στον τομέα του ελαιολάδου και επιτραπέζιων ελιών στο καθεστώς των ΟΕΦ.» Παρέμβαση Π2-47.OL.1στ «Προώθηση, επικοινωνία και εμπορία  στα επιχειρησιακά  προγράμματα εργασίας οργανώσεων»

Περισσότερα εδώ

Τρεις συνεχόμενες πωλήσεις ελαιολάδου σε υψηλή τιμή είχαμε μέσα σε 48 ώρες στην Λακωνία.

Ο διαχειριστής του Αγροτικού Ελαιουργικού Συνεταιρισμού Φοινικίου κ. Γιώργος Κρητικός, ανέφερε στον ΑγροΤύπο ότι συμφωνήσαμε, σήμερα Πέμπτη (18/12), με τυποποιητή στην πώληση ενός βυτίου έξτρα παρθένου ελαιολάδου στην τιμή των 5,80 ευρώ το κιλό.

Είχαν προηγηθεί δύο ακόμη πωλήσεις από συνεταιρισμούς στην Λακωνία.

Ο κ. Γιάννης Λάγγης, πρόεδρος στον Ελαιουργικό Αγροτικό Συνεταιρισμό Μεταμόρφωσης, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι χτες Τετάρτη (17/12) το απόγευμα συμφωνήσαμε με διαγωνισμό στην πώληση έξτρα παρθένου ελαιολάδου στην τιμή των 5,60 ευρώ το κιλό.

Την ίδια ημέρα και λίγη ώρα αργότερα ακολούθησε ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισµός Παπαδιανίκων, που συμφώνησε με διαπραγμάτευση με έμπορο για την πώληση ενός βυτίου έξτρα παρθένου ελαιολάδου στην τιμή των 5,70 ευρώ το κιλό.

Να θυμίσουμε τις προηγούμενες ημέρες στην Λακωνία στα 5,60 ευρώ το κιλό είχαν πουλήσει από ένα βυτίο έξτρα παρθένου ελαιολάδου ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισµός Παπαδιανίκων και ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισμός Φοινικίου (Α.Ε.Σ. Φοινικίου).

Η ελαιοκομία, ένας τομέας με βαθιές ρίζες στην ελληνική ύπαιθρο, δεν αφορά μόνο τη συγκομιδή του καρπού, αλλά μια ολόκληρη παραγωγική διαδικασία που ξεκινά στο χωράφι και συνεχίζεται στο ελαιοτριβείο. Η ελαιοκομική περίοδος δεν τελειώνει με την παραγωγή του ελαιολάδου. Μαζί με το βασικό προϊόν, προκύπτει μια ολόκληρη αλυσίδα υλικών και υποπροϊόντων που επηρεάζουν την αγροτική οικονομία, το περιβάλλον και τη συνολική λειτουργία των αγροκτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων. Από τον τρόπο επεξεργασίας του ελαιοκάρπου μέχρι τη διαχείριση της ελαιοπυρήνας και των αποβλήτων, κάθε στάδιο παίζει ρόλο τόσο στην ποιότητα του τελικού προϊόντος όσο και στη δυνατότητα αξιοποίησης όσων μένουν πίσω. Σε μια παραγωγική διαδικασία όπου τίποτα δεν πάει χαμένο, η γνώση των σταδίων και των υποπροϊόντων αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τον αγροτικό κόσμο.

Από τον ελαιόκαρπο στο ελαιόλαδο

Μετά τη συγκομιδή, ο ελαιόκαρπος οδηγείται στο ελαιοτριβείο, όπου αρχικά απομακρύνονται τα φύλλα και ακολουθεί πλύσιμο και άλεσμα. Η ελαιοζύμη που προκύπτει υφίσταται μάλαξη σε ήπιες συνθήκες, με ελεγχόμενη θερμοκρασία που δεν υπερβαίνει τους 25°C και με περιορισμένη έκθεση στον αέρα. Σκοπός της διαδικασίας είναι η απελευθέρωση του λαδιού από τα φυτικά κύτταρα και η συνένωση των μικρών σταγόνων σε μεγαλύτερες, χωρίς να υποβαθμίζεται η ποιότητα του τελικού προϊόντος.

Ο διαχωρισμός του ελαιολάδου πραγματοποιείται με φυγοκέντριση και ακολουθεί τελικός καθαρισμός για την απομάκρυνση νερού και ακαθαρσιών. Η χρήση ανοξείδωτων υλικών σε όλα τα στάδια επαφής με τον καρπό, την ελαιοζύμη και το λάδι αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την αποφυγή αλλοιώσεων και τη διατήρηση των ποιοτικών χαρακτηριστικών. Στα σύγχρονα φυγοκεντρικά ελαιοτριβεία έχουν αναπτυχθεί τεχνολογικές λύσεις που επιτρέπουν την παραλαβή σημαντικού μέρους του ελαιολάδου με πιο φυσικό τρόπο, χωρίς προηγούμενη μάλαξη και αραίωση της ελαιοζύμης με νερό. Το ελαιόλαδο που προκύπτει με αυτές τις μεθόδους περιέχει περισσότερα αρωματικά συστατικά και έχει υποστεί λιγότερες αλλοιώσεις.

Παράλληλα, η χρήση φυγοκεντριτών δύο φάσεων οδηγεί σε διαχωρισμό της ελαιοζύμης μόνο σε ελαιόλαδο και ελαιοπυρήνα, περιορίζοντας στο ελάχιστο τα υγρά απόβλητα. Το παραγόμενο ελαιόλαδο εμφανίζει αυξημένη περιεκτικότητα σε πολυφαινόλες και άλλες φυσικές αντιοξειδωτικές ουσίες, γεγονός που συμβάλλει στη μεγαλύτερη διατήρησή του στο χρόνο.

Ελαιοπυρήνα και πυρηνέλαιο: απόβλητο ή πολύτιμος πόρος;

Η ελαιοπυρήνα αποτελεί βασικό υποπροϊόν της ελαιουργίας και μεταφέρεται στα πυρηνελαιουργεία για περαιτέρω επεξεργασία. Εκεί υφίσταται ξήρανση και εκχύλιση με διαλύτη, διαδικασία απαραίτητη για την παραλαβή του πυρηνελαίου. Η σύνθεση της ελαιοπυρήνας, και κυρίως η υψηλή περιεκτικότητά της σε υγρασία στα σύγχρονα ελαιοτριβεία, καθιστά αναγκαία την άμεση επεξεργασία της, καθώς ευνοούνται αλλοιώσεις που επηρεάζουν την ποιότητα του παραγόμενου λαδιού.

Το πυρηνέλαιο προέρχεται κυρίως από τον πυρήνα του ελαιοκάρπου και σε μικρότερο βαθμό από τη σάρκα. Παρουσιάζει ομοιότητες με το ελαιόλαδο ως προς τη σύσταση των λιπαρών οξέων, ωστόσο είναι κατώτερης ποιότητας και απαιτεί ειδική χημική επεξεργασία, το ραφινάρισμα, προκειμένου να καταστεί κατάλληλο για κατανάλωση. Μετά την εκχύλιση του πυρηνελαίου, παραμένει το πυρηνόξυλο, ένα στερεό υπόλειμμα με πρακτική αξία. Το πυρηνόξυλο χρησιμοποιείται κυρίως ως καύσιμη ύλη σε ελαιοτριβεία και άλλες αγροτικές εγκαταστάσεις, συμβάλλοντας στη μείωση του ενεργειακού κόστους και στην ενίσχυση της ενεργειακής αυτάρκειας των εκμεταλλεύσεων, στοιχείο ιδιαίτερα σημαντικό για αγροκτηνοτροφικές μονάδες.

Τα απόνερα και η περιβαλλοντική πρόκληση

Τα υγρά απόβλητα των ελαιοτριβείων είναι σκούρου χρώματος, με υψηλή περιεκτικότητα σε οργανικές ενώσεις και φυτοτοξικό χαρακτήρα. Αν και δεν περιέχουν ρύπους υψηλού κινδύνου, όπως βαρέα μέταλλα ή μη βιοαποικοδομήσιμες ουσίες, η ανεξέλεγκτη διάθεσή τους σε ρεματιές, ποτάμια ή θαλάσσιους αποδέκτες προκαλεί έντονη ανησυχία για το περιβάλλον. Για τον λόγο αυτό αναπτύσσονται πρακτικές που στοχεύουν στον καθαρισμό των αποβλήτων, στην ανακύκλωση του νερού ή στην εξάτμιση της υδατικής φάσης, ώστε το οργανικό υπόλειμμα να μπορεί να αξιοποιηθεί στη λίπανση των καλλιεργειών και να περιοριστεί το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της ελαιουργίας.

Όταν τίποτα δεν πάει χαμένο 

Η ελαιουργία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αγροτικής δραστηριότητας όπου κάθε στάδιο της παραγωγής μπορεί να δώσει υλικά με αξία. Από το ελαιόλαδο έως τα υποπροϊόντα της ελαιοποίησης, διαμορφώνεται ένα σύστημα στο οποίο η καλλιέργεια δεν σταματά στο τελικό προϊόν, αλλά συνεχίζει μέσα από τη σωστή αξιοποίηση όσων προκύπτουν. Με τον τρόπο αυτό, μειώνονται τα απόβλητα, περιορίζονται οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και ενισχύεται η συνολική αποδοτικότητα της αγροτικής δραστηριότητας, χωρίς να αλλοιώνεται η ποιότητα ενός προϊόντος που παραμένει κεντρικό στη διατροφή και την οικονομία της υπαίθρου.

Πηγή:

Γεωργία – Κτηνοτροφία, 6/2009, «Το ελαιόλαδο, το πυρηνέλαιο και τα υποπροϊόντα ελαιουργίας», σελ. 152–155