Σε διαφορετική φάση φαίνεται να περνά σταδιακά η διαδικασία υποβολής των Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης (ΕΑΕ) 2026, μετά τις τελευταίες παρεμβάσεις στην πλατφόρμα και την απλοποίηση ζητημάτων που μέχρι πρότινος εμπόδιζαν την ολοκλήρωση αρκετών αιτήσεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου από την έως τώρα πορεία της διαδικασίας, όσο προχωρά η εφαρμογή της νέας πλατφόρμας γίνεται εμφανές ότι ορισμένοι από τους αρχικούς ελέγχους και τα «φίλτρα» δεν επέτρεπαν σε αρκετές αιτήσεις να οριστικοποιηθούν. Μέρος αυτών έχει πλέον αφαιρεθεί ή απενεργοποιηθεί, τουλάχιστον στην παρούσα φάση, ενώ έχουν δοθεί σαφείς οδηγίες για ζητήματα που αφορούν, μεταξύ άλλων, ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ και μισθωτήρια.
Η εικόνα που μεταφέρεται είναι ότι τα συγκεκριμένα ζητήματα δεν θα πρέπει πλέον να αποτελούν τροχοπέδη για την ολοκλήρωση των αιτήσεων, ενώ, σύμφωνα με την ίδια εκτίμηση, ενδέχεται να ακολουθήσουν και άλλες οδηγίες.
Η παρέμβαση της 28ης Αυγούστου και η πορεία των οριστικοποιήσεων
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην παρέμβαση που πραγματοποιήθηκε στις 28 Αυγούστου και αφορούσε σειρά πεδίων της εφαρμογής. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η αλλαγή αυτή «συντόμευσε πάρα πολύ τη διαδικασία», καθώς μέχρι τότε υπήρχαν πολλές αιτήσεις που δεν μπορούσαν να κλείσουν εξαιτίας των συγκεκριμένων ζητημάτων. Η εκτίμηση είναι ότι πλέον μπορεί να επιταχυνθεί η πορεία των αιτήσεων, η οποία το προηγούμενο διάστημα εξελισσόταν με πιο αργούς ρυθμούς.
Ενδεικτική της εικόνας που επικρατούσε πριν από τις τελευταίες απλοποιήσεις είναι και η πορεία των οριστικοποιήσεων. Σύμφωνα με τις πληροφορίες του ΑγροΤύπου, μέχρι εκείνο το στάδιο οι οριστικές αιτήσεις με αριθμό πρωτοκόλλου ήταν λιγότερες από 500 σε επίπεδο χώρας, αριθμός ιδιαίτερα περιορισμένος σε σχέση με το σύνολο των αιτήσεων, το οποίο τα προηγούμενα χρόνια έφθανε περίπου στις 600.000.
Ο περιορισμένος αριθμός οριστικοποιήσεων μέχρι εκείνο το σημείο συνδεόταν και με τη στάση αναμονής που τηρούσαν αρκετοί ενδιαφερόμενοι. Πολλές αιτήσεις είχαν ήδη υποστεί μια πρώτη επεξεργασία, όμως τα προβλήματα που υπήρχαν στην εφαρμογή δεν επέτρεπαν την ολοκλήρωσή τους.
Μετά τις τελευταίες παρεμβάσεις, η εκτίμηση είναι ότι η διαδικασία μπορεί πλέον να κινηθεί ταχύτερα, χωρίς ωστόσο να έχει ολοκληρωθεί. Όπως επισημαίνεται, υπάρχει ακόμη σημαντικός δρόμος μπροστά, ενώ το σενάριο των ημερομηνιών δεν θεωρείται ρεαλιστικό.
Θετικό το αποτύπωμα της πλατφόρμας – Στην επιφάνεια παλιές ιδιοκτησιακές εκκρεμότητες
Μετά από ένα πρώτο διάστημα λειτουργίας της νέας εφαρμογής, η αποτίμηση που μεταφέρεται παραμένει θετική. Η πλατφόρμα χαρακτηρίζεται σαφώς ευκολότερη στη χρήση και παρέχει περισσότερη πληροφορία, στοιχείο χρήσιμο τόσο για τον χρήστη όσο και για τον παραγωγό.
Σημαντική διαφοροποίηση σε σχέση με προηγούμενα χρόνια αποτελεί η δυνατότητα ταυτόχρονης προβολής πληροφοριών από το Κτηματολόγιο. Μέσα από τη γεωμετρία του αγροτεμαχίου ο χρήστης μπορεί να εμφανίσει σχετικά επιμέρους στοιχεία και να δει τις αντίστοιχες πληροφορίες του Κτηματολογίου, ενώ βελτιωμένη εμφανίζεται και η απεικόνιση του χάρτη σε σύγκριση με προγενέστερες πλατφόρμες.
Σε επίπεδο τεχνικής λειτουργίας, μέχρι στιγμής δεν αναφέρονται κολλήματα, δυσλειτουργίες που να διακόπτουν τη χρήση της εφαρμογής ή αιφνίδια έξοδος από το περιβάλλον εργασίας. Αυτό θεωρείται σημαντικό ώστε κάθε αίτηση να μπορεί να προχωρά στον χρόνο που απαιτεί η εκάστοτε περίπτωση του παραγωγού. Το ζητούμενο, σύμφωνα με την ίδια εκτίμηση, είναι οι τελευταίες απλοποιήσεις που διευκόλυναν τη διαδικασία να παραμείνουν σε ισχύ, ενώ «ο χρόνος θα δείξει» τη συνολική λειτουργικότητα της πλατφόρμας και των επιμέρους πεδίων της.
Η πορεία της διαδικασίας αποτυπώνεται και στην εικόνα που μεταφέρουν τα γραφεία από τους παραγωγούς. Αρκετοί εμφανίζονται ανήσυχοι και επικοινωνούν επανειλημμένα, ιδιαίτερα όταν αντιμετωπίζουν κάποιο ζήτημα που δεν επιτρέπει στην αίτησή τους να προχωρήσει. Υπάρχουν, ωστόσο, και παραγωγοί οι οποίοι, λόγω του άναρχου φετινού χρονοδιαγράμματος και του γεγονότος ότι η διαδικασία έχει φτάσει πλέον στον Σεπτέμβριο, έχουν αποσυντονιστεί και δεν έχουν προχωρήσει σε περαιτέρω ενέργειες.
Παράλληλα, μέσα από τους φετινούς ελέγχους έρχονται στην επιφάνεια σφάλματα και εκκρεμότητες προηγούμενων ετών, χωρίς να πρόκειται κατ’ ανάγκη για εσκεμμένες λανθασμένες δηλώσεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί περίπτωση δύο αδελφών που κατέχουν εξ αδιαιρέτου αγροτεμάχιο δέκα στρεμμάτων, που αντιστοιχεί θεωρητικά σε πέντε στρέμματα για τον καθένα, αλλά έχει καταχωριστεί λανθασμένο ποσοστό ιδιοκτησίας στο Ε9. Τέτοιες εγγραφές, όπως επισημαίνεται, μπορεί να καθυστερούν τη διαδικασία και να οφείλονται σε αβλεψία, ελλιπή ενημέρωση, λανθασμένους χειρισμούς σε προηγούμενες ΕΑΕ ή μη ολοκληρωμένες διαδικασίες στο Κτηματολόγιο.
«Αυτά τα σφάλματα φέτος είναι μια ευκαιρία το σύστημα να τα εντοπίσει», είναι η εκτίμηση που μεταφέρεται στον ΑγροΤύπο, με την επισήμανση ότι πρέπει να υπάρξουν ο απαιτούμενος χρόνος και η δυνατότητα διόρθωσής τους.
Ανάλογες εκκρεμότητες συναντώνται και σε ιδιοκτησιακά καθεστώτα που δεν έχουν ξεκαθαριστεί, από απλούστερες περιπτώσεις έως περισσότερο σύνθετες, στις οποίες εμπλέκονται θανόντες ιδιοκτήτες και απαιτούνται αποδοχές κληρονομιάς και πρόσθετες διαδικασίες.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα παλαιών ιδιοκτησιακών ιδιαιτεροτήτων συναντάται στη Μάνη, όπου εξακολουθούν να υπάρχουν οι λεγόμενες «ξέτοπες ελιές»: παραγωγικά ελαιόδεντρα που ανήκουν σε διαφορετικό ιδιοκτήτη από εκείνον στον οποίο ανήκει η γη όπου βρίσκονται. Πρόκειται για καταστάσεις που προέρχονται από παλαιότερες πρακτικές και το εθιμικό δίκαιο και παραμένουν έως σήμερα χωρίς πλήρη τακτοποίηση.
