Αυστηρότεροι έλεγχοι, νέες υποχρεώσεις και κρίσιμες καταληκτικές ημερομηνίες – Ο πλήρης οδηγός για την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης 2025
Προθεσμία Υποβολής
Η διαδικασία υποβολής της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης (ΟΣΔΕ 2025) ξεκίνησε στις 28 Μαΐου, όμως η πλατφόρμα ξεκίνησε να είναι πλήρως λειτουργική από τις 13 Ιουνίου, με τα ΚΥΔ να δέχονται πλέον κανονικά τις οριστικές δηλώσεις. Η καταληκτική ημερομηνία είναι η Πέμπτη 31 Ιουλίου 2025, χωρίς δυνατότητα παράτασης, εκτός περιπτώσεων ανωτέρας βίας.
Τι αλλάζει φέτος – Κρίσιμες Νέες Υποχρεώσεις
ΑΤΑΚ – Χωρίς αυτόν, δεν υπάρχει χωράφι
Ο Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου (ΑΤΑΚ), ο οποίος αντλείται από το Ε9, είναι πλέον υποχρεωτικός για κάθε αγροτεμάχιο, είτε πρόκειται για ιδιόκτητο είτε για ενοικιαζόμενο. Δεν αρκεί μόνο η έκταση και η θέση — χωρίς τον σωστό ΑΤΑΚ, το αγροτεμάχιο δεν περνά στο ΟΣΔΕ και δεν υπολογίζεται στις επιλέξιμες ενισχύσεις.
Ειδικά για τα ενοικιαζόμενα, ο ιδιοκτήτης πρέπει να έχει ενημερώσει σωστά το Ε9, αλλιώς ο παραγωγός μένει εκτός. Η διασταύρωση είναι πλέον αυτόματη και αυστηρή.
Όνομα μητέρας – Ένα ακόμα φίλτρο ταυτοποίησης
Μπορεί να φαίνεται δευτερεύον, όμως η προσθήκη του ονόματος μητέρας είναι κρίσιμη για την αποφυγή λαθών ή συγχύσεων. Σε περιπτώσεις όπου δύο ή περισσότερα άτομα έχουν το ίδιο ονοματεπώνυμο, ο ίδιος ΑΦΜ έχει χρησιμοποιηθεί λανθασμένα στο παρελθόν ή υπάρχουν συγγενικά πρόσωπα με παρόμοια στοιχεία, το όνομα μητέρας λειτουργεί ως επιπλέον εργαλείο επαλήθευσης και ελέγχου.
ΑΜΚΑ – Προϋπόθεση για την Εξισωτική
Η συμμετοχή στο Μέτρο της Εξισωτικής Αποζημίωσης (Π3.71) προϋποθέτει πλέον τη δήλωση έγκυρου ΑΜΚΑ. Όσοι δεν το έχουν δηλώσει ή έχουν αναντιστοιχία στα μητρώα, θα αποκλείονται αυτόματα από την ενίσχυση, ανεξάρτητα από την επιλεξιμότητα των εκτάσεων. Ο ΑΜΚΑ διασταυρώνεται με το Εθνικό Μητρώο και λειτουργεί ως απόδειξη της ταυτότητας και της φυσικής παρουσίας του αιτούντος στο αγροτικό σύστημα.
Δικαιολογητικό υπηκοότητας – Για αλλοδαπούς δικαιούχους
Οι αλλοδαποί αγρότες που υποβάλλουν ΟΣΔΕ, οφείλουν φέτος να προσκομίσουν επίσημο έγγραφο υπηκοότητας ή νομιμότητας παραμονής (όπως άδεια διαμονής ή διαβατήριο με ισχύ). Το στοιχείο αυτό συνδέεται με την ΑΑΔΕ και το Μητρώο Φυσικών Προσώπων, καθώς εντείνονται οι έλεγχοι για την αποτροπή εικονικών δηλώσεων ή πλαστών ταυτοτήτων.
Συμμετοχή σε όμιλο επιχειρήσεων – Δηλώστε το, αλλιώς ρίσκο
Σε όσες περιπτώσεις ο παραγωγός συμμετέχει σε επιχείρηση με κοινή ιδιοκτησία, διοίκηση ή οικονομικό έλεγχο (π.χ. συνεταιρισμό, Α.Ε., Ε.Π.Ε., οικογενειακή εταιρεία), οφείλει να το δηλώσει. Η απόκρυψη ή η μη αναφορά τέτοιων στοιχείων μπορεί να θεωρηθεί τεχνητή διάσπαση, που σκοπεύει στην τεχνητή αύξηση επιλέξιμων εκτάσεων ή ζωικού κεφαλαίου. Η ΑΑΔΕ ελέγχει πια τις διασυνδέσεις μέσω ΑΦΜ και ΓΕΜΗ.
Τεκμηρίωση μείωσης έκτασης – Εξηγήσεις με αποδείξεις
Εάν κάποιος παραγωγός έχει δηλώσει λιγότερα στρέμματα σε σχέση με το 2024, πρέπει φέτος να εξηγήσει το γιατί. Οι επιλογές είναι συγκεκριμένες: πώληση, λήξη μίσθωσης, παραχώρηση, μεταβίβαση.
Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να δηλωθεί και το ΑΦΜ του τρίτου προσώπου στο οποίο πέρασε η έκταση. Αν δεν υπάρχει αυτή η τεκμηρίωση, η Διοίκηση μπορεί να εκτιμήσει ότι πρόκειται για τεχνητή μείωση και να απορρίψει ή να ελέγξει επιπλέον την αίτηση. Πρακτικά: αν δεν εξηγήσεις γιατί μειώθηκε η έκταση, υπάρχει κίνδυνος περικοπής.
Καταγραφή κιλών – Τέρμα οι "εκτιμήσεις"
Από φέτος, για να εγκριθούν οι συνδεδεμένες ενισχύσεις σε καλαμπόκι και μηδική, ο παραγωγός πρέπει να δηλώσει κιλά παραγωγής. Για τη μηδική, είναι απαραίτητο να προσκομιστούν ετικέτες σπόρων και αποδεικτικά αγοράς. Για το καλαμπόκι, διαχωρίζεται σε καρπό ή ενσίρωμα, και η ποσότητα πρέπει να είναι ρεαλιστική, όχι αυθαίρετη.
Οι υπερβολικές ή πολύ χαμηλές ποσότητες ελέγχονται και ακυρώνουν την πληρωμή, ενώ η ΑΑΔΕ μπορεί να ζητήσει φορολογικά παραστατικά.
AKIS – Αν δεν δηλώσεις συμμετοχή, δεν πληρώνεσαι
Το δίκτυο AKIS (Γεωργική Συμβουλευτική) είναι πλέον προαπαιτούμενο για όσους δηλώνουν ζωικό κεφάλαιο και διεκδικούν τις αντίστοιχες συνδεδεμένες ενισχύσεις (πρόβατα, αίγες, βοοειδή κ.λπ.).
Η συμμετοχή στο σύστημα επιβεβαιώνεται μέσω πιστοποιητικού παρακολούθησης ή ένταξης, το οποίο κατατίθεται μαζί με τα υπόλοιπα δικαιολογητικά.
Η απουσία του σημαίνει άμεση απόρριψη των σχετικών ενισχύσεων, ακόμη κι αν όλα τα άλλα είναι σωστά.
Τι Καταργείται το 2025;
Κατάργηση ±20% στην εισφορά ΕΛΓΑ
Μέχρι και το 2024, οι παραγωγοί είχαν τη δυνατότητα να μειώσουν ή να αυξήσουν την εισφορά τους στον ΕΛΓΑ κατά 20%, ανάλογα με τις ανάγκες και τη ρευστότητά τους. Από φέτος, αυτή η επιλογή δεν υφίσταται. Όλοι οι αγρότες καταβάλλουν υποχρεωτικά το 100% της εισφοράς, υπολογισμένο επί της ασφαλιζόμενης αξίας των δηλωμένων καλλιεργειών ή του ζωικού κεφαλαίου.
Κατάργηση κωδικών λιπασμάτων (215–218)
Οι ειδικοί κωδικοί για λιπάσματα βραδείας αποδέσμευσης, παρεμποδιστές απώλειας αζώτου ή άλλες εξειδικευμένες ουσίες (215 έως 218), καταργούνται από την αίτηση ΟΣΔΕ. Στη θέση τους, για να αποδειχθεί η χρήση τέτοιων προϊόντων, απαιτείται ενιαία βεβαίωση του προμηθευτή με αναλυτική αναφορά της κατηγορίας, συνοδευόμενη από φορολογικό παραστατικό αγοράς. Η έλλειψη αυτών συνεπάγεται απόρριψη της σχετικής ενίσχυσης.
Τέλος στη δράση ECO 06.18/19
Η δράση που αφορούσε τη χρήση λιπασμάτων με παρεμποδιστές έκπλυσης ή βιοδιεγερτικά συστατικά παύει να ισχύει από το 2025. Όσοι παραγωγοί ακολούθησαν αυτές τις πρακτικές με σκοπό την πράσινη ενίσχυση, δεν θα δικαιούνται πλέον πληρωμή βάσει αυτών. Παρότι παραμένουν καλές γεωργικές πρακτικές, δεν χρηματοδοτούνται από το νέο πλαίσιο των οικολογικών σχημάτων.
Κατάργηση οικολογικών δράσεων ECO 02.01 έως 02.06
Οι δράσεις της οικολογικής ενίσχυσης που κάλυπταν παρεμβάσεις όπως η μόνιμη φυτοκάλυψη, οι ακαλλιέργητες ζώνες και οι περιβαλλοντικοί φραγμοί, αφαιρούνται από την ενιαία αίτηση του 2025. Οι παραγωγοί που βασίζονταν σε αυτές για την πράσινη ενίσχυση, θα πρέπει να στραφούν σε νέες ενεργές δράσεις, όπως το Κομφούζιο, η εφαρμογή οργανικών λιπασμάτων ή η αμειψισπορά με φυτά ψυχανθή.
Τι Ισχύει Πλέον – Νέες Ευκαιρίες
Επέκταση του μέτρου “Κομφούζιο” σε νέες καλλιέργειες
Η δράση της σεξουαλικής σύγχυσης εντόμων (“Κομφούζιο”), που μέχρι πρότινος αφορούσε κυρίως μηλοειδή και ροδακινιές, επεκτείνεται πλέον και σε δαμασκηνιές, οινοποιήσιμο αμπέλι, επιτραπέζιο σταφύλι και σταφίδα. Οι παραγωγοί αυτών των καλλιεργειών μπορούν να ενταχθούν στη δράση και να λάβουν την αντίστοιχη ενίσχυση, υπό την προϋπόθεση χρήσης κατάλληλων παγίδων και τεκμηρίωσης εφαρμογής. Πρόκειται για μια σημαντική ευκαιρία ειδικά για περιοχές με πίεση από λεπιδοπτέρους (π.χ. ανθοτρύτες).
Νεοεισερχόμενοι και Νέοι Αγρότες – Προσοχή στην τεκμηρίωση
Οι νέοι και νεοεισερχόμενοι παραγωγοί (κάτω των 41 ετών ή χωρίς πείρα 5ετίας) που επιθυμούν να μοριοδοτηθούν ή να ενταχθούν σε μέτρα στήριξης, υποχρεούνται πλέον να προσκομίσουν επίσημα δικαιολογητικά. Αυτά περιλαμβάνουν επικυρωμένους τίτλους σπουδών, βεβαιώσεις επαγγελματικής κατάρτισης ή συμμετοχή σε προγράμματα κατάρτισης αναγνωρισμένα από τον ΕΟΠΠΕΠ ή το ΥΠΑΑΤ. Η έλλειψή τους οδηγεί σε αυτόματη απώλεια μορίων ή πλήρη απόρριψη της σχετικής ενίσχυσης.
Ενισχυμένοι έλεγχοι από ΟΠΕΚΕΠΕ & ΑΑΔΕ – Η εποχή της διασταύρωσης
Το 2025 σηματοδοτεί ακόμη αυστηρότερη συνεργασία μεταξύ ΟΠΕΚΕΠΕ και ΑΑΔΕ. Η αίτηση ΟΣΔΕ διασταυρώνεται πλέον με το Ε9 (ΑΤΑΚ), τα παραστατικά αγορών (λιπάσματα, σπόροι), τα δηλωμένα κιλά παραγωγής και το φορολογικό προφίλ του παραγωγού. Οι περιπτώσεις με ανακολουθίες, μη ρεαλιστικά δεδομένα ή αδικαιολόγητες μειώσεις εκτάσεων, τίθενται υπό έλεγχο ή και απορρίπτονται. Οι παραγωγοί καλούνται να έχουν πλήρη φάκελο τεκμηρίωσης και να συνεργάζονται στενά με το ΚΥΔ τους.
Παγίδες & Συχνά Λάθη
ΑΤΑΚ: Λάθος ή απουσία = Απώλεια αγροτεμαχίων
Η μη σωστή δήλωση του ΑΤΑΚ ή η απουσία του σημαίνει ότι το αγροτεμάχιο απορρίπτεται αυτόματα από την αίτηση. Η σύνδεση με το Ε9 είναι άμεση και χωρίς το σωστό ΑΤΑΚ, δεν υπάρχει ούτε ενίσχυση ούτε επιλεξιμότητα για το συγκεκριμένο τεμάχιο.
Μείωση έκτασης χωρίς εξήγηση = «Τεχνητές συνθήκες»
Όταν μειώνεται η δηλούμενη έκταση και δεν δηλωθεί η αιτία (π.χ. λήξη μίσθωσης, πώληση) με το ΑΦΜ του τρίτου, υπάρχει κίνδυνος ελέγχου για τεχνητή συνθήκη. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια ενίσχυσης ή και κυρώσεις σε επόμενα έτη.
Έλλειψη κιλών, ετικετών ή AKIS = Μη επιλέξιμος
Αν δεν δηλωθούν κιλά παραγωγής για συνδεδεμένες (όπως καλαμπόκι, μηδική), ή δεν προσκομιστούν οι ετικέτες σπόρων ή η βεβαίωση συμμετοχής στο AKIS (για ζωικά), τότε η αίτηση θεωρείται ελλιπής και η πληρωμή δεν πραγματοποιείται για τη συγκεκριμένη κατηγορία.
Χωρίς τίτλους ή σεμινάρια νέων αγροτών = Αποκλεισμός
Οι νέοι και νεοεισερχόμενοι αγρότες πρέπει να υποβάλλουν αναγνωρισμένο τίτλο σπουδών ή πιστοποιημένη κατάρτιση. Αν δεν τεκμηριώσουν την ιδιότητά τους, δεν λαμβάνουν τα επιπλέον μόρια, ούτε θεωρούνται επιλέξιμοι για τα προγράμματα νέων αγροτών ή συνδεδεμένες ενισχύσεις που αφορούν τους νεότερους ηλικιακά παραγωγούς.
Το ΟΣΔΕ Αλλάζει – Εσύ Είσαι Έτοιμος;
Το ΟΣΔΕ 2025 είναι το πιο απαιτητικό έως τώρα. Οι έλεγχοι αυστηροποιούνται, η γραφειοκρατία τυποποιείται και τα λάθη δεν συγχωρούνται. Οι παραγωγοί καλούνται να οργανωθούν και να τηρήσουν κατά γράμμα τις απαιτήσεις, ώστε να εξασφαλίσουν τις ενισχύσεις που δικαιούνται.
Η σωστή και τεκμηριωμένη δήλωση είναι πλέον όρος επιβίωσης στην ενισχυόμενη γεωργία.
