Αντιδράσεις έφεραν οι απαντήσεις της ΑΑΔΕ για τις πληρωμές των κτηνοτρόφων από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, όσον αφορά τα κριτήρια που θέσπισε η κυβέρνηση με την έκδοση σχετικής ΚΥΑ για την κατανομή βοσκοτόπων.
Όπως έχουμε αναφέρει στον ΑγροΤύπο στις πληρωμές μεταξύ άλλων εμφανίζονται ΑΦΜ να έχουν λάβει επιδοτήσεις με κριτήριο τιμολόγια ζωοτροφών, ενώ κατανεμήθηκαν βοσκοτοπικά δικαιώματα εκτός Κρήτης, παράγοντας που είχε συντελέσει στο σκάνδαλο των παράνομων επιδοτήσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Τα βασικά σημεία της ανακοίνωσης της ΑΑΔΕ, με την οποία έδινε διευκρινήσεις για τις πληρωμές, ήταν τα εξής:
- Ότι «εκ παραδρομής» χρησιμοποιήθηκε ο όρος «τεχνική λύση», ενώ πρόκειται για καινούργια διαδικασία και μάλιστα «για πρώτη φορά εισήχθη το στοιχείο της ομορότητας» και έγιναν πληρωμές με βάση τα στοιχεία παραγωγής γάλακτος, κρέατος και με εισοδηματικά κριτήρια αγροτικής δραστηριότητας».
- Ότι οι επιδοτήσεις σε «παραγωγούς (με ή χωρίς ζωικό κεφάλαιο)» αφορούσαν κτηνοτρόφους και γεωργικές δραστηριότητες σε βοσκοτόπους.
- Ότι τα βοσκοτοπικά δικαιώματα εκτός περιφερειακής ενότητας δεν ήταν με «κριτήριο ζωοτροφών», αλλά με «φορολογικά δεδομένα».
- Ότι τα αιγοπρόβατα στην Κρήτη είναι κατά 23,21% λιγότερα από τις δηλώσεις στον ΟΣΔΕ το 2025 και κατά 24,49% από το 2024.
Ως προς την υπόνοια αδικαιολόγητης καταβολής ενισχύσεων σε 29.000 κτηνοτρόφους χωρίς παραγωγή γάλακτος ή κρέατος, επισημαίνεται από την ΑΑΔΕ ότι υπάρχουν και άλλες κτηνοτροφικές δραστηριότητες που λαμβάνονται υπόψη, όπως λχ η παραγωγή τυροκομικών προϊόντων, γιαουρτιού κλπ από τους κτηνοτρόφους.
Απαντώντας στις αιτιάσεις της ΑΑΔΕ ο κ. Νίκος Δημόπουλος, πρόεδρος του Συνδέσμου Κτηνοτρόφων Καβάλας, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι μιλάνε με επικοινωνιακούς όρους. Είπε ο Τσιάρας ότι δεν θα εφαρμοστεί η «τεχνική λύση» αλλά τελικά εφαρμόστηκε. Τεχνική λύση είναι να αποκτάς βοσκότοπο εκτός της Περιφερειακής Ενότητας αλλά είχαμε βοσκοτόπια και εκτός Κρήτης σε άλλες περιοχές της χώρας.
Είναι γνωστό επίσης ότι πολλοί μεταβίβασαν ΑΦΜ γιατί έτσι μειώθηκαν τα δικαιώματα και αποφεύγουν τον έλεγχο.
Στην ΚΥΑ αναφέρει για αγροτικό εισόδημα από ελιές και αμπέλια που δεν έχουν καμιά σχέση με την κτηνοτροφία και την απόκτηση βοσκοτόπου.
Αυτό που τελικά είναι το συμπέρασμα από την πληρωμή με την νέα ΚΥΑ είναι ότι συνεχίζουν να κάνουν πληρωμές από την ΚΑΠ χωρίς να κάνουν καταμέτρηση του ζωικού κεφαλαίου. Μετράνε τα ζώα μόνο σε όσους μπαίνουν σε έλεγχο αλλά είναι μικρό αυτό το ποσοστό.
Αν έφευγαν τα «μαϊμού ζώα» εκτιμώ ότι θα είχαμε μια αύξηση των δικαιωμάτων κατά 50%. Επίσης θα μπορούσαμε να κάνουμε μια πιο δίκαιη κατανομή των στρεμμάτων ανά ζωική μονάδα και όχι όπως είναι σήμερα, που έχουμε διαφορετική κατανομή στην Θράκη σε σχέση με την Ήπειρο και την Κρήτη.
Από την πλευρά του ο κ. Αθανάσιος Σαρόπουλος, πρόεδρος ΓΕΩΤΕΕ Κεντρικής Μακεδονίας, σε επιστολή του αναφερόμενος στην εφαρμογή της νέας ΚΥΑ, σχετικά με την κατανομή των βοσκοτόπων στους κτηνοτρόφους, επισημαίνει ότι στην Κρήτη όπου υπάρχει μεγάλος αριθμός ψευδών αιγοπροβάτων και ψευδών κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων, η ΑΑΔΕ πιστοποιεί ότι κατανεμήθηκαν μέχρι στιγμής δημόσιοι βοσκότοποι έκτασης 3.323.361 στρεμμάτων σε 18.392 ΑΦΜ αιγοπροβατοτρόφων για το έτος 2025, ενώ για όλο το 2024 η παλιά ΚΥΑ της τεχνικής λύσης κατένειμε συνολικά 3.700.678 στρέμματα σε 19.674 ΑΦΜ της Κρήτης.
Δηλαδή, η μείωση των κατανεμηθέντων εκτάσεων δημόσιων βοσκοτόπων από το 2024 στο 2025 ήταν μόλις 10% και η μείωση των δικαιούχων ΑΦΜ στην Κρήτη μόνο 6,5%, ενώ η σύγκριση των στοιχείων της συνολικής παραγωγής γάλακτος στο νησί με την υπόλοιπη Ελλάδα έδειχνε ότι απαιτούνταν μείωση των κατανεμηθέντων βοσκοτόπων κατά 91% για να υπάρχει ίση μεταχείριση. Μία πιθανή πρόσθετη κατανομή βοσκοτόπων για το έτος 2025 θα μειώσει κι άλλο την ελάχιστη αυτή απόκλιση από το 2024.
Ακόμη χειρότερα, από τα 18.392 ΑΦΜ της Κρήτης τα 8.275 ΑΦΜ κατέλαβαν δημόσιο βοσκότοπο χωρίς να παράγουν γάλα ή κρέας, αλλά με βάση την εξίσωση του Ε1 και των βοσκοτοπικών δικαιωμάτων. Επίσης, 16.364 ΑΦΜ με έδρα στην Κρήτη έλαβαν βοσκοτόπια εκτός Κρήτης σε 28 Περιφερειακές Ενότητες στην Πελοπόννησο, στην Στερεά Ελλάδα, στη Μακεδονία και σε όλα τα νησιά (άρθρο 6, παρ. 20 της ΚΥΑ).
Συνεπώς, το 89% των Κρητικών αιγοπροβατοτρόφων πήρε βοσκοτόπια (εξ ολοκλήρου ή συμπληρωματικά) εκτός Κρήτης. Από τα 16.364 ΑΦΜ που βγήκαν εκτός Κρήτης τα 6.996 ΑΦΜ δεν παρήγαγαν γάλα και κρέας και εμφάνισαν μόνο τιμολόγιο αγοράς ζωοτροφών.
Υπάρχουν, όμως και ζητήματα που προέκυψαν από τα στοιχεία της ΑΑΔΕ για το 2025 και χρήζουν περεταίρω έρευνας.
Συγκεκριμένα, πληρώθηκαν βοσκοτοπικά δικαιώματα σε 29.074 ΑΦΜ στην Κρήτη ενώ οι αιγοπροβατοτρόφοι της Κρήτης καθορίστηκαν για το 2025 συνολικά σε 25.609. Ακόμη χειρότερα για το 2024 πληρώθηκαν βοσκοτοπικά δικαιώματα σε 37.643 ΑΦΜ της Κρήτης. Επίσης, από τα στοιχεία της ΑΑΔΕ συμπεραίνουμε ότι στην Κρήτη αντιστοιχούν περίπου 2.000.000 στρέμματα με βοσκοτοπικά δικαιώματα που δεν ενεργοποιούνται με δημόσιο βοσκότοπο το 2024 ή το 2025, σχεδόν όση έκταση έχουν οι ιδιωτικοί βοσκότοποι όλης της Ελλάδας.
Οι νησίδες ελαιώνων και αρόσιμων καλλιεργειών εντός των βοσκοτόπων, προφανώς καταλαμβάνουν τμήμα αυτής της έκτασης, αλλά πιθανώς όχι τόσο μεγάλο ποσοστό (37%) στο σύνολο των βοσκοτόπων εντός και εκτός Κρήτης. Συνεπώς, υπάρχει ένδειξη ότι πιθανόν να δηλώνονται εκτάσεις ιδιωτικών βοσκοτόπων εκτός Κρήτης, οι οποίες προφανώς δεν βόσκονται ούτε στην ελάχιστη αναλογία των 0,2 ΜΜΖ/εκτάριο από τους δηλούντες κτηνοτρόφους της Κρήτης. Από την έλλειψη παράθεσης στοιχείων στο έγγραφο της ΑΑΔΕ, συμπεραίνουμε ότι δεν έγινε σχετικό ερώτημα από την Εξεταστική Επιτροπή για τους ιδιωτικούς βοσκότοπους που δηλώθηκαν στην Κρήτη το 2025.
Τέλος, από τα στοιχεία των ΕΑΕ 2025 προκύπτει ότι δηλώθηκαν στην Κρήτη λιγότερα 571.664 αιγοπρόβατα από το 2024 χωρίς, όμως, να υπάρχει γνωστός λόγος μείωσης, ενώ από το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κτηνιατρικής του ΥπΑΑΤ η αντίστοιχη μείωση, μέχρι τις 31/12/2025, φτάνει συνολικά στα 989.475 αιγοπρόβατα στην Κρήτη, γεγονός που επίσης πρέπει να διερευνηθεί από ποιες περιοχές και μονάδες προέρχεται.
