Σε μια περίοδο κατά την οποία συσσωρεύονται οικονομικές και παραγωγικές πιέσεις για τον πρωτογενή τομέα, οι αγρότες, κτηνοτρόφοι και μελισσοκόμοι των Γρεβενών προετοιμάζονται για τη σύσκεψη που συγκαλεί ο Αγροτικός Σύλλογος Γρεβενών την Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026, στις 11:30 το πρωί, στην αίθουσα του Δημαρχείου Γρεβενών.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Συλλόγου, η σύσκεψη πραγματοποιείται σε συντονισμό με την Πανελλαδική Επιτροπή Μπλόκων, ενώ στην ατζέντα περιλαμβάνονται οι εκκρεμότητες σε myAGRO και ΟΣΔΕ και οι επιπτώσεις στις πληρωμές των ενισχύσεων, το κόστος παραγωγής, οι χαμηλές τιμές των αγροτικών προϊόντων, τα de minimis, οι ζημιές από τις ακρίδες στα Γρεβενά, καθώς και ζητήματα πρόληψης και εμβολιασμού του ζωικού κεφαλαίου.
Με αφορμή την επικείμενη σύσκεψη, ο ΑγροΤύπος επικοινώνησε με τον πρόεδρο του Αγροτικού Συλλόγου Γρεβενών, κ. Λάζαρο Ουζουνίδη, ο οποίος μιλά για την κατάσταση που αντιμετωπίζουν σήμερα οι παραγωγοί της περιοχής και τις ανησυχίες ενόψει της νέας καλλιεργητικής περιόδου.
ΟΣΔΕ, myAGRO και monitoring στις βασικές ανησυχίες
Σύμφωνα με τον κ. Ουζουνίδη, ένας από τους βασικούς λόγους που οδηγούν στη σύσκεψη είναι οι εκκρεμότητες γύρω από το myAGRO και το ΟΣΔΕ, σε συνδυασμό με εκκρεμείς ενισχύσεις από το 2025, οι οποίες, όπως αναφέρει, δεν έχουν ακόμη καταβληθεί.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει στο monitoring, υποστηρίζοντας ότι δημιουργούνται προβλήματα και ποινές σε αγροτεμάχια, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις τα αποτελέσματα γνωστοποιούνται όταν η καλλιέργεια έχει ήδη απομακρυνθεί από το χωράφι. Το ζήτημα, όπως εξηγεί, επιβαρύνεται στα Γρεβενά από την ύπαρξη περιοχών χωρίς αναδασμό και αγροτεμαχίων με δυσκολίες πρόσβασης. Ο Σύλλογος, σύμφωνα με τον ίδιο, έχει ζητήσει τα αποτελέσματα να εκδίδονται έως τον Μάιο, ώστε οι παραγωγοί να μπορούν να αντιδρούν εγκαίρως. «Τώρα εμείς τι να πάμε να αποδείξουμε και τι φωτογραφίες να βγάλουμε; Η καλλιέργεια έχει φύγει από το χωράφι», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος παράλληλα στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ, υποστηρίζει ότι πρέπει να εντοπιστούν οι περιπτώσεις παράνομης καταβολής ενισχύσεων και ότι οι συνέπειες δεν πρέπει να επιβαρύνουν τους παραγωγούς που λειτουργούν νόμιμα.
Στο ίδιο πλαίσιο θέτει και ένα ακόμη πρακτικό ζήτημα. Όπως αναφέρει, κατά τον φετινό αλωνισμό οι παραγωγοί εξέδιδαν ηλεκτρονικά δελτία αποστολής για τα σιτηρά που παρέδιδαν στους εμπόρους, ενώ οι δηλώσεις καλλιέργειας δεν είχαν ακόμη ολοκληρωθεί. Εκφράζει έτσι την ανησυχία ότι ενδέχεται να προκύψουν προβλήματα στους μεταγενέστερους διασταυρωτικούς ελέγχους και γενικότερα στην αντιστοίχιση των πραγματικών καλλιεργειών με όσα τελικά δηλώνονται.
Χαμηλές τιμές και υψηλό κόστος – «Δεν ξέρουμε τι θα σπείρουμε φέτος»
Ιδιαίτερα έντονος είναι ο προβληματισμός για τη βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Τα Γρεβενά είναι περιοχή με σημαντική παρουσία σιτηρών και τριφυλλιού και, σύμφωνα με τον κ. Ουζουνίδη, οι χαμηλές τιμές, οι μειωμένες φετινές παραγωγές στα σιτηρά λόγω των καιρικών συνθηκών και το αυξημένο κόστος έχουν περιορίσει σημαντικά τα περιθώρια των παραγωγών. Για τον λόγο αυτό, όπως αναφέρει, τίθεται και ζήτημα οικονομικής στήριξης για τα δημητριακά. «Τα κόστη είναι πανάκριβα και ο κόσμος δεν ξέρει τι να κάνει. Εμείς δεν ξέρουμε τι θα σπείρουμε φέτος», σημειώνει.
Για το σιτάρι αναφέρει ενδεικτικά τιμή γύρω στα 0,20 ευρώ το κιλό, επίπεδο το οποίο, όπως υποστηρίζει, δεν επαρκεί για την κάλυψη του κόστους παραγωγής. Στην ίδια εξίσωση εντάσσει και το πετρέλαιο, επισημαίνοντας ότι σε ημέρες εντατικών γεωργικών εργασιών το κόστος καυσίμων μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 1.000-1.200 ευρώ, με εργασία διάρκειας 12 έως 14 ωρών.
Η οικονομική πίεση, σύμφωνα με τον ίδιο, έχει φτάσει στο σημείο πολλοί παραγωγοί να χρειάζεται να κάνουν τέσσερις ή πέντε διαφορετικές δουλειές για να συντηρήσουν τις οικογένειές τους, ενώ εκτιμά ότι ορισμένοι θα περιορίσουν τις καλλιεργούμενες εκτάσεις, επιλέγοντας κυρίως ιδιόκτητα χωράφια όπου μπορούν να αξιοποιήσουν τον δικό τους μηχανολογικό εξοπλισμό.
Η αναζήτηση εναλλακτικών καλλιεργειών δεν έχει προσφέρει απαραίτητα διέξοδο. Ο κ. Ουζουνίδης αναφέρει ότι παραγωγοί στράφηκαν στα αρωματικά φυτά, όπου σήμερα, κατά τον ίδιο, το κόστος της απόσταξης μπορεί να υπερβαίνει ακόμη και την αξία του παραγόμενου προϊόντος. Ανάλογη εικόνα περιγράφει για τη φακή, με τιμή παραγωγού περίπου 0,45 ευρώ το κιλό έναντι κόστους που υπολογίζει σε πάνω από 1,50 ευρώ, εκτιμώντας ότι η καλλιέργεια κινδυνεύει να περιοριστεί δραστικά και ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, όσοι συνεχίσουν να τη σπέρνουν μπορεί να το κάνουν κυρίως λόγω των ενισχύσεων. «Δεν γίνεται να παράγεις και το προϊόν σου να μην έχει αξία», τονίζει.
Ακρίδες, αρδευτικά και προβλήματα στη διάθεση ζωοτροφών
Μεταξύ των ζητημάτων που θέτει ο κ. Ουζουνίδης βρίσκονται οι φετινές προσβολές από ακρίδες, οι οποίες, σύμφωνα με τον ίδιο, δημιούργησαν προβλήματα ιδιαίτερα σε εκτάσεις με τριφύλλι. Όπως σημειώνει, ο Σύλλογος έχει ήδη κινηθεί για το θέμα, πραγματοποιώντας επαφές και επισκέψεις ακόμη και σε επίπεδο υπουργείου, ενώ οι παραγωγοί αναμένουν την εξέλιξη του αιτήματος για οικονομική στήριξη μέσω de minimis.
Σημαντικό ζήτημα αποτελεί και η κατάσταση των αρδευτικών υποδομών. Ο πρόεδρος του Συλλόγου αναφέρεται στις περιορισμένες δυνατότητες άρδευσης στον νομό και επισημαίνει ότι επιδιώκεται τόσο η ανάπτυξη νέων αρδευτικών έργων όσο και η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στα υφιστάμενα, προκειμένου να περιοριστεί το ενεργειακό κόστος. «Προσπαθούμε να ξεκινήσουν καινούργια αρδευτικά και αυτά που υφίστανται να μπουν φωτοβολταϊκά, για να είναι πιο βιώσιμα και πιο οικονομικά στο ρεύμα», επισημαίνει.
Στο κτηνοτροφικό σκέλος, ο ίδιος αναφέρει ότι μέχρι στιγμής τα Γρεβενά δεν έχουν κρούσματα ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Ωστόσο, όπως εξηγεί, τα προβλήματα σε γειτονικές περιοχές και οι περιορισμοί στις μετακινήσεις έχουν δημιουργήσει δυσκολίες και για παραγωγούς ζωοτροφών των Γρεβενών, οι οποίοι δεν μπορούν να παραδώσουν ή να μετακινήσουν προϊόντα προς ορισμένες από τις περιοχές όπου συνήθως τα διέθεταν.
«Βλέπω ότι όλοι θέλουν να σταματήσουν» – Δημογραφικό και νέοι αγρότες
Πίσω από τα επιμέρους προβλήματα, ο κ. Ουζουνίδης εντοπίζει ένα βαθύτερο ζήτημα: την απομάκρυνση ανθρώπων από τη γεωργία και την πληθυσμιακή συρρίκνωση της υπαίθρου. Όπως αναφέρει, ακόμη και παραγωγοί που προέρχονται από αγροτικές οικογένειες και διαθέτουν δική τους γη και μηχανολογικό εξοπλισμό δυσκολεύονται πλέον να δουν με αισιοδοξία τη συνέχιση της δραστηριότητάς τους. «Βλέπω ότι όλοι θέλουν να σταματήσουν», σημειώνει.
Κατά τον ίδιο, η αβεβαιότητα αυτή λειτουργεί ακόμη πιο αποτρεπτικά για έναν νέο που εξετάζει το ενδεχόμενο να ασχοληθεί επαγγελματικά με τον πρωτογενή τομέα. Αναφερόμενος στο τελευταίο πρόγραμμα Νέων Γεωργών, υποστηρίζει ότι το ενδιαφέρον ήταν αισθητά χαμηλότερο σε σχέση με προηγούμενες περιόδους και ότι δεν απορροφήθηκε ούτε ο διαθέσιμος προϋπολογισμός, γεγονός που ο ίδιος συνδέει με την αβεβαιότητα για το μέλλον του επαγγέλματος.
Η εικόνα αυτή, σύμφωνα με τον κ. Ουζουνίδη, συνδέεται και με το ευρύτερο δημογραφικό πρόβλημα των Γρεβενών. Ο ίδιος κάνει λόγο για μείωση του πληθυσμού του νομού κατά 50%-60% και φέρνει ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το χωριό του, το οποίο, όπως αναφέρει, από περίπου 450 κατοίκους το 2000 αριθμεί σήμερα περίπου 80, με τη μεγάλη πλειονότητα να είναι άνω των 70 ετών. «Κάτι πρέπει να κάνουν, πρέπει να δώσουν κίνητρα για να μπορέσει να έρθει ο κόσμος, η νεολαία, να δουλέψει τα χωράφια», υπογραμμίζει.
Στο συλλαλητήριο της ΔΕΘ οι επόμενες κινήσεις
Ο κ. Ουζουνίδης επισημαίνει ότι ο Αγροτικός Σύλλογος Γρεβενών βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με τους παραγωγούς της περιοχής, ενώ η σύσκεψη της 28ης Αυγούστου θα αποτελέσει και πεδίο συζήτησης για τις επόμενες κινήσεις τους.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Συλλόγου, στη σύσκεψη θα αποφασιστεί ο συντονισμός για τη συμμετοχή των παραγωγών στο αγροτικό συλλαλητήριο με τρακτέρ στον Λευκό Πύργο στις 5 Σεπτεμβρίου, στο πλαίσιο της ΔΕΘ. Για τη μετακίνηση προς τη Θεσσαλονίκη έχει προγραμματιστεί δωρεάν λεωφορείο της ΑΔΕΔΥ, με αναχώρηση στις 13:00 από το Ρολόι Γρεβενών.
