Σε δηλώσεις του ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, ανέφερε ότι δράσεις μετριασμού των επιπτώσεων από ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως η αγορά κατάλληλου εξοπλισμού (π.χ ανεμομείκτες για παγετό) μπορούν να καλυφθούν πλήρως από το Υπομέτρο 5.1 του ΠΑΑ, καθώς στην επόμενη πρόσκληση του ΥΠΑΑΤ οι συλλογικοί φορείς των αγροτών θα επιδοτούνται σε ποσοστό 100% για τέτοιες επενδύσεις.
Θυμίζουμε επιλέξιμες δαπάνες του Υπομέτρου 5.1 – «Επενδύσεις σε προληπτικές δράσεις ΕΛΓΑ» αφορούν:
α) δαπάνες αγοράς, μεταφοράς και εγκατάστασης καινούργιων σύγχρονων συστημάτων ενεργητικής προστασίας των καλλιεργειών από τον παγετό, το χαλάζι και τη βροχή και
β) γενικές δαπάνες, οι οποίες είναι δαπάνες παροχής υπηρεσιών συμβούλων και μηχανικών, συνδεόμενες με τις δαπάνες της περίπτωσης α', και μέχρι ποσοστού 10% του προϋπολογισμού της αίτησης στήριξης.
Ύψος επιλέξιμου προϋπολογισμού, ένταση ενίσχυσης και διάρκεια υλοποίησης
1. Ο ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός που δύναται να ληφθεί υπόψη στους υπολογισμούς για τον προσδιορισμό της στήριξης ανέρχεται ανά αίτηση στήριξης φυσικού ή νομικού προσώπου έως τις 100.000,00 €.
2. Ο ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός που δύναται να ληφθεί υπόψη στους υπολογισμούς για τον προσδιορισμό της στήριξης την περίοδο 2014 -2020 ανέρχεται ανά συλλογικό σχήμα γεωργών έως το 1.000.000,00 € υπό την προϋπόθεση ότι δεν υπερβαίνει το ποσό της ενίσχυσης για το οποίο είναι επιλέξιμη η επιχείρηση.
3. Η μέγιστη ένταση ενίσχυσης για επενδύσεις στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις φυσικών ή νομικών προσώπων ανέρχεται έως 80% και των συλλογικών σχημάτων γεωργών έως 100%. 4. Η διάρκεια υλοποίησης της Πράξης, δηλαδή η περίοδος μεταξύ της ημερομηνίας έκδοσης της απόφασης ένταξης και της ημερομηνίας υποβολής της τελικής αίτησης πληρωμής, ορίζεται στους εικοσιτέσσερις (24) μήνες.
Πληρωμή εξόφλησης ΕΛΓΑ
Στο μεταξύ οι παραγωγοί που έπαθαν ζημιές στις δενδρώδεις καλλιέργειες (ροδάκινα, νεκταρίνια κ.α.) από τους παγετούς του 2025 και έχουν πληρωθεί προκαταβολές, τονίζουν στον ΑγροΤύπο ότι ο ΕΛΓΑ θα πρέπει να πληρώσει την εξόφληση του 25% πριν την Μεγάλη Εβδομάδα. Όπως δηλώνουν τα έξοδα είναι μεγάλα, έχουν αυξηθεί οι τιμές στα πετρέλαια και τα λιπάσματα και υπάρχει μεγάλη έλλειψη ρευστότητας αυτή την εποχή.
Αποζημιώσεις προανθιακού
Αναφορικά με τον ΕΛΓΑ, ο υπουργός ΑΑΤ υπογράμμισε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη η προσπάθεια αναμόρφωσης του κανονισμού, επισημαίνοντας τις δυσκολίες που προκύπτουν από τα νέα δεδομένα της κλιματικής κρίσης. Ξεκαθάρισε ωστόσο ότι «δεν υπάρχει πρόθεση από την πλευρά της κυβέρνησης να αυξηθεί για κανέναν απολύτως λόγο το ασφάλιστρο του ΕΛΓΑ». Παράλληλα, έκανε λόγο για σημαντική βελτίωση στη λειτουργία του Οργανισμού τα τελευταία χρόνια, σημειώνοντας ότι «σήμερα μιλάμε για έναν ΕΛΓΑ που καταβάλλει έγκαιρα αδιανόητα ποσά αποζημιώσεων».
Στο μεταξύ όπως αναφέρουν κύκλοι του ΥπΑΑΤ στον ΑγροΤύπο, οι πληρωμές de minimis για το προανθιακό στάδιο του 2021 αναμένεται να ολοκληρωθούν σταδιακά ως το τέλος του δευτέρου τριμήνου του 2026, με το 25% να καταβάλεται στους δικαιούχους παραγωγούς πριν το Πάσχα.
Σε καθεστώς παρατεταμένης αβεβαιότητας όμως βρίσκονται χιλιάδες παραγωγοί για τις ζημιές, που υπέστησαν από τους παγετούς του περσινού Μαρτίου, σε καλλιέργειες που χαρακτηρίστηκαν σαν προανθιακό στάδιο του 2025 (κερασιών, μήλων, αχλαδιών κ.α.) σε πολλές περιοχές της χώρας, καθώς παραμένουν χωρίς ουσιαστική αποζημίωση εδώ και μήνες.
Παρά το γεγονός ότι το θέμα βρίσκεται στο τραπέζι του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει οριστική απόφαση για τον τρόπο και τον χρόνο καταβολής των αποζημιώσεων.
Το πρόβλημα αφορά κυρίως τις δενδρώδεις καλλιέργειες που δεν καλύπτεται από τον κανονισμό ασφάλισης του ΕΛΓΑ. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μεγάλος αριθμός παραγωγών να μείνει εκτός των κανονικών αποζημιώσεων, παρά το γεγονός ότι οι ζημιές στις καλλιέργειες ήταν μεγάλες.
Πληροφορίες του ΑγροΤύπου αναφέρουν ότι έχει ήδη βρεθεί κονδύλι 107 εκατομμυρίων ευρώ, που θα μπορούσε να καλύψει μέρος των αποζημιώσεων για τις ζημιές που προκάλεσε ο παγετός.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των ζημιών για τα κεράσια απαιτούνται περίπου 80 εκατομμύρια ευρώ, ενώ για μήλα και αχλάδια περίπου 40 εκατομμύρια ευρώ.
Ο κ. Νίκος Τζίγκας, παραγωγός και πρόεδρος στον Αγροτικό Σύλλογο Βεγορίτιδα - Καϊμακτσαλάν, αναφέρει στον ΑγροΤύπο ότι «δεν έχει δημοσιευθεί κάποιο ΦΕΚ για να γνωρίζουμε τι ύψος θα έχουν οι στρεμματικές ενίσχυσεις στους παραγωγούς. Εδώ και μήνες βρίσκονται οι παραγωγοί χωρίς κανένα εισόδημα. Θα μπορούσε ο ΕΛΓΑ να πληρώσει κάποιες προκαταβολές στους πληγέντες παραγωγούς για να καταφέρουν στην συνέχεια αυτοί να πληρώσουν τις ασφαλιστικές εισφορές τους στον Οργανισμό. Αν δεν το κάνουν τότε κινδυνεύουν οι παραγωγοί να μην αποζημιωθούν ποτέ για τις ζημιές του προανθικού το 2025».
