Τους βασικούς άξονες του κυβερνητικού πακέτου μέτρων για τον αγροτικό τομέα, παρουσίασαν σε συνέντευξη Τύπου, στο ΥπΑΑΤ, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και οι συναρμόδιοι υπουργοί (Κώστας Τσιάρας, Δημήτρης Παπαστεργίου και Θάνος Πετραλιάς), ξεκαθαρίζοντας παράλληλα ότι πρόκειται για το σύνολο των παρεμβάσεων που προτίθεται να υλοποιήσει η κυβέρνηση στο παρόν στάδιο.
Όπως τονίστηκε τα μέτρα αφορούν όλους τους αγρότες της χώρας.
Το μόνο που συζητά η κυβέρνηση στην παρούσα φάση με τους αγρότες είναι τα θέματα της νέας ΚΑΠ και τις εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ.
Τα μέτρα είναι κοστολογημένα και εφαρμόσιμα, ανέφερε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης κ. Κωστής Χατζηδάκης. Και πρόσθεσε ότι αν κάποιος θέλει νέα μέτρα να τα κοστολογήσει και να μας τα παρουσιάσει. Πάντως τα μέτρα όπως παρουσιάστηκαν δεν έφεραν κάτι καινούργιο και όπως φάνηκε δεν είναι άμεσα εφαρμόσιμα.
Αρνητικές πάντως είναι οι πρώτες αντιδράσεις των αγροτοκτηνοτρόφων στην εξειδίκευση των μέτρων της κυβέρνησης. Η μείωση στο ρεύμα θα αφορά μόνο όσους δεν έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές (δεν έχουμε ρύθμιση για το 2025), ενώ η μηνιαία πληρωμή του λογαριασμού έχει πρόσθετα πάγια, που θα πρέπει να πληρώνει ο αγρότης.
Τις επόμενες ώρες θα γίνουν συσκέψεις σε κάθε μπλόκο της χώρας για να ληφθούν συλλογικά οι αποφάσεις για το αν θα υπάρξει κλιμάκωση των κινητοποιήσεων με τον 48ωρο αποκλεισμό των δρόμων, όπως έχει ανακοινωθεί στην σύσκεψη στα Μάλγαρα.
Αδιάθετα κονδύλια 160 εκατ. ευρώ
Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας, παρουσίασε την κατανομή των περίπου 160 εκατ. ευρώ που προέκυψαν από τις πληρωμές του Α’ Πυλώνα της ΚΑΠ και παρέμειναν αδιάθετα μετά τους ελέγχους. Όπως ανέφερε, από το ποσό αυτό τα 80 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στην κτηνοτροφία, εκ των οποίων:
- 40 εκατ. ευρώ ως βασική ενίσχυση
- 40 εκατ. ευρώ μέσω οικολογικών σχημάτων
Τα υπόλοιπα 80 εκατ. ευρώ θα δοθούν στις καλλιέργειες βαμβακιού και σιτηρών, αποκλειστικά μέσω οικολογικών σχημάτων.
Ο ίδιος διευκρίνισε ότι οι πληρωμές των Οικολογικών Σχημάτων θα πραγματοποιηθούν το δεύτερο τρίμηνο του 2026.
Αν υπήρχε διάλογος με τους αγροτοσυνδικαλιστές θα μπορούσαμε να ενισχύσουμε και άλλες καλλιέργειες. Ξεκαθάρισε πάντως ότι δεν μπορούν να πληρωθούν de minimis για μειωμένες τιμές αγροτικών προϊόντων.
Αγροτικό ρεύμα
Για το ηλεκτρικό ρεύμα, ο Κ. Χατζηδάκης ανακοινώθηκε την επέκταση του αγροτικού τιμολογίου ΓΑΙΑ για δύο επιπλέον έτη. Σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν, η τιμή θα διαμορφωθεί στα 8,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα, όταν σήμερα το κόστος βρίσκεται στα 9,3 λεπτά/kWh. Θα αφορά όμως όσους παραγωγούς δεν έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές. Ο υπουργός υπογράμμισε ότι πρόκειται για μια σταθερή τιμή, με στόχο τη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους για τις αγροτικές εκμεταλλεύσεις.
Επιστροφή ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο
Ο υφυπουργός Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, ανακοίνωσε το νέο μοντέλο επιστροφής του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο, το οποίο, όπως είπε, θα εφαρμόζεται στην αντλία.
Η διαδικασία προβλέπει:
- Ειδική εφαρμογή που θα καταβάζει κάθε αγρότης στο κινητό του και θα του δίνει ένα κωδικό (QR code), το οποίο θα επιδεικνύεται στο πρατήριο κατά την πληρωμή
- Μέσω διαλειτουργικότητας με την ΑΑΔΕ θα ελέγχεται σε πραγματικό χρόνο αν ο πελάτης είναι πράγματι δικαιούχος αγρότης
- Θα υπάρχει άμεση έκπτωση για το πετρέλαιο στην αντλία με την έκδοση του τιμολογίου
- Για τα πρατήρια θα υπάρξει ειδική διαδικασία για την επιστροφή του ΕΦΚ σε σύντομο χρονικό διάστημα (περίπου κάθε δεκαήμερο)
Τονίζεται ότι το νέο σύστημα θα ισχύει απο το Νοέμβριο του 2026 μετά την ολοκλήρωση του ΟΣΔΕ. Μέχρι τον Οκτώβριο θα ισχύσει το σημερινό σύστημα με επιστροφή του ΕΦΚ ανά 3μηνό.
Ο υφυπουργός υπενθύμισε ότι τα τρέχοντα όρια επιστροφής ΕΦΚ ορίζονται σε λίτρα ανά στρέμμα ανάλογα με το είδος καλλιέργειας: για το βαμβάκι δικαιούνται 30 λίτρα/στρέμμα, για το σιτάρι 16 λίτρα/στρέμμα, ενώ για άλλες καλλιέργειες ισχύουν διαφορετικά όρια. Η επιστροφή ανέρχεται σε 41 λεπτά ανά λίτρο, όσο δηλαδή είναι ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στο πετρέλαιο κίνησης. Παράλληλα θα υπάρξει και ειδική επιτροπή που θα εξετάσει τα όρια του καυσίμου σε κάθε καλλιέργεια και θα γίνουν αλλαγές όπου είναι αναγκαίες. Ανάλογια θα αυξηθεί και το συνολικό κονδύλι.
Όσον αφορά τους Νέους Αγρότες, όπως τόνισε ο πρόεδρος της ΑΑΔΕ κ. Πιτσιλής, για τον πρώτο χρόνο θα ισχύει το σημερινό σύστημα επιστροφής ΕΦΚ και μετά την πρώτη δήλωση ΟΣΔΕ που θα κάνουν θα πηγαίνουν στο νέο σύστημα.
Διαβεβαίωσε, δε, ότι οι συνεπείς αγρότες θα βρουν τον καλύτερο σύμμαχό τους στην ΑΑΔΕ, ώστε να μπορούν να λαμβάνουν πιο γρήγορα και με μεγαλύτερη διαφάνεια τις ενισχύσεις τους.
Αποζημιώσεις ΕΛΓΑ στο 100%
Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κ. Τσιάρας, ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση προτίθεται να θεσπίσει αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ στο 100% της ασφαλισμένης αξίας, χωρίς όμως αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών.
Επίσης αυξάνεται το ανώτατο όριο αποζημίωσης από 70.000 ευρώ που είναι σήμερα στα 200.000 ευρώ.
Μετά από ερώτηση του ΑγροΤύπου, για το πότε θα ισχύει η αυξημένη αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ, ο υπουργός διευκρίνισε ότι το μέτρο δεν ισχύει από το 2026 και αφού κατατεθεί σχετική νομοθετική ρύθμιση στην Βουλή.
Προϋπόθεση εφαρμογής του μέτρου θα είναι η υποχρεωτική παρακράτηση των εισφορών ΕΛΓΑ από τις πληρωμές της βασικής ενίσχυσης (προκαταβολή και εξόφληση) από όλους τους αγρότες.
Όπως ξεκαθαρίστηκε, η παρακράτηση θα είναι υποχρεωτική για όλους τους αγρότες, χωρίς δυνατότητα επιλογής, σε αντίθεση με ό,τι ισχύει σήμερα. Η ρύθμιση θα ξεκινήσει μετά με τη δήλωση ΟΣΔΕ του 2026, όπου θα καταγραφούν και τα στοιχεία της κάθε καλλιέργειας.
Ψηφιακή ιχνηλασιμότητα αγροτικών προϊόντων
Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, παρουσίασε τον σχεδιασμό για τον εθνικό σύστημα αγροτικής ιχνηλασιμότητας, βασισμένο σε ψηφιακές τεχνολογίες και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, στόχος του θα είναι η αντιμετώπιση του προβλήματος των ελληνοποιήσεων.
«Πάμε να δημιουργήσουμε ένα σύστημα εθνικής ιχνηλασιμότητας, όπου κάθε ελληνικό προϊόν θα έχει barcode που θα το συνοδεύει από το χωράφι έως το ράφι και μέχρι την απόδειξη» τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι έτσι θα είναι σαφές πόσα προϊόντα είναι ελληνικά και πόσα εισαγόμενα σε κάθε στάδιο. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη χρήση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων και στη διασύνδεση των υφιστάμενων συστημάτων.
«Με τη δουλειά που γίνεται στην ΑΑΔΕ και στον ΟΠΕΚΕΠΕ θα μπορούμε πλέον να γνωρίζουμε τι παράγεται σε κάθε χωράφι» ανέφερε, προσθέτοντας ότι συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να προσδιορίσουν με ακρίβεια τις δυνατότητες παραγωγής ανά περιοχή.
Παράλληλα, όπως είπε, η προσπάθεια ενισχύεται και από το σύστημα των ελληνικών μικροδορυφόρων, που επιτρέπει την παρακολούθηση της παραγωγής και των ζημιών στις καλλιέργειες. «Στην ουσία έχουμε πλέον όλη την αλυσίδα» δήλωσε, σημειώνοντας ότι τα δεδομένα αυτά θα συμβάλλουν και στην καλύτερη διαχείριση κρίσεων.
Ο κ. Παπαστεργίου υπογράμμισε ότι το νέο σύστημα αποτελεί όφελος κυρίως για τους ίδιους τους παραγωγούς. «Οι νέοι παραγωγοί είναι αυτοί που πρέπει να ζητούν από την αρχή την ιχνηλασιμότητα του προϊόντος τους, γιατί έτσι το ελληνικό προϊόν αποκτά υπεραξία» ανέφερε, προσθέτοντας ότι και ο καταναλωτής θα έχει τη δυνατότητα, μέσω QR code, να γνωρίζει την προέλευση και τα χαρακτηριστικά κάθε προϊόντος.
Κλείνοντας, ο Κώστας Τσιάρας τόνισε ότι δεν υπάρχει δυνατότητα για πρόσθετα μέτρα πέραν όσων ανακοινώθηκαν, σημειώνοντας ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να αλλάξει το πλαίσιο της νέας ΚΑΠ. Όπως ανέφερε ο υπουργός, οι συνδικαλιστές θα πρέπει να κατανοήσουν τα δεδομένα που υπάρχουν και να αποχωρήσουν από τα μπλόκα, καθώς σε διαφορετική περίπτωση θα εφαρμοστεί η κείμενη νομοθεσία, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.
Δείτε τους σχετικούς πίνακες που παρουσιάστηκαν στην συνέντευξη (εδώ)
