Θα προχωρήσουμε σε μια ανάλυση για το τι ισχύει στην ΚΑΠ για το απόθεμα και πως θα έπρεπε να γινόταν η κατανομή του τη νέα προγραμματική περίοδο.
Το απόθεμα δημιουργείται από γραμμική ποσοστιαία μείωση ποσοστού 3%, του ανώτατου ορίου του καθεστώτος βασικής ενίσχυσης σε εθνικό επίπεδο.
Για την περίοδο 2023-2027, το συνολικό ποσό του αποθέματος θα κατανεμηθεί στις τρεις αγρονομικές περιφέρειες, με τα ίδια ποσοστά με τα οποία κατανέμεται και το συνολικό ποσό της Bασικής Εισοδηματικής Στήριξης για τη Βιωσιμότητα (BISS), δηλαδή το 46% στην περιφέρεια των αροτραίων καλλιεργειών, το 28% στην περιφέρεια των μόνιμων καλλιεργειών και το 27% στην περιφέρεια των βοσκοτόπων.
Το αποθεματικό αναπληρώνεται με ποσά που προκύπτουν από:
α) δικαιώματα ενίσχυσης, τα οποία δεν συνεπάγονται καταβολές ενισχύσεων επί δύο συναπτά έτη, λόγω:
i) μη συμμόρφωσης με τις προϋποθέσεις του ενεργού γεωργού,
ii) μη τήρησης της ελάχιστης προϋπόθεσης για τη λήψη άμεσων ενισχύσεων, του ποσού των 150 €,
β) δικαιώματα ενίσχυσης που δεν έχουν ενεργοποιηθεί επί δύο συναπτά έτη, εκτός κι αν η ενεργοποίηση δεν πραγματοποιήθηκε λόγω ανωτέρας βίας ή εξαιρετικών περιστάσεων. Για τον καθορισμό των ιδιόκτητων ή μισθωμένων δικαιωμάτων του γεωργού, που επιστρέφονται στο απόθεμα, δίνεται προτεραιότητα στα δικαιώματα με την χαμηλότερη αξία.
γ) δικαιώματα ενίσχυσης που επιστρέφονται εκουσίως από τους γεωργούς.
δ) αδικαιολογήτως χορηγηθέντα δικαιώματα ενίσχυσης.
ε) γραμμική μείωση της αξίας των δικαιωμάτων ενίσχυσης σε περιφερειακό επίπεδο, όταν το απόθεμα δεν επαρκεί για την κάλυψη των περιπτώσεων χορήγησης δικαιωμάτων ενίσχυσης σε γεωργούς νεαρής ηλικίας και σε γεωργούς που αρχίζουν τη γεωργική τους δραστηριότητα.
στ) Κατά την οριστική μεταβίβαση ή μίσθωση δικαιωμάτων ενίσχυσης χωρίς γη
Στη νέα ΚΑΠ παραμένει η επιστροφή στο Απόθεμα των μη ενεργοποιηθέντων δικαιωμάτων ενίσχυσης για δύο συνεχόμενα έτη.
Οι προϋποθέσεις για να πραγματοποιηθεί η εν λόγω επιστροφή είναι:
- μη τήρηση της ελάχιστης προϋπόθεσης για τη λήψη άμεσων ενισχύσεων του ποσού των 150 €, επί δύο συναπτά έτη,
- μη ενεργοποίηση δικαιωμάτων ενίσχυσης επί δύο συναπτά έτη, εκτός κι αν η ενεργοποίηση δεν πραγματοποιήθηκε λόγω ανωτέρας βίας ή εξαιρετικών περιστάσεων.
Τι ισχύει με τις μεταβιβάσεις δικαιωμάτων ενίσχυσης
Τα δικαιώματα ενίσχυσης μεταβιβάζονται μόνο σε ενεργούς γεωργούς. Τα δικαιώματα ενίσχυσης μεταβιβάζονται μόνο εντός της αγρονομικής περιφέρειας όπου χορηγήθηκαν.
Κατά την οριστική μεταβίβαση ή μίσθωση δικαιωμάτων ενίσχυσης χωρίς γη, παρακρατείται το 25% του αριθμού των δικαιωμάτων ενίσχυσης υπέρ του αποθέματος. Διευκρινίζεται ότι η μείωση κατά 25% αφορά τον αριθμό και όχι την αξία των δικαιωμάτων που μεταβιβάζονται.
Από την εφαρμογή του κανόνα εξαιρούνται οι συγγενείς πρώτου βαθμού και οι σύζυγοι. Επίσης, η παρακράτηση δεν εφαρμόζεται σε περίπτωση μεταβίβασης δικαιωμάτων λόγω κληρονομιάς.
Τα αποκτούμενα από το απόθεμα δικαιώματα δεν μπορούν να επαναμεταβιβαστούν (με πώληση ή ενοικίαση) για μια πενταετία από την έναρξη της απόκτησης.