Παγκόσμια Ημέρα Μέλισσας: Αυξημένες εισαγωγές στην ΕΕ το 2023

Η νοθεία στο μέλι, η μείωση των ιχθυοαποθεμάτων στην αλιεία, η ελλιπής αγροτική εκπαίδευση, τα προβλήματα στα εθνικά θαλάσσια πάρκα ήταν ανάμεσα στα ζητήματα που τέθηκαν στο μικροσκόπιο κατά τη συνεδρίαση της 25ης Φλεβάρη 2026 των βουλευτών, που μετέχουν στην Αγροτική Διακομματική Επιτροπή της Βουλής, υπό την προεδρία του Γιάννη Οικονόμου.

Κατά την ακρόαση φορέων στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδας (ΟΜΣΕ)  Κωνσταντίνος Λεονταράκης σημείωσε πως κουράστηκε να φεύγει από γραφεία κυβερνητικών με χτυπήματα στην πλάτη αλλά χωρίς ουσιαστικό αντίκρισμα.

Υποστήριξε πως ευελπιστεί ότι αυτή τη φορά πως κάτι μπορεί να γίνει από την Αγροτική Διακομματική Επιτροπή ώστε να σταματήσει η κατηφόρα του μελισσοκομικού κλάδου, τη στιγμή που υπάρχουν 22.500 Έλληνες μελισσοκόμοι, που συνιστούν τη μεγαλύτερη μελισσοκομική δύναμη της Ευρώπης.

«Ο κλάδος είναι υπό εγκατάλειψη», τόνισε ο κ. Λεονταράκης και κάλεσε τους βουλευτές ν’ ασχοληθούν σοβαρά με τη μελισσοκομία και τα προβλήματα, που αντιμετωπίζει από εξωγενείς παράγοντες, τους ελλιπείς ελέγχους και τις αδυναμίες του θεσμικού πλαισίου. Επέμεινε μάλιστα ότι και πράγματα που είχε υποσχεθεί ο πρωθυπουργός στη συνάντηση που είχε με τους παραγωγούς δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει να υλοποιούνται.  

Ο κ. Λεονταράκης εξήγησε πως η μελισσοκομία, η οποία αποτελεί βασικό επικονιαστή του 88% του ανθρώπινης διατροφής, περνά δύσκολες μέρες λόγω των περιβαλλοντικών προβλημάτων και των μεταβολών του καιρού αλλά και της έλλειψης πολιτικής βούλησης. Υποστήριξε, πως η κατάσταση θα δυσκολέψει ακόμη περισσότερο μετά την εφαρμογή της συμφωνίας Ε.Ε. - Mercosur, παρά τη ζήτηση, που έχει το ελληνικό μέλι στην αγορά.

Ανέφερε πως η μελισσοκομία αντιμετωπίζει δυο βασικά προβλήματα τη νοθεία στο μέλι, η οποία λαμβάνει διαστάσεις χιονοστιβάδας και το θεσμικό πλαίσιο, που είναι παρωχημένο ή εκτός τόπου και χρόνου και δημιουργεί χωρίς λόγο προβλήματα στους μελισσοκόμους.

Ο κ. Λεονταράκης ζήτησε χρηματοδοτικά εργαλεία ώστε η μελισσοκομία να προχωρήσει παρακάτω και ν΄ αντέξει τα πολύ υψηλά κοστολόγια. Σημείωσε, πως επί διακυβέρνησης ΝΔ, επί υφυπουργίας Κεδίκογλου έγινε μια προσπάθεια για τη μελισσοκομία και τις ποικιλίες μελιού, η οποία δυστυχώς στην πορεία εγκαταλείφθηκε.

Πρόσθεσε πως έχει προχωρήσει ο κλάδος ήδη στην αναγνώριση των 8 ποικιλιών, αλλά υπάρχουν άλλες 10, που είναι στον αέρα και πρέπει ν΄ αναγνωριστούν. Υποστήριξε πως το ελληνικό μέλι δέχεται πιέσεις από τη νοθεία και τις ελληνοποιήσεις από μέλια ουκρανικά, βουλγάρικα και κινέζικα.

Απαντώντας σε ερώτηση της εισηγήτριας του ΚΚΕ, Διαμάντως Μανωλάκου αν ανέρχεται στο 80% η νοθεία στο ευρωπαϊκό μέλι ο κ. Λεονταράκης επιβεβαίωσε πως το ποσοστό είναι πολύ υψηλό και ζήτησε να προχωρήσει η διαδικασία της ιχνηλασιμότητας.

Ο ΕΛΓΟ – ΔΗΜΗΤΡΑ πρόκειται να ξεκινήσει την υλοποίηση ταχύρρυθμων προγραμμάτων εκπαίδευσης – κατάρτισης μελισσοκόμων σε όλη τη χώρα για το μελισσοκομικό προγραμματικό έτος 2025 – 2026 (1/9/2025-31/08/2026).

Τα ανωτέρω προγράμματα εντάσσονται στη Δράση “Εκπαίδευση – Κατάρτιση Μελισσοκόμων” της Παρέμβασης Π2-55.1 “Συμβουλές, εκπαίδευση & Τεχνική βοήθεια προς μελισσοκόμους και οργανώσεις μελισσοκόμων”, στο πλαίσιο υλοποίησης του προγράμματος ενίσχυσης του τομέα της μελισσοκομίας, του εγκεκριμένου Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής για τα προγραμματικά έτη από 2023 έως 2027 και θα υλοποιηθούν σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 150/126291/01-05-2024 (ΦΕΚ 2826/Β/20-05-2024) απόφαση του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, καθώς και τις σχετικές αποφάσεις του ΥΠΑΑΤ και την απόφαση έγκρισης του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ.

Διάρκεια και βεβαίωση παρακολούθησης

Τα προγράμματα εκπαίδευσης -κατάρτισης είναι δωρεάν και έχουν διάρκεια έως τριών (3) ημερών (έως 15 διδακτικές ώρες). Σε όλους τους καταρτιζόμενους μελισσοκόμους θα χορηγηθεί βεβαίωση παρακολούθησης μετά το πέρας του προγράμματος κατάρτισης.

Θεματικές ενότητες και χώρος υλοποίησης

Οι θεματικές ενότητες των προγραμμάτων εκπαίδευσης- κατάρτισης των Μελισσοκόμων είναι ενδεικτικά οι εξής:
• Αρχές οργάνωσης και λειτουργίας μελισσοκομείου κ.ά.
• Εχθροί και ασθένειες των μελισσών και τρόποι πρόληψης και αντιμετώπισης,
• Τυποποίηση – Εμπορία – Προώθηση – Σήμανση των μελισσοκομικών προϊόντων,
• εθνική και ενωσιακή νομοθεσία για την ασφάλεια και υγιεινή στα τρόφιμα, περιβαλλοντική νομοθεσία και την εργατική νομοθεσία.

Τα προγράμματα εκπαίδευσης-κατάρτισης θα πραγματοποιούνται σε αίθουσες των Κέντρων «ΔΗΜΗΤΡΑ» ή σε αίθουσες που θα παραχωρηθούν από τους μελισσοκομικούς συνεταιρισμούς ή συλλόγους ή τα Κέντρα Μελισσοκομίας ή/και από τις Περιφερειακές Ενότητες ώστε να εξυπηρετήσουν σε τοπικό επίπεδο τους ενδιαφερόμενους. Οι ενδιαφερόμενοι επαγγελματίες Μελισσοκόμοι προκειμένου να συμμετάσχουν στα προγράμματα κατάρτισης μπορούν να απευθύνονται τόσο στα Κέντρα «ΔΗΜΗΤΡΑ» του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, όσο και στους μελισσοκομικούς Συνεταιρισμούς – Συλλόγους της περιοχής τους, προκειμένου να αιτηθούν για τη συμμετοχή τους.

Από Απρίλιο έως Μάιο αναμένεται να γίνουν οι αιτήσεις ένταξης στις δράσεις ενίσχυσης του τομέα της μελισσοκομίας του Στρατηγικού Σχεδίου για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΣΣ ΚΑΠ) του 2026.

Με την αίτηση θα πρέπει να κατατεθούν μαζί τα τιμολόγια της αγοράς κυψελών και των αναλύσεων μελιού. Επίσης και τα δελτία αποστολής για την μετακίνηση των μελισσοσμηνών.

Πρόκειται για τις ακόλουθες δράσεις:
α) Παρέμβαση Π2-55.1 «Συμβουλές, εκπαίδευση & τεχνική βοήθεια προς μελισσοκόμους και οργανώσεις μελισσοκόμων».
β) Παρέμβαση Π2-55.2 «Εχθροί και Ασθένειες Μελισσών – Πρόγραμμα στοχευμένης επιτήρησης και έγκαιρης ανίχνευσης του μικρού σκαθαριού της κυψέλης (Aethina tumida)».
γ) Παρέμβαση Π2-55.3 «Εξορθολογισμός της εποχιακής μετακίνησης μελισσοσμηνών».
δ) Παρέμβαση Π2-55.4 «Μέτρα στήριξης για την αύξηση του αριθμού και τους εύρους των αναλύσεων μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων από διαπιστευμένα εργαστήρια με στόχο τη διευκόλυνση των μελισσοκόμων στην εμπορία και την αναβάθμιση της αξίας των προϊόντων τους».
ε) Παρέμβαση Π2-55.5 «Συνεργασία με ειδικευμένους φορείς για την υλοποίηση προγραμμάτων εφαρμοσμένης έρευνας στον τομέα της μελισσοκομίας και των μελισσοκομικών προϊόντων».
στ) Παρέμβαση Π2-55.6 «Προώθηση, επικοινωνία και μάρκετινγκ, συμπεριλαμβανομένων δράσεων και δραστηριοτήτων παρακολούθησης της αγοράς που αποσκοπούν ιδίως στην ευαισθητοποίηση των καταναλωτών».
ζ) Παρέμβαση Π2-55.7 «Δράσεις για τη βελτίωση της ποιότητας των μελισσοκομικών προϊόντων»

Η συνολική δημόσια δαπάνη για την υλοποίηση των εν λόγω Δράσεων ανέρχεται στα 12.635.290 ευρώ.

Αυτή την περίοδο γίνεται έλεγχος στο Μελισσοκομικό Μητρώο. Θυμίζουμε ότι η εγγραφή στο Μητρώο είναι προαιρετική για μελισσοκόμους με λιγότερες από πέντε (5) κυψέλες και πραγματοποιείται, εφόσον ο ενδιαφερόμενος επιθυμεί να αποκτήσει την ιδιότητα του ενεργού μελισσοκόμου και τα προνόμια που προβλέπονται.

Πάντως στην Ευρώπη έχει ανοίξει συζήτηση - μετά την ένταξη του μελισσοκομικού κλάδου στην ΚΑΠ - για να υπάρξει μια συνδεδεμένη ενίσχυση ανά κυψέλη (όπως γίνεται με τις άλλες καλλιέργειες και εκτροφές), μιας και οι μελισσοκόμοι δεν εισπράττουν άμεσες ενισχύσεις.

Όσο αφορά το πρόγραμμα βιολογικών (μετατροπή συμβατικών μελισσοσμηνών σε βιολογικά), που ακυρώθηκε από τον υπουργό, Κώστα Τσιάρα, σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου, αναμένεται να ανακοινώσει το ΥπΑΑΤ νέα πρόσκληση μέσα στο 2026. Αν και ακόμη δεν έχει υπάρξει κάποια πληροφόρηση για τα νέα κριτήρια ένταξης που θα ισχύσουν, το σίγουρο είναι ότι έχασαν οι μελισσοκόμοι δύο χρόνια την οικονομική στήριξη (2024 και 2025). 
  

Υπεγράφη η σχετική απόφαση και δημοσιεύθηκε στη Διαύγεια, για την έγκριση των δράσεων ενίσχυσης του τομέα της μελισσοκομίας του Στρατηγικού Σχεδίου για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΣΣ ΚΑΠ), για το οικονομικό έτος 2026.

Αφορά τις ακόλουθες δράσεις:

α) Παρέμβαση Π2-55.1 «Συμβουλές, εκπαίδευση & τεχνική βοήθεια προς μελισσοκόμους και οργανώσεις μελισσοκόμων».

β) Παρέμβαση Π2-55.2 «Εχθροί και Ασθένειες Μελισσών – Πρόγραμμα στοχευμένης επιτήρησης και έγκαιρης ανίχνευσης του μικρού σκαθαριού της κυψέλης (Aethina tumida)».

γ) Παρέμβαση Π2-55.3 «Εξορθολογισμός της εποχιακής μετακίνησης μελισσοσμηνών».

δ) Παρέμβαση Π2-55.4 «Μέτρα στήριξης για την αύξηση του αριθμού και τους εύρους των αναλύσεων μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων από διαπιστευμένα εργαστήρια με στόχο τη διευκόλυνση των μελισσοκόμων στην εμπορία και την αναβάθμιση της αξίας των προϊόντων τους».

ε) Παρέμβαση Π2-55.5 «Συνεργασία με ειδικευμένους φορείς για την υλοποίηση προγραμμάτων εφαρμοσμένης έρευνας στον τομέα της μελισσοκομίας και των μελισσοκομικών προϊόντων».

στ) Παρέμβαση Π2-55.6 «Προώθηση, επικοινωνία και μάρκετινγκ, συμπεριλαμβανομένων δράσεων και δραστηριοτήτων παρακολούθησης της αγοράς που αποσκοπούν ιδίως στην ευαισθητοποίηση των καταναλωτών».

ζ) Παρέμβαση Π2-55.7 «Δράσεις για τη βελτίωση της ποιότητας των μελισσοκομικών προϊόντων»

Η συνολική δημόσια δαπάνη για την υλοποίηση των εν λόγω Πράξεων ανέρχεται στα 12.635.290 ευρώ.

Το 50% της δαπάνης και μέχρι του ποσού των 6.317.645 ευρώ βαρύνει τις πιστώσεις του ΠΔΕ του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ΣΑΕ 082/7, για το οικονομικό έτος 2026.

Όπως αναφέρει η απόφαση η οικονομική ενίσχυση για την υλοποίηση των εγκριθεισών Πράξεων κατά το προγραμματικό έτος 2026, καταβάλλεται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ απευθείας στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων το αργότερο έως τις 15 Οκτωβρίου 2026.

Δείτε την απόφαση

Η επικονίαση αποτελεί τον θεμέλιο λίθο της παγκόσμιας φυτικής παραγωγής. Ανάμεσα σε όλους τους παράγοντες που διαμορφώνουν τη γεωργική απόδοση, η μεταφορά της γύρης από άνθος σε άνθος είναι εκείνη που καθορίζει τη δυνατότητα των καλλιεργειών να καρποφορήσουν και να αποδώσουν. Στο κέντρο αυτού του αόρατου αλλά κρίσιμου μηχανισμού βρίσκεται η ευρωπαϊκή μέλισσα (Apis mellifera L.), ο επικονιαστής με τη μεγαλύτερη οικονομική αξία σε παγκόσμια κλίμακα. 

Η συμβολή των μελισσών στη γεωργική παραγωγή υπερβαίνει κάθε άλλο παραγωγικό συντελεστή, ενώ παράλληλα στηρίζει τη διατήρηση της άγριας βλάστησης των φυσικών βοσκοτόπων, από την οποία εξαρτώνται πολλά εκτρεφόμενα ζώα. Η οικονομική αξία της επικονίασης παγκοσμίως εκτιμάται μεταξύ 235 και 577 δισεκατομμυρίων δολαρίων ετησίως, επιβεβαιώνοντας τη βαρύτητα των μελισσών όχι μόνο στη γεωργία αλλά και στην επισιτιστική ασφάλεια. 

Η επικονίαση ως κινητήριος δύναμη της γεωργίας

Η επικονίαση περιγράφει τη μεταφορά της γύρης από τους ανθήρες στα στίγματα των ανθέων, μια διαδικασία που μπορεί να γίνει μέσω ανέμου, αλλά για τα εντομόφιλα φυτά απαιτείται η συμβολή εντόμων. Τα άνθη αυτών των φυτών διαθέτουν μορφολογικά χαρακτηριστικά που προσελκύουν τα έντομα, ενώ η γύρη τους είναι βαριά και κολλώδης, ικανή να προσκολλάται στις τρίχες των μελισσών καθώς αυτές συλλέγουν νέκταρ και γύρη. Με αυτό τον τρόπο, κάθε μέλισσα που επισκέπτεται χιλιάδες γυρεόκοκκους μεταφέρει το πιο πολύτιμο «φορτίο» στο επόμενο άνθος, εξασφαλίζοντας τη συνέχιση του κύκλου της παραγωγής. 

Ορισμένες ποικιλίες, μάλιστα, είναι αυτόστειρες και επικονιάζονται μόνο όταν η γύρη προέρχεται από διαφορετικές ποικιλίες του ίδιου είδους, κάνοντας τον ρόλο των μελισσών ακόμη πιο καθοριστικό. Παράλληλα, οι μελισσοβοσκές, γνωστές για την πλούσια και ποιοτική γύρη που προσφέρουν, συμβάλλουν αποφασιστικά στη θωράκιση των μελισσιών απέναντι σε ασθένειες, ειδικά σε παθογόνα που εξασθενίζουν το ανοσοποιητικό τους σύστημα.

Τα οικονομικά της επικονίασης σε παγκόσμιο επίπεδο

Σε χώρες με ιδιαίτερα ανεπτυγμένη εμπορική γεωργία, όπως οι Η.Π.Α., οι παραγωγοί καταβάλλουν σημαντικά ποσά για την ενοικίαση κυψελών, ώστε να εξασφαλίσουν την επικονίαση των καλλιεργειών τους. Οι υπηρεσίες αυτές υποστηρίζουν την παραγωγή 90–130 καλλιεργειών, οι οποίες αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο της διατροφής της χώρας. Σύμφωνα με διαθέσιμα στοιχεία του 2012, τα ακαθάριστα έσοδα από τις υπηρεσίες επικονίασης ανήλθαν στα 655,6 εκατομμύρια δολάρια, αναδεικνύοντας το οικονομικό βάρος του κλάδου. Συνολικά, η αξία των μελισσών —αν συνυπολογιστούν οι υπηρεσίες επικονίασης και η παραγωγή μελιού— εκτιμάται στα 15 δισεκατομμύρια δολάρια στις Η.Π.Α. και στα 19 δισεκατομμύρια στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μόνο στην Ε.Ε., οι επικονιαστές συμβάλλουν με 22 δισεκατομμύρια ευρώ στη γεωργική παραγωγή κάθε χρόνο.

Η ελληνική πραγματικότητα

Στην Ελλάδα, ο κορμός της επαγγελματικής μελισσοκομίας είναι νομαδικός. Οι μελισσοκόμοι μετακινούν τα μελίσσια τους ανάλογα με τις ανθοφορίες, προκειμένου να εξασφαλίσουν την ανάπτυξη των σμηνών και, συχνά, την παραγωγή μελιού. Οι διαθέσιμες οικονομικές ενισχύσεις για τη διευκόλυνση των μετακινήσεων καλύπτουν μόνο ένα μικρό μέρος του συνολικού κόστους, αφήνοντας τους παραγωγούς αντιμέτωπους με σημαντικές δαπάνες σε καύσιμα και φθορά εξοπλισμού.

Η επιτυχία της επικονίασης μπορεί να αξιολογηθεί τόσο από τον αριθμό των μελισσών που επιστρέφουν στην κυψέλη με γύρη όσο και από την παρουσία τους στα άνθη κατά τη διάρκεια της ανθοφορίας. Όταν οι επισκέψεις είναι περιορισμένες, η ενίσχυση της καλλιέργειας με επιπλέον κυψέλες είναι απαραίτητη για να επιτευχθεί η επιθυμητή καρπόδεση. Τα ποσοστά των ανθέων που χρειάζονται γονιμοποίηση για ικανοποιητική παραγωγή διαφέρουν σημαντικά ανά είδος· για παράδειγμα, στην ελιά αρκεί η γονιμοποίηση του 1–5% των ανθέων, ενώ στα ακτινίδια απαιτείται να γονιμοποιηθεί έως και το 90% των ανθέων — στοιχείο που δείχνει πόσο κρίσιμος είναι ο ρόλος της μέλισσας σε κάθε καλλιέργεια.

Οφέλη και προτεινόμενος αριθμός κυψελών ανά καλλιέργεια

Τα οφέλη από τη δράση των μελισσών στην επικονίαση αποτυπώνονται τόσο στην ποσότητα όσο και στην ποιότητα της παραγωγής. Σε δενδρώδεις καλλιέργειες, κηπευτικά, μούρα και ψυχανθή, παρατηρείται αύξηση της καρπόδεσης, βελτίωση του μεγέθους και του σχήματος των καρπών, μεγαλύτερος αριθμός σπόρων και υψηλότερη περιεκτικότητα σε λάδι, ενώ στο βαμβάκι βελτιώνεται και η ποιότητα των ινών. Στις καλλιέργειες σποροπαραγωγής, όπως το καρότο, το σέλινο και το τριφύλλι, η παρουσία των μελισσών είναι καθοριστική για την παραγωγή ικανής ποσότητας σπόρου.

Σε διεθνές επίπεδο, υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις για τον αριθμό των κυψελών που απαιτούνται ανά καλλιέργεια και έκταση. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι, στην ακτινιδιά προτείνονται 5–8 κυψέλες ανά 10 στρέμματα, στην αμυγδαλιά 5–10, στα εσπεριδοειδή 2–10 και στον ηλίανθο 4–5. Για καλλιέργειες όπως η αχλαδιά, η βερικοκιά, η δαμασκηνιά, η μηλιά και η κερασιά, οι ανάγκες διαφοροποιούνται ανάλογα με τη δυναμική της ποικιλίας και τη διάρκεια της ανθοφορίας. Στη σποροπαραγωγή, οι απαιτήσεις είναι συνήθως ακόμη υψηλότερες, όπως στα κρεμμύδια, όπου χρειάζονται 15–30 κυψέλες ανά 10 στρέμματα, και στο ραπανάκι, όπου απαιτούνται 15–17 κυψέλες. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο προτεινόμενος αριθμός κυψελών δεν αφορά αγορά εξοπλισμού από τον παραγωγό, αλλά τον αριθμό των μελισσιών που είναι απαραίτητος ώστε να επικονιαστεί σωστά η καλλιέργεια και να τοποθετηθεί ενδεικτικά στο χωράφι — συνήθως μέσω συμφωνίας με επαγγελματίες μελισσοκόμους, οι οποίοι μεταφέρουν τα μελίσσια τους για την περίοδο της ανθοφορίας.

Φυτοπροστασία: Μια κρίσιμη παράμετρος για την επιβίωση των μελισσών

Η συζήτηση γύρω από την προστασία των μελισσών έχει ενταθεί τα τελευταία χρόνια, καθώς οι πληθυσμοί τους απειλούνται από νέους εχθρούς και ασθένειες, την απώλεια οικοτόπων, την τοξικότητα πολλών εντομοκτόνων και τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα για τις Μέλισσες και την Επικονίαση, που διοργανώνεται ετησίως στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αναδεικνύει αυτή την αυξανόμενη ανησυχία και προωθεί δράσεις προστασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 

Οι παραγωγοί γεωργικών προϊόντων οφείλουν να αναγνωρίσουν ότι η παραγωγή τους εξαρτάται από την παρουσία υγιών μελισσών. Η τήρηση των οδηγιών χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων, η επιλογή λιγότερο τοξικών σκευασμάτων και η αποφυγή ψεκασμών κατά την ανθοφορία αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την προστασία των επικονιαστών. Η έγκαιρη ενημέρωση των μελισσοκόμων πριν από την εφαρμογή ψεκασμών και η χρήση συστημάτων κοινοποίησης, όπως ειδικά έντυπα σε κομβικά σημεία ή εφαρμογές ειδοποίησης μέσω κινητού, ενισχύουν την ασφάλεια των μελισσιών και μειώνουν τον κίνδυνο απωλειών. 

Μια Συνεργασία Ζωτικής Σημασίας

Οι μέλισσες δεν είναι απλώς ένας ακόμη σύμμαχος της καλλιέργειας· αποτελούν κεντρικό πυλώνα της γεωργικής παραγωγής. Η διατήρηση υγιών πληθυσμών και η προσεκτική χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων δεν αφορά μόνο τη μελισσοκομία, αλλά τη βιωσιμότητα της ίδιας της τροφικής αλυσίδας. Σε μια εποχή αυξανόμενων πιέσεων, η συνεργασία ανάμεσα σε καλλιεργητές και μελισσοκόμους παραμένει καθοριστικός παράγοντας ώστε ο κύκλος της επικονίασης να συνεχίσει να στηρίζει τη γεωργία —σήμερα και στο μέλλον.

Πηγή: Γεωργία – Κτηνοτροφία, τεύχος 2/2019. Σ. Μαρνασίδης, Ε. Βερικούκη, Α. Καλαϊτζίδου, Κ. Καζαντζής & Π. Ξαφάκος. «Ανεκτίμητη η αξία των μελισσών στη σύγχρονη γεωργία», σελ. 16–20.

Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η απόφαση που καθορίζει το ακριβές περιεχόμενο και τις λεπτομέρειες εφαρμογής της Δράσης ΜΚ2-55.7-1, στο πλαίσιο της Παρέμβασης Π2-55.7 «Δράσεις για τη βελτίωση της ποιότητας των μελισσοκομικών προϊόντων» του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ 2023–2027. Πρόκειται για μία σημαντική εξέλιξη στον κλάδο, καθώς εισάγει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο ανάλυσης, ταυτοποίησης και τεκμηρίωσης των χαρακτηριστικών του ελληνικού μελιού και των άλλων προϊόντων κυψέλης, με στόχο την ενίσχυση της ποιότητας και την προστασία της ελληνικής παραγωγής.

Ο σκοπός της δράσης

Η απόφαση περιγράφει λεπτομερώς ότι η δράση στοχεύει στην ανάδειξη των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών των ελληνικών μελιών, μέσα από τη συστηματική συσχέτιση φυσικοχημικών ιδιοτήτων, οργανοληπτικών χαρακτηριστικών και στοιχείων που συνδέονται με τη γεωγραφική ή βοτανική προέλευση. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στη δυνατότητα τεκμηρίωσης ισχυρισμών που αφορούν τη βιολογική δράση, την υγεία και τη διατροφική αξία, προκειμένου τα αποτελέσματα των έργων να αξιοποιηθούν για μελλοντικές νομοθετικές παρεμβάσεις στον τομέα της σήμανσης και της ταυτοποίησης των μελισσοκομικών προϊόντων.

Δικαιούχοι και προϋποθέσεις συμμετοχής

Στο ΦΕΚ καθορίζονται με σαφήνεια οι κατηγορίες δικαιούχων που μπορούν να συμμετάσχουν στη δράση. Για τα έργα που αφορούν επιστημονικές αναλύσεις και τεκμηρίωση, δικαιούχοι είναι πανεπιστημιακά και ερευνητικά ιδρύματα, ο ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ, καθώς και ιδιωτικοί φορείς με αποδεδειγμένη εμπειρία. Για τα έργα που συνδέονται με την τεκμηρίωση νέων ονομασιών ΠΟΠ ή ΠΓΕ, δικαιούχοι είναι Αγροτικοί Μελισσοκομικοί Συνεταιρισμοί, Αγροτικές Εταιρικές Συμπράξεις, οργανώσεις παραγωγών και οργανώσεις εκπροσώπησης του κλάδου, υπό την προϋπόθεση ότι διαθέτουν ενεργούς μελισσοκόμους με κύριο ΚΑΔ το μέλι. Η διαδικασία απαιτεί την υποβολή πλήρους φακέλου με περιγραφή του έργου, χρονοδιάγραμμα, συνεργασίες, υπεύθυνες δηλώσεις και τεκμηρίωση των προτεινόμενων δαπανών.

Τι χρηματοδοτείται στο πλαίσιο της δράσης

Το πρόγραμμα προβλέπει πέντε διακριτές κατηγορίες έργων, καθεμία με το δικό της ανώτατο όριο δημόσιας δαπάνης ανά δικαιούχο και ανά έτος. Οι κατηγορίες αυτές περιλαμβάνουν τον βοτανικό και γεωγραφικό χαρακτηρισμό ελληνικών μελιών, την ταυτοποίηση αμιγών μελιών και μελιών ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, την ανάδειξη βιολογικών δράσεων και την τεκμηρίωση ισχυρισμών υγείας και διατροφής, τον προσδιορισμό φυσικοχημικών παραμέτρων για νέες ονομασίες ΠΟΠ/ΠΓΕ, καθώς και τη σύνταξη μελετών και αιτημάτων για την καταχώριση νέων ονομασιών. Η δράση επιτρέπει τη χρήση σύγχρονων τεχνικών όπως χρωματογραφία, φασματοσκοπία, μικροσκοπία, βιοχημικές και μοριακές μέθοδοι, που συνδυάζονται με κλασικές φυσικοχημικές αναλύσεις για τη διασφάλιση της επιστημονικής ακρίβειας.

Παράλληλα, το ΦΕΚ καθορίζει και το ενδεικτικό ανώτατο ύψος της δημόσιας δαπάνης για κάθε κατηγορία έργου. Ο βοτανικός και γεωγραφικός χαρακτηρισμός ελληνικών μελιών μπορεί να χρηματοδοτείται έως 50.000 ευρώ ανά δικαιούχο ετησίως, ενώ η ταυτοποίηση αμιγών ή ιδιαίτερου ενδιαφέροντος μελιών ορίζεται έως τις 35.000 ευρώ. Στα 50.000 ευρώ ανέρχεται και το όριο για έργα που συνδέονται με τη βιολογική δράση και την τεκμηρίωση ισχυρισμών υγείας ή διατροφής. Για τους προσδιορισμούς φυσικοχημικών παραμέτρων που απαιτούνται για την τεκμηρίωση νέων ονομασιών ΠΟΠ/ΠΓΕ προβλέπεται χρηματοδότηση έως 20.000 ευρώ, ενώ η σύνταξη και κατάθεση φακέλων αναγνώρισης νέων ονομασιών καλύπτεται μέχρι το ποσό των 10.000 ευρώ ανά δικαιούχο ανά έτος.

Χρηματοδότηση και οικονομικό πλαίσιο

Η ενίσχυση παρέχεται ως μη επιστρεπτέα χρηματοδότηση, με ισομερή κατανομή μεταξύ των εθνικών πόρων και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επιλέξιμες θεωρούνται οι δαπάνες που πραγματοποιούνται από την 1η Σεπτεμβρίου του προηγούμενου έτους έως την 31η Αυγούστου του τρέχοντος προγραμματικού έτους. Το ΦΕΚ τονίζει ότι οι δαπάνες πρέπει να είναι εύλογες, τεκμηριωμένες και σύμφωνες με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, ενώ δίνεται μεγάλη έμφαση στη διαφάνεια και στην ύπαρξη σαφούς διαχωρισμού των λογιστικών στοιχείων των δικαιούχων.

Διαδικασία αξιολόγησης και έλεγχοι

Οι αιτήσεις των ενδιαφερομένων αξιολογούνται από τριμελή επιτροπή εντός δεκαπέντε εργάσιμων ημερών από την υποβολή τους, με τη δυνατότητα υποβολής διευκρινίσεων ή αντιρρήσεων όπου απαιτείται. Με την υλοποίηση των έργων ακολουθούν διοικητικοί και επιτόπιοι τεχνικοοικονομικοί έλεγχοι, οι οποίοι διαπιστώνουν την πρόοδο, την επιλεξιμότητα και την ορθότητα των παραδοτέων και των δαπανών. Σε περίπτωση παρατυπιών προβλέπονται περικοπές, μη καταβολή ή ακόμη και ανάκτηση ενίσχυσης, ανάλογα με την περίπτωση.

Υποχρεώσεις των δικαιούχων

Οι δικαιούχοι οφείλουν να τηρούν αναλυτικά παραστατικά, να καταχωρίζουν ξεχωριστά τις ενισχυόμενες δαπάνες, να σημάνουν κατάλληλα τον εξοπλισμό, να εξασφαλίζουν αντικειμενικότητα και να επιλέγουν οικονομικά ορθές λύσεις. Επιπλέον, μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου κάθε έτους πρέπει να υποβάλλουν έκθεση πεπραγμένων, κατάσταση δαπανών και αποτελέσματα του έργου, ενώ σε περίπτωση αναγνώρισης νέας ονομασίας ΠΟΠ/ΠΓΕ κατατίθεται και ο σχετικός φάκελος.

Τι σημαίνει για τον κλάδο;

Ενισχύεται η τεκμηρίωση και η προστασία της αυθεντικότητας του ελληνικού μελιού.

Δημιουργούνται προϋποθέσεις για νέες ΠΟΠ και ΠΓΕ που μπορούν να θωρακίσουν την ανταγωνιστικότητα των προϊόντων.

Εισάγεται επιστημονική βάση για ισχυρισμούς υγείας και διατροφικής αξίας, στοιχείο που μπορεί να ανοίξει νέες αγορές.

Θωρακίζεται ο κλάδος απέναντι σε νοθείες και αθέμιτο ανταγωνισμό μέσω συστηματικών εργαστηριακών αναλύσεων.

Δημιουργούνται εργαλεία που μπορούν να αυξήσουν την προστιθέμενη αξία και να ενισχύσουν το εισόδημα των παραγωγών.

Βρείτε ολόκληρο το ΦΕΚ εδώ

Οι μελισσοκόμοι είδαν πρώτα να ακυρώνεται το νέο πρόγραμμα βιολογικών και τώρα τους έρχονται τα μπιλετάκια από τις εταιρείες πιστοποίησης για την πληρωμή του πρώτου έτους.

Συγκεκριμένα οι μελισσοκόμοι, που κατέθεσαν αίτηση, το 2025, για την ένταξή τους στο πρόγραμμα βιολογικών, για μετατροπή συμβατικών μελισσοσμηνών σε βιολογικά, είδαν πρώτα να ακυρώνεται το πρόγραμμα από τον υπουργό, Κώστα Τσιάρα και τώρα αναγκάζονται να πληρώσουν για το πρώτο έτος πιστοποίησης (από 30/6/2024 έως 30/6/2025). Μάλιστα η πληρωμή θα πρέπει να γίνει μέχρι τις 14 Νοεμβρίου 2025.

Και θα ακολουθήσουν ακόμη πέντε έτη πληρωμών. Την ίδια στιγμή οι μελισσοκόμοι δεν θα εισπράξουν καμιά ενίσχυση, αφού δεν υπάρχει πρόγραμμα βιολογικών. Σύμφωνα με την πρόσκληση το πρόγραμμα θα έδινε ενίσχυση από 1.650 ευρώ έως 10.230 ευρώ (ανάλογα με τον αριθμό κυψελών). Αυτή την χασούρα ποιος θα την πληρώνει όλο αυτό το διάστημα;

Ο κ. Βασίλης Ξεσφίγγης, μελισσοκόμος από την Αιτωλοακαρνανία, δήλωσε στον ΑγροΤύπο ότι πολλοί μελισσοκόμοι έδειξαν ενδιαφέρον και κατάθεσαν αίτηση (μέχρι τον Ιούνιο του 2025) για την ένταξή τους στην Παρέμβαση Π3-70-1.6 που είχε προϋπολογισμό 18.858.824 ευρώ.

Κάναμε την μετατροπή από συμβατική σε βιολογική μελισσοκομία και υπογράψαμε συμβάσεις. Στην συνέχεια ο υπουργός ΑΑΤ, Κώστας Τσιάρας, ανακοίνωσε ότι ακυρώθηκε το πρόγραμα.

Τώρα έρχονται οι εταιρείες πιστοποίησης και ζητούν τα χρήματά τους για το πρώτο έτος. Οι μελισσοκόμοι θα πρέπει να πληρώνουν για 6 χρόνια την πιστοποίηση για ένα πρόγραμμα που δεν έχουν ενταχθεί και δεν τους δίνει καμιά ενίσχυση.

Όμως τα τραγελαφικά δεν σταματούν εδώ. Το ΥπΑΑΤ ανακοίνωσε πριν λίγες ημέρες ότι έγιναν πληρωμές για τα παλιά προγράμματα βιολογικής μελισσοκομίας. Όμως πολλοί παραγωγοί μέχρι σήμερα δεν έχουν πληρωθεί την εξόφληση και δεν γνωρίζουν το αίτιο γιατί δεν υπάρχει καμιά ενημέρωση από το ΥπΑΑΤ.

Όλα αυτά συμβαίνουν σε μια πολύ δύσκολη χρονιά για την μελισσοκομία. Ακόμη δεν έχουμε πληρωθεί το Μέτρο 23 για την απώλεια εισοδήματος. Φέτος έχουμε μια καλύτερη παραγωγή σε σχέση με πέρσι (που ήταν καταστροφική χρονιά) αλλά παραμένει σε χαμηλά επίπεδα.   

Ακόμη δεν έχουν πληρωθεί όλοι οι δικαιούχοι για τα παλιά βιολογικά της φυτικής παραγωγής και της μελισσοκομίας.

Μιλάμε για την εξόφληση του 30%, που αφορά κονδύλι γύρω στα 17,5 εκατ. ευρώ, την οποία πληρώθηκαν κάποιοι από τους δικαιούχους αλλά όχι όλοι.

Όλοι ανακοίνωναν την πληρωμή στα παλιά βιολογικά αλλά κανείς τώρα δεν τολμά να μιλήσει για όσους έμειναν απλήρωτοι.

Χωρίς καμιά επίσημη ενημέρωση φαίνεται ότι η πληρωμή στα παλιά βιολογικά θα γίνει σε δύο μέρη, βάσει του ρυθμού προώθησης των παρτίδων.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου, σήμερα Τρίτη (21/10) αναμένεται να υπογραφούν οι εντολές για να ακολουθήσουν οι πληρωμές.

Απλήρωτοι βέβαια ακόμη παραμένουν οι ενταγμένοι στην βιολογική κτηνοτροφία (παλιά προκήρυξη). Αφορά περίπου 15.000 κτηνοτρόφους οι οποίοι είχαν πληρωθεί κανονικά την προκαταβολή του περασµένου Νοεµβρίου για το έτος ενίσχυσης 2024. Τα χρωστούµενα υπολογίζονται περίπου στα 20 εκατ. ευρώ, µε τις αρµόδιες αρχές να µην είναι σε θέση να δεσµευτούν για το πότε αυτές οι επιδοτήσεις θα πιστωθούν.

Όσον αφορά την εξισωτική Παρέμβασης Π.3-71 «Ενισχύσεις σε περιοχές που χαρακτηρίζονται από φυσικά ή άλλα ειδικά μειονεκτήματα», στα 268.113.215,26 ευρώ ανέρχεται ο προϋπολογισμός της έπειτα από τροποποιητική απόφαση, με τις πληρωμές του περασμένου Δεκεμβρίου από τον ΟΠΕΚΕΠΕ να φτάνουν στα 238.683.791 ευρώ (από 264.841.610,52 ευρώ που αρχικά προβλέπονταν), καθώς δεν είχαν πληρωθεί πολλές μεταβιβάσεις βοσκοτόπων, 18άρηδες και φυσικά οι ενστάσεις. Όπως έχουμε αναφέρει στον ΑγροΤύπο, η εξισωτική αυτή αφορά το έτος 2024 και θα έπρεπε να έχει πληρωθεί μέχρι τις 15 Οκτωβρίου.

Δείτε την απόφαση

Aναρτήθηκαν στη Διαύγεια οι σχετικές αποφάσεις του Γενικού Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων με τις οποίες καθορίζονται οι δικαιούχοι και τα ποσά ενίσχυσης για τέσσερις μελισσοκομικές δράσεις.

Όπως επισημαίνεται στις αποφάσεις η οικονομική ενίσχυση στους μελισσοκόμους καταβάλλεται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ απευθείας στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων το αργότερο μέχρι την 15η Οκτωβρίου 2025.

Αναλυτικότερα, οι εν λόγω αποφάσεις αφορούν:

Τη δράση ΜΚ2-55.6-1 Προώθηση του μελιού και των άλλων προϊόντων της κυψέλης και προβολή του κλάδου της μελισσοκομίας – ενίσχυση της καινοτομίας (εδώ)

Τη δράση ΜΚ2-55.4-1 Αναλύσεις μελιού και λοιπών προϊόντων κυψέλης (εδώ)

Τη δράση ΜΚ2-55.3-1 Οικονομική στήριξη της νομαδικής μελισσοκομίας (εδώ)

Τη δράση ΜΚ2-55.3-2 εξοπλισμός για τη διευκόλυνση των μετακινήσεων (εδώ)

Σύμφωνα με τις παραπάνω αποφάσεις:

Για την οικονομική στήριξη της νομαδικής μελισσοκομίας το ποσό της ενίσχυσης ανά επιλέξιμη μετακινούμενη κυψέλη καθορίζεται σε 5,02 ευρώ.

Το ποσό ενίσχυσης για την προμήθεια κυψελών αντικατάστασης καθορίζεται σε 21,01 ευρώ ανά επιλέξιμη κυψέλη.

Το ποσό ενίσχυσης για την προμήθεια μεμονωμένων κινητών βάσεων κυψελών καθορίζεται σε 5,09 ευρώ ανά επιλέξιμη κινητή βάση.

Για την προώθηση του μελιού η συνολική δημόσια δαπάνη για την υλοποίηση της δράσης ανέρχεται σε 217.279,26 ευρώ για το οικονομικό έτος 2025.

Για τις αναλύσεις μελιού η συνολική δημόσια δαπάνη για την υλοποίηση της δράσης ανέρχεται σε 90.325,62 ευρώ για το οικονομικό έτος 2025.

Κάθε χρόνο 15 Οκτωβρίου γινόταν η πληρωμή των προγραμμάτων της μελισσοκομίας για αντικατάσταση κυψελών και μετακινήσεις.

Προς το παρόν δεν έχει γίνει καμία σχετική ανακοίνωση πληρωμής και οι μελισσοκόμοι βρίσκονται σε αναμμένα κάρβουνα.

Οι συγκεκριμένες ενισχύσεις αφορούν τις παρακάτω δράσεις:

«Οικονομική στήριξη της νομαδικής μελισσοκομίας - μετακινήσεις μελισσοσμηνών - (ΜΚ2-55.3-1), της Παρέμβασης Π2-55.3 Εξορθολογισμός της εποχιακής μετακίνησης μελισσοσμηνών».

«Εξοπλισμός για τη διευκόλυνση των μετακινήσεων - αγορά κυψελών και κινητών βάσεων - (ΜΚ2-55.3-2) της Παρέμβασης Π2-55.3 Εξορθολογισμός της εποχιακής μετακίνησης μελισσοσμηνών».

«Αναλύσεις μελιού και λοιπών προϊόντων κυψέλης (ΜΚ2-55.4-1), της Παρέμβασης Π2-55.4 Μέτρα στήριξης για την αύξηση του αριθμού και τους εύρους των αναλύσεων μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων από διαπιστευμένα εργαστήρια με στόχο τη διευκόλυνση των μελισσοκόμων στην εμπορία και την αναβάθμιση της αξίας των προϊόντων τους».

«Προώθηση του μελιού και των άλλων προϊόντων της κυψέλης και προβολή του κλάδου της μελισσοκομίας – ενίσχυση της καινοτομίας (ΜΚ2-55.6-1), της Παρέμβασης Π2- 55.6 «Προώθηση, επικοινωνία και μάρκετινγκ, συμπεριλαμβανομένων δράσεων και δραστηριοτήτων παρακολούθησης της αγοράς που αποσκοπούν ιδίως στην ευαισθητοποίηση των καταναλωτών».

Το 2025 οι ενισχύσεις ανέρχονται στα 10,7 εκατ. ευρώ, στο πλαίσιο του προγράμματος για τη μελισσοκομία, του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ.

Ο κ. Βασίλης Ξεσφίγγης, μελισσοκόμος από την Αιτωλοακαρνανία, δήλωσε μιλώντας στον ΑγροΤύπο ότι «οι μελισσοκόμοι έχουν ανάγκη αυτά τα χρήματα. Πολλοί έχουν πάρει δανεικά και έχουν μείνει χωρίς ρευστότητα και αν δεν πληρωθούν θα έχουν πρόβλημα με τους πιστωτές και τις τράπεζες. Το δημόσιο βλέπουμε ότι καθυστερεί τις πληρωμές αλλά ζητάει τις οφειλές από τους πολίτες. Με τι χρήματα θα πληρώσουμε τις οφειλές μας στο ΕΦΚΑ, την εφορία κ.α. Ζητάμε να γίνει άμεσα η πληρωμή όμως έκαναν όλα τα προηγούμενα χρόνια». 

Δημοσιεύθηκε στη Διαύγεια η απόφαση σύστασης τριμελούς επιτροπής εξέτασης ενστάσεων για την Παρέμβαση Π3-70-1.6 «Ενισχύσεις για την ανάληψη πρόσθετων γεωργοπεριβαλλοντικών υποχρεώσεων από τους μελισσοκόμους για την προστασία των μελισσοσμηνών και την ενίσχυση της βιοποικιλότητας».

Οι Δράσεις της Παρέμβασης Π3-70-1.6 του ΣΣ ΚΓΠ του 2023-2027:

Δράση 1 (Π3-70-1.6.1): Ενισχύσεις μετατροπής για την ανάληψη πρόσθετων γεωργο-περιβαλλοντικών υποχρεώσεων από τους μελισσοκόμους για την προστασία των μελισσοσμηνών και την ενίσχυση της βιοποικιλότητας.

Δράση 2 (Π3-70-1.6.2): Ενισχύσεις διατήρησης για την ανάληψη πρόσθετων γεωργο-περιβαλλοντικών υποχρεώσεων από τους μελισσοκόμους για την προστασία των μελισσοσμηνών και την ενίσχυση της βιοποικιλότητας.

Όπως αναφέρει η απόφαση γίνεται συγκρότηση τριμελούς επιτροπής ενστάσεων, προκειμένου να εξετάσουν τις υποβαλλόμενες ενστάσεις, κατ’ εφαρμογήν της υπ΄αρ. 82775/2025 (Β΄ 1765) υπουργικής απόφασης, όπως ισχύει, αποτελούμενη από τους κάτωθι υπαλλήλους του ΥΠΑΑΤ:

1. Μάριο Τζιτζινάκη, με αναπληρωτή τον Δημήτριο Καλογρίδη

2. Στυλιανό Φανουράκη, με αναπληρωτή τον Ιωάννη Παπαγεωργίου

3. Ηλία Πιλάτο, με αναπληρώτρια την Ιακωβίνα Μπακουλοπούλου

Διαβάστε την απόφαση

Η φετινή χρονιά αποδεικνύεται ιδιαίτερα δύσκολη για τη μελισσοκομία. Η παρατεταμένη ξηρασία και οι υψηλές θερμοκρασίες μείωσαν σημαντικά τις ανθοφορίες, με αποτέλεσμα η παραγωγή να πέσει κατακόρυφα. Ο ΑγροΤύπος μίλησε με μελισσοκόμους από διαφορετικές αφετηρίες –συνεταιρισμένους, εμπόρους και βιολογικούς παραγωγούς– ώστε να αποτυπώσει την εικόνα του κλάδου στις αρχές Οκτωβρίου. Από τον Βόλο και τη Θράκη έως τα Καλάβρυτα, οι φωνές των μελισσοκόμων συγκλίνουν στην ίδια ανησυχία.

Η εικόνα της συμβατικής παραγωγής 

Ο ΑγροΤύπος μίλησε με τον κ. Γιώργο Νάστο, μελισσοκόμο και μέλος του Αγροτικού Μελισσοκομικού Συνεταιρισμού Βόλου, ο οποίος περιγράφει μια χρονιά που αφήνει πικρή γεύση στους παραγωγούς. Όπως εξηγεί, η παραγωγή μειώθηκε δραματικά, με μοναδική εξαίρεση το πεύκο που έδωσε μια ικανοποιητική σοδειά:

«Μόνο το πεύκο πήγε καλά. Όλες οι άλλες ανθοφορίες δεν απέδωσαν καθόλου ή έδωσαν ελάχιστα. Συνολικά η παραγωγή έπεσε στο ένα τρίτο σε σχέση με πέρυσι».

Η εικόνα αυτή αποδίδεται κυρίως στην ανομβρία που διήρκεσε για περισσότερο από τέσσερις μήνες, αφήνοντας τα μελίσσια χωρίς τροφή και τις ανθοφορίες φτωχές. Παράλληλα, το αυξημένο κόστος παραγωγής πιέζει ακόμη περισσότερο τους μελισσοκόμους. Όπως τονίζει, οι τιμές της αγοράς μπορεί να φαίνονται υψηλές, όμως στην πράξη δεν ανακουφίζουν:
«Το κόστος ανεβαίνει συνεχώς και η παραγωγή είναι λίγη. Οι τιμές στην αγορά μπορεί να φαίνονται καλές, αλλά όταν δεν έχεις προϊόν, δεν αλλάζει κάτι στην τσέπη του μελισσοκόμου».

Με λόγια γεμάτα ανησυχία, ο κ. Νάστος υπογραμμίζει την αβεβαιότητα που κυριαρχεί:

«Ήδη κάποιοι το έχουν παρατήσει. Αν συνεχιστούν έτσι οι χρονιές, θα χαθεί κόσμος από τη μελισσοκομία».

Από την πλευρά της Θράκης, η κα. Καραπαναγιώτη, παραγωγός–έμπορος μελιού, μίλησε στον ΑγροΤύπο για μια χρονιά που χαρακτηρίζεται «μέτρια, λίγο καλύτερη από την περσινή». Όπως εξηγεί, οι καιρικές συνθήκες έπαιξαν καθοριστικό ρόλο, με την ξηρασία να περιορίζει σημαντικά τις ανθοφορίες, ενώ οι πρόσφατες φωτιές στην Αλεξανδρούπολη επιδείνωσαν ακόμη περισσότερο την κατάσταση:

«Η ξηρασία μάς επηρέασε πάρα πολύ. Περιμέναμε ανθοφορίες που δεν έδωσαν. Είχαμε και πρόβλημα με τους μελισσοφάγους, ιδιαίτερα μετά τις φωτιές στην Αλεξανδρούπολη».

Πέρα από την παραγωγή, η ίδια στέκεται και στη ζήτηση, η οποία –όπως λέει– παραμένει σταθερή αλλά έχει αλλάξει χαρακτήρα. Σημειώνει ότι οι καταναλωτές στρέφονται όλο και περισσότερο σε σκούρα μέλια, όπως το βελανιδιού, τα οποία θεωρούνται πιο «ιδιαίτερα» και υψηλής αξίας:
«Ο κόσμος ζητά όλο και περισσότερο σκούρα μέλια, όπως το βελανιδιού. Είναι ιδιαίτερο, πλούσιο μέλι, συγκρίνεται με το μανούκα και πλέον εκτιμάται πολύ».

Ωστόσο, το μεγαλύτερο πρόβλημα για τους επαγγελματίες του χώρου είναι το κόστος. Από τα καύσιμα μέχρι τις συσκευασίες, κάθε στάδιο της παραγωγής και της διάθεσης έχει ακριβύνει δραματικά, δημιουργώντας στενό οικονομικό πλαίσιο:
«Δεν υπάρχει πλέον μέλι κάτω από 10 ευρώ. Όλα τα έξοδα έχουν ανέβει – καύσιμα, βάζα, ετικέτες. Κι εμείς πολλές φορές πληρωνόμαστε με καθυστέρηση ή βάζουμε από την τσέπη μας για να συνεχίσουμε».

Η φωνή της βιολογικής μελισσοκομίας

Στην εξίσωση μπαίνει και η βιολογική παραγωγή, με τα δικά της χαρακτηριστικά και ακόμη μεγαλύτερες δυσκολίες. Ο  κ. Κουτρουλάκης Βασίλης, παραγωγός βιολογικού μελιού από τα Καλάβρυτα, που δραστηριοποιείται στον  βιολογικό χώρο από το 2003, μίλησε μαζί μας. 

Όπως εξηγεί, η ξηρασία επηρέασε σε μεγάλο βαθμό και τη φετινή χρονιά, με αποτέλεσμα η παραγωγή να είναι περιορισμένη. Στη βιολογική μελισσοκομία, οι μετακινήσεις είναι συχνότερες και τα κόστη πολύ υψηλότερα, καθώς οι παραγωγοί δεν έχουν την επιλογή της τροφοδοσίας και πρέπει να βασίζονται αποκλειστικά στη φύση:

«Στη βιολογική μελισσοκομία έχουμε περισσότερες μεταφορές, περισσότερα έξοδα και περιορισμούς στη διαχείριση. Δεν μπορούμε να ταΐσουμε τα μελίσσια, οπότε πρέπει να τα μετακινούμε συνεχώς».

Ιδιαίτερη θέση κατέχει το μέλι ελάτου–«βανίλια», προϊόν σπάνιο και αναγνωρισμένο διεθνώς. Ο κ. Κουτρουλάκης το περιγράφει ως μοναδικό στον κόσμο, με χαρακτηριστικά που το κάνουν ξεχωριστό: χρυσαφί χρώμα, κρεμώδη υφή και χαμηλά σάκχαρα που το διαφοροποιούν από κάθε άλλο μέλι.

Η πορεία του στη βιολογική παραγωγή, όπως λέει, δεν ήταν απλή υπόθεση. Χρειάστηκαν χρόνια προσαρμογής, αυστηρές προδιαγραφές και συνεχής έλεγχος. Παρ’ όλα αυτά, τονίζει πως η βιολογική μελισσοκομία είναι κάτι παραπάνω από μια επένδυση:

«Δεν είναι θέμα επένδυσης, είναι τρόπος δουλειάς. Χρειάζονται τουλάχιστον δύο χρόνια προσαρμογής και αυστηρές προδιαγραφές, αλλά αξίζει. Είναι μια φιλοσοφία».

Ο ίδιος καταλήγει σε μια προειδοποίηση με ευρύτερη διάσταση: η μέλισσα, όπως λέει, είναι ο πρώτος οργανισμός που δέχεται τα χτυπήματα της κλιματικής αλλαγής. Η συνέχιση της μελισσοκομίας είναι καθοριστική όχι μόνο για το μέλι, αλλά και για τη διατροφική αλυσίδα συνολικά:
«Αν δεν υπήρχαν οι μελισσοκόμοι να μεταφέρουν τα μελίσσια, πολλές ανθοφορίες θα χάνονταν. Κι αν δεν στηριχθεί η μελισσοκομία, σε λίγα χρόνια δεν θα υπάρχει τροφή, ούτε η ποιότητα και ποσότητα φρούτων που έχουμε σήμερα».

Κοινές αγωνίες

Η εικόνα που διαμορφώνεται στη μελισσοκομία, τόσο στη συμβατική όσο και στη βιολογική παραγωγή, είναι κοινή: χαμηλή παραγωγή, υψηλό κόστος και συνεχείς πιέσεις που καθιστούν το επάγγελμα ολοένα και πιο δύσκολο. Ήδη κάποιοι παραγωγοί εγκαταλείπουν τη μελισσοκομία, ενώ η κλιματική αλλαγή καθιστά το μέλλον ακόμη πιο αβέβαιο.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες, η ανάγκη για ουσιαστική στήριξη του κλάδου από την Πολιτεία είναι πιο επιτακτική από ποτέ – τόσο για να διατηρηθεί ζωντανό το επάγγελμα, όσο και για να προστατευθεί ένα προϊόν που αποτελεί κομμάτι της ελληνικής παράδοσης και διατροφής.

Δεν είναι τυχαία η διάσημη φράση που συχνά αποδίδεται στον Αϊνστάιν: «Αν οι μέλισσες εξαφανιστούν, ο άνθρωπος θα έχει μόνο λίγα χρόνια ζωής». Μια υπενθύμιση ότι η τύχη της μελισσοκομίας δεν αφορά μόνο τους μελισσοκόμους, αλλά το σύνολο της διατροφικής αλυσίδας και της κοινωνίας.

Σε πανελλαδικό επίπεδο, για το Μέτρο 5.2 κατατέθηκαν 441 αιτήσεις για αποκατάσταση των ζημιών που προκαλούνται στο γεωργικό κεφάλαιο (φυτικό, ζωικό, και πάγιο) από φυσικά φαινόμενα, εκ των οποίων 121 κρίθηκαν παραδεκτές και 46 μη παραδεκτές.

Εκκρεμεί η έκδοση της πρώτης Απόφασης Ένταξης Πράξεων, που θα ανοίξει τον δρόμο για την καταβολή ενισχύσεων.

Αυτά ανακοίνωσε στη Βουλή ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Χρήστος Κέλλας, απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή ΣΥΡΙΖΑ κ. Βασιλείου Κόκκαλη.

Επίσης ανέφερε ο Υφυπουργός ΑΑΤ ότι περισσότερα από 7,8 εκατομμύρια ευρώ έχουν καταβληθεί μέχρι σήμερα στους μελισσοκόμους της Θεσσαλίας που επλήγησαν από την κακοκαιρία Daniel.

Ο Υφυπουργός διευκρίνισε ότι οι δηλώσεις ζημιών στη Θεσσαλία ανήλθαν σε 1.082, οι οποίες αντιστοιχούν σε 108.334 μελισσοσμήνη και 52.749 κυψέλες, με το συνολικό ποσό αποζημιώσεων να φθάνει τα 7.844.277 ευρώ. «Δεν υπήρξε καμία μείωση στα ποσά. Δόθηκε μια σημαντική προκαταβολή και στη συνέχεια ακολούθησε η εκκαθάριση», τόνισε χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με τον κ. Κέλλα, η κυβέρνηση αντιμετώπισε τις τεράστιες ζημιές που προκάλεσαν οι κακοκαιρίες Daniel και Elias με συνέπεια και ταχύτητα, σε αντίθεση - όπως είπε - με όσα υποστηρίζει ο ΣΥΡΙΖΑ. Για τον σκοπό αυτό, ο ΕΛΓΑ υλοποίησε ειδικό πρόγραμμα ad hoc ενισχύσεων, από το οποίο καταβλήθηκαν συνολικά 24 εκατ. ευρώ για ζημιές ζωικού κεφαλαίου σε όλη τη χώρα, εκ των οποίων περίπου 20 εκατ. ευρώ σε παραγωγούς της Θεσσαλίας.

Όσον αφορά τα μελισσοσμήνη, ο Υφυπουργός υπενθύμισε ότι ήδη από τον Νοέμβριο του 2023, με απόφαση του Δ.Σ. του ΕΛΓΑ, δόθηκε προκαταβολή 75 ευρώ ανά σμήνος, προκειμένου οι μελισσοκόμοι να λάβουν άμεσα στήριξη. Ακολούθως, με αποφάσεις του Οργανισμού τον Οκτώβριο του 2024 και τον Μάρτιο του 2025, οι τελικές τιμές αποζημίωσης καθορίστηκαν σε 59 ευρώ για το σμήνος και 32 ευρώ για την κυψέλη, δηλαδή 91 ευρώ συνολικά ανά μονάδα. Το 80% του ποσού είχε ήδη δοθεί ως προκαταβολή.

«Οι δηλώσεις σας περί περικοπών δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Οι προκαταβολές που δόθηκαν αφορούν μελισσοσμήνη και κυψέλες μαζί», ανέφερε ο κ. Κέλλας, απαντώντας στον κ. Κόκκαλη.

Παράλληλα, παρουσίασε τα στοιχεία για το Μέτρο 5.2, μέσω του οποίου στη Θεσσαλία υποβλήθηκαν 212 αιτήσεις για μελισσοσμήνη και συνολικά 418 αιτήσεις για ζωικό κεφάλαιο, πάγιο και εξοπλισμό.

Ο Υφυπουργός υπογράμμισε επίσης ότι η κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε μια σειρά στρατηγικών παρεμβάσεων για τη μελισσοκομία:

• Εθνικό Ηλεκτρονικό Μελισσοκομικό Μητρώο και καθιέρωση ατομικής ψηφιακής ταυτότητας.
• Ενίσχυση τομέων Μελισσοκομίας – Σηροτροφίας με 19,4 εκατ. ευρώ την περίοδο 2020–2022, με απορρόφηση που ξεπέρασε το 94%.
• Στο πλαίσιο του ΣΣ ΚΑΠ 2023–2027, προβλέπεται η διάθεση 61,6 εκατ. ευρώ για τον κλάδο, εκ των οποίων τα μισά προέρχονται από ευρωπαϊκούς και τα υπόλοιπα από εθνικούς πόρους.

«Η ενίσχυση των μελισσοκόμων είναι ζωτικής σημασίας για την τοπική αλλά και την εθνική οικονομία. Για αυτό και ως κυβέρνηση θα εξακολουθήσουμε να στηρίζουμε τον κλάδο με κάθε δυνατό τρόπο», κατέληξε ο κ. Κέλλας.

Μέτρα για την ανίχνευση νοθευμένου μελιού ετοιμάζεται να παρουσιάσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Αυτό γνωστοποίησε απαντώντας σε σχετική ερώτηση του ευρωβουλευτή της ΝΔ, Δημήτρη Τσιόδρα, ο αρμόδιος επίτροπος, Κριστόφ Χάνσεν, αναγνωρίζει τη σοβαρότητα του προβλήματος και δεσμεύεται ότι θα εκδοθούν πράξεις που θα καθορίζουν σαφείς μεθόδους και κριτήρια για τον προσδιορισμό του τόπου συγκομιδής του μελιού, καθώς και ενιαίες απαιτήσεις ιχνηλασιμότητας σε επίπεδο Ένωσης.

Οι τεχνικές εργασίες βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη στο πλαίσιο της «Ευρωπαϊκής Πλατφόρμας για το μέλι».

Παράλληλα, τονίζει ότι η μελισσοκομία παραμένει προτεραιότητα της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής, με στοχευμένη στήριξη για την ενίσχυση του τομέα.

Αυτή θα περιλαμβάνει επενδύσεις και δράσεις για την πρόληψη ζημιών από δυσμενείς καιρικές συνθήκες, την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, καθώς και στήριξη σε συμβουλευτικές υπηρεσίες, τεχνική βοήθεια, κατάρτιση και ενημέρωση.

Ο επίτροπος υπενθυμίζει ακόμη ότι η δέσμη μέτρων απλούστευσης που παρουσιάστηκε τον περασμένο Μάιο, καθώς και οι προτάσεις για τη νέα ΚΑΠ (2028-2034), θα δώσουν στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία να στηρίξουν τους μελισσοκόμους τους.

Μεταξύ άλλων, θα επιτρέπονται πληρωμές ανά κυψέλη για περιβαλλοντικές και κλιματικές δεσμεύσεις, οικολογικά προγράμματα και μελλοντική συνδεδεμένη εισοδηματική στήριξη.

Η ερώτηση του Ευρωβουλευτή

Ο Ευρωβουλευτής, Δημήτριος Τσιόδρας, σε συνεργασία με τον Βουλευτή Π.Ε. Καβάλας και Θάσου, Γιάννη Πασχαλίδη, κατέθεσε ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ζητώντας αυστηρά μέτρα για την προστασία των καταναλωτών από το νοθευμένο μέλι και την ενίσχυση του μελισσοκομικού τομέα.

Συγκεκριμένα, ερωτάται η Επιτροπή πώς σκοπεύει να αυστηροποιήσει τους ελέγχους γνησιότητας του μελιού και να ενισχύσει τον μελισσοκομικό τομέα απέναντι στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει λόγω της κλιματικής κρίσης.

Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι «τα μισά δείγματα μελιού στην ευρωπαϊκή αγορά είναι ύποπτα για μη συμμόρφωση με τις διατάξεις της Οδηγίας 2001/110/ΕΚ για το μέλι ενώ παρατηρούνται φαινόμενα εισαγωγής μελιού αμφιβόλου ποιότητας από τρίτες χώρες, ανάμειξή του με ποσότητα εγχώριου και παραπλανητική αναφορά ότι το μέλι προέρχεται από χώρα της ΕΕ».

Από την 1η Σεπτεμβρίου έως και τις 20 Νοεμβρίου 2025 οι μελισσοκόμοι πρέπει να υποβάλλουν δήλωση κατεχόμενων κυψελών για το έτος 2025.

Η δήλωση κατεχόμενων κυψελών είναι υποχρεωτική για όλους τους ενεργούς μελισσοκόμους.

Η διαδικασία πραγματοποιείται είτε με έντυπη αίτηση στις κατά τόπους ΔΑΟΚ είτε μέσω της ψηφιακής εφαρμογής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Η δήλωση αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση και για την ένταξη στα προγράμματα «Αντικατάσταση κυψελών» και «Οικονομική στήριξη νομαδικής μελισσοκομίας».

Στην περίπτωση που η δήλωση γίνει:

• στο διάστημα 01/09/24 - 20/10/24 γίνεται επιτόπιος έλεγχος στους μελισσοκόμους που περιλαμβάνονται σε δείγμα ελέγχου που αποστέλλεται από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης
• στο διάστημα 21/10/24 - 20/11/24, γίνεται υποχρεωτικά επιτόπιος έλεγχος σε όλους τους μελισσοκόμους.

Σημειώνεται ότι η μη υποβολή δηλώσεων επιφέρει σοβαρές συνέπειες.

Συγκεκριμένα αν περάσει ένας χρόνος χωρίς τη σχετική δήλωση, ο μελισσοκόμος χάνει το δικαίωμα συμμετοχής σε εθνικά ή ευρωπαϊκά μέτρα στήριξης, την ασφάλιση και αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ, καθώς και τη δυνατότητα ένταξης σε προγράμματα επικονίασης.

Η μεταβίβαση ζωικού κεφαλαίου είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση που απαιτεί πολύ πιο προσεκτικούς χειρισμούς από μια απλή παραχώρηση δικαιωμάτων ή αγροτεμαχίων. Ο λόγος είναι απλός: οι ενισχύσεις που συνδέονται με τα ζώα (όπως οι συνδεδεμένες) βασίζονται στην καταγραφή του ζωικού πληθυσμού και την ενεργή εκτροφή, όχι μόνο στην ύπαρξη δικαιωμάτων.

Η μεταβίβαση πρέπει να δηλωθεί τόσο στο σύστημα ΟΣΔΕ όσο και στο κτηνιατρικό μητρώο (Vetlink).

Τι θεωρείται μεταβίβαση ζωικής εκμετάλλευσης;

Πρόκειται για την περίπτωση όπου ο παραγωγός μεταβιβάζει σε άλλον το σύνολο ή μέρος του ζωικού του κεφαλαίου, δηλαδή την ίδια την εκτροφή. Αυτό μπορεί να γίνει είτε μέσω πώλησης είτε μέσω παραχώρησης των ζώων, συνοδευόμενης από τα απαραίτητα έγγραφα. Σε πολλές περιπτώσεις, η μεταβίβαση συνοδεύεται και από παράλληλη μεταφορά των σχετικών δικαιωμάτων, εφόσον υπάρχουν. Για να θεωρηθεί ολοκληρωμένη, η μεταβίβαση πρέπει να δηλωθεί τόσο στο σύστημα ΟΣΔΕ όσο και στο κτηνιατρικό μητρώο (Vetlink).

Πρέπει να μεταβιβάσω και τα δικαιώματα;

Όχι απαραίτητα – αλλά αυτό είναι συχνά απαραίτητο για να εξασφαλιστεί η πληρωμή. Αν μεταφερθεί μόνο το ζωικό κεφάλαιο και τα δικαιώματα παραμείνουν στον προηγούμενο ιδιοκτήτη, τότε ο νέος κάτοχος δεν μπορεί να ενεργοποιήσει τις ενισχύσεις, όπως η βασική ή η συνδεδεμένη, και ενδέχεται να χάσει πληρωμές εάν δεν δηλώσει τα ζώα σωστά στην Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης (ΕΑΕ). Το αντίστροφο ισχύει επίσης: η μεταβίβαση μόνο δικαιωμάτων, χωρίς την κατοχή ζωικής εκτροφής, δεν επαρκεί για να καταβληθούν οι ενισχύσεις που συνδέονται με την παραγωγή.

Τι σημαίνει ενεργή εκτροφή για τις ενισχύσεις

Για να μπορέσει ο αποδέκτης να λάβει τις ενισχύσεις που συνδέονται με το ζωικό κεφάλαιο (όπως οι συνδεδεμένες), πρέπει η εκτροφή του να θεωρείται «ενεργή». Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να έχει δηλωμένο αριθμό ζώων για συγκεκριμένο διάστημα και με ελάχιστα όρια, όπως ορίζονται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Κριτήριο αποτελεί συνήθως η διάρκεια κατοχής και ο μέσος όρος των ζώων στην εκτροφή κατά την περίοδο αναφοράς.

Τι πρέπει να γίνει στο Vetlink και στο ΟΣΔΕ;

Η μεταβίβαση ζωικού κεφαλαίου απαιτεί ενέργειες σε δύο συστήματα: στο Vetlink (ή Εθνικό Μητρώο Εκτροφών) και στο ΟΣΔΕ. Στο Vetlink, θα πρέπει να δηλωθεί ο νέος κάτοχος της εκτροφής. Αν δεν γίνει η αλλαγή, τότε στα επίσημα αρχεία συνεχίζει να εμφανίζεται ο προηγούμενος παραγωγός, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει σωστή σύνδεση με τον αποδέκτη.
Παράλληλα, στην ΕΑΕ (δήλωση ΟΣΔΕ), ο αποδέκτης της μεταβίβασης πρέπει να δηλώσει σωστά τον ζωικό πληθυσμό στο αντίστοιχο πεδίο της δήλωσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ενδέχεται να απαιτείται και η έκδοση ή η επικαιροποίηση του Αριθμού Μητρώου Εκτροφής (ΕΜΖΣ), ώστε να εμφανίζεται στο όνομα του νέου κατόχου.
Σε περίπτωση παραχώρησης (και όχι πώλησης) του ζωικού κεφαλαίου, η δήλωση στο Vetlink απαιτεί ενέργεια και από τις δύο πλευρές. Ο παραχωρητής πρέπει να αφαιρέσει την εκτροφή από το μητρώο του και ο αποδέκτης να την καταχωρίσει στο δικό του ΑΦΜ. Αν αυτό δεν γίνει συντονισμένα, υπάρχει κίνδυνος να εμφανίζεται ακόμα ο παλιός ιδιοκτήτης και η μεταβίβαση να θεωρείται ελλιπής.

Πότε πρέπει να φαίνονται τα ζώα – Η περίοδος αναφοράς

Η δήλωση του ζωικού κεφαλαίου δεν αρκεί να γίνει μόνο αριθμητικά. Για να θεωρηθούν επιλέξιμα τα ζώα, πρέπει να φαίνονται στο σύστημα κατά την περίοδο αναφοράς (π.χ. 1 Ιανουαρίου έως 30 Ιουνίου). Αν ο αποδέκτης δεν έχει στην κατοχή του τα ζώα για επαρκές διάστημα μέσα σε αυτό το χρονικό πλαίσιο ή αν τα μεταφέρει καθυστερημένα, υπάρχει κίνδυνος απόρριψης της ενίσχυσης.

Συχνά λάθη που οδηγούν σε απώλειες

Ένα συνηθισμένο σφάλμα είναι η μεταβίβαση των ζώων χωρίς την αντίστοιχη δήλωση στο Vetlink, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε μη καταβολή πληρωμών. Επιπλέον, όταν τα δικαιώματα είτε μεταφέρονται σε διαφορετικό πρόσωπο είτε δεν μεταβιβάζονται καθόλου, ο αποδέκτης της εκτροφής κινδυνεύει να χάσει τόσο τη βασική όσο και τη συνδεδεμένη ενίσχυση.
Άλλο πρόβλημα προκύπτει όταν ο αποδέκτης δηλώνει μεν τα ζώα στην ΕΑΕ, αλλά με λανθασμένο τρόπο – π.χ. χρησιμοποιώντας παλιό ΕΜΖΣ ή στοιχεία προηγούμενης εκτροφής. Τέλος, η ελλιπής ή ανακριβής δήλωση της διάρκειας εκτροφής ή του μέσου όρου ζώων κατά την περίοδο αναφοράς μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα μειωμένες πληρωμές ή ακόμη και απόρριψη λόγω μη επιλεξιμότητας.

Πρακτική Συμβουλή

Η μεταβίβαση ζωικού κεφαλαίου πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ενιαίο σύνολο, που περιλαμβάνει την εκτροφή δηλωμένη σωστά στο Vetlink, τα δικαιώματα (αν υπάρχουν) που πρέπει να μεταβιβαστούν ταυτόχρονα, και τη σωστή αποτύπωση όλων αυτών στη δήλωση ΕΑΕ.
Εάν ο αποδέκτης δεν εμφανίζεται ως επίσημος ιδιοκτήτης της εκτροφής, ακόμη και αν έχει δικαιώματα, δεν πρόκειται να πληρωθεί για τις συνδεδεμένες ενισχύσεις. Αντίστοιχα, αν έχει τα ζώα αλλά δεν έχει τα αντίστοιχα δικαιώματα, μπορεί να χάσει και τη βασική ενίσχυση.

Δημοσιεύθηκε η απόφαση για την «έγκριση ένταξης Πράξεων και καθορισμός του συνολικού ποσού επιχορήγησης, για την υλοποίηση εγκεκριμένων δράσεων ενίσχυσης του τομέα της μελισσοκομίας στο πλαίσιο των Παρεμβάσεων Π2-55.3, Π2-55.4, Π2-55.6 του ΣΣ ΚΑΠ για το οικονομικό έτος 2025».

Συγκεκριμένα εγκρίνεται η ένταξη των ακόλουθων Πράξεων του εγκεκριμένου Στρατηγικού Σχεδίου για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΣΣ ΚΑΠ), για το οικονομικό έτος 2025, στο πλαίσιο υλοποίησης των εγκεκριμένων παρεμβάσεων ενίσχυσης του τομέα της μελισσοκομίας:

α) Παρέμβαση Π2-55.2 Εχθροί και Ασθένειες Μελισσών – Πρόγραμμα στοχευμένης επιτήρησης και έγκαιρης ανίχνευσης του μικρού σκαθαριού της κυψέλης (Aethina tumida).

β) Παρέμβαση Π2-55.3 Εξορθολογισμός της εποχιακής μετακίνησης μελισσοσμηνών.

γ) Παρέμβαση Π2-55.4 Μέτρα στήριξης για την αύξηση του αριθμού και τους εύρους των αναλύσεων μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων από διαπιστευμένα εργαστήρια με στόχο τη διευκόλυνση των μελισσοκόμων στην εμπορία και την αναβάθμιση της αξίας των προϊόντων τους.

δ) Παρέμβαση Π2-55.6 Προώθηση, επικοινωνία και μάρκετινγκ, συμπεριλαμβανομένων δράσεων και δραστηριοτήτων παρακολούθησης της αγοράς που αποσκοπούν ιδίως στην ευαισθητοποίηση των καταναλωτών.

Καθορίζεται η συνολική δημόσια δαπάνη 10.795.228 ευρώ και εγκρίνεται επιχορήγηση για την υλοποίηση των εν λόγω Πράξεων για το έτος 2025.

Το 50% της δαπάνης και μέχρι του ποσού των πέντε εκατομμυρίων τριακοσίων ενενήντα επτά χιλιάδων εξακόσια δεκατέσσερα ευρώ (5.397.614 €) βαρύνει τις πιστώσεις του ΠΔΕ του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ΣΑΕ 082/7, για το οικονομικό έτος 2025.

Η οικονομική ενίσχυση για την υλοποίηση των εγκριθεισών Πράξεων κατά το προγραμματικό έτος 2025, καταβάλλεται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ απευθείας στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων το αργότερο έως τις 15 Οκτωβρίου 2025.

Διαβάστε την απόφαση

Το Μέτρο 11 Βιολογική Γεωργία του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020 περιλάμβανε και τη βιολογική μελισσοκομία επειδή εντάχθηκε ο κλάδος στην ΚΑΠ.

Συγκεκριμένα, η Δράση 11.2.2 Ενισχύσεις για τη διατήρηση σε βιολογικές πρακτικές και μεθόδους παραγωγής στην μελισσοκομία εστιάζει στην ενίσχυση των μελισσοκόμων που εφαρμόζουν βιολογικές πρακτικές.

Ο μελισσοκόμος που ήταν ενταγμένος στο λεγόμενο παλιό πρόγραμμα βιολογικής γεωργίας, είχε διάρκεια τριών ετών και έληγε το 2025. Η ενίσχυση δινόταν ανά κυψέλη.

Στην 1η πρόσκληση της Παρέμβασης Π3-70-1.6 «Ενισχύσεις για την ανάληψη πρόσθετων γεωργο-περιβαλλοντικών υποχρεώσεων από τους μελισσοκόμους για την προστασία των μελισσοσμηνών και την ενίσχυση της βιοποικιλότητας», που είναι διάρκειας έξι ετών, όριζε οι ήδη ενταγμένοι στο παλαιό καθεστώς βιολογικών δεν μπορούν να συμμετάσχουν στη νέα παρέμβαση. Συγκεκριμένα ανέφερε η πρόσκληση ότι δεν είναι επιλέξιμες οι εκμεταλλεύσεις που ήταν ενταγμένες στη Δράση 11.2.2 «Ενισχύσεις για τη διατήρηση σε βιολογικές πρακτικές και μεθόδους παραγωγής στην μελισσοκομία» του Μέτρου 11 «βιολογική γεωργία» του ΠΑΑ 2014-2022.

Επειδή οι μελισσοκόμοι, που έχουν ενταχθεί το παλαιό πρόγραμμα βιολογικών, το οποίο ολοκληρώνεται το 2025, κινδυνεύουν να απενταχθούν και να μείνουν χωρίς ενίσχυση περιμένουν από την ηγεσία του ΥπΑΑΤ να ανακοινώσει νέο πρόσκληση για τη Δράση 11.2.2, με διάρκεια τρία χρόνια.'

Θυμίζουμε ότι η στρατηγική της Κομισιόν για την τρέχουσα ΚΑΠ είναι να αυξηθεί η παραγωγή βιολογικών τροφίμων στην ΕΕ, οπότε μάλλον είναι υποχρεωμένο το ΥπΑΑΤ να προχωρήσει σε νέα πρόσκληση ή να δώσει παράταση στο ήδη υπάρχων πρόγραμμα. 

Η Πανελλήνια Ένωση Γεωπόνων Δημοσίων Υπαλλήλων (Π.Ε.Γ.Δ.Υ.) με ανακοίνωσή της αναφέρει τα εξής:

Σύμφωνα με τις αποφάσεις υπ’ αριθμ 186179/10.07.2025 κ 185836/10.07.2025 (ΦΕΚ 3614/Β’/10.07.2025), τα Τμήματα Αγροτικής Ανάπτυξης και Ελέγχων (Τ.Α.Α.Ε.) της Γενικής Διεύθυνσης Αποκεντρωμένων Δομών καλούνται να διενεργήσουν ελέγχους μέσα σε αυστηρό χρονικό περιθώριο, στο πλαίσιο της Παρέμβασης Π3-70-2.1 («Μετατροπή σε βιολογικές πρακτικές και μέθοδοι»). Οι έλεγχοι αυτοί προβλέπεται να πραγματοποιηθούν εκτάκτως από μικτά κλιμάκια, στα οποία συμμετέχουν υπάλληλοι των Διευθύνσεων Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (Δ.Α.Ο.Κ.) των Περιφερειών.

Ωστόσο, η εν λόγω ανάθεση, επί της ουσίας “εντέλλεστε”, παραβιάζει το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και εγείρει σοβαρά ζητήματα νομιμότητας και εύρυθμης λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης, και ειδικότερα:

• Υπερσυγκέντρωση αρμοδιοτήτων: Σύμφωνα με τον Οργανισμό του ΥπΑΑΤ (Π.Δ. 97/2017) και την Υ.Α. 82775/28.03.2025 (ΦΕΚ 1765/Β’/10.04.2025), τα Τ.Α.Α.Ε. και οι Δ.Α.Ο.Κ./Δ.Α.Ο. δεν έχουν αρμοδιότητα διενέργειας ελέγχων για τις ενισχύσεις που αφορούν τη βιολογική μελισσοκομία. Η αρμοδιότητα ανήκει εξ ολοκλήρου στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Η ανάθεση νέων αρμοδιοτήτων στα ήδη επιβαρυμένα Τ.Α.Α.Ε. δεν συνιστά ορθή διοικητική πρακτική, που γενικώς έχουν μετατραπεί ως υπηρεσίες εκτέλεσης/εφαρμογής νέων αρμοδιοτήτων.
• Υποστελέχωση και έλλειψη υποστήριξης: Τα Τ.Α.Α.Ε. και οι Δ.Α.Ο.Κ. λειτουργούν ήδη με σοβαρές ελλείψεις προσωπικού. Η ανάθεση πρόσθετων καθηκόντων, χωρίς προηγούμενη ενίσχυση σε ανθρώπινο δυναμικό, για εκτέλεση «επείγουσας» υπηρεσίας, δεν εξυπηρετεί την αρχή της χρηστής διοίκησης καθώς άλλες εξίσου σημαντικές αρμοδιότητες θα πρέπει να περιοριστούν σημαντικά, με ότι αυτό μπορεί να συνεπάγεται.
• Έλλειψη εκπαίδευσης και ατομικών μέτρων προστασίας: Εκφράζεται η ανησυχία της για το εάν έχει προβλεφθεί να πραγματοποιηθεί κατάλληλη - έστω και ταχύρρυθμη - εκπαίδευση για τους υπαλλήλους, καθώς και εάν έχει πραγματοποιηθεί σχετική προμήθεια σε Μέσα Ατομικής Προστασίας (Μ.Α.Π.) και αναλώσιμων για την ασφάλειά τους κατά τη διενέργεια ελέγχων. Ειδικά για τις μέλισσες, χρειάζεται εξειδικευμένη εκπαίδευση στο χειρισμό των μελισσιών, δεν είναι τόσο απλό. Ούτε να εντοπιστούν τα μελίσσια είναι εύκολο, μιας και είναι μετακινούμενες. Σημαντικό στοιχείο επίσης αποτελεί να γνωρίζουν όλοι οι υπάλληλοι την ύπαρξη τυχόν αλλεργίας στα τσιμπήματα μελισσών ώστε να μην αναμιχθούν στους ελέγχους. Υπενθυμίζεται ότι τα ζητήματα που άπτονται της εργασιακής ασφάλειας ενδέχεται να δημιουργηθούν αστικές ή ποινικές ευθύνες για τη Διοίκηση.
• Ασάφεια χρηματοδότησης για οδοιπορικά και αποζημιώσεις: Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σαφής δέσμευση για την κάλυψη των δαπανών μετακίνησης και των αποζημιώσεων των υπαλλήλων, ειδικά αν απαιτηθεί να πραγματοποιηθεί και υπερωριακή απασχόληση κατά τη διάρκεια του θέρους, όπου οι συνθήκες εργασίες επιβαρύνονται λόγω των υψηλών θερμοκρασιών.
• Διοικητική ανακολουθία: Η εσπευσμένη εμπλοκή υπηρεσιών σε ελέγχους που δεν αποτελούσαν ουδέποτε αντικείμενό τους υπονομεύει τη σοβαρότητα και εγκυρότητα της διαδικασίας. Επιπλέον, η εμπειρία έχει δείξει ότι όταν το Υπουργείο επιχειρεί “πυροσβεστικές” λύσεις, οι συνέπειες είναι δυσανάλογες για τις υπηρεσίες που επωμίζονται το βάρος.
• Ενδεχόμενη αναστολή των προγραμματισμένων κανονικών αδειών των υπαλλήλων, προκειμένου να συμμετάσχουν στους ελέγχους, συνιστά καταχρηστική πρακτική καθώς η κανονική άδεια αποτελεί δικαίωμα του υπαλλήλου και η χορήγησή της πρέπει να γίνεται με βάση τις υπηρεσιακές ανάγκες, αλλά και λαμβάνοντας υπόψη τις προσωπικές/οικογενειακές υποχρεώσεις του. Η αναστολή αδειών την καλοκαιρινή περίοδο, κατά την οποία οι υπάλληλοι έχουν ήδη προγραμματίσει οικογενειακές τους υποχρεώσεις, έχουν καταβάλει προκαταβολές ή έχουν πληρώσει για κρατήσεις δωματίων και εισιτηρίων, παραβιάζει συνταγματικές αρχές και εγείρει ζητήματα αστικής ευθύνης της Διοίκησης για τυχόν οικονομική ζημία.

Το καλοκαίρι είναι μια περίοδος με αρκετό όγκο δουλειάς για τα Τ.Α.Α.Ε. και αυτή η ανάθεση θα δυσχεράνει την εκτέλεση και των υπολοίπων αντικειμένων (για να γίνει αυτό κατανοητό αναφέρονται ενδεικτικά κάποια αντικείμενα αυτής της περιόδου, όπως: καλλιεργητικοί έλεγχοι εαρινών καλλιεργειών, ενδοκοινοτικές αποκτήσεις πολλαπλασιαστικού υλικού και οι διεξαγόμενοι σε αυτό έλεγχοι εμπορίας και φυτοϋγειονομικοί έλεγχοι, έλεγχοι έκδοσης φυτοϋγειονομικών διαβατηρίων, έλεγχοι και δειγματοληψίες ζωοτροφών, έλεγχοι και δειγματοληψίες πολλαπλασιαστικού υλικού και λιπασμάτων, χορήγησης βεβαιώσεων Μ.Α.Α.Ε. κ.α.). Το ανάλογο ισχύει και για τους συναδέλφους των Δ.Α.Ο.Κ. όπου η έλλειψη προσωπικού και μέσων τους έχει καταστήσει εξ ανάγκης “πολυεργαλεία” – φάρμακο δια πάσαν νόσον και πάσαν αστοχία του ΥπΑΑΤ και του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Και πέρυσι τέτοια περίοδο οι συνάδελφοι του Υπουργείου και των Περιφερειών συνέδραμαν στη αντιμετώπιση των ζωονόσων με ανακλήσεις αδειών και αρκετό επιπλέον όγκο δουλειάς εν μέσω καλοκαιριού, αλλά όταν φέρατε την νομοθετική ρύθμιση περί “ανταμοιβής των υπηρεσιών που προσφέραν” τους λησμονήσατε, παρά την παρέμβαση που σας κάναμε ως Π.Ε.Γ.Δ.Υ.

Κύριοι Υπουργοί,
Το πρόβλημα είναι ότι όλες οι υπηρεσίες είναι συνειδητά υποστελεχωμένες, με την πολιτική του "επιτελικού κράτους". Έτσι, οποιαδήποτε κατάσταση προκύψει, μετατρέπεται σε "έκτακτη", αφού το προσωπικό δεν επαρκεί ούτε για να την προλάβει, ούτε για να την αντιμετωπίσει έγκαιρα.

Το επιτελικό κράτος της κυβέρνησης δεν "σηκώνει ελέγχους", ούτε η αγορά, ούτε η ΕΕ τους θέλουν. Χρόνια επιχειρούν να τους μειώσουν, να τους ιδιωτικοποιήσουν, να τους αποφύγουν.
Εμείς από την άλλη ως Γεωτεχνικοί τους επιζητούμε, αρκεί να είναι συντονισμένοι και μεθοδικοί και όχι λόγω αστοχίας και λαϊκής κατακραυγής του υπάρχοντος ελεγκτικού μηχανισμού. Χαρακτηριστικά και πολλά παραδείγματα μείωσης και υποκατάστασης των ελέγχων, με διάφορα "κόλπα", υπάρχουν. Από τον ίδιο τον Κανονισμό της ΕΕ για τη Βιολογικής Γεωργία, όπου εδώ και καιρό ο ετήσιος υποχρεωτικός έλεγχος έχει γίνει υποχρεωτικός κάθε 3 χρόνια, μέχρι την ιδιωτικοποίηση ελέγχων σε πολλά σημεία.

Πέρα από το γεγονός ότι είναι επιτακτική ανάγκη, με ευθύνη της κυβέρνησης, να πραγματοποιηθούν άμεσα οι απαραίτητοι έλεγχοι, εμείς οι Γεωπόνοι του Δημόσιου Τομέα κρούουμε για άλλη μια φορά τον κώδωνα του κινδύνου και επαναφέρουμε τις πάγιες διεκδικήσεις και αιτήματά μας:

• Μαζικές προσλήψεις μόνιμων Γεωπόνων και λοιπού επιστημονικού και βοηθητικού προσωπικού με αξιοπρεπείς μισθούς και συνθήκες εργασίας στο Υπ.Α.Α.Τ., στους εποπτευόμενους φορείς του, καθώς και στις Περιφέρειες και τους Δήμους.
• Ενίσχυση των εργαστηρίων με μόνιμο προσωπικό και όλες τις απαραίτητες υποδομές και εξοπλισμό.
• Διάθεση όλων των αναγκαίων πόρων, μέσων ατομικής προστασίας, αυτοκινήτων για τους συναδέλφους που εργάζονται στο πεδίο κ.λπ.
• Άμεση ικανοποίηση του αιτήματός μας για χορήγηση του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας.
• Λύση του διαχρονικού προβλήματος των οδοιπορικών (αναπροσαρμογή των ημερών ημερήσιας αποζημίωσης και του ορίου της απόστασης μετακίνησης για την καταβολή της, τιμαριθμική-ρεαλιστική αναπροσαρμογή της χιλιομετρικής αποζημίωσης, απλοποίηση διαδικασιών αποπληρωμής των οδοιπορικών
• Αλλαγή της νομοθεσίας επί της καταβολής των πρόσθετων ανταποδοτικών τελών για ελέγχους εκτός ωραρίου.

Για όλους αυτούς τους λόγους η Π.Ε.Γ.Δ.Υ. ζητάει την άμεση αναστολή ισχύος της σχετικής απόφασης μέχρις ότου εξασφαλιστούν οι απαραίτητες προϋποθέσεις εφαρμογής της, όπως αναφέρονται ως άνω.

Πρέπει να υπάρξει άμεση ανασυγκρότηση της δομής των Γεωτεχνικών/Γεωπονικών υπηρεσιών του ΥπΑΑΤ και των Περιφερειών και την εφαρμογή της πάγιας θέσης της Π.Ε.Γ.Δ.Υ. για επιστροφή όλων των υπηρεσιών υπό τη σκέπη του Υπουργείου, ώστε σε κάθε ΠΕ να έχουμε μια Διεύθυνση που να υπάγεται απευθείας σε αυτό.

Η Ομοσπονδία Μελισσοκομικών Συλλογών Ελλάδος (ΟΜΣΕ), με αφορμή τις πρόσφατες δηλώσεις του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Τσιάρα, εξέδωσε ανακοίνωση στην οποία αναφέρει τα εξής:

Επειδή στις δηλώσεις του υπουργού ακούστηκαν μισές και παραποιημένες αλήθειες παρουσιάζοντας τους μελισσοκόμους ως υπερβολικούς και παράλογους, θέλουμε και οφείλουμε να βάλουμε τα πράγματα στην θέση τους, καθώς η παραποίηση και ο εμπαιγμός έχουν τα όριά τους.

Στην τελευταία συνάντηση του ΔΣ της Ομοσπονδίας με την ηγεσία του υπουργείου, πριν τις παραιτήσεις, μέσα στο γραφείο του υπουργού - στις 4/6/2025 - και αφού πρώτα ο υπουργός εξήρε την συμβολή του κλάδου στον πρωτογενή τομέα και την σημασία της μελισσοκομίας, πλέκοντας στεφάνια για το λειτούργημα που επιτελούμε, αναγνώρισε τον λανθασμένο σχεδιασμό του νέου προγράμματος βιολογικής μελισσοκομίας συνολικά. Τόσο δηλαδή ως προς την μοριοδότηση όσο και ως προς την κατηγοριοποίηση των μελισσιών.

Σε ότι αφορά το ύψος της χρηματοδότησης, ο ίδιος μας ανακοίνωσε ότι ζητήθηκε ήδη και περιμένει την έγκριση, μία υπερδέσμευση ύψους 135 εκ. ευρώ, προκειμένου να διορθωθεί η αδικία και να καλυφθεί το σύνολο των αιτήσεων.

Αυτά ως προς την αλήθεια των αριθμών και, κυρίως, της πραγματικότητας!

Όμως, ξεπερνάει τη  λογική μας η προσπάθεια και ο τρόπος του υπουργείου να παρουσιάζει το δικαίωμα συμμετοχής ενός εκάστου δικαιούχου σε προγράμματα ως παρατυπία και υπερβολή! Πιθανόν να παραβλέπει και μία εκ των βασικών αιτιών του κακοσχεδιασμένου προγράμματος, που είναι η πάγια πρακτική του υπουργείου να μην διαβουλεύεται με τους εκπροσώπους του κλάδου και, εν συνεχεία, την αδυναμία του να διεξάγει σωστούς και τακτικούς ελέγχους.

Από κει και ύστερα, πώς φτάσαμε από το «έχω ζητήσει υπερδέσμευση 135 εκ. ευρώ» στο «τα 18 εκ. ευρώ είναι διπλασιασμός» κι από το «θέλουμε να ενταχθούν όλοι» στο «ασύλληπτη υπερβολή», εμείς  δεν γνωρίζουμε.

Γνωρίζουμε μόνο, από όσα βλέπουν το φως της δημοσιότητας, ότι για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ υπεύθυνοι είναι προκάτοχοι του κ. Τσιάρα και ενδεχομένως, όχι μόνο. Άρα το θέμα είναι αμιγώς πολιτικό!

Σε ότι αφορά τον κλάδο όμως: Το πρόγραμμα των βιολογικών μετατέθηκε, το Μέτρο 23 ομοίως, οι δράσεις του τομεακού αργούν κι ο μελισσοκόμος παλεύει με την ξηρασία να συντηρήσει τα μελίσσια του με ρευστότητα μηδενική!

Παραφράζοντας τον Μέτερνιχ: Δυστυχώς, εμεσολάβησεν …ο ΟΠΕΚΕΠΕ!

Σε επιστολή του ο πρόεδρος στον Μελισσοκομικό Σύλλογο Αιτωλοακαρνανίας κ. Δημήτρης Νικολάου, απαντά στις δηλώσεις του υπουργού ΑΑΤ, Κώστα Τσιάρα, για την βιολογική μελισσοκομία.

Η επιστολή αναφέρει τα εξής:

«Ακούσαμε τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστα Τσιάρα, να κάνει αναφορά σε συνέντευξή του στο πρόγραμμα για την βιολογική μελισσοκομία, αναφέροντας ότι το μέτρο οδηγήθηκε σε προσωρινό «πάγωμα» καταβολών λόγω, λέει, της ασύλληπτης υπερβολής που καταγράφηκε στις αιτήσεις.

Συγκεκριμένα, σε συνέντευξή του είπε μεταξύ άλλων τα εξής: «Ενώ το Υπουργείο είχε προβλέψει αρχικά 18 εκατ. ευρώ για τη συγκεκριμένη δράση – ποσό υπερδιπλάσιο του περσινού αντίστοιχου μέτρου – τελικά οι αιτήσεις ανήλθαν στο εξωπραγματικό ποσό των 166 εκατ. ευρώ». «Φανταστείτε ότι είχαμε προϋπολογίσει διπλάσιο ποσό για τη βιολογική μελισσοκομία, δηλαδή από τα 8 εκατομμύρια που ζητήθηκαν, είχαμε υπολογίσει 18, με τη δυνατότητα να τα διπλασιάσουμε… και ζητήθηκαν σε πρώτο χρόνο 166 εκατομμύρια. Καταλαβαίνετε ότι εδώ έχει ξεπεραστεί κάθε όριο και λογική».

Όλα όσα είπε ο κ. υπουργός είναι μεν αληθή ως προς τους αριθμούς, όμως είναι παρουσιασμένα με τέτοιο τρόπο, ώστε να ξεγελάσει τόσο τους δημοσιογράφους, όσο και τους τηλεθεατές, πατώντας στην άγνοιά τους.

Η αλήθεια είναι εντελώς διαφορετική από όλα τα παραπάνω.

Βιολογικά Προγράμματα

Ας δούμε τα περιβόητα προγράμματα βιολογικής μελισσοκομίας για τα οποία γίνεται λόγος.
Για πρώτη φορά στην ιστορία της Μελισσοκομίας, συμπεριλαμβάνεται σε πρόγραμμα. Πρόκειται για το Μέτρο 11, ένταξη και διατήρηση Βιολογικής καλλιέργειας.
Αφορά στα έτη 2022-2024 - ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβρη του 2024 και η αποπληρωμή του αναμένεται εντός του τρέχοντος μηνός.
Στο Μέτρο 11 εντάσσονται λιγότεροι από 3.000 νέοι βιολογικοί μελισσοκόμοι, στους 300 ήδη υπάρχοντες (ένας εξ των 300 παλαιών και εγώ).
Η επιδότηση δόθηκε ανά μελίσσι, όπως είναι το λογικό και το δίκαιο, ενώ το συνολικό ποσό της δράσης αυτής ήταν € 44 εκ. Επαναλαμβάνω: € 44 εκ για 3 χρόνια σε 3.000 δικαιούχους!
Για τον έλεγχο δε, του αριθμού των μελισσιών υπεύθυνοι ήταν και είναι οι ΔΑΟΚ και συμπληρωματικά ο ΟΠΕΚΕΠΕ. Άρα το ΥπΑΑΤ.

Εν συνεχεία και κατά την διάρκεια του Μέτρου 11, ανακοινώνεται από το υπουργείο ένα 2ο πρόγραμμα Βιολογικής Καλλιέργειας, το Π3 70.
Ένα πρόγραμμα που απευθύνονταν μόνο σε νεοεισερχόμενους στην Βιολογική Μελισσοκομία. Ένα τρισάθλιο σχεδιασμένο πρόγραμμα από ανίδεους καρεκλοκένταυρους.

Για ποιους λόγους το Π3 70 είναι κακοστημένο; Διότι:

1. Είναι για 6 χρόνια και εκταμιεύθηκαν ψίχουλα (περίπου € 19 εκ.) Αυτά τα χρήματα με το ζόρι καλύπτουν 300-400 μελισσοκόμους. Οι υπόλοιποι;

2. Δεν επιδοτεί ανά μελίσσι αλλά ανά κατηγορίες.

3. Δημιουργεί ανισότητα και μελισσοκόμους δύο ταχυτήτων, με τους ενταγμένους στο Μέτρο 11 που ήταν μόνο για 3 χρόνια.

4. Δεν ανταποκρίνεται στην πρόθεση της ΕΕ για ένταξη και διατήρηση στην Βιολογική. Μετά τα 3 χρόνια και την λήξη του προγράμματος, εγκαταλείπουν την βιολογική.

5. Δεν δίνει το δικαίωμα στους αδικημένους του Μέτρου 11, να ενταχθούν τώρα (βλ. νέους αγρότες, λάθη μελετητών).
Βλέπετε, ο κάτοχος π.χ. 22 κυψελών θα πάρει τα ίδια χρήματα με τον κάτοχο των 110 ή ο κάτοχος των 112 τα ίδια με τον 200αρη.

Μεγάλος αδικημένος ο επαγγελματίας του κλάδου. Υποστηρίζεται ένας ερασιτέχνης ή ένας συνταξιούχος χομπίστας και όχι ο βασικός μελισσοκόμος!

Το γεγονός ότι επιδοτούνται τα μελίσσια ανά κατηγορία (κυψέλες από 20-110, από 111-200, από 201-300, από 301-άνω) ήταν η αιτία για να δημιουργηθεί το εξής φαινόμενο. Ένας μελισσοκόμος που κατέχει π.χ. 836 μελίσσια, σύμφωνα με το πρόγραμμα, θα πάρει χρήματα για τα 301, όσα θα πάρει κι αυτός που έχει μόνο 301.
Τα υπόλοιπα 535 μελίσσια; τίποτα!!! Είναι δίκαιο; Είναι σωστό; Προφανώς και όχι.

Οπότε διεκδικεί μόνος του την δικαιοσύνη ανοίγοντας δύο μελισσοκομικούς αριθμούς στο όνομα του παιδιού του, της γυναίκας του, του αδερφού ή της …γιαγιάς του, μοιράζει τα 535 και παίρνει αυτό που θα έπρεπε να πάρει, έτσι κι αλλιώς.

Ποιος είναι ο ηθικός αυτουργός αυτής της πρακτικής; Μα, φυσικά, οι σχεδιαστές του Π3 70 που είναι (σ)το ΥπΑΑΤ.

Από την πρώτη στιγμή η Ομοσπονδία (ΟΜΣΕ) έχει καταγγείλει τόσο τον σχεδιασμό του εκτρώματος στον ίδιο τον κ. Τσιάρα όσο και το ύψος της χρηματοδότησης.
Αλλά ενώ ο ίδιος ο υπουργός παραδέχτηκε στην Ομοσπονδία ότι τα € 19 εκ. για 6 χρόνια είναι αμελητέο ποσό, ενώ της ανακοίνωσε υπερδέσμευση € 135 εκ. ώστε να ενταχθούν όχι μόνο 300 - 400 άτομα, αλλά όλοι όσοι έχουν κάνει αίτηση και έχουν τις νόμιμες προϋποθέσεις, ενώ η περσινή χρονιά αφορούσε ένα εντελώς άλλο πρόγραμμα, το Μέτρο 11, που ΟΥΔΕΜΙΑ ΣΧΕΣΗ έχει με την σημερινή κατάσταση, έρχεται τώρα να πει τι ακριβώς;

Ότι υπάρχει ασύλληπτη υπερβολή;
Τονίζω εντόνως ότι το Μέτρο 11 είχε € 44 εκ. για 3 χρόνια και ενέταξε 3.000 μελισσοκόμους, ενώ το πρόγραμμα του κ. Τσιάρα έχει € 18.8 εκ. για 6 χρόνια και δίνει την δυνατότητα για 300-400 μελισσοκόμους, την στιγμή που το ενδιαφέρον είναι από 4.000 νέους βιολογικούς. Το ποσό που χρειάζεται για το νέο πρόγραμμα λοιπόν, θα πρέπει να είναι περισσότερα από € 160 εκ.

Η ανεπάρκεια και η έλλειψη δικαιοσύνης του ΥπΑΑΤ, παρουσιάστηκε ως ασύλληπτη υπερβολή των ενδιαφερόμενων μελισσοκόμων! Σοβαρά, κ. Τσιάρα;

Μερικά από τα ερωτήματα που προκύπτουν ακούγοντας τις δηλώσεις, είναι τα εξής:

• Για ποιον λόγο ο κ. Τσιάρας δεν εξηγεί σωστά την κατάσταση;
• Για ποιον λόγο παρουσιάζει την μελισσοκομία ως μέρος του σκανδάλου ΟΠΕΚΕΠΕ ενώ δεν υπάρχει καμία εμπλοκή της μελισσοκομίας;
• Για ποιον λόγο δεν σέβεται τις ίδιες του τις κουβέντες και υποσχέσεις, διορθώνοντας αδικίες και κακοσχεδιασμούς;

Συνεχίζοντας ο κ. Τσιάρας, προανήγγειλε: «Δεν σας κρύβω ότι η προηγούμενη εβδομάδα ήταν μία εβδομάδα καθημερινών συσκέψεων, που έπρεπε να γίνουν για να ταυτοποιήσουμε και το μοντέλο του ελέγχου αλλά και τη διαδικασία της ανάκτησης των ποσών που κάποιοι πήραν παράνομα. Για εμάς είναι προτεραιότητα. Θέλω να σας το πω και να το ξεκαθαρίσουμε».

Για ποιους ελέγχους μιλάει ο κ. Τσιάρας; Ποιο μοντέλο ελέγχου; Τόσα χρόνια δεν υπήρχε μοντέλο; Κενό κι αυτό; Η διαδικασία ανάκτησης των ποσών θα αφορά και άλλα πρόσωπα εκτός των αγροτών;

Όσο για τις … προτεραιότητες, χορτάσαμε θετικά αποτελέσματα, κ. Τσιάρα. Τόσο πολύ που η μελισσοκομία καταρρέει. Όπως και όλος ο πρωτογενής τομέας.

Όσοι όμως, αποφασίζουν για εμάς, βρίσκονται με καφεδάκι και κλιματισμό σε γραφείο για 8 ώρες. Ο κτηνοτρόφος 365 μέρες/έτος, έχει δεν έχει πυρετό, πάει στα ζώα του από τα χαράματα.
Ο γεωργός καίγεται μέσα στον καύσωνα και του μένουν τα χρέη στην Τράπεζα Πειραιώς.
Ο ψαράς παντός καιρού έρμαιο της θάλασσας.
Ο μελισσοκόμος με μετατόπιση 3 σπονδύλων από το κουβάλημα και αυχενικό από το σκύψιμο.

Και επειδή πλανάται ότι κολυμπάμε στις επιδοτήσεις, προκαλώ τον κάθε έναν να έρθει να του χαρίσω 200-300 μελίσσια να …κονομήσει κι αυτός! Να αγοράσει βίλες και πόρσε. Να κάνει διακοπές στην Ελβετία!

Επομένως, όταν μιλάει σήμερα το υπουργείο για ευθύνες και ατασθαλίες, για κακούς αγρότες και πονηρούς ανθρώπους, θα πρέπει το ίδιο να κοιτάξει τον καθρέφτη πρώτα για να εξασφαλίσει ότι είναι άμοιρο ευθυνών! Είναι; Ρητορικό το ερώτημα για μας.

Θα πρέπει επίσης, να τονιστεί ότι ακόμη και η διαδικασία έκδοσης μελισσοκομικού κωδικού, είναι προβληματική. Πάλι με ευθύνη του υπουργείου, προφανώς.

Το τελευταίο κομμάτι του προβληματικού παζλ του Αγροτικού τομέα είναι τα ΚΥΔ (Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων). Δεν θα πω πολλά αλλά εάν η έρευνα στον ΟΠΕΚΕΠΕ τα συμπεριλάβει, τότε θα διαπιστώσει ο κάθε ένας τι σημαίνουν έννοιες όπως κενά ελέγχου, «στραβά μάτια» και …φαγοπότι! Καρκίνωμα στην πλάτη του αγρότη!

Κάποια πράγματα στην Αγροτιά θέλουν στήσιμο εξ αρχής και για να πετύχουν θα πρέπει ο βασικός σύμβουλος του υπουργού να είναι ο ίδιος ο Αγρότης. Τα θεσμικά όργανα του κάθε κλάδου. Στην περίπτωση της Μελισσοκομίας, η Ομοσπονδία Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος (ΟΜΣΕ). Στον αντίποδα, όχι μόνο δεν τον ρωτάνε αλλά αποφεύγουν και τις συνομιλίες! Πολύ ακριβοθώρητοι οι περισσότεροι του υπαατ μέχρι σήμερα. Ειδικά η ηγεσία του. Ως κατακλείδα και επιγραμματικά, ο κλάδος μου:

• Θέλει ελέγχους για να φύγουν τα παράσιτα.
• Θέλει ελέγχους ώστε τα χρήματα να καταλήγουν στους πραγματικούς δικαιούχους.
• Θέλει νομοθετικό πλαίσιο που να χαρακτηρίζεται από δικαιοσύνη.
• Επιζητά διάλογο και συνεργασία με τα υπουργεία.
• Επιδιώκει καθαρή αγορά με φθηνά και ποιοτικά μέλια για τον έλληνα καταναλωτή.

Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι, λέει η παροιμία. Μόνο που εδώ δεν πρόκειται για ψάρι αλλά για …Λερναία Ύδρα. Υπάρχει άραγε «Ηρακλής»; Πολύ αμφιβάλλω.

Κύριε Υπουργέ:
Aντί να προσπαθείτε να στρέψετε την αγανάκτηση της κοινωνίας ενάντια στον Αγρότη, προσέξτε μην επιβεβαιώσετε τον Ναπολέων. «Τρία πράγματα δεν κάνεις στην πολιτική: δεν υποχωρείς, δεν ανακαλείς και δεν παραδέχεσαι τα λάθη σου» (Ναπολέων Βοναπάρτης).
Ο ιδρυτής του κόμματός σας πάντως, δικαιώθηκε μέχρι κεραίας. «Στην πολιτική υπάρχουν πράγματα που λέγονται αλλά δεν γίνονται και πράγματα που γίνονται αλλά δεν λέγονται» (Κωνσταντίνος Καραμανλής)». 

Στην αρχή υπήρξαν οι διαρροές για την βιολογική μελισσοκομία, τώρα ο Τσιάρας αποφάσισε να κάνει δηλώσεις.

Σύμφωνα με όσα υποστηρίζει σε δηλώσεις του ο υπουργός ΑΑΤ, Κώστας Τσιάρας, οι αιτήσεις στη βιολογική μελισσοκομία έφτασαν στα 166 εκατ. ευρώ, όταν για το συγκεκριμένο πρόγραμμα είχαν προϋπολογιστεί 18 εκ. ευρώ. Αναφορά όμως δεν κάνει για τα κριτήρια ένταξης που αποφάσισε το ΥπΑΑΤ.

Στο πλαίσιο των αποκαλύψεων, ο Υπουργός προανήγγειλε ότι ειδική ομάδα ελέγχου έχει ήδη αναλάβει δράση, με τη συμμετοχή της ΑΑΔΕ και της Οικονομικής Αστυνομίας.

Παράλληλα, ο Κώστας Τσιάρας δήλωσε ότι οι έλεγχοι όχι μόνο δεν εμποδίστηκαν αλλά ενθαρρύνθηκαν ήδη από την πρώτη στιγμή, με σαφή εντολή του Πρωθυπουργού.

Ο Υπουργός στάθηκε και στις διαχρονικές παθογένειες στη διανομή των ευρωπαϊκών ενισχύσεων, επισημαίνοντας ότι δεν πρόκειται για φαινόμενο που γεννήθηκε σήμερα αλλά οι ιστορικές καταγραφές από τη δεκαετία του ’80, τα πρόστιμα που πληρώσαμε τη δεκαετία του ’90 και του 2000.

Επίσης δήλωσε ότι υπάρχει «πολιτική ευθύνη και την ανέλαβε ο Πρωθυπουργός». Να δούμε ποιος θα αναλάβει να πληρώσει την απώλεια των ενισχύσεων που είχαν οι πραγματικοί αγρότες και κτηνοτρόφοι.

Τέλος, αναφερόμενος στο πρόστιμο που επιβλήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, διευκρίνισε: «Το πρόστιμο αφορά διοικητικές αδυναμίες, τον τρόπο πληρωμής, την εφαρμογή ενός πληροφοριακού συστήματος, την έγκαιρη πληρωμή, τον ελεγκτικό μηχανισμό.

Το πρόστιμο προφανώς θα παρακρατηθεί από τις επόμενες 3 δόσεις. Η πολιτεία είναι υποχρεωμένη να καταβάλει τις επιδοτήσεις στους έντιμους αγρότες - δεν θα μείνουν άνθρωποι χωρίς ευρωπαϊκή στήριξη. 

Εμείς προσβλέπουμε σε ένα μέρος του προστίμου να καλυφθεί από τα αχρεωστήτως καταβληθέντα, τα οποία θα επιστραφούν, ενώ ένα άλλο μέρος του προστίμου θα μπορέσει να καλυφθεί από τον εξορθολογισμό της καταβολής των ενισχύσεων που θα προκύψει μετά τους ελέγχους».

Επιστολή, που εστάλη στον ΑγροΤύπο και υπογράφει ο πρόεδρος του Συλλόγου Μελισσοκόμων Νομού Αιτωλοακαρνανίας κ. Δημήτρης Νικολάου, αναφέρεται στο πρόβλημα με την βιολογική μελισσοκομία.

Η επιστολή αναφέρει τα εξής:

Παρακολουθούμε όλοι, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, την επικαιρότητα  για το «σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ» όπως έχει επικρατήσει, δικαίως, ως όρος. Διαβάζουμε διάφορα άρθρα και απόψεις, πολλές αναλύσεις και κουβέντες. Ούτε μία δεν φιλοξένησε έναν μελισσοκόμο.
Υπάρχει πράγματι κάτι που να βαραίνει την Μελισσοκομία ή μήπως είναι αποπροσανατολισμός ευθυνών;
Αλήθεια, μπήκε κανείς στον κόπο να ασχοληθεί με τους αριθμούς;
Αλήθεια, ρώτησε κανείς την άποψη του Κλάδου της Μελισσοκομίας;
Υπάρχει Ομοσπονδία Μελισσοκομικών Συλλόγων Ελλάδος (εδώ).  Ζήτησε ενημέρωση από μας;
Θέλετε την αλήθεια; Οι αριθμοί την καταδεικνύουν.

Κατ’ αρχάς, να δούμε τι είναι ΚΑΠ

Η ΚΑΠ έχει ως σκοπό να ενισχύσει το εισόδημα και την οικονομική βιωσιμότητα των αγροτών. Για ποιο λόγο; Κυρίως επειδή η ίδια η φύση του αγροτικού επαγγέλματος είναι ιδιαίτερα επισφαλής αφού ο πρωτογενής τομέας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις κλιματικές μεταβολές και από τους γεωγραφικούς περιορισμούς, υφίσταται τις συστημένες ανισορροπίες μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης και, κατά συνέπεια, χαρακτηρίζεται από μεγάλη αστάθεια των τιμών και των εισοδημάτων, διαστάσεις που θεμελιώνουν την ανάγκη στήριξής του.
Στην πορεία, βέβαια, των χρόνων η πολιτική της ΕΕ ενσωμάτωσε πολλούς επιπλέον στόχους που σχετίζονται τόσο με περιβαλλοντικές και κοινωνικές διαστάσεις της γεωργίας όσο και με την ανάπτυξη της υπαίθρου. Οπότε, σήμερα η νέα ΚΑΠ εστιάζει σε δέκα οικονομικούς, περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς στόχους: ανταγωνιστικότητα, αξιακή αλυσίδα των τροφίμων, κλιματική αλλαγή, προστασία του περιβάλλοντος, τοπία, ανανέωση των γενεών, αγροτικές περιοχές, τρόφιμα και υγεία, δίκαιο εισόδημα, και στον «εγκάρσιο» στόχο της γνώσης, της καινοτομίας και της ψηφιοποίησης.
Δίνει μία αυξημένη έμφαση στο περιβάλλον, στο κλίμα και στη βιωσιμότητα της παραγωγής των τροφίμων.

Ας δούμε τώρα τους αριθμούς.

Η χώρα μας αναμένεται να λάβει από πόρους της ΚΑΠ για ολόκληρη την περίοδο 2023-2027 περίπου € 14 δισ.  Αυτά τα χρήματα αφορούν σε όλο τον Αγροτικό Τομέα, φυτικής και ζωικής παραγωγής. Από αυτά, το 71,2% της στήριξης (περίπου €9,6 δισ.) είναι άμεσες ενισχύσεις, το 26,9% (περίπου € 3,6 δισ. ) είναι για ανάπτυξη και το υπόλοιπο 1,8% (περίπου € 250 εκατ.) είναι για τα 4 Τομεακά Προγράμματα (ελαιολάδου/ελιάς, οίνου, κηπευτικών και μελισσοκομίας).
Πώς μοιράζονται χονδρικά όμως αυτά τα € 14 δις;
Βασική ενίσχυση € 4.5 δις (51,2%)
Οικολογικά σχήματα € 2.2 δις (25%)
Συνδεδεμένη Ενίσχυση € 1.1 δις (12,2%)
Αναδιανεμητική Στήριξη € 870 εκ. (10%)
Συμπληρωματική Νέων Αγροτών € 140 εκ. (1,6%)
Ειδική Συνδεδεμένη στο Βαμβάκι € 920 εκ.

Και θέτω το εξής ερώτημα: Πόσα χρήματα καρπώνεται ο Μελισσοκόμος από τα ανωτέρω ποσά; 
Η απάντηση είναι σοκαριστική.
Σχεδόν ούτε ένα ευρώ.

Αυτά τα χρήματα «πέφτουν» μόνο σε γεωργούς και κτηνοτρόφους (Σε ελάχιστες περιπτώσεις εγκρίνεται κάπου-κάπου και κάποιος μελισσοκόμος στους Νέους αγρότες). Συνεχίζω.

ΤΟΜΕΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

Αναφέρθηκα πριν στα 4 Τομεακά Προγράμματα, μεταξύ των οποίων ανήκει και η Μελισσοκομία, που μοιράζονται τα €250 εκ. Αναλυτικά, λοιπόν, αυτά τα χρήματα διανέμονται ως εξής:
Οίνου € 115 εκ. (46,2%)
Ελαιόλαδου/ελιάς € 53 εκ. (21,4%)
Οπωροκηπευτικών € 50 εκ. (20,1%)
Μελισσοκομίας € 31 εκ. (12,4%)
Το «φτωχότερο» τομεακό.

Να τονίσω κάτι πολύ σημαντικό.
Από τους τέσσερις αυτούς κλάδους, οι τρεις συμμετέχουν και στα Οικολογικά Σχήματα ως επιπλέον δυνατότητα. Ποιος κλάδος μένει πάλι εκτός;
Η Μελισσοκομία

Τα του Κλάδου μου τώρα

Τα € 31 εκ. του Τομεακού είναι η Κοινοτική Συμμετοχή και αποτελεί το 50%. Το υπόλοιπο 50% είναι η συμμετοχή του κράτους-μέλους, οπότε το συνολικό ποσό είναι περίπου € 62 εκ. για 5 χρόνια (€ 12 εκ./έτος).

Πιο αναλυτικά:
Ο κλάδος αποτελείται από περίπου 22.000 μελισσοκόμους. Μέρος των χρημάτων το παίρνουν εταιρείες και εργαστήρια αναλύσεων, πανεπιστήμια για έρευνα, εταιρείες εκθέσεων, διαφημιστικές εταιρείες, εταιρείες μηχανημάτων και υπάλληλοι Κέντρων Μελισσοκομίας.
Ας υποθέσουμε όμως ότι τα χρήματα των € 12 εκ. ανά έτος  τα παίρνει μόνο ο μελισσοκόμος. Ας υποθέσουμε επίσης, ότι μοιράζονται σε 6-7.000 μελισσοκόμους.
Πόσα χρήματα αναλογούν στον κάθε μελισσοκόμο;
Με απλά μαθηματικά δημοτικού θα δούμε την αλήθεια. Σας αφήνω να κάνετε την πράξη μόνοι σας.

Συμπέρασμα 1:

Ο μελισσοκόμος ΔΕΝ ζει από βασικές επιδοτήσεις, όπως αναληθώς διαχέεται ή πιθανόν να φαντάζεται ο κόσμος. Ούτε καν μπορεί να υπολογίζει σε αυτές για βοήθεια ουσιαστική. Εκτός κι αν π.χ. τα 2-2.500€ θεωρούνται πολλά λεφτά για ένα μελισσοκομείο των 300 μελισσιών!

ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

Ας δούμε τώρα και τα περιβόητα προγράμματα βιολογικής μελισσοκομίας για τα οποία γίνεται λόγος και κατηγορείται ο Κλάδος μου.
Η ΕΕ στοχεύει μέχρι το 2030 να καθοδηγήσει το 70% του Αγροτικού κόσμου σε φιλικότερες προς το περιβάλλον πρακτικές, για μείωση του άνθρακα, καλύτερη διαχείριση νερού, φυτοφαρμάκων κ.λπ.
Έτσι, για πρώτη φορά στην ιστορία της Μελισσοκομίας, συμπεριλαμβάνεται σε πρόγραμμα. Πρόκειται για το Μέτρο 11, ένταξη και διατήρηση Βιολογικής καλλιέργειας. Αφορά στα έτη 2022-2024 -ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβρη του 2024 και η αποπληρωμή του αναμένεται εντός του τρέχοντος μηνός.
Στο Μέτρο 11 εντάσσονται λιγότεροι από 3.000 νέοι βιολογικοί μελισσοκόμοι στους 300 ήδη υπάρχοντες (ένας εξ των 300 παλαιών και εγώ). Η επιδότηση δόθηκε ανά μελίσσι, όπως είναι το λογικό και το δίκαιο, ενώ το συνολικό ποσό της δράσης αυτής ήταν €44 εκ. Ο μελισσοκόμος ήταν υποχρεωμένος να τηρήσει τους κανόνες του Καν. 848/2018 περί Βιολογικής Μελισσοκομίας. Ο έλεγχος για την τήρηση του Κανονισμού, ήταν και είναι υποχρέωση των ιδιωτικών οργανισμών πιστοποίησης, οι οποίοι με την σειρά τους εποπτεύονται από τον ΕΛΓΟ.
Για τον έλεγχο δε, του αριθμού των μελισσιών υπεύθυνοι ήταν και είναι οι ΔΑΟΚ και συμπληρωματικά ο ΟΠΕΚΕΠΕ.
Εν συνεχεία και κατά την διάρκεια του Μέτρου 11, ανακοινώνεται από το Υπαατ ένα 2ο πρόγραμμα Βιολογικής Καλλιέργειας, το Π3 70. Ένα πρόγραμμα που απευθύνονταν μόνο σε νεοεισερχόμενους στην Βιολογική Μελισσοκομία. Ένα τρισάθλιο και εμετικά σχεδιασμένο πρόγραμμα από ανίδεους καρεκλοκένταυρους!
Και από εδώ αρχίζει το κουβάρι.

Για ποιους λόγους το Π3 70 είναι κακοστημένο; Διότι:

1. Είναι για 6 χρόνια και εκταμιεύθηκαν ψίχουλα (περίπου €19 εκ.) Αυτά τα χρήματα με το ζόρι καλύπτουν 300-400 μελισσοκόμους. Οι υπόλοιποι;
2. Δεν επιδοτεί ανά μελίσσι αλλά ανά κατηγορίες.
3. Δημιουργεί ανισότητα και μελισσοκόμους δύο ταχυτήτων, με τους ενταγμένους στο Μέτρο 11 που ήταν μόνο για 3 χρόνια.
4. Δεν ανταποκρίνεται στην πρόθεση της ΕΕ για ένταξη και διατήρηση στην Βιολογική. Μετά τα 3 χρόνια και την λήξη του προγράμματος, εγκαταλείπουν την βιολογική.
5. Δεν δίνει το δικαίωμα στους αδικημένους του Μέτρου 11, να ενταχθούν τώρα (βλ. νέους αγρότες, λάθη μελετητών.)
Βλέπεται, ο κάτοχος π.χ. 22 κυψελών θα πάρει τα ίδια χρήματα με τον κάτοχο των 110 ή ο κάτοχος των 112 τα ίδια με τον 200αρη.
Επιβαρύνει πολύ το γεγονός ότι ο έντονα αδικημένος της φιλοσοφίας των κατηγοριών, είναι ο επαγγελματίας του Κλάδου. Υποστηρίζεται ένας ερασιτέχνης ή ένας συνταξιούχος χομπίστας και όχι ο βασικός μελισσοκόμος!!!

Το γεγονός ότι επιδοτούνται τα μελίσσια ανά κατηγορία (κυψέλες από 20-110, από 111-200, από 201-300, από 301-άνω) ήταν η αιτία για να δημιουργηθεί το εξής φαινόμενο.
Ένας μελισσοκόμος που κατέχει π.χ. 836 μελίσσια, σύμφωνα με το πρόγραμμα θα πάρει χρήματα για τα 301, όσα θα πάρει κι αυτός που έχει μόνο 301. Τα υπόλοιπα 535 μελίσσια; τίποτα!!! Είναι δίκαιο; Είναι σωστό; Προφανώς και όχι.
Οπότε διεκδικεί μόνος του την δικαιοσύνη ανοίγοντας δύο μελισσοκομικούς αριθμούς στο όνομα του παιδιού του, της γυναίκας του, του αδερφού ή της …γιαγιάς του, μοιράζει τα 535 και παίρνει αυτό που θα έπρεπε να πάρει, έτσι κι αλλιώς.
Πλασματικά θα έχουμε μεγάλη αύξηση των μελισσοκόμων με ίδιο σύνολο ή έστω μικρή αύξηση μελισσιών!
Ποιος είναι ο ηθικός αυτουργός αυτής της πρακτικής; Μα, φυσικά, οι σχεδιαστές του Π3 70 που είναι (σ)το ΥπΑΑΤ.
Συνεχίζω λίγο ακόμη με τους αριθμούς.
Γράφτηκε σε άρθρο και αναδημοσιεύτηκε σε πολλά site, ότι οι αιτήσεις για την Βιολογική Μελισσοκομία έφτασαν τις 126.000. Αυτό είναι ψευδέστατο! Οι αιτήσεις για το Π3 70, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι περίπου στις 4.000. Αν το κονδύλι μείνει στα €19 εκ. θα απορριφθούν οι 3.500. Το 87% τον ενδιαφερομένων θα κοπεί. Θα είναι ποσοστό επιτυχίας το εγκεκριμένο 13%; Το Υπαατ θα καμαρώνει και θα το επικοινωνεί με χαμόγελο;
Για να ενταχθούν όλοι, θα πρέπει το κονδύλι να ξεπεράσει τα €160 εκ. Θυμίζω ότι είναι για 6 χρόνια.

Συμπέρασμα 2.

Το μόνο σκάνδαλο που σχετίζεται με την Μελισσοκομία είναι αυτό της αδικίας εις βάρος της, διότι τόσα χρόνια αδιαφορίας για την Μελισσοκομία μόνο ως σκάνδαλο χαρακτηρίζεται.
Η μελισσοκομία δεν απορροφά χρήματα και τα σκάνδαλα δημιουργούνται και υπάρχουν όπου υπάρχει άφθονο χρήμα.
Συγκρίνετε: 14 δις ευρώ vs 62 εκ. ευρώ
Να αναφέρω επίσης, ότι το Βιολογικό Πρόγραμμα για την Μελισσοκομία ΔΕΝ έχει ανοίξει ακόμη, οπότε για ποια κακοδιαχείριση και αδιαφανή κατανομή κάνουν λόγο ορισμένοι;
Κατανοώ ότι θέλουν να στρέψουν το βλέμμα του κόσμου κάπου αλλού αλλά η Μελισσοκομία δεν προσφέρεται για εξιλαστήριο θύμα.
Θα δεχθώ ότι υπάρχουν ανακρίβειες στη δήλωση κατοχής μελισσιών από μικρή μερίδα μελισσοκόμων. Είναι ένα διαχρονικό πρόβλημα του Κλάδου που με σειρά προτάσεων προσπαθεί η Ομοσπονδία να εισακουστεί στο Υπαατ. Όπως και για τις ελληνοποιήσεις αλλά ...!!
Όμως, αυτές οι παραβάσεις χαρακτηρίζονται ως παρατυπίες και σε καμία περίπτωση ως σκάνδαλο. Σε καμία!
Όσο το υπουργείο σχεδιάζει χωρίς εμάς, πάντα θα κακοσχεδιάζει.
Όσο το υπουργείο δεν υιοθετεί τις προτάσεις μας, τα προβλήματα θα συνεχίζουν.
Όσο το υπουργείο δεν στελεχώνει τους ελεγκτικούς μηχανισμούς, οι παραβατικότητες θα υπάρχουν.
Όσο το υπουργείο κρατά ανοιχτό το βάζο με το μέλι, τόσο οι επιτήδειοι θα βουτάνε μέσα είτε δάχτυλο είτε …κουτάλα.
Η Μελισσοκομία δεν είναι Κτηνοτροφία.
Όχι τη μπάλα στην εξέδρα, κύριοι!