Πάμε για σκληρό Brexit, τι θα ισχύσει για τις ελληνικές εξαγωγές από το 2021

Στην τελική ευθεία βρίσκεται το άνοιγμα της κινεζικής αγοράς για τα ελληνικά κεράσια, έπειτα από 11 χρόνια διαπραγματεύσεων για την άρση των φυτοϋγειονομικών εμποδίων που μέχρι σήμερα δεν επέτρεπαν την εξαγωγή τους στην Κίνα.

Το επίσημο πρωτόκολλο αναμένεται να ανοίξει νέες προοπτικές για τους Έλληνες παραγωγούς και εξαγωγείς.

Η εξέλιξη αυτή αποτελεί σημαντικό βήμα στην προσπάθεια που καταβάλλει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, υπό τον Μαργαρίτη Σχοινά, για το άνοιγμα νέων αγορών στα ελληνικά αγροτικά προϊόντα και την ενίσχυση της εξωστρέφειας του πρωτογενούς τομέα. Στόχος είναι η ελληνική παραγωγή να αποκτήσει μεγαλύτερη πρόσβαση στις διεθνείς αγορές, δημιουργώντας περισσότερες εμπορικές ευκαιρίες και καλύτερες προοπτικές για το εισόδημα των παραγωγών.

Η συμφωνία επί των φυτοϋγειονομικών απαιτήσεων επιτεύχθηκε έπειτα από πολυετείς τεχνικές διαπραγματεύσεις μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών της Ελλάδας και της Κίνας, ενώ η ολοκλήρωση της διαδικασίας «κλείδωσε» κατά την επίσκεψη του Υφυπουργού Εξωτερικών, Χάρη Θεοχάρη, στην Κίνα και τις επαφές που πραγματοποιήθηκαν με την κινεζική πλευρά.

Το ελληνικό αίτημα είχε υποβληθεί το 2015 και έκτοτε ακολούθησαν διαδοχικοί γύροι διαπραγματεύσεων μεταξύ της Διεύθυνσης Προστασίας Φυτικής Παραγωγής του ΥΠΑΑΤ και της Γενικής Διεύθυνσης Τελωνείων της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας (GACC).

Οι δύο πλευρές έχουν πλέον καταλήξει σε συμφωνία για τις φυτοϋγειονομικές απαιτήσεις που θα διέπουν τις εξαγωγές ελληνικών νωπών κερασιών. Πρόκειται για ιδιαίτερα αυστηρές προδιαγραφές, οι οποίες προβλέπουν συστηματικούς ελέγχους στους οπωρώνες καθ' όλη τη διάρκεια του έτους, καθώς και συγκεκριμένα μέτρα για την αντιμετώπιση ασθενειών που ενδιαφέρουν τις κινεζικές αρχές.

Οι απαιτήσεις αυτές θα αποτυπωθούν αναλυτικά στο επίσημο φυτοϋγειονομικό πρωτόκολλο που πρόκειται να υπογραφεί μεταξύ των δύο χωρών.

Μετά την υπογραφή του, οι ενδιαφερόμενοι Έλληνες εξαγωγείς θα μπορούν να προχωρήσουν στην εγγραφή τους σε ειδικό μητρώο και να λάβουν την προβλεπόμενη έγκριση από τις κινεζικές αρχές, προκειμένου να αποκτήσουν τη δυνατότητα εξαγωγής ελληνικών κερασιών στην Κίνα.

Η Επιτροπή Ανταγωνισμού (ΕΑ) διενήργησε, στις 4 Νοεμβρίου 2026, αιφνίδιο επιτόπιο έλεγχο σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της προμήθειας, μεταποίησης / τυποποίησης και εμπορίας επιτραπέζιας ελιάς, καθώς και σε σχετική ένωση επιχειρήσεων.

Η ΕΑ διερευνά, στο πλαίσιο αυτεπάγγελτης έρευνας, ενδεχόμενη συμφωνία ή εναρμονισμένη πρακτική μεταξύ ανταγωνιστών ή και απόφαση ένωσης επιχειρήσεων, ιδίως για τον καθορισμό της τιμής αγοράς προϊόντων και άλλων όρων συναλλαγής, κατά παράβαση των άρθρων 1 ν. 3959/2011 ή/και 101 ΣΛΕΕ.

Σημειώνεται ότι η διεξαγωγή ελέγχων γίνεται σε επιχειρήσεις και ενώσεις επιχειρήσεων από τις οποίες μπορεί να συλλεχθούν στοιχεία για αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές στην ερευνώμενη αγορά και δεν προδικάζει ότι οι επιχειρήσεις ή οι ενώσεις έχουν εμπλακεί σε αντι-ανταγωνιστική συμπεριφορά ούτε προδικάζει το αποτέλεσμα της έρευνας.

Οι δράσεις της ΕΑ στον αγροδιατροφικό κλάδο

Ο αγροδιατροφικος κλάδος αποτελεί προτεραιότητα για την ΕΑ, ειδικά στην παρούσα συγκυρία των πληθωριστικών πιέσεων, της αύξησης του κόστους ζωής για τους έλληνες καταναλωτές, των αλυσιδωτών κρίσεων στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και της γεωπολιτικής αστάθειας και με έντονη την πραγματικότητα της κλιματικής αλλαγής.  Η ΕΑ χρησιμοποιεί όλα τα εργαλεία που διαθέτει στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της προκειμένου να διερευνήσει τις συνθήκες ανταγωνισμού στην αγροδιατροφική αλυσίδα και να παρέμβει στοχευμένα και αποτελεσματικά στις περιπτώσεις εκείνες που εντοπίζονται στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό.  

Η δράση της ΕΑ περιλαμβάνει εργαλεία παρέμβασης με διαφορετικό βαθμό και ένταση:

• Εφαρμογή του δικαίου ανταγωνισμού, μέσω της διερεύνησης αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών στην αγορά και επιβολής κυρώσεων στους παραβάτες, καθώς και του προληπτικού ελέγχου συγκεντρώσεων επιχειρήσεων,
• Προώθηση πολιτικών ανταγωνισμού στην ελληνική οικονομία και κοινωνία, και
• Έρευνα, μέσω της συστηματικής και στοχευμένης χαρτογράφησης αγορών και διεξαγωγής κλαδικών ερευνών σε κλάδους της οικονομίας.

Η αυτεπάγγελτη έρευνα που διεξάγει η ΓΔΑ στον κλάδο της επιτραπέζιας ελιάς εντάσσεται στην πρώτη κατηγορία δράσεων.

Νομικό πλαίσιο

Τα άρθρα 1 του ν. 3959/2011 και 101 ΣΛΕΕ απαγορεύουν συμπράξεις μεταξύ επιχειρήσεων (συμφωνίες, αποφάσεις ενώσεων ή εναρμονισμένες πρακτικές) που έχουν ως αντικείμενο ή αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού.
Το άρθρο 1Α του ν. 3959/2011 απαγορεύει μονομερείς πρακτικές που συνιστούν πρόσκληση σε απαγορευμένη σύμπραξη και ανακοίνωση μελλοντικών προθέσεων τιμολόγησης προϊόντων και υπηρεσιών προς ανταγωνιστές.
Τα άρθρα 2 του ν. 3959/2011 και 102 ΣΛΕΕ απαγορεύουν την καταχρηστική συμπεριφορά επιχειρήσεων με δεσπόζουσα θέση στην αγορά.

Η ΕΑ επισημαίνει ότι στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, θα παρεμβαίνει κατά άμεση προτεραιότητα όπου κρίνεται απαραίτητο και θα εξετάζει κάθε σχετική περίπτωση που θα υποπέσει στην αντίληψή της, με την υποβολή καταγγελίας, αίτησης επιείκειας ή ανώνυμων σχετικών πληροφοριών μέσω του ασφαλούς ψηφιακού περιβάλλοντος (whistleblowing) ή άλλως, και θα επιβάλλει αυστηρότατες διοικητικές κυρώσεις στις επιχειρήσεις που τυχόν μετέρχονται αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών βάσει των διατάξεων του ν. 3959/2011 και 101/102 ΣΛΕΕ.

Για τις ερευνητικές δράσεις της ΕΑ στο αγρο-διατροφικό κλάδο, δείτε εδώ.

Για το σύστημα ανώνυμης πληροφόρησης της ΕΑ επισκεφθείτε την ιστοσελίδα (εδώ)

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε, τη Δευτέρα (19 Οκτωβρίου), τη μερική διαπραγματευτική του θέση σχετικά με ένα σύνολο επικαιροποιημένων κανόνων για την κοινή οργάνωση των γεωργικών αγορών (ΚΟΑ) στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) μετά το 2027, τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ.

Η ΚΟΑ καθορίζει το πλαίσιο της ενιαίας αγοράς για τα γεωργικά προϊόντα σε ολόκληρη την ΕΕ και ο αναθεωρημένος κανονισμός θα επικαιροποιήσει τους κανόνες της ΕΕ για τις γεωργικές αγορές σε διάφορους τομείς, συμπεριλαμβανομένων των τομεακών παρεμβάσεων, του σχολικού προγράμματος της ΕΕ, των προτύπων εμπορίας και της ετοιμότητας σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης και κρίσης.

Για να διασφαλιστούν ισότιμοι όροι ανταγωνισμού σε ολόκληρη την ΕΕ, οι τομεακές παρεμβάσεις θα είναι υποχρεωτικές για ορισμένους τομείς, δηλαδή τη μελισσοκομία, τα οπωροκηπευτικά και, υπό ορισμένες συνθήκες, το κρασί.

Η διαπραγματευτική θέση είναι «μερική», επειδή δεν καλύπτει οικονομικά και οριζόντια ζητήματα. Αυτά συζητούνται επί του παρόντος στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για το συνολικό ΠΔΠ που καλύπτει την περίοδο 2028 έως 2034.

«Σήμερα, κάνουμε ένα σημαντικό βήμα προς τη διαμόρφωση του μέλλοντος των γεωργικών αγορών της Ευρώπης. Με τη σημερινή συμφωνία, στόχος μας είναι να υποστηρίξουμε έναν ανθεκτικό και ανταγωνιστικό αγροδιατροφικό τομέα, να ενισχύσουμε τη θέση των αγροτών στην αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων και να διασφαλίσουμε ότι οι πολίτες μας μπορούν να συνεχίσουν να απολαμβάνουν τρόφιμα υψηλής ποιότητας», δήλωσε ο προεδρεύων του Συμβουλίου Υπουργός Γεωργίας, Τροφίμων και Ναυτιλίας της Ιρλανδίας, Μάρτιν Χέιντον.

Κύρια στοιχεία

Σύμφωνα με το προτεινόμενο πλαίσιο για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ, τα υπάρχοντα κονδύλια της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ), θα συγκεντρωθούν σε ένα νέο εθνικό και περιφερειακό ταμείο εταιρικής σχέσης (ΕΠΣΕ).

Σύμφωνα με το μελλοντικό ΕΠΣΕ, κάθε κράτος μέλος θα καταρτίσει ένα ενιαίο ολοκληρωμένο σχέδιο που θα αντικαταστήσει τα ισχύοντα ξεχωριστά σχέδια και προγράμματα για τη συνοχή, τη γεωργία, την αλιεία, τη μετανάστευση και την ασφάλεια και το ταμείο για το κοινωνικό κλίμα.

Σύμφωνα με τις νέες ρυθμίσεις, η χρηματοδότηση για μέτρα που καλύπτονται επί του παρόντος από τον κανονισμό ΚΟΑ θα διέπεται από τον κανονισμό ΕΠΠ.

Η θέση του Συμβουλίου διατηρεί το κύριο περιεχόμενο της πρότασης της Επιτροπής και αποσκοπεί στον εκσυγχρονισμό και την ενίσχυση της ΚΟΑ και στην προσαρμογή της σε αυτό το νέο πλαίσιο, εισάγοντας παράλληλα στοχευμένες ενημερώσεις σε διάφορους γεωργικούς τομείς.

Τομεακές παρεμβάσεις

Ο γενικός στόχος των διατάξεων σχετικά με τις τομεακές παρεμβάσεις είναι να διασφαλιστεί η αποτελεσματική λειτουργία και η σταθερότητα των γεωργικών αγορών, καθώς και η στήριξη των εισοδημάτων των αγροτών.

Σύμφωνα με τη θέση του Συμβουλίου, για να διασφαλιστούν ισότιμοι όροι ανταγωνισμού σε ολόκληρη την ΕΕ, οι τομεακές παρεμβάσεις θα είναι υποχρεωτικές για ορισμένους τομείς , δηλαδή τη μελισσοκομία, τα οπωροκηπευτικά και, υπό ορισμένες συνθήκες, το κρασί. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι εθνικές ιδιαιτερότητες, το Συμβούλιο εισήγαγε τη δυνατότητα να επιτρέπονται ευέλικτες παρεκκλίσεις για τον αμπελοοινικό τομέα, ώστε να αντικατοπτρίζεται η κατάσταση των χωρών όπου ο εν λόγω τομέας δεν είναι ανεπτυγμένος.

Πρωτεϊνούχες καλλιέργειες

Θα δημιουργηθεί ένας ξεχωριστός τομέας πρωτεϊνούχων καλλιεργειών και ελαιούχων σπόρων, ο οποίος θα αντικαταστήσει τον τρέχοντα τομέα των αποξηραμένων ζωοτροφών. Τα κράτη μέλη θα ενθαρρύνονται να αναγνωρίζουν τις οργανώσεις παραγωγών σε αυτόν τον νέο τομέα για τους σκοπούς των τομεακών παρεμβάσεων.

Στόχος είναι η ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής , η μείωση της εξάρτησης από τις εισαγωγές πρωτεϊνούχων καλλιεργειών και η ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ στον τομέα.

Πρόγραμμα σχολικών προγραμμάτων της ΕΕ

Το σχολικό πρόγραμμα της ΕΕ είναι το πρόγραμμα που παρέχει στα κράτη μέλη χρηματοδότηση για την προμήθεια φρούτων, λαχανικών και γάλακτος σε μαθητές, καθώς και για την υλοποίηση εκπαιδευτικών πρωτοβουλιών.

Το πρόγραμμα θα συνεχιστεί στο πλαίσιο του επόμενου ΠΔΠ και η θέση του Συμβουλίου διατηρεί τον στόχο της πρότασης της Επιτροπής για προώθηση υγιεινών διατροφικών συνηθειών μεταξύ των μαθητών, μεταξύ άλλων μέσω του περιορισμού της διανομής τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε ελεύθερα σάκχαρα και λιπαρά.

Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, το σχολικό πρόγραμμα της ΕΕ θα μεταβεί από ένα σχολικό έτος σε ένα ημερολογιακό έτος. Η εντολή του Συμβουλίου εισάγει μεταβατικά μέτρα για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική εφαρμογή του.

Πρότυπα μάρκετινγκ

Η θέση του Συμβουλίου προβλέπει τη δυνατότητα εισαγωγής προτύπων εμπορίας για τις πρωτεϊνούχες καλλιέργειες, το βοδινό κρέας, το χοιρινό κρέας, το πρόβειο κρέας, το αίγειο κρέας και το ρύζι, ώστε οι καταναλωτές να ενημερώνονται καλύτερα για την προέλευση των προϊόντων που αγοράζουν.

Επόμενα βήματα

Η διαπραγματευτική εντολή που εγκρίθηκε σήμερα αποτελεί τη βάση για την έναρξη διαπραγματεύσεων από την Προεδρία του Συμβουλίου με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η χρηματοδοτική κατανομή για την περίοδο 2028-2034 θα εξαρτηθεί από την τελική συμφωνία για το επόμενο ΠΔΠ στο σύνολό του.

Ταυτόχρονα, βρίσκονται σε εξέλιξη εργασίες σχετικά με τον κανονισμό για την ΚΓΠ μετά το 2027, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας για μερική εντολή του Συμβουλίου επί του εν λόγω φακέλου στο Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας του Οκτωβρίου.

Τις προβλέψεις του για την φετινή παραγωγή επιτραπέζιας ελιάς αλλά και τα προβλήματα στις εξαγωγές, ανέφερε στον ΑγροΤύπο πρόεδρος της ΠΕΜΕΤΕ (Πανελλήνια Ένωση Μεταποιητών – Τυποποιητών – Εξαγωγέων Επιτραπέζιων Ελιών) κ. Κώστας Ζούκας.

Όπως τόνισε όσον αφορά τον όγκο της ηρτημένης παραγωγής φαίνεται ότι το 2026 αναμένεται να έχουμε μια κανονική παραγωγή. Επειδή όμως τα τελευταία χρόνια έχουμε συνεχώς νέες φυτεύσεις ελαιόδεντρων στην χώρα μας είναι δύσκολο να έχουμε ελλειματικές παραγωγές. Οι καιρικές συνθήκες και η κλιματική αλλαγή τα επόμενα χρόνια θα επηρεάζει όχι την ποσότητα αλλά την ποιότητα των ελιών.

Για την ποικιλία Χαλκιδικής η φετινή παραγωγή αναμένεται να κυμανθεί σε φυσιολογικά επίπεδα. Υπάρχει όμως πρόβλημα με τα αυξημένα αποθέματα από την προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο (2025/26), που έχουν αποκτηθεί σε υψηλό κόστος.
Αυτό οφείλεται στην αυξημένη παραγωγή που είχαν πέρσι σε Ισπανία, Αίγυπτο και Μαρόκο. Από την άλλη υπήρξε πρόβλημα στο διεθνές εμπόριο λόγω υψηλού πληθωρισμού και γεωπολιτικών προβλημάτων.

Για τις ελιές ποικιλίας Καλαμών φαίνεται φέτος να έχουμε μια καλή παραγωγή.

Στις ελιές Αμφίσσης (Κονσερβολιά) αναμένουμε φέτος μια μειωμένη παραγωγή σε σχέση με πέρσι, που ήταν όμως σε υψηλά επίπεδα. Τα τελευταία χρόνια έχει μειωθεί η ζήτηση για εξαγωγές στις Αμφίσσης και για αυτό σε αντίθεση με τις άλλες δύο ποικιλίες δεν έχουμε νέες φυτεύσεις.

Συνολικά οι ελληνικές εξαγωγές φαίνεται από τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ να είναι μειωμένες κατά 1% σε αξία και 2,2% σε ποσότητα. Επίσης τον τελευταίο χρόνο έχουμε μια αύξηση του κόστους μεταφορών κατά 30% και των υλικών συκευασίας κατά 20%. Σε αυτό θα πρέπει να προσθέσουμε και την αύξηση του κόστους των εργατικών. Ακόμη είναι σίγουρο ότι το κόστος της ελαιοκαλλιέργειας στην χώρα μας είναι πολύ πιο αυξημένο σε σχέση με την Ισπανία. Αυτό το κόστος μεταφέρεται και στην μεταποίηση. Όλα αυτά έχουν φέρει μια μειωμένη ανταγωνιστικότητα στις ελληνικές εξαγωγές επιτραπέζιων ελιών.

Προβλήματα έχουμε στις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ λόγω της πολιτικής των δασμών (10%) κάτι που έχει σαν αποτέλεσμα την μείωση της ζήτησης.

Θα πρέπει ακόμη να επισημάνουμε ότι ολόκληρος ο ευρωπαϊκός κλάδος επιτραπέζιας ελιάς είναι «αδικημένος» από την εμπορική συμφωνία ΕΕ–Mercosur γιατί δεν έχουμε μείωση των δασμών για το προϊόν. Αυτό μας έχει δημιουργήσει πρόβλημα στις εξαγωγές στην αγορά της Βραζιλίας, που έχουμε ζήτηση αλλά έχει πλεονέκτημα η Αργεντινή γιατί δεν έχει δασμούς.

«Καμπανάκι» για ανταγωνιστικότητα εξαγωγών ελληνικής επιτραπέζιας ελιάς – Αναγκαία όσο ποτέ η στήριξη της Πολιτείας

Με συγκρατημένη αισιοδοξία για τη νέα εσοδεία πραγματοποιήθηκε, στις 5/9/2026, στη Λάρισα, η ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της ΠΕΜΕΤΕ.  Με περισσότερο από το 90% της συνολικής εγχώριας ετήσιας παραγωγής να κατευθύνεται σε περισσότερες από 100 χώρες, ο κλάδος της επιτραπέζιας ελιάς έχει κατεξοχήν εξαγωγικό χαρακτήρα, γεγονός που τον καθιστά ιδιαίτερα εκτεθειμένο στις γεωπολιτικές αναταράξεις, τις διαταραχές του διεθνούς εμπορίου και τις δυσλειτουργίες της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.

Παράλληλα, η ισχυρή εξάρτηση από την πρωτογενή παραγωγή τον καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτο στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης. Οι τρέχουσες συνθήκες που επικρατούν, προκαλούν πρωτοφανείς αυξήσεις του λειτουργικού κόστους των επιχειρήσεων. Το υψηλό κόστος ενέργειας με τις αλυσιδωτές επιδράσεις στο κόστος των υλικών συσκευασίας, των πρώτων υλών, των μεταφορών, αλλά και το υψηλό μισθολογικό κόστος όταν δεν  συνοδεύεται με μείωση των εργοδοτικών εισφορών, συρρικνώνουν την κερδοφορία του κλάδου, ενώ ταυτόχρονα περιορίζουν την ανταγωνιστικότητα του προϊόντος στις διεθνείς αγορές.

Στην εξίσωση προστίθεται η χαμηλή παραγωγικότητα του πρωτογενούς τομέα, ως αποτέλεσμα του ανεπαρκούς μέχρι σήμερα εκσυγχρονισμού του  που επιφέρει υψηλό κόστος πρώτης ύλης, περιορίζοντας την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής μεταποίησης και των εξαγωγών, έναντι χωρών που έχουν προχωρήσει νωρίτερα στις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις και προσαρμογές στον ελαιοκομικό τους τομέα.

Ανεπάρκειες καταγράφονται και στην πλευρά της ζήτησης, καθώς οι πληθωριστικές πιέσεις περιορίζουν το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και οι ειδικές συνθήκες που επικρατούν σε βασικές εισαγωγικές χώρες, όπως οι δασμοί στις ΗΠΑ και η δυσμενής οικονομική συγκυρία στη Γερμανία μειώνουν την καταναλωτική δαπάνη και έχουν αρνητική επίδραση στη ζήτηση για το ελληνικό προϊόν. Παράλληλα, στην Αυστραλία, χάνεται μερίδιο της αγοράς, καθώς το αιγυπτιακό προϊόν εντείνει τον ανταγωνισμό, κυρίως λόγω των σημαντικά χαμηλότερων τιμών του.

Οι πιέσεις αυτές αποτυπώνονται ήδη στα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ: το πρώτο εξάμηνο του 2026 οι εξαγωγές επιτραπέζιων ελιών μειώθηκαν κατά 0,99% σε αξία και 2,25% σε όγκο, ανακόπτοντας την πολυετή ανοδική πορεία. Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά το ιστορικό ρεκόρ του 2025, με εξαγωγές €872 εκατ. και 282 χιλ. τόνων, ενώ την τελευταία δεκαετία η αξία των εξαγωγών αυξήθηκε κατά 115% και ο όγκος κατά 61%, επιβεβαιώνοντας την ανθεκτικότητα, την προσαρμοστικότητα και την εξωστρέφεια του κλάδου.

Η φετινή παραγωγή αναμένεται να κυμανθεί σε φυσιολογικά επίπεδα, αντίστοιχα με αυτά των δύο τελευταίων ετών. Ωστόσο, την έναρξη της νέας εμπορικής περιόδου επιβαρύνουν επιπλέον τα αυξημένα αποθέματα ποικιλίας "Χαλκιδική" από την προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο (2025/26), που έχουν αποκτηθεί σε υψηλό κόστος. Ο κλάδος καλείται να εξασφαλίσει ισορροπία μεταξύ του περιορισμού των απωλειών του από τα ως άνω αποθέματα και την διασφάλιση του αγροτικού εισοδήματος για την νέα ελαιοκομική περίοδο (2026/27), χωρίς όμως να υποθηκευτεί η  ανταγωνιστικότητα του προϊόντος.
Την πρόκληση αυτή δεν μπορεί να την επωμισθούν αποκλειστικά οι μεταποιητικές και εξαγωγικές επιχειρήσεις, οι οποίες ήδη απορροφούν σημαντικό μέρος των αυξήσεων του κόστους και των αναταράξεων των διεθνών αγορών, ενώ συνεχίζουν να επενδύουν τόσο σε υλικοτεχνική υποδομή, όσο και στη διατήρηση των υφιστάμενων και στο άνοιγμα νέων αγορών.

Η ΠΕΜΕΤΕ έχει επανειλημμένα επισημάνει την ανάγκη για στοχευμένες και έγκαιρες παρεμβάσεις της Πολιτείας, οι οποίες όμως δεν εισακούσθηκαν.

Στην σημερινή συγκυρία, η στήριξη της Πολιτείας προς τον κλάδο καθίσταται περισσότερο αναγκαία από ποτέ, με συγκεκριμένες προτεραιότητες:
1) Τη δημιουργία Μητρώου Συσκευαστηρίων Επιτραπέζιων Ελιών, ως θεσμικού εργαλείου για την οργάνωση, εποπτεία και ιχνηλασιμότητα της αλυσίδας του προϊόντος.
2) Την μείωση του ενεργειακού και μη μισθολογικού κόστους των επιχειρήσεων, 
3) Την διασφάλιση πραγματικής αμοιβαιότητας στις διεθνείς εμπορικές συμφωνίες, με έμφαση στην ετεροβαρή συμφωνία ΕΕ–Mercosur που δημιουργεί σημαντικές πιέσεις στους όρους ανταγωνισμού για τον ευρωπαϊκό και ελληνικό κλάδο.
4) Την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων αξιολόγησης και εκταμίευσης των επενδυτικών προγραμμάτων, καθώς οι καθυστερήσεις περιορίζουν τη ρευστότητα των επιχειρήσεων και υπονομεύουν τον αναπτυξιακό σκοπό τους.
5) Τον εκσυγχρονισμό και τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις στον πρωτογενή τομέα του κλάδου της επιτραπέζιας ελιάς με στόχο την αύξηση της παραγωγικότητας.

Παράλληλα, ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ίδρυση της European Federation of Olive Industry (EFOI), πρωτοβουλία στην οποία η ΠΕΜΕΤΕ είχε πρωταγωνιστικό ρόλο, μαζί με τις αντίστοιχες οργανώσεις της Ιταλίας (ASSOM) και της Ισπανίας (ASEMESA). Η EFOI καλύπτει ένα διαχρονικό θεσμικό κενό στην ευρωπαϊκή εκπροσώπηση του κλάδου, παρέχοντας πλέον ένα κοινό πλαίσιο συντονισμού και παρέμβασης, ενισχύοντας την δυνατότητα των ελληνικών επιχειρήσεων να διεκδικούν τις θέσεις τους στο ανώτερο ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η ανακοπή της εξαγωγικής δυναμικής αποτελεί σαφές προειδοποιητικό μήνυμα που δεν μπορεί να αγνοηθεί. H Πολιτεία οφείλει να περάσει άμεσα από τις διαπιστώσεις στις πράξεις.

Προς τα κάτω αναθεωρεί το Διεθνές Συμβούλιο Σιτηρών (IGC) την πρόβλεψή του για την παγκόσμια παραγωγή δημητριακών την περίοδο 2026/27, με μειώσεις σε μηνιαία βάση για το σιτάρι, το καλαμπόκι και το σόργο. Η νέα εκτίμηση διαμορφώνεται στους 2.416 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 5 εκατ. τόνους σε σχέση με την προηγούμενη πρόβλεψη.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην Ευρώπη, όπου, λόγω της παρατεταμένης ζέστης, οι προοπτικές έχουν επιδεινωθεί περαιτέρω, με την πρόβλεψη για την ΕΕ να μειώνεται για δεύτερο συνεχόμενο μήνα. Την ίδια στιγμή, αυξάνονται οι ανάγκες της ΕΕ για εισαγωγές καλαμποκιού.

Χαμηλότερες προβλέψεις για παραγωγή, κατανάλωση και αποθέματα

Με μειώσεις σε μηνιαία βάση για το σιτάρι, το καλαμπόκι και το σόργο, η πρόβλεψη για την παγκόσμια παραγωγή δημητριακών συνολικά την περίοδο 2026/27 μειώνεται κατά 5 εκατ. τόνους, στους 2.416 εκατ. τόνους. Λόγω της παρατεταμένης ζέστης, οι προοπτικές έχουν επιδεινωθεί περαιτέρω στην Ευρώπη, με την πρόβλεψη για την ΕΕ να μειώνεται για δεύτερο συνεχόμενο μήνα.

Κυρίως λόγω αναθεώρησης της εκτίμησης για τη χρήση σε ζωοτροφές, η παγκόσμια κατανάλωση εκτιμάται κατά 3 εκατ. τόνους χαμηλότερα σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, στους 2.444 εκατ. τόνους, ελαφρώς μειωμένη σε ετήσια βάση. Οι προοπτικές για τα αποθέματα συνεχίζουν να περιορίζονται, με τα συνολικά αποθέματα (άθροισμα των αντίστοιχων τοπικών εμπορικών περιόδων) να εκτιμώνται κατά 4 εκατ. τόνους χαμηλότερα από την προηγούμενη πρόβλεψη, στους 606 εκατ. τόνους.

Αυξημένες ανάγκες της ΕΕ για εισαγωγές καλαμποκιού

Κυρίως λόγω των αυξημένων αναγκών της ΕΕ για εισαγωγές καλαμποκιού, η πρόβλεψη για το εμπόριο (Ιούλιος/Ιούνιος) αυξάνεται κατά 1 εκατ. τόνους σε σχέση με τον Ιούλιο, στους 451 εκατ. τόνους.

Εν μέσω αυξημένων κινδύνων για την ασφάλεια, οι θαλάσσιες εξαγωγές από τη Ρωσία και την Ουκρανία έχουν ουσιαστικά σταματήσει. Οι αναστολές στις θαλάσσιες μεταφορές έχουν μέχρι στιγμής επηρεάσει κυρίως τις ροές σιταριού, με τις εξαγωγές από την κλιμάκωση των εχθροπραξιών στα μέσα Ιουλίου να εκτιμάται ότι είναι περίπου 4 εκατ. τόνοι χαμηλότερες από τα κανονικά επίπεδα.

Εν μέρει λόγω της υποτονικής άμεσης ζήτησης για εισαγωγές, ο αντίκτυπος στην αγορά έχει παραμείνει σχετικά περιορισμένος μέχρι στιγμής, ωστόσο πολλά θα εξαρτηθούν από τη διάρκεια και τη σοβαρότητα των διαταραχών.

Σε επίπεδα-ρεκόρ το εμπόριο σόγιας

Χωρίς μεταβολή σε σχέση με τον Ιούλιο, το εμπόριο σόγιας το 2025/26 (Οκτώβριος/Σεπτέμβριος) εκτιμάται στο επίπεδο-ρεκόρ των 187 εκατ. τόνων (+2%). Λόγω αλληλοαντισταθμιζόμενων αναθεωρήσεων, οι εκτιμήσεις του Συμβουλίου για την παγκόσμια παραγωγή το 2026/27 διατηρούνται σε επίπεδο-ρεκόρ και οριακά υψηλότερα σε ετήσια βάση.

Οι προοπτικές για τη μεταποίηση και τη χρήση αναθεωρούνται προς τα πάνω, ενώ, εξαιτίας των υψηλότερων αρχικών αποθεμάτων, τα τελικά αποθέματα προβλέπονται σχεδόν αμετάβλητα σε μηνιαία βάση. Το εμπόριο προβλέπεται σταθερό σε μηνιαία βάση, σε νέο υψηλό επίπεδο (+2%).

Ρύζι: Χαμηλότερη η πρόβλεψη παραγωγής για το 2026/27

Οι εκτιμήσεις του Συμβουλίου για την προσφορά και τη ζήτηση ρυζιού το 2025/26 παραμένουν σε γενικές γραμμές αμετάβλητες, με τα αποθέματα να προβλέπεται ότι θα αυξηθούν σε ιστορικό υψηλό λόγω της συσσώρευσης αποθεμάτων στην Ινδία (+13% σε ετήσια βάση).

Η πρόβλεψη για την παγκόσμια παραγωγή το 2026/27 μειώνεται κατά 2 εκατ. τόνους, αντανακλώντας την προς τα κάτω αναθεώρηση της εκτίμησης για την Ινδία, γεγονός που οδηγεί επίσης σε οριακά χαμηλότερη εκτίμηση για τα αποθέματα. Το εμπόριο το 2027 (Ιανουάριος/Δεκέμβριος) προβλέπεται σε επίπεδο-ρεκόρ, λόγω της ισχυρής ζήτησης από αγοραστές στην Αφρική και την Ασία.

Σε συνάρτηση με τους αυξημένους γεωπολιτικούς και καιρικούς κινδύνους, ο Δείκτης Δημητριακών και Ελαιούχων Σπόρων του IGC (IGC Grains and Oilseeds Index – GOI) αυξήθηκε κατά 3% σε σύγκριση με το GMR του Ιουλίου.

Κατά 3% χαμηλότερη σε ετήσια βάση η παγκόσμια παραγωγή δημητριακών

Λόγω της μείωσης τόσο των συγκομιζόμενων εκτάσεων όσο και των αποδόσεων, η παραγωγή δημητριακών συνολικά προβλέπεται να μειωθεί κατά 3% σε ετήσια βάση το 2026/27, στους 2.416 εκατ. τόνους, παραμένοντας ωστόσο η δεύτερη μεγαλύτερη που έχει καταγραφεί ποτέ.

Η μικρότερη παραγωγή υπεραντισταθμίζει τα μεγαλύτερα αρχικά αποθέματα, με αποτέλεσμα η συνολική προσφορά να προβλέπεται μειωμένη κατά 1%. Παρά την ελαφρώς μειωμένη χρήση, τα παγκόσμια τελικά αποθέματα αναμένεται να περιοριστούν και εκτιμώνται κατά 4% χαμηλότερα σε ετήσια βάση, στους 606 εκατ. τόνους, με μειώσεις στο σιτάρι, το καλαμπόκι, το κριθάρι, το σόργο και τη σίκαλη. Το εμπόριο δημητριακών προβλέπεται να μειωθεί κατά 3%, στους 451 εκατ. τόνους.

Σόγια: Μεγαλύτερες σοδειές σε ΗΠΑ και Βραζιλία

Κυρίως λόγω των μεγαλύτερων σοδειών στις ΗΠΑ και τη Βραζιλία, η παγκόσμια παραγωγή σόγιας προβλέπεται να φτάσει σε υψηλό επίπεδο το 2026/27 (+2%). Αντανακλώντας τις προσδοκίες για ισχυρότερη ζήτηση για παράγωγα σόγιας στους τομείς των ζωοτροφών, των τροφίμων και των βιοκαυσίμων, η χρήση προβλέπεται να αυξηθεί κατά 3% σε ετήσια βάση, ενώ τα συνολικά αποθέματα είναι πιθανό να περιοριστούν, συμπεριλαμβανομένων εκείνων των βασικών εξαγωγικών χωρών.

Ενισχυμένες ιδιαίτερα από την αυξανόμενη ασιατική ζήτηση για ζωοτροφές, οι παγκόσμιες εμπορικές ροές προβλέπεται να φτάσουν στο επίπεδο-ρεκόρ των 190 εκατ. τόνων (+2%). Αν και παραμένουν χαμηλότερες από προηγούμενα υψηλά επίπεδα, οι πρόσφατες αγορές από την Κίνα έχουν ενισχύσει τις προσδοκίες για μέτρια ανάκαμψη των εξαγωγών των ΗΠΑ.

Ρύζι: Μείωση 1% της παγκόσμιας παραγωγής το 2026/27

Η παγκόσμια παραγωγή ρυζιού το 2026/27 αναμένεται να μειωθεί κατά 1% σε ετήσια βάση. Η αυξανόμενη ζήτηση για τρόφιμα αναμένεται να στηρίξει την αύξηση της παγκόσμιας κατανάλωσης και, ως εκ τούτου, τα αποθέματα θα μπορούσαν να μειωθούν για πρώτη φορά έπειτα από τέσσερα χρόνια, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των αποθεμάτων στην Ινδία. Υπό την προϋπόθεση ισχυρής ζήτησης από τους Αφρικανούς εισαγωγείς, το εμπόριο το 2027 (Ιανουάριος/Δεκέμβριος) θα μπορούσε να φτάσει σε επίπεδο-ρεκόρ.

Η εικόνα της αγοράς – Άνοδος 3% για τον δείκτη IGC GOI

Ο IGC GOI αυξήθηκε συνολικά κατά 3%, αγγίζοντας πρόσφατα το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων περισσότερων από δύο ετών, με καθαρές αυξήσεις σε όλες τις επιμέρους συνιστώσες του δείκτη.

Ο υποδείκτης σιταριού του IGC GOI ήταν κατά 2% υψηλότερος σε σύγκριση με τα μέσα Ιουλίου. Ενώ οι τιμές FOB στη Ρωσία εκτιμήθηκαν χαμηλότερες εν μέσω υποτίμησης του ρουβλίου και αύξησης του κόστους μεταφοράς, οι τιμές στις ανταγωνιστικές χώρες προέλευσης ήταν ως επί το πλείστον υψηλότερες.

Ο υποδείκτης καλαμποκιού του IGC GOI ενισχύθηκε κατά 3%, υποστηριζόμενος από τις προοπτικές περιορισμού των αποθεμάτων στις ΗΠΑ και τις συνεχιζόμενες διακοπές στις ουκρανικές αποστολές.

Υποστηριζόμενος εν μέρει από τις ανησυχίες σχετικά με την επίδραση του Ελ Νίνιο στις προοπτικές των καλλιεργειών για το 2026/27 σε περιοχές της Ασίας, ο υποδείκτης ρυζιού του IGC GOI κατέγραψε καθαρή άνοδο 3%.

Ο υποδείκτης σόγιας του IGC GOI αυξήθηκε κατά 4%, ωθούμενος προς τα πάνω από τις υψηλότερες τιμές στις χώρες προέλευσης της Νότιας Αμερικής, καθώς οι παραγωγοί στη Βραζιλία και την Αργεντινή έδειξαν μεγαλύτερη απροθυμία να πουλήσουν.

Η Ελλάδα και η Σερβία συνδέονται διαχρονικά με στενούς πολιτικούς, οικονομικούς, ιστορικούς, θρησκευτικούς, πολιτιστικούς, ακόμη και αθλητικούς δεσμούς.

Η κοινή ιστορική πορεία, οι παραδοσιακά φιλικές σχέσεις των δύο λαών και η γεωγραφική εγγύτητα δημιουργούν ένα ιδιαίτερα ευνοϊκό περιβάλλον για την ανάπτυξη του διμερούς εμπορίου και των επενδύσεων. Παράλληλα, οι δύο χώρες λειτουργούν και ως ανταγωνιστές σε ορισμένους παραγωγικούς κλάδους, κυρίως στην αγροτική παραγωγή, ιδίως στον τομέα του φρούτου, στη μεταποίηση τροφίμων και στον τουρισμό.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΤΗΣ ΣΕΡΒΙΑΣ

Σύμφωνα με διπλωματική έκθεση του ελληνικού Γραφείου Οικονομικών κι Εμπορικών Σχέσεων Βελιγραδίου, η Σερβία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες οικονομίες των Δυτικών Βαλκανίων, με πληθυσμό περίπου 6,7 εκατομμυρίων κατοίκων και εργατικό δυναμικό που προσεγγίζει τα 3 εκατομμύρια άτομα. Το ονομαστικό Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) ανήλθε περίπου στα 85 δισ. ευρώ το 2025, παρουσιάζοντας σημαντική αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη δεκαετία, ενώ οι κυβερνητικοί σχεδιασμοί προβλέπουν περαιτέρω άνοδο προς τα 92,7 δισ. ευρώ έως το 2027. Παρά τη διεθνή οικονομική επιβράδυνση, η χώρα εξακολουθεί να προσελκύει σημαντικές άμεσες ξένες επενδύσεις, να διατηρεί σταθερό νόμισμα και να ενισχύει τις εξαγωγικές της επιδόσεις.

Το στρατηγικό σχέδιο για την Αγροτική Οικονομία, η αναβάθμιση της πιστοληπτικής της αξιολόγησης, οι μεγάλες επενδύσεις που συνδέονται με τη διοργάνωση της EXPO 2027 και η συνεχιζόμενη διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξανόμενων επιχειρηματικών ευκαιριών για ελληνικές επιχειρήσεις που επιθυμούν να επεκτείνουν τη δραστηριότητά τους στη σερβική αγορά.

ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΓΡΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ: ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ

Η αγροτική οικονομία αποτελεί στρατηγικό πυλώνα ανάπτυξης της Σερβίας. Ο πρωτογενής τομέας συμμετέχει περίπου κατά 6% στο ΑΕΠ, ενώ απασχολεί σχεδόν το 19% του εργατικού δυναμικού. Η χώρα διαθέτει περίπου 5 εκατομμύρια εκτάρια γεωργικής γης, ιδιαίτερα εύφορες περιοχές όπως η Βοϊβοδίνα και σημαντική παραγωγή δημητριακών, καλαμποκιού, σιταριού, ηλίανθου, φρούτων, γαλακτοκομικών και κτηνοτροφικών προϊόντων.

Η ισχυρή εγχώρια παραγωγή σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να ανταγωνιστεί τη Σερβία σε προϊόντα μαζικής παραγωγής όπως τα δημητριακά ή το καλαμπόκι. Αντίθετα, σημαντικές προοπτικές εμφανίζονται στα προϊόντα υψηλής ποιότητας και προστιθέμενης αξίας, όπου η ελληνική αγροδιατροφή διαθέτει διεθνή αναγνώριση.

Ιδιαίτερα μεγάλες δυνατότητες παρουσιάζουν το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, οι επιτραπέζιες ελιές, η φέτα και τα υπόλοιπα πιστοποιημένα τυριά ΠΟΠ, το ελληνικό γιαούρτι, το μέλι, τα αρωματικά φυτά, τα βιολογικά προϊόντα, τα κρασιά, τα αποστάγματα, τα φρέσκα και μεταποιημένα φρούτα, οι χυμοί, οι κομπόστες και τα προϊόντα έτοιμης μεσογειακής διατροφής. Βεβαίως, στους οίνους υπάρχει και πολύ σημαντικός εγχώριος ανταγωνισμός, αφού η Σερβία αναβαθμίζει διαρκώς τους αμπελώνες της.

Ταυτόχρονα, σημαντικές προοπτικές υπάρχουν και για αγροβιομηχανικά προϊόντα όπως θερμοκήπια, συστήματα άρδευσης, εξοπλισμός συσκευασίας τροφίμων, τεχνολογίες ψυχρής εφοδιαστικής αλυσίδας, γεωργικά μηχανήματα μικρής κλίμακας, λιπάσματα ειδικών χρήσεων και λύσεις ψηφιακής γεωργίας.

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ

Ο όγκος του διμερούς εμπορίου αγαθών Σερβίας – Ελλάδας κατά το 2025 ανήλθε στα 883,9 εκατ. ευρώ σημειώνοντας μείωση σε σύγκριση με το 2024 κατά 3,75%. Συγκεκριμένα, για το 2025, οι ελληνικές εξαγωγές αγαθών στη Σερβία ανήλθαν σε 538,77 εκατ. ευρώ (μείωση κατά 3,55%) και οι εισαγωγές από τη Σερβία σε 345,13 εκατ. ευρώ (μείωση κατά 4,05%). Το εμπορικό ισοζύγιο παρέμεινε πλεονασματικό υπέρ της χώρας μας στα 193,64 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας ωστόσο μείωση κατά 2,65% σε σχέση με το 2024.

Η σερβική αγορά παρουσιάζει αυξανόμενη αγοραστική δύναμη, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα όπως το Βελιγράδι και το Νόβι Σαντ. Η ανάπτυξη των οργανωμένων αλυσίδων λιανικής, η αύξηση του τουρισμού και η ενίσχυση της μεσαίας τάξης δημιουργούν μεγαλύτερη ζήτηση για ποιοτικά εισαγόμενα τρόφιμα και ποτά. Η Ελλάδα μπορεί να αξιοποιήσει το ισχυρό της brand ως χώρα μεσογειακής διατροφής και ασφαλών τροφίμων, καθώς ήδη αγοράζονται φρούτα και καπνά.

ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ, ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Τον Οκτώβριο 2024, τα κράτη μέλη της ΕΕ ενέκριναν το Μεταρρυθμιστικό Πρόγραμμα της Σερβίας, ανοίγοντας το δρόμο για την έναρξη της προχρηματοδότησης στο πλαίσιο του Πλάνου Ανάπτυξης. Έχει ήδη καταβληθεί η πρώτη δόση ενώ αναμένεται η έγκριση καταβολής της δεύτερης και τρίτης δόσης. Παρά τη σημαντική αναπτυξιακή της πορεία, η Σερβία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει διαρθρωτικές αδυναμίες κι η οικονομία της βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις ξένες επενδύσεις.

Οι Σέρβοι καταναλωτές γνωρίζουν ήδη αρκετά ελληνικά προϊόντα λόγω της γειτνίασης αλλά και μέσω του τουρισμού, γεγονός που διευκολύνει τη διείσδυση νέων προϊόντων στην αγορά. Παράλληλα, η γεωγραφική εγγύτητα περιορίζει σημαντικά το μεταφορικό κόστος και επιτρέπει τη γρήγορη διανομή ακόμη και ευπαθών προϊόντων.

Επιπλέον, σημαντικές δυνατότητες υπάρχουν για συνεργασίες μεταξύ ελληνικών και σερβικών επιχειρήσεων στην επεξεργασία φρούτων, στη βιολογική γεωργία, στην παραγωγή τροφίμων υψηλής προστιθέμενης αξίας, καθώς και στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας για την πιστοποίηση ποιότητας, την τυποποίηση και την εξωστρέφεια των αγροτικών επιχειρήσεων.

Οι ελληνικές επιχειρήσεις μπορούν να αξιοποιήσουν τη φιλική εικόνα της χώρας, που ενισχύθηκε την περίοδο του πολέμου, που οδήγησε στη διάλυση της άλλοτε ενωμένης Γιουγκοσλαβίας, στη γεωγραφική εγγύτητα και την εμπειρία τους στην αγροδιατροφή και τη μεταποίηση, προωθώντας προϊόντα υψηλής ποιότητας που δεν ανταγωνίζονται άμεσα τη σερβική μαζική παραγωγή.

Η στρατηγική πρέπει να στηριχθεί στη διαφοροποίηση, στην καινοτομία, στις πιστοποιήσεις ποιότητας και στη δημιουργία σταθερών εμπορικών συνεργασιών. Έτσι, Ελλάδα και Σερβία μπορούν να συνεχίσουν να είναι ταυτόχρονα φίλοι και συνεργάτες, αλλά και υγιείς ανταγωνιστές σε μια ολοένα πιο απαιτητική περιφερειακή αγορά.

Μία σειρά αλλαγών αποφάσισε η κροατική κυβέρνηση στην προσπάθειά της να ενισχύσει την αγροτική της οικονομία, να ενθαρρύνει την εγχώρια παραγωγή και να εναρμονίσει το θεσμικό της πλαίσιο με την κοινοτική νομοθεσία.  Το 2025 η Κροατία κατέγραψε ρυθμό ανάπτυξης 3,4%, έναν από τους υψηλότερους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ η ιδιωτική κατανάλωση και οι δημόσιες επενδύσεις εξακολούθησαν ν’ αποτελούν τους βασικούς μοχλούς οικονομικής μεγέθυνσης. 
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ελληνικού Γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων Ζάγκρεμπ, το βιοτικό επίπεδο των Κροατών βελτιώθηκε, η ανεργία περιορίστηκε στο 4,9%, γεγονός που ενισχύει τη ζήτηση για καταναλωτικά αγαθά. Ωστόσο, ο υψηλός πληθωρισμός εξακολουθεί να επηρεάζει τις τιμές των τροφίμων, των μη αλκοολούχων ποτών και της εστίασης.

ΣΤΑΘΕΡΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ – ΚΡΟΑΤΙΑΣ

Οι οικονομικές σχέσεις Ελλάδας και Κροατίας παρουσιάζουν σταθερά ανοδική πορεία τα τελευταία χρόνια. Οι ελληνικές εξαγωγές άρχισαν ν΄ ανθίζουν κυρίως μετά το 2017. Σύμφωνα με τη διπλωματική έκθεση, ο συνολικός όγκος του διμερούς εμπορίου αυξήθηκε κατά 124,9% την περίοδο 2020–2025, προς την Κροατία αυξήθηκαν κατά 117,3% και το 2025 έφθασαν τα 509 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας νέα αύξηση 20,1%.
Οι Κροάτες, λόγω της γεωγραφικής και ιστορικής τους πορείας, διατηρούν στενότερους οικονομικούς δεσμούς με τη Γερμανία και την Αυστρία, γεγονός που σε συνδυασμό με το θαλάσσιο μέτωπό της χώρας, που φημίζεται για τα αλιεύματά της, επηρεάζει και τις καταναλωτικές τους συνήθειες.

Η ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΗ ΩΣ ΜΟΧΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Ο αγροδιατροφικός τομέας κατέχει σημαντική θέση στην κροατική οικονομία, εξυπηρετώντας τόσο την εγχώρια αγορά όσο και τη δυναμικά αναπτυσσόμενη τουριστική βιομηχανία. Εξαιτίας της τουριστικής ανόδου υπάρχει ζήτηση για ποιοτικά τρόφιμα, ποτά και προϊόντα της μεσογειακής διατροφής. Οι καταναλωτές στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε βιολογικά προϊόντα και τρόφιμα με πιστοποιήσεις ποιότητας και προέλευσης.
Η εγχώρια παραγωγή καλύπτει σημαντικό μέρος των αναγκών σε αλιεύματα, ελαιόλαδο, σιτηρά, κρέας και πουλερικά. Παράλληλα όμως η χώρα εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές, οι οποίες το 2025 έφθασαν τα 45,2 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 5,5%, με περισσότερο από το 77% να προέρχεται από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

ΝΕΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΚΡΟΑΤΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ

Η κυβέρνηση της Κροατίας αποφάσισε εν μέσω θέρους να προχωρήσει σ’ ένα εκτεταμένο πακέτο μεταρρυθμίσεων για τον πρωτογενή τομέα. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Γεωργίας, Δασοκομίας και Αλιείας, David Vlajčić, παρουσίασε εννέα νέους κανονισμούς που τίθενται σε δημόσια διαβούλευση, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της γεωργίας, την προστασία των φυσικών πόρων και της βιοποικιλότητας, τη βελτίωση της ασφάλειας των τροφίμων και την πλήρη εναρμόνιση της χώρας με το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο.
Μεταξύ των σημαντικότερων παρεμβάσεων περιλαμβάνεται το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Διατήρησης Αυτόχθονων και Απειλούμενων Φυλών Οικόσιτων Ζώων για την περίοδο 2026-2030, το οποίο προβλέπει υποχρεωτική γενετική ταυτοποίηση (DNA) των ζώων και δημιουργία μόνιμης τράπεζας γενετικού υλικού.

ΝΕΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΠΟΥΛΕΡΙΚΑ - ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΑ

Παράλληλα, θεσπίζονται νέοι κανόνες για την αγορά κρέατος πουλερικών με αυστηρότερες προδιαγραφές ταξινόμησης, επισήμανσης και ελέγχων, ενώ προωθούνται προγράμματα ενίσχυσης της μελισσοκομίας, στήριξης της παραγωγής γάλακτος στις πληγείσες περιοχές, χρηματοδότησης συμμετοχής παραγωγών σε ευρωπαϊκά συστήματα ποιότητας, επενδύσεων για την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς και επιδοτήσεων για τη χρήση πιστοποιημένων σπόρων και πολλαπλασιαστικού υλικού.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται επίσης στην προώθηση της κατανάλωσης εγχώριου μελιού μέσω του προγράμματος «Ημέρα Σχολικού Μελιού», με το οποίο μαθητές της πρώτης τάξης του δημοτικού θα λαμβάνουν κροατικό μέλι και εκπαιδευτικό υλικό για τη σημασία της μελισσοκομίας και της υγιεινής διατροφής.

ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ

Οι Κροάτες καταναλωτές δίνουν ολοένα μεγαλύτερη σημασία στην ποιότητα, στην ασφάλεια των τροφίμων και στη διατροφική αξία των προϊόντων, ενώ αυξάνεται σταδιακά η ζήτηση για βιολογικά προϊόντα, λειτουργικά τρόφιμα και προϊόντα που συνδέονται με τη μεσογειακή διατροφή.

ΟΙ ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΛΛΑΔΑΣ – ΚΡΟΑΤΙΑΣ ΣΤΟΝ ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟ ΤΟΜΕΑ

Στον αγροδιατροφικό τομέα, σημαντική θέση μεταξύ των ελληνικών εξαγωγών καταλαμβάνουν τα φρούτα και οι καρποί, καθώς και οι ζωοτροφές και τα υποπροϊόντα της βιομηχανίας τροφίμων. Η παρουσία αυτών των προϊόντων αποδεικνύει ότι η ελληνική παραγωγή έχει ήδη αποκτήσει μία σχετική αναγνωρισιμότητα στην κροατική αγορά και διαθέτει σημαντικά περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης. Η συμμετοχή και των δύο χωρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση διευκολύνει την κυκλοφορία των προϊόντων, μειώνει το διοικητικό κόστος και ενισχύει τη συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων.

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ

Πέραν των φρούτων, των καρπών και των ζωοτροφών, σημαντικές δυνατότητες παρουσιάζουν το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, οι επιτραπέζιες ελιές, η φέτα και τα υπόλοιπα τυροκομικά προϊόντα, το ελληνικό κρασί, το μέλι, τα αρωματικά φυτά και βότανα, καθώς και τα προϊόντα Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (ΠΟΠ) και Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ένδειξης (ΠΓΕ).
Η στροφή της κροατικής κυβέρνησης προς την ενίσχυση των συστημάτων ποιότητας, τη χρηματοδότηση των πιστοποιημένων προϊόντων και την προστασία της εγχώριας παραγωγής δημιουργεί ένα περιβάλλον, όπου και τα ελληνικά πιστοποιημένα προϊόντα μπορούν να αποκτήσουν μεγαλύτερη διείσδυση, αξιοποιώντας τη φήμη της μεσογειακής διατροφής και των ευρωπαϊκών σημάτων ποιότητας.

Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΑΣ ΤΑΞΗΣ

Οι ελληνικές επιχειρήσεις μπορούν να αξιοποιήσουν το θετικό προφίλ της μεσογειακής διατροφής, επενδύοντας σε δράσεις προβολής, συνεργασίες με αλυσίδες λιανικής και τον κλάδο της φιλοξενίας. Επιπλέον, η κροατική μεσαία τάξη προτιμά τα επώνυμα προϊόντα. 
Η δυναμική ανάπτυξη της κροατικής οικονομίας και η έμφαση στη διατροφική ασφάλεια δημιουργούν ευνοϊκές προϋποθέσεις για τον κλάδο της αγροδιατροφής. Οι Έλληνες εξαγωγείς πρέπει να έχουν κατά νου ότι οι Κροάτες ως λαός έχουν διαφορετική νοοτροπία από τους λοιπούς Βαλκάνιους και γι΄ αυτό η προσέγγιση θα πρέπει να είναι θεσμική και μ΄ ένα βήμα κάθε φορά.

Δέκα κράτη μέλη της ΕE ένωσαν τις δυνάμεις τους και ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μην μειώσει τη χρηματοδότηση για την προώθηση των αγροδιατροφικών προϊόντων το 2027.

Η πρωτοβουλία, που υπογράφηκε από την Ιταλία και είναι υποστηριζόμενη από την Τσεχική Δημοκρατία, την Γαλλία, την Ελλάδα, την Ουγγαρία, την Πολωνία, την Πορτογαλία, τη Ρουμανία, τη Σλοβενία ​​και την Ισπανία, παρουσιάστηκε στο Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας (Agrifish) και προτρέπει τις Βρυξέλλες, να επανεξετάσουν τις κατευθυντήριες γραμμές για το πρόγραμμα εργασίας του επόμενου έτους.

Στο επίκεντρο του αιτήματος βρίσκεται η προγραμματισμένη περικοπή της χρηματοδότησης για τα προγράμματα προώθησης Simple και Multi, που σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής, θα μειωθεί από 160 εκατομμύρια ευρώ που ήταν το 2026 στα 112 εκατομμύρια ευρώ το 2027.

Στο κοινό έγγραφο, τα δέκα κράτη μέλη αναγνωρίζουν τους στόχους που έθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά θεωρούν ότι οι πόροι που διατίθενται «δεν φαίνεται να συνάδουν με αυτές τις φιλοδοξίες».

Σύμφωνα με τους υπογράφοντες, η μείωση της χρηματοδότησης θα είχε τον κίνδυνο να υπονομεύσει την ικανότητα της πολιτικής προώθησης της ΕΕ να υποστηρίξει τη διαφοροποίηση της αγοράς, να ενισχύσει την ανθεκτικότητα των φορέων εκμετάλλευσης και να στηρίξει τον αγροδιατροφικό τομέα σε ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από αυξανόμενη αστάθεια, γεωπολιτική αστάθεια και έντονη ανταγωνιστική πίεση.

Για τον λόγο αυτό, καλούν την Επιτροπή να «εξετάσει περαιτέρω τις χρηματοδοτικές κατανομές που έχουν προγραμματιστεί για το 2027», διατηρώντας παράλληλα «την αποτελεσματικότητα και τη φιλοδοξία της πολιτικής προώθησης της Ένωσης».

Η Επιτροπή εγκρίνει «απλούστερους κανόνες» προώθησης αγροδιατροφικών προϊόντων της ΕΕ

Στο μεταξύ σήμερα Τρίτη (14/7), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε απλούστερους κανόνες για την πολιτική προώθησης των αγροδιατροφικών προϊόντων της ΕΕ, μειώνοντας τις διοικητικές και οικονομικές απαιτήσεις για τους δικαιούχους και τα κράτη μέλη.

Οι αλλαγές θα στοχεύουν στη μείωση των διοικητικών και οικονομικών απαιτήσεων για τους δικαιούχους και τα κράτη μέλη, ανέφερε η Επιτροπή.

Στο πλαίσιο των αλλαγών που εγκρίθηκαν, τα κράτη μέλη και οι δικαιούχοι θα έχουν πλέον περισσότερο χρόνο για να συνάψουν συμβάσεις και να ολοκληρώσουν τις απαραίτητες διαδικασίες. Η προθεσμία για τη σύναψη συμβάσεων παρατείνεται από 90 σε 180 ημέρες.

Η Επιτροπή δήλωσε ότι οι απλουστευμένοι κανόνες θα βοηθήσουν τους μικρότερους δικαιούχους στην εφαρμογή των προγραμμάτων τους, επιτρέποντας υψηλότερη προχρηματοδότηση, με το μέγιστο ποσοστό να αυξάνεται στο 30%.

Ανέφερε επίσης ότι έχει μειώσει τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων σχετικά με τον αντίκτυπο των απλών προγραμμάτων. Οι δικαιούχοι θα υποχρεούνται πλέον να ειδοποιούν την επιτροπή με μία μόνο τελική κοινοποίηση.

Ο κανονισμός θα τεθεί σε ισχύ την έβδομη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.

Οι τιμές του χοιρινού στην Ευρώπη εξακολουθούν να βρίσκονται υπό πίεση, ενώ η παραγωγή εμφανίζει αύξηση και το εμπόριο καταγράφει διαφοροποιήσεις στις εξαγωγές και τις εισαγωγές. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Παρατηρητηρίου Αγοράς Κρέατος (Meat Market Observatory) της Ε.Ε., οι εξελίξεις αυτές αποτυπώνουν τις πρόσφατες τάσεις στην ευρωπαϊκή αγορά χοιρινού.

Οι τιμές στην αγορά χοιρινού και χοιριδίων

Η μέση τιμή του χοιρινού στην Ευρωπαϊκή Ένωση στα μέσα Ιουνίου διαμορφώθηκε στα 161 ευρώ/100 κιλά σφαγίου, καταγράφοντας μικρή μείωση 1,2% σε σύγκριση με έναν μήνα νωρίτερα, έπειτα από τρεις εβδομάδες σταθερών τιμών. Παράλληλα, η τιμή ήταν 25,7% χαμηλότερη σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους και 23,2% κάτω από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.

Την ίδια περίοδο, η μέση τιμή των χοιριδίων στην ΕΕ υποχώρησε περαιτέρω στα 51,2 ευρώ ανά ζώο, σημειώνοντας μείωση 10,9% σε σύγκριση με έναν μήνα πριν. Οι τιμές παρέμειναν σταθερές στη Βόρεια Ευρώπη και στη Γαλλία, αλλά μειώθηκαν στα περισσότερα άλλα κράτη-μέλη που καταγράφουν σχετικές τιμές. Συνολικά, η μέση τιμή των χοιριδίων ήταν 31,7% χαμηλότερη από την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους και 25,8% χαμηλότερη από τον μέσο όρο της προηγούμενης πενταετίας.

Αυξημένη η παραγωγή χοιρινού στην ΕΕ το πρώτο τρίμηνο του 2026

Τα στοιχεία για τις σφαγές στην Ε.Ε. δείχνουν ότι κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 η παραγωγή αυξήθηκε τόσο σε όγκο (+2,3%) όσο και σε αριθμό ζώων (+2,0%) σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Οι σφαγές χοίρων αυξήθηκαν στα περισσότερα κράτη-μέλη, συμπεριλαμβανομένων μεγάλων παραγωγών όπως η Ισπανία, η Γαλλία και η Πολωνία. Τις μεγαλύτερες αυξήσεις κατέγραψαν η Σλοβακία, η Ελλάδα και η Κροατία, ενώ οι σημαντικότερες μειώσεις σημειώθηκαν στη Λετονία, την Εσθονία και τις Κάτω Χώρες.

Η συνολική παραγωγή της ΕΕ την περίοδο Ιανουαρίου-Μαρτίου 2026 ανήλθε σε 5,8 εκατ. τόνους, που αντιστοιχούν σε 58,7 εκατ. χοίρους. Η Ισπανία παρέμεινε ο μεγαλύτερος παραγωγός, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 25,7% της συνολικής παραγωγής της ΕΕ, ακολουθούμενη από τη Γερμανία (19,3%), τη Γαλλία (9,3%) και την Πολωνία (8,9%).

Το μέσο θεωρητικό περιθώριο κέρδους των μονάδων πάχυνσης παρουσίασε μικρή μείωση τον Μάιο. Οι τιμές των σφαγίων υποχώρησαν, ωστόσο μειώθηκε και το κόστος αγοράς των χοιριδίων, ενώ το κόστος των ζωοτροφών κατέγραψε μικρή αύξηση.

Εξαγωγές: Σταθερός ο όγκος, μειωμένη η αξία

Κατά το διάστημα Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2026, οι εξαγωγές χοιρινού κρέατος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανήλθαν σε 746 χιλιάδες τόνους, με συνολική αξία 1,8 δισ. ευρώ. Ο όγκος των εξαγωγών παρέμεινε σταθερός σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, ενώ η αξία τους μειώθηκε κατά 12,8%.

Οι εξαγωγές αυξήθηκαν προς τη Νότια Κορέα, το Βιετνάμ, την Ακτή Ελεφαντοστού και την Αυστραλία, ενώ μειώθηκαν προς την Κίνα, το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Φιλιππίνες και την Ιαπωνία. Η μεγαλύτερη μείωση σε απόλυτους όρους καταγράφηκε στις εξαγωγές προς την Κίνα. Η Κίνα εξακολουθεί να αποτελεί τον σημαντικότερο εισαγωγέα χοιρινού κρέατος της ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας το 21,1% του συνολικού όγκου των εξαγωγών της. Στη δεύτερη θέση βρίσκεται το Ηνωμένο Βασίλειο, με μερίδιο 17,8%.

Σε αξία, το Ηνωμένο Βασίλειο αντιπροσωπεύει το 26,8% των εξαγωγών της ΕΕ (488 εκατ. ευρώ), παρουσιάζοντας μείωση 13,3% σε σχέση με την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου του προηγούμενου έτους. Ακολουθεί η Κίνα, με μερίδιο 13,9% της συνολικής αξίας (253 εκατ. ευρώ), καταγράφοντας σημαντική μείωση 34,6%.

Ανά κατηγορία προϊόντων, οι εξαγωγές κρέατος την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2026 ανήλθαν σε 500 χιλιάδες τόνους, αυξημένες κατά 4% σε σχέση με το 2025. Οι εξαγωγές νωπού και κατεψυγμένου κρέατος (394 χιλιάδες τόνοι) αυξήθηκαν κατά 6%, κυρίως προς τη Νότια Κορέα, το Βιετνάμ και την Αυστραλία, ενώ μειώθηκαν προς την Κίνα, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιαπωνία.

Οι εξαγωγές αλλαντικών και παρασκευασμάτων (61 χιλιάδες τόνοι) μειώθηκαν κατά 2%. Παράλληλα, οι εξαγωγές λαρδιού, λιπών και εδώδιμων παραπροϊόντων (246 χιλιάδες τόνοι) υποχώρησαν κατά 7%, κυρίως προς την Κίνα και τις Φιλιππίνες, ενώ αυξήθηκαν προς το Βιετνάμ και την Ακτή Ελεφαντοστού. Οι εξαγωγές ζώντων ζώων αυξήθηκαν κατά 22%, κυρίως προς το Ηνωμένο Βασίλειο.

Εισαγωγές: Μικρή αύξηση στον όγκο, πτώση στην αξία

Οι συνολικές εισαγωγές χοιρινού κρέατος στην ΕΕ κατά το διάστημα Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2026 ανήλθαν σε 26 χιλιάδες τόνους, συνολικής αξίας 52 εκατ. ευρώ. Σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, ο όγκος των εισαγωγών αυξήθηκε κατά 1,6%, ενώ η συνολική αξία μειώθηκε κατά 9,3%.

Το 66% των εισαγωγών των κρατών-μελών της ΕΕ προήλθε από το Ηνωμένο Βασίλειο, με τις αντίστοιχες εισαγωγές να μειώνονται κατά 3,6%. Οι εισαγωγές από την Ελβετία αντιπροσώπευσαν μερίδιο 9,3%, μειωμένες κατά 9,4%, ενώ οι εισαγωγές από τη Χιλή υποχώρησαν κατά 45,6%, με μερίδιο αγοράς 3,8%.

Ανά κατηγορία προϊόντων, οι εισαγωγές κρέατος (14 χιλιάδες τόνοι) αυξήθηκαν κατά 4%, κυρίως λόγω της αύξησης των εισαγωγών νωπού κρέατος από το Ηνωμένο Βασίλειο. Αντίθετα, οι εισαγωγές αλλαντικών και παρασκευασμάτων (2 χιλιάδες τόνοι) μειώθηκαν κατά 3%, ενώ οι εισαγωγές λαρδιού, λιπών και εδώδιμων παραπροϊόντων (10 χιλιάδες τόνοι) υποχώρησαν κατά 1%.

Το Ηνωμένο Βασίλειο εξάγει κυρίως κρέας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι εισαγωγές από την Ελβετία αφορούν κυρίως χοιρινό λίπος και εδώδιμα παραπροϊόντα, ενώ οι εισαγωγές από τη Χιλή αφορούν κυρίως κατεψυγμένο κρέας.

Διεθνής αγορά: Πίεση στις τιμές της Βραζιλίας και πρωτιά της ΕΕ στις εξαγωγές

Οι τιμές του χοιρινού στη Βραζιλία έχουν υποχωρήσει μέσα στο 2026 και αποτελούν τις χαμηλότερες μεταξύ των τεσσάρων μεγαλύτερων εξαγωγέων χοιρινού παγκοσμίως, προσφέροντας ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αντίθετα, οι τιμές στις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκαν και παραμένουν υψηλότερες από τις ευρωπαϊκές, ενώ στον Καναδά διατηρήθηκαν σε γενικές γραμμές σταθερές και εξακολουθούν να βρίσκονται σημαντικά χαμηλότερα από τα επίπεδα της ΕΕ.

Κατά το πρώτο δίμηνο του 2026, η Ευρωπαϊκή Ένωση παρέμεινε ο μεγαλύτερος εξαγωγέας χοιρινού κρέατος παγκοσμίως, μπροστά από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Βραζιλία και τον Καναδά. Σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, οι εξαγωγές των Ηνωμένων Πολιτειών και της Βραζιλίας αυξήθηκαν, ενώ εκείνες του Καναδά μειώθηκαν.

Η Κίνα/Χονγκ Κονγκ παρέμεινε ο μεγαλύτερος εισαγωγέας προϊόντων χοίρου παγκοσμίως κατά την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2026, αν και με μικρότερους όγκους και χαμηλότερη αξία εισαγωγών σε σύγκριση με το 2025. Μειωμένες ήταν επίσης οι εισαγωγές της Ιαπωνίας, ενώ το Μεξικό κατέγραψε αύξηση του όγκου εισαγωγών.

Σημαντική αύξηση του αγροτικού εισοδήματος (που σήμερα είναι το πρώτο στην Ευρώπη) αλλά και των εξαγωγών αγροτικών προϊόντων, είχε η Ισπανία από την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι σήμερα.

Αυτό ανέφερε ο Υπουργός Γεωργίας κ. Plana σε εκδήλωση για τη συμπλήρωση 40 ετών από την έναρξη της συμμετοχής της Ισπανίας στην Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) της ΕΕ, με την ένταξή της στην τότε ΕΟΚ, το 1986.

Ο κ. Planas τόνισε, μεταξύ άλλων, ότι μέσα σε 40 χρόνια, τα ισπανικά αγροδιατροφικά προϊόντα έχουν υποστεί βαθιά μεταμόρφωση, μεταβαίνοντας από ένα σχεδόν «αυτοσυντηρητικό» μοντέλο σε μία κατάσταση «υπερδύναμης» στις παγκόσμιες αγορές, με την Ισπανία να αποτελεί στον αγροδιατροφικό τομέα τον τέταρτο μεγαλύτερο εξαγωγέα στην Ε.Ε. και τον έβδομο στον κόσμο.

Ο Ισπανός Υπουργός απεικόνισε την εξέλιξη του αγροτικού τομέα στην χώρα με στοιχεία όπως το γεωργικό εισόδημα το οποίο έχει σχεδόν διπλασιαστεί από το 1990 και τώρα είναι το υψηλότερο στην Ευρώπη, καθώς και η απασχόληση στον πρωτογενή τομέα, η οποία έχει μειωθεί από το 17,6% του συνολικού ενεργού πληθυσμού σε 3,5%, με περίπου 790.000 εργαζόμενους.

Ο κ. Planas αναφέρθηκε επίσης στο μέγεθος των αγροκτημάτων, τα οποία, αν και ο αριθμός τους έχει μειωθεί κατά περισσότερο από το μισό, από 1.850.000 σε 790.000, είναι βέλτιστου μεγέθους (το μέσο μέγεθος της εκμετάλλευσης έχει αυξηθεί κατά 21% στα 305 στρέμματα) και έχουν μεγαλύτερη παραγωγική ικανότητα.

Τόνισε επίσης την δύναμη της ισπανικής αγροδιατροφικής βιομηχανίας, η οποία στα τελευταία 40 χρόνια έχει οκταπλασιάσει τα έσοδά της, καθώς και την απασχόληση κατά 51%.

Ανέφερε επίσης τον ηγετικό ρόλο των ισπανικών εξαγωγών αγροδιατροφικών προϊόντων, αναφέροντας πως όταν η Ισπανία εντάχθηκε στην τότε ΕΟΚ ήταν ο όγδοος μεγαλύτερος εξαγωγέας μεταξύ των 12 κρατών μελών, ενώ έκτοτε οι εξαγωγές έχουν αυξηθεί σχεδόν εικοσαπλασιαστεί, φτάνοντας τα 78 δισ. ευρώ ετησίως, με εμπορικό πλεόνασμα που υπερβαίνει τα 18,2 δισ. ευρώ (στοιχεία 2025).

Ο Ισπανός Υπουργός επισήμανε ότι οι ιδρυτικοί στόχοι της ΚΑΠ για την διασφάλιση του εφοδιασμού τροφίμων και ενός αξιοπρεπούς εισοδήματος για τους Ευρωπαίους αγρότες και κτηνοτρόφους παραμένουν έγκυροι και επίκαιροι και, ως εκ τούτου, απαιτείται επαρκής χρηματοδότηση των γεωργικών πολιτικών, χωρίς περικοπές, στο νέο πλαίσιο μετά το 2027.

Αξίζει να αναφέρουμε ότι η χώρα μας εντάχθηκε στην τότε ΕΟΚ πριν από την Ισπανία. Θα θέλαμε να μας αναφέρει η ηγεσία του ΥπΑΑΤ τα αντίστοιχα στοιχεία για τον αγροτικό κλάδο της Ελλάδας.

Το Συμβούλιο ενέκρινε, σήμερα Δευτέρα (29/6), νέους κανόνες για τη βελτίωση της θέσης των αγροτών στην αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων της ΕΕ, ενισχύοντας τη διαπραγματευτική τους ισχύ έναντι των αγοραστών των προϊόντων τους, όπως οι μεταποιητές και οι λιανοπωλητές.

Οι αλλαγές αποσκοπούν επίσης στην προώθηση δίκαιων συμβάσεων και στην ενίσχυση των οργανώσεων παραγωγών.

«Η σημερινή υιοθέτηση των συγκεκριμένων μέτρων σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα προς έναν πιο δίκαιο και ανθεκτικό αγροδιατροφικό τομέα. Οι νέοι κανόνες θα παράσχουν στους αγρότες ισχυρότερα εργαλεία για μια συλλογική διαπραγμάτευση ώστε να εξασφαλίζουν ένα πιο δίκαιο εισόδημα. Οι προσπάθειες της Κυπριακής Προεδρίας επικεντρώνονται σταθερά στην επίτευξη έγκαιρων και αποτελεσματικών συμφωνιών που ωφελούν τους αγρότες, προωθούν το δίκαιο εμπόριο και ενισχύουν μια αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων ικανή να παρέχει επαρκή και οικονομικά προσιτά τρόφιμα στους πολίτες μας», τόνισε η κ. Μαρία Παναγιώτου, Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η μεταρρύθμιση εισάγει στοχευμένες τροποποιήσεις στον κανονισμό για την Κοινή Οργάνωση Αγοράς (ΚΟΑ) γεωργικών προϊόντων, παράλληλα με συμπληρωματικές αλλαγές στην Κοινή Γεωργική Πολιτική (ΚΓΠ).

Οι νέοι κανόνες καθιστούν υποχρεωτικές τις γραπτές συμβάσεις (συμβόλαια) και περιλαμβάνουν ρήτρες αναθεώρησης, προκειμένου να αντικατοπτρίζονται οι αλλαγές στην αγορά.

Επίσης, απλοποιούν την αναγνώριση των οργανώσεων παραγωγών και υποστηρίζουν τη συλλογική τους δράση, μεταξύ άλλων και μέσω της χρηματοδότησης της ΚΓΠ.

Ακόμη, η νομοθεσία ενισχύει την προστασία του όρου «κρέας» διατηρώντας τον αποκλειστικά για προϊόντα ζωικής προέλευσης, ενώ ακόμη θεσπίζει σαφέστερους κανόνες για την πρόληψη της παραπλανητικής εμπορίας (μάρκετινγκ) και τη διασφάλιση του θεμιτού ανταγωνισμού.

Ο νόμος θα υπογραφεί τώρα και θα δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μετά την οποία θα τεθεί σε ισχύ.

Ορισμένες αλλαγές, ιδίως εκείνες που αφορούν τις ονομασίες κρέατος, θα αρχίσουν να εφαρμόζονται μετά από μια τριετή μεταβατική περίοδο, ώστε να δοθεί χρόνος στον κλάδο να προσαρμοστεί.

Η κινεζική αγορά αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες και ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές παγκοσμίως και δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες για τις ελληνικές επιχειρήσεις αγροδιατροφής, ενώ ήδη υπάρχουν ελληνικές εταιρίες, που κάνουν εξαγωγές στη χώρα. Ωστόσο, κατά καιρούς έχουν εξαχθεί ελληνικά προϊόντα αλλά όχι πάντα με επιτυχία.

Έτσι ορισμένοι επιχειρηματίες, που πήγαν στην Κίνα, έμειναν με τον ενθουσιασμό αφού μετά από ένα ή μερικά φορτία η συνεργασία έληξε. Υπήρξαν, δε, άλλοι Έλληνες, που δεν σεβάστηκαν τους κανόνες του παιχνιδιού και βρέθηκαν εκείνοι έξω από την αγορά συμπαρασύροντας κι άλλους ικανούς επιχειρηματίες. Αντίθετα, άλλοι ξεκίνησαν συνεργασίες, που αποδείχτηκαν σταθερές και μακροχρόνιες.

ΟΙ ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Την τελευταία 12ετία έχουν υπογραφεί αρκετές συμφωνίες με την Κίνα στον τομέα της αγροδιατροφής. Τον Μάρτιο 2025 μετά από επίσκεψη κινεζικής αντιπροσωπείας στην Ελλάδα υπογράφτηκαν στην Αθήνα «Διμερή Πρωτόκολλα Κτηνιατρικών Απαιτήσεων για την εξαγωγή αλιευμάτων (άγριων και εκτρεφόμενων) ελληνικής προέλευσης στην Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας.

ΤΙ ΠΑΡΑΓΕΙ Η ΚΙΝΑ

Σύμφωνα με τις δυο ελληνικές διπλωματικές εκθέσεις από τα γραφεία της Σαγκάης και της Μογγολίας, τα κύρια παραγόμενα προϊόντα είναι ρύζι, σιτάρι, πατάτες, καλαμπόκι, τσάι, λοιπά δημητριακά, μήλα, βαμβάκι, σπορέλαια, χοιρινό κρέας αλιεύματα. Το 2025, η σπαρμένη έκταση σιτηρών ήταν 119,41 εκατομμύρια εκτάρια, σημειώνοντας αύξηση 0,09 εκατομμυρίων εκταρίων σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Οι σπαρμένες εκτάσεις ήταν: ρυζιού 29,01 εκατομμύρια εκτάρια, σιταριού 23,58 εκατομμύρια εκτάρια, καλαμποκιού 44,96 εκατομμύρια εκτάρια, σόγιας 10,26 εκατομμύρια εκτάρια, βαμβακιού 2,98 εκατομμύρια εκτάρια, ελαιούχων καλλιεργειών 14,45 εκατομμύρια εκτάρια, ζαχαρούχων καλλιεργειών 1,49 εκατομμύρια εκτάρια. Η συνολική παραγωγή σιτηρών το 2025 ήταν 714,88 εκατομμύρια τόνοι, σημειώνοντας αύξηση 8,38 εκατομμυρίων τόνων σε σχέση με το προηγούμενο έτος (αύξηση 1,2%). Εξάλλου οι Κινέζοι ασχολούνται με τις καλοκαιρινές καλλιέργειες, το πρώιμο ρύζι, τα φθινοπωρινά σιτηρά, το καλαμπόκι, τη σόγια κ.ά.

ΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΕΣ ΚΡΕΑΤΟΣ

Η συνολική παραγωγή χοιρινού, βοδινού, αρνίσιου κρέατος και πουλερικών το 2025 ανήλθε σε 100,72 εκατομμύρια τόνους Όμως, λόγω των μεγάλων διατροφικών αναγκών, η χώρα προβαίνει σε μεγάλες εισαγωγές αγροτοκτηνοτροφικών προϊόντων. Η παραγωγή χοιρινού κρέατος ήταν 59,38 εκατομμύρια τόνοι, βοδινού 8,01 εκατομμύρια τόνοι, αρνίσιου κρέατος 4,96 εκατομμύρια τόνοι και η παραγωγή πουλερικών ήταν 28,37 εκατομμύρια τόνοι. Η συνολική παραγωγή αυγών ήταν 34,98 εκατομμύρια τόνοι. Η παραγωγή γάλακτος ήταν 40,91 εκατομμύρια τόνοι. Στο τέλος του έτους, 429,67 εκατομμύρια χοίροι ήταν εγγεγραμμένοι στο σύνολο των αποθεμάτων (αύξηση κατά 0,5% σε σύγκριση με το τέλος του προηγούμενου έτους, και 719,73 εκατομμύρια χοίροι σφαγιάστηκαν σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Παρά την τεράστια παραγωγή, σύμφωνα με το διπλωματικό δελτίο από τη Σαγκάη, η Κίνα αυξάνει το εξωτερικό της εμπόριο και τις καταναλωτικές επιλογές. Επομένως, δημιουργούνται νέες δυνατότητες για ελληνικά προϊόντα υψηλής ποιότητας. Η Ελλάδα κατά καιρούς έχει υπογράψει συμφωνίες με την Κίνα σε διάφορα προϊόντα αγροδιατροφής προς βρώση αλλά και δερμάτων.

ΚΙΝΕΖΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΙ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ

Τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα που εκτιμώνται από την κινεζική αγορά είναι κυρίως το ελαιόλαδο, οι επιτραπέζιες ελιές, το κρασί, το μέλι, τα γαλακτοκομικά προϊόντα. Ενδιαφέρον υπάρχει και για τη φέτα, καθώς και για φρούτα όπως τα ακτινίδια, τα κεράσια και τα εσπεριδοειδή. Σημαντικό ρόλο σε όλα αυτά παίζουν φυσικά και οι διατροφικές συνήθειες των Κινέζων, καθώς ορισμένα προϊόντα δεν είναι συνηθισμένα στο διαιτολόγιό τους.

Σύμφωνα με τη διπλωματική έκθεση από το Γραφείο της Σαγκάης, υπάρχει αυξανόμενο ενδιαφέρον για βιολογικά προϊόντα, προϊόντα υγιεινής διατροφής και γενικά για τρόφιμα με υψηλή διατροφική αξία. Η άνοδος της μεσαίας τάξης στην Κίνα έχει αυξήσει τη ζήτηση για ποιοτικά και ασφαλή εισαγόμενα τρόφιμα ενώ η προτίμηση προς προϊόντα, που αφορούν στη μεσογειακή διατροφή, με πιστοποιημένη προέλευση αποτελεί σημαντική ευκαιρία για την Ελλάδα.

Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΕΖΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

Οι Έλληνες εξαγωγείς μπορούν να διεισδύσουν στην κινεζική αγορά μέσα από διάφορα κανάλια. Σημαντικό εργαλείο αποτελούν οι εμπορικές εκθέσεις τροφίμων και ποτών, όπου οι επιχειρηματίες μπορούν να έρθουν σε επαφή με εισαγωγείς και διανομείς. Η ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου στην Κίνα επιτρέπει ακόμη και σε μικρότερες επιχειρήσεις να προσεγγίσουν άμεσα τους καταναλωτές. Οι ψηφιακές πλατφόρμες και τα ηλεκτρονικά καταστήματα αποτελούν πλέον βασικά εργαλεία εισόδου στην αγορά.

Μία από τις βασικότερες παγίδες είναι η ελλιπής γνώση της κινεζικής επιχειρηματικής κουλτούρας. Οι εμπορικές σχέσεις στην Κίνα βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην εμπιστοσύνη. Πολλές επιχειρήσεις θεωρούν ότι μια συμφωνία μπορεί να ολοκληρωθεί γρήγορα, όμως, στην πραγματικότητα απαιτείται χρόνος για τη δημιουργία σχέσεων και δικτύων συνεργασίας.

Οι Έλληνες που θέλουν να εξάγουν για πρώτη φορά αντιμετωπίζουν ένα σύνθετο κανονιστικό πλαίσιο σε ό, τι αφορά στις απαιτήσεις πιστοποίησης, που οι Κινέζοι δίνουν ιδιαίτερη βαρύτητα. Τα προϊόντα πρέπει να πληρούν συγκεκριμένες προδιαγραφές σχετικά με την ασφάλεια τροφίμων, την επισήμανση, τη συσκευασία και τις διαδικασίες εισαγωγής. Μικρομεσαίες επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν εμπειρία συχνά δυσκολεύονται να ανταποκριθούν σ’ αυτές τις απαιτήσεις. Επιπλέον, η γραφειοκρατία και οι αλλαγές στις εμπορικές πολιτικές ενδέχεται να προκαλέσουν καθυστερήσεις και επιπλέον κόστος.

ΟΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΕΞ ΕΥΡΩΠΗΣ

Εξ ίσου σημαντικό ζήτημα αποτελεί και ο έντονος ανταγωνισμός. Η Κίνα προμηθεύεται αγροτικά προϊόντα από πολλές χώρες, όπως η Ισπανία, η Ιταλία, η Γαλλία και η Αυστραλία, οι οποίες έχουν ήδη ισχυρή παρουσία στην αγορά. Επομένως, οι ελληνικές επιχειρήσεις δεν μπορούν να ανταγωνιστούν μόνο με βάση την τιμή. Αντίθετα, χρειάζεται να αναδείξουν την ποιότητα, την ελληνική προέλευση και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των προϊόντων τους.

Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις έχουν συχνά περιορισμένους οικονομικούς πόρους και δυσκολεύονται να επενδύσουν σε μεγάλης κλίμακας διεθνή επέκταση. Για τον λόγο αυτό, είναι απαραίτητη η συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων, επιμελητηρίων και κρατικών φορέων. Η δημιουργία συνεργατικών σχημάτων και εξαγωγικών δικτύων μπορεί να μειώσει το κόστος και να αυξήσει τη διαπραγματευτική δύναμη των επιχειρήσεων.

Σύμφωνα με τη διπλωματική έκθεση από τη Σαγκάη, η κινεζική αγορά παρουσιάζει σημαντικές ευκαιρίες αυτή την περίοδο. Ωστόσο, η επιτυχία δεν εξαρτάται μόνο από την ποιότητα των προϊόντων, αλλά και από την κατανόηση της αγοράς, τη σωστή στρατηγική και την προσαρμογή στις απαιτήσεις της. Για τις ελληνικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις η Κίνα είναι μία αχανής χώρα, που μπορεί να αποτελέσει μια ιδιαίτερα σημαντική αγορά ανάπτυξης αρκεί να γνωρίζουν, όπως λένε οι γνώστες της κατάστασης, πως η εξαγωγή στην Κίνα δεν είναι κατοστάρι αλλά μαραθώνιος.

Η ευρωπαϊκή αγορά χοιρινού κρέατος συνεχίζει να κινείται σε ένα περιβάλλον πιέσεων, με τις τιμές παραγωγού να ακολουθούν πτωτική πορεία σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ η παραγωγή παραμένει συνολικά σταθερή, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Αγοράς Χοιρινού Κρέατος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Παράλληλα, οι εξαγωγές της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσιάζουν μικρή κάμψη, αν και η ΕΕ εξακολουθεί να διατηρεί την πρώτη θέση μεταξύ των μεγαλύτερων εξαγωγέων χοιρινού κρέατος παγκοσμίως.

Πτωτική πορεία στις τιμές χοίρων και χοιριδίων

Η μέση τιμή χοίρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση στα μέσα Μαΐου διαμορφώθηκε στα 164 ευρώ ανά 100 κιλά σφαγίου, καταγράφοντας μείωση κατά 3,5% σε σύγκριση με έναν μήνα νωρίτερα. Η τιμή ήταν επίσης κατά 22,8% χαμηλότερη σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους και κατά 20,8% χαμηλότερη από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας. Κατά τη διάρκεια του τελευταίου μήνα, οι τιμές των χοίρων υποχώρησαν στα περισσότερα κράτη-μέλη της ΕΕ. Εξαίρεση αποτέλεσαν η Ισπανία και η Πορτογαλία, όπου οι τιμές παρέμειναν σταθερές.

Την ίδια περίοδο, η μέση τιμή των χοιριδίων στην ΕΕ διαμορφώθηκε στα 57,4 ευρώ ανά κεφαλή την εβδομάδα 11-17 Μαΐου, παρουσιάζοντας μείωση 9,8% σε σχέση με έναν μήνα νωρίτερα και ακολουθώντας καθοδική τάση. Η τιμή αυτή ήταν κατά 28% χαμηλότερη από την αντίστοιχη εβδομάδα του 2025 και κατά 19% χαμηλότερη από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας για την ίδια εβδομάδα.

Ο μέσος θεωρητικός δείκτης κερδοφορίας για την πάχυνση χοίρων παρουσίασε μικρή αύξηση τον Απρίλιο, χάρη στην άνοδο της τιμής του χοιρινού σφαγίου. Ωστόσο, το κόστος αγοράς χοιριδίων αυξήθηκε ελαφρώς, ενώ καταγράφηκε και οριακή αύξηση στο κόστος των ζωοτροφών.

Σταθερή η παραγωγή στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Τα στοιχεία σφαγής στην ΕΕ δείχνουν ότι κατά τους δύο πρώτους μήνες του 2026 η παραγωγή χοιρινού κρέατος παρέμεινε σταθερή σε όγκο (0%), ενώ ο αριθμός των σφαγιασθέντων ζώων μειώθηκε οριακά κατά 0,3% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Η σφαγή χοίρων αυξήθηκε σε λίγο περισσότερα από τα μισά κράτη-μέλη, συμπεριλαμβανομένων και μεγάλων παραγωγικών χωρών. Οι μεγαλύτερες μειώσεις καταγράφηκαν στη Λετονία και την Ολλανδία, ενώ οι σημαντικότερες αυξήσεις σημειώθηκαν στη Σλοβακία, την Ελλάδα και την Κροατία.

Η συνολική παραγωγή χοιρινού κρέατος στην ΕΕ κατά το διάστημα Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026 ανήλθε σε 3,8 εκατομμύρια τόνους, που αντιστοιχούν σε 38,5 εκατομμύρια ζώα. Η Ισπανία παρήγαγε περίπου το ένα τέταρτο της συνολικής ευρωπαϊκής παραγωγής (26,1%) και διατήρησε τη θέση του μεγαλύτερου παραγωγού στην ΕΕ. Ακολούθησαν η Γερμανία με 19,2%, η Γαλλία με 9,3% και η Πολωνία με 8,9%.

Εξαγωγές: Μικρή μείωση συνολικά, αλλά άνοδος σε ορισμένες αγορές

Κατά τον Ιανουάριο του 2026, οι συνολικές εξαγωγές χοιρινού κρέατος της ΕΕ ανήλθαν σε 363 χιλιάδες τόνους, με συνολική αξία 896 εκατ. ευρώ. Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο του 2025, οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 1,5% σε όγκο και κατά 12,4% σε αξία.

Αύξηση καταγράφηκε στις εξαγωγές προς τη Νότια Κορέα, το Βιετνάμ, την Ακτή Ελεφαντοστού και την Αυστραλία. Αντίθετα, μειώθηκαν οι εξαγωγές προς την Κίνα, το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Φιλιππίνες και την Ιαπωνία. Η Κίνα παρέμεινε ο σημαντικότερος εισαγωγέας χοιρινού κρέατος από την ΕΕ, απορροφώντας το 20,8% του συνολικού όγκου εξαγωγών. Το Ηνωμένο Βασίλειο κατέλαβε τη δεύτερη θέση με μερίδιο 19,1%.

Σε όρους αξίας, το Ηνωμένο Βασίλειο αντιπροσώπευε το 28,2% των εξαγωγών της ΕΕ, με αξία 253 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας μείωση 11,8% σε σχέση με τον Ιανουάριο του προηγούμενου έτους. Ακολούθησε η Κίνα με μερίδιο 13,5% και αξία 121 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας σημαντική μείωση κατά 39,2%.

Τα κυριότερα εξαγωγικά κράτη-μέλη της ΕΕ, με βάση τις εξαγόμενες ποσότητες, ήταν η Ισπανία, η Δανία, η Ολλανδία, η Γερμανία, η Πολωνία και η Γαλλία.

Ανάλυση εξαγωγών ανά κατηγορία προϊόντος

Οι εξαγωγές κρέατος τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 243 χιλιάδες τόνους, αυξημένες κατά 3% σε σύγκριση με το 2025.

Οι εξαγωγές νωπού και κατεψυγμένου κρέατος έφτασαν τους 190 χιλιάδες τόνους, αυξημένες κατά 5%, κυρίως προς το Βιετνάμ και τη Νότια Κορέα. Αντίθετα, μειώθηκαν προς την Κίνα, το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Φιλιππίνες και την Ιαπωνία.

Οι εξαγωγές λουκάνικων και παρασκευασμάτων κρέατος ανήλθαν σε 30 χιλιάδες τόνους, παρουσιάζοντας μείωση 1%.

Οι εξαγωγές λαρδιού, λιπών και βρώσιμων παραπροϊόντων σφαγής ανήλθαν σε 119 χιλιάδες τόνους, καταγράφοντας μείωση 10%. Η μεγαλύτερη πτώση σημειώθηκε προς την Κίνα (-22%) και τις Φιλιππίνες, ενώ αύξηση καταγράφηκε προς το Βιετνάμ και την Ακτή Ελεφαντοστού.

Οι εξαγωγές ζώντων ζώων αυξήθηκαν κατά 28%, με κύριο προορισμό το Ηνωμένο Βασίλειο.

Εισαγωγές: Μειωμένοι όγκοι και χαμηλότερη αξία

Οι συνολικές εισαγωγές χοιρινού κρέατος στην ΕΕ κατά τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 12 χιλιάδες τόνους, με συνολική αξία 24,5 εκατ. ευρώ. Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο του 2025, οι εισαγόμενοι όγκοι μειώθηκαν κατά 8,4%, ενώ η συνολική αξία υποχώρησε κατά 16,9%.

Οι εξαγωγές του Ηνωμένου Βασιλείου προς την ΕΕ αντιπροσώπευαν το 64% των συνολικών εισαγωγών των κρατών-μελών και μειώθηκαν κατά 15,4%.

Οι εισαγωγές από την Ελβετία αντιστοιχούσαν σε μερίδιο 10,5% και μειώθηκαν κατά 9,4%. Παράλληλα, οι εισαγωγές από τη Χιλή μειώθηκαν κατά 48,5%, με το μερίδιό της να διαμορφώνεται στο 4,4% της ευρωπαϊκής αγοράς εισαγωγών.

Τα κυριότερα εισαγωγικά κράτη-μέλη ήταν η Γαλλία, η Ιρλανδία, η Γερμανία και η Ολλανδία, τα οποία συγκέντρωσαν σχεδόν τα τρία τέταρτα των συνολικών εισαγωγών της ΕΕ.

Ανάλυση εισαγωγών ανά κατηγορία προϊόντος

Οι εισαγωγές κρέατος τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 6,3 χιλιάδες τόνους, μειωμένες κατά 11% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Οι εισαγωγές νωπού και κατεψυγμένου κρέατος διαμορφώθηκαν στους 5,7 χιλιάδες τόνους, παρουσιάζοντας μείωση 9%, κυρίως λόγω χαμηλότερων εισαγωγών από το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Χιλή.

Οι εισαγωγές λουκάνικων και παρασκευασμάτων ανήλθαν σε 1 χιλιάδα τόνους, μειωμένες κατά 7%.

Οι εισαγωγές λαρδιού, λιπών και βρώσιμων παραπροϊόντων σφαγής διαμορφώθηκαν σε 4,7 χιλιάδες τόνους, παρουσιάζοντας μείωση 5%.

Το Ηνωμένο Βασίλειο εξάγει κυρίως κρέας προς την ΕΕ. Οι εισαγωγές από τη Χιλή αποτελούνται κυρίως από κατεψυγμένο κρέας, ενώ οι εισαγωγές από την Ελβετία αφορούν κατά κύριο λόγο χοιρινό λίπος και βρώσιμα παραπροϊόντα σφαγής.

Διεθνείς εξελίξεις και παγκόσμιο εμπόριο

Οι τιμές στη Βραζιλία έχουν αποδυναμωθεί από το δεύτερο εξάμηνο του 2025 και συνέχισαν να μειώνονται και το 2026. Πλέον βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα μεταξύ των τεσσάρων μεγαλύτερων παγκόσμιων εξαγωγέων χοιρινού κρέατος.

Αντίθετα, οι τιμές στις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκαν και βρίσκονται πλέον πάνω από τα επίπεδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι τιμές στον Καναδά παρέμειναν σε γενικές γραμμές σταθερές και εξακολουθούν να βρίσκονται σημαντικά χαμηλότερα από τις ευρωπαϊκές.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ήταν ο μεγαλύτερος παγκόσμιος εξαγωγέας χοιρινού κρέατος τον Ιανουάριο του 2026, μπροστά από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Βραζιλία και τον Καναδά.

Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο του 2025, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βραζιλία αύξησαν τους όγκους εξαγωγών τους, ενώ ο Καναδάς κατέγραψε μείωση.

Στο σκέλος των εισαγωγών, η Κίνα και το Χονγκ Κονγκ παρέμειναν οι μεγαλύτεροι εισαγωγείς προϊόντων χοιρινού κρέατος παγκοσμίως κατά τον Ιανουάριο του 2026, αν και με χαμηλότερους όγκους και μικρότερη αξία εισαγωγών σε σχέση με το 2025. Μειωμένες εισαγωγές κατέγραψε και η Ιαπωνία, ενώ το Μεξικό παρουσίασε αύξηση των εισαγόμενων ποσοτήτων.

Παρά το γεγονός ότι οι τιμές του βοδινού κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζουν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα, οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν ότι οι τιμές παρουσιάζουν σαφή πτωτική τάση και διέρχονται σημαντική καθοδική διόρθωση. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα ζώων συνεχίζει να στηρίζει την αγορά, ωστόσο η επιβράδυνση της ζήτησης και η αβεβαιότητα που επικρατεί στην οικονομία ασκούν πιέσεις στις τιμές.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, η παραγωγή βοδινού κρέατος στην ΕΕ παραμένει μειωμένη, οι εξαγωγές υποχωρούν αισθητά και οι εισαγωγές αυξάνονται σημαντικά.

Τιμές: Παραμένουν υψηλές αλλά διορθώνουν προς τα κάτω

Κατά τα μέσα Μαΐου 2026 (11-17), η μέση τιμή στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τα σφάγια ενήλικων αρσενικών βοοειδών διαμορφώθηκε στα 667,6 ευρώ ανά 100 κιλά.

Η τιμή αυτή ήταν μειωμένη κατά 1,76% σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα, μειωμένη κατά 4,98% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα και αυξημένη κατά 1,83% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Αντιστοιχεί στο 300% της τιμής αναφοράς.

Οι τιμές συνεχίζουν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα, ωστόσο παρουσιάζουν σαφή πτωτική τάση και διέρχονται μια σημαντική φάση διόρθωσης. Η ζήτηση έχει επιβραδυνθεί λόγω των υψηλών τιμών, ενώ η γενικότερη αβεβαιότητα που επικρατεί στην οικονομία φαίνεται να αποτελεί τον βασικό παράγοντα που επηρεάζει τη συγκεκριμένη εξέλιξη.

Παρά ταύτα, η περιορισμένη προσφορά εξακολουθεί να διατηρεί τις τιμές σε υψηλά επίπεδα και, προς το παρόν, να εξασφαλίζει ευνοϊκά περιθώρια κέρδους για τους παραγωγούς.

Παραγωγή: Μείωση κατά 4% το πρώτο δίμηνο του 2026

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία, κατά την περίοδο Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026 η παραγωγή βοδινού κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση μειώθηκε κατά 4% σε όγκο (τόνους) σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Σημαντικές μειώσεις καταγράφηκαν σχεδόν σε όλα τα κράτη μέλη, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η προσφορά παραμένει ιδιαίτερα περιορισμένη.

Εξαγωγές: Υποχώρηση λόγω μειωμένης διαθεσιμότητας ζώων

Τον Ιανουάριο του 2026 οι εξαγωγές βοδινού κρέατος μειώθηκαν κατά 17,7% σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2025. Η έλλειψη ζώων και η μείωση της παραγωγής περιόρισαν τη δυνατότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να εξάγει προϊόντα βοδινού κρέατος.

Το Ηνωμένο Βασίλειο αποτέλεσε τον σημαντικότερο προορισμό των εξαγωγών, αντιπροσωπεύοντας το 39% του συνόλου των εξαγωγών, ενώ ακολούθησε η Τουρκία με ποσοστό 9%.

Οι εξαγωγές προς το Ηνωμένο Βασίλειο κατέγραψαν σημαντική μείωση, περίπου 11%. Πέραν της περιορισμένης προσφοράς στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν μπορεί να αποκλειστεί και η πιθανότητα μείωσης της βρετανικής ζήτησης για ευρωπαϊκό βοδινό κρέας, εξαιτίας εμπορικών συμφωνιών που έχει συνάψει το Ηνωμένο Βασίλειο με άλλους εμπορικούς εταίρους, όπως η Αυστραλία. Με εξαίρεση την Τουρκία, οι εξαγωγές μειώθηκαν σχεδόν προς όλους τους παραδοσιακούς προορισμούς.

Εισαγωγές: Σημαντική αύξηση από Βραζιλία και Ουρουγουάη

Τον Ιανουάριο του 2026 οι εισαγωγές βοδινού κρέατος αυξήθηκαν κατά 25% σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2025. Οι εισαγωγές αυξήθηκαν από όλους τους βασικούς εμπορικούς εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με εξαίρεση τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η μεγαλύτερη αύξηση καταγράφηκε στις εισαγωγές από τη Βραζιλία (+58%), η οποία ξεπέρασε το Ηνωμένο Βασίλειο και αναδείχθηκε στον σημαντικότερο προμηθευτή της ευρωπαϊκής αγοράς. Σημαντική αύξηση σημειώθηκε επίσης στις εισαγωγές από την Ουρουγουάη (+50%).

Η περιορισμένη εσωτερική προσφορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση και οι τιμές που εξακολουθούν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα συνεχίζουν να προσελκύουν εισαγωγές από τρίτες χώρες.

Παγκόσμια αγορά: Ισχυρή ζήτηση και δυναμικό εμπόριο

Στην παγκόσμια αγορά βοδινού κρέατος δεν καταγράφονται σημαντικές μεταβολές. Η περιορισμένη προσφορά και η ισχυρή ζήτηση διατηρούν το διεθνές εμπόριο σε ιδιαίτερα δυναμικά επίπεδα. Η Βραζιλία εξακολουθεί να είναι ο μεγαλύτερος εξαγωγέας βοδινού κρέατος παγκοσμίως, ακολουθούμενη από την Αυστραλία.

Από την πλευρά των εισαγωγών, η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν, με μεγάλη διαφορά, οι βασικοί παράγοντες της παγκόσμιας ζήτησης.

Παρά τη σύνθετη γεωπολιτική κατάσταση που επικρατεί διεθνώς, το παγκόσμιο εμπόριο βοδινού κρέατος εξακολουθεί να παρουσιάζει έντονη δυναμική.

Η αρχή του καλοκαιριού σηματοδοτεί κάθε χρόνο μια αλλαγή σκηνικού στις αγορές των παραγωγών. Τα περισσότερα χειμερινά κηπευτικά έχουν πλέον ολοκληρώσει τον κύκλο τους και τη θέση τους αρχίζουν να παίρνουν τα πρώτα καλοκαιρινά προϊόντα, τα οποία φτάνουν σταδιακά στους πάγκους και στις λαϊκές αγορές.

Φέτος, ωστόσο, η μετάβαση αυτή πραγματοποιείται με πιο αργούς ρυθμούς. Οι συνεχείς βροχοπτώσεις της άνοιξης και οι έντονες καιρικές μεταβολές επηρέασαν τον προγραμματισμό πολλών καλλιεργειών, μεταθέτοντας σπορές και μεταφυτεύσεις και καθυστερώντας την είσοδο ορισμένων προϊόντων στην αγορά.

Για να καταγράψουμε την εικόνα που επικρατεί αυτή την περίοδο, συνομιλήσαμε με τη βιοκαλλιεργήτρια κ. Άννα Καραμιχάλη, μέλος της Ένωσης Αγροτών Βιοκαλλιεργητών Βόρειας Ελλάδας, η οποία μας μίλησε για τα προϊόντα που βρίσκονται σήμερα στους πάγκους, τις τιμές, τις δυσκολίες της παραγωγής και τις προκλήσεις που φέρνει το φετινό καλοκαίρι.

Τι υπάρχει στους πάγκους αυτήν την περίοδο

Σύμφωνα με την κ. Καραμιχάλη, η βιολογική αγορά περνά πλέον σταδιακά από τα χειμερινά στα καλοκαιρινά κηπευτικά, με τα πρώτα αγγουράκια, κολοκυθάκια, ντομάτες και μελιτζάνες να κάνουν ήδη την εμφάνισή τους στους πάγκους. Παράλληλα, οι καταναλωτές μπορούν να βρουν καρότα, φρέσκα κρεμμυδάκια, καθώς και μια σειρά από αρωματικά φυτά και μυρωδικά που έχουν αυξημένη ζήτηση αυτή την εποχή, όπως μαϊντανό, άνηθο και μάραθο.

Ιδιαίτερα αυξημένο ενδιαφέρον καταγράφεται και για τα εποχικά χόρτα. Τα βλήτα, που βρίσκονται στην καλύτερη περίοδό τους, έχουν ήδη αρχίσει να ζητούνται από τους καταναλωτές, ενώ διαθέσιμα παραμένουν και προϊόντα όπως η γλιστρίδα και το σπανάκι. Πρόκειται για επιλογές που συνδέονται άμεσα με την καλοκαιρινή ελληνική κουζίνα και βρίσκουν τη θέση τους τόσο σε σαλάτες όσο και σε παραδοσιακά μαγειρευτά φαγητά.

Όπως εξηγεί η ίδια, πρόκειται ακόμη για την πρώτη φουρνιά της φετινής παραγωγής, γεγονός που σημαίνει ότι οι διαθέσιμες ποσότητες παραμένουν περιορισμένες. «Είναι η πρώτη φουρνιά», σημειώνει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας μια εικόνα που συναντάται σε μεγάλο μέρος της βιολογικής αγοράς.

Παρά τις δυσκολίες, η κίνηση εμφανίζεται ενθαρρυντική. Σύμφωνα με την παραγωγό, προϊόντα όπως τα κολοκυθάκια και τα καρότα έχουν ήδη αρχίσει να παρουσιάζουν αυξημένη ζήτηση, ενώ η άνοδος της θερμοκρασίας και η είσοδος στο καλοκαίρι στρέφουν παραδοσιακά τους καταναλωτές σε περισσότερα λαχανικά, σαλατικά και φρέσκα προϊόντα. «Το καλοκαίρι πάντα έχει πολλά λαχανικά», αναφέρει η βιοκαλλιεργήτρια, επισημαίνοντας ότι όσο προχωρούν οι επόμενες εβδομάδες θα αυξάνονται τόσο η ποικιλία όσο και οι διαθέσιμες ποσότητες στην αγορά.

Η ντομάτα παραμένει το πιο απαιτητικό προϊόν

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη ντομάτα, η οποία σύμφωνα με την κ. Καραμιχάλη αποτελεί μία από τις πιο απαιτητικές καλλιέργειες της εποχής. Οι απώλειες παραγωγής, οι εχθροί, οι ιώσεις και οι έντονες καιρικές μεταβολές καθιστούν δύσκολη τη διατήρηση σταθερής παραγωγής, γεγονός που επηρεάζει αναπόφευκτα και την εικόνα της αγοράς.

«Η ντομάτα είναι ένα προϊόν που κρατάει την τιμή του», αναφέρει χαρακτηριστικά η βιοκαλλιεργήτρια, εξηγώντας ότι οι απώλειες που καταγράφονται κάθε χρόνο στην καλλιέργεια περιορίζουν τις διαθέσιμες ποσότητες. Όπως σημειώνει, αυτή την περίοδο δεν υπάρχει ακόμη μεγάλη προσφορά ντομάτας στην αγορά, γεγονός που συμβάλλει στη διατήρηση των τιμών τόσο στη βιολογική όσο και στη συμβατική παραγωγή.

Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται και στις τιμές. Σύμφωνα με την ίδια, η βιολογική ντομάτα κινείται σήμερα κοντά στα 3 ευρώ το κιλό, επίπεδα στα οποία διατηρείται σε αρκετές περιπτώσεις και η συμβατική αγορά. Τα αγγούρια εμφανίζονται ελαφρώς χαμηλότερα, ενώ τα περισσότερα καλοκαιρινά λαχανικά κινούνται αυτή την περίοδο περίπου από 2,5 έως 3,5 ευρώ το κιλό, ανάλογα με το είδος, την περιοχή και τη διαθεσιμότητα των προϊόντων.

Παράλληλα, η κ. Καραμιχάλη επισημαίνει ότι οι δυσκολίες δεν αφορούν μόνο τους βιοκαλλιεργητές αλλά συνολικά τον κλάδο, καθώς τα προβλήματα φυτοπροστασίας και οι καιρικές πιέσεις επηρεάζουν τόσο τις βιολογικές όσο και τις συμβατικές καλλιέργειες. «Δεν είναι το πιο εύκολο προϊόν να διαχειριστείς», τονίζει, εξηγώντας ότι η ντομάτα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη και συχνά παρουσιάζει απώλειες που επηρεάζουν άμεσα την παραγωγή.

Η ίδια μάλιστα παραδέχεται ότι φέτος επέλεξε μια πιο συντηρητική στρατηγική στις φυτεύσεις της, μετά από δυσκολίες που είχε αντιμετωπίσει σε προηγούμενες καλλιεργητικές περιόδους. Αντί να επεκτείνει σημαντικά την παραγωγή, προτίμησε να διατηρήσει διαχειρίσιμες εκτάσεις και ποσότητες, ώστε να μπορεί να παρακολουθεί αποτελεσματικότερα τις καλλιέργειες και να περιορίζει τους κινδύνους που συνεπάγεται η παραγωγή ενός τόσο απαιτητικού προϊόντος. Όπως επισημαίνει, για έναν παραγωγό είναι πάντα σημαντικό να καταφέρει να βγει νωρίς στην αγορά, καθώς οι πρώτες παραγωγές συνήθως συνοδεύονται από καλύτερες τιμές και αυξημένο ενδιαφέρον από τους καταναλωτές.

Καιρός και παραγωγή: Μια διαρκής μάχη για τον αγρότη

Ένα από τα βασικά ζητήματα που ανέδειξε η συζήτησή μας με την κ. Καραμιχάλη ήταν η έντονη επίδραση των καιρικών συνθηκών στον προγραμματισμό και την εξέλιξη των καλλιεργειών. Ο παρατεταμένος κύκλος βροχοπτώσεων που επικράτησε κατά τους μήνες Μάρτιο και Απρίλιο δυσκόλεψε σημαντικά τις εργασίες των παραγωγών, τόσο στη βιολογική όσο και στη συμβατική γεωργία. Σε πολλές περιπτώσεις οι σπορές και οι μεταφυτεύσεις μετατέθηκαν χρονικά, καθώς τα χωράφια δεν μπορούσαν να καλλιεργηθούν στις κατάλληλες συνθήκες.

Η ίδια η παραγωγός εξηγεί ότι η φετινή χρονιά την ανάγκασε να κινηθεί πιο αργά από ό,τι συνήθως, με αποτέλεσμα αρκετά καλοκαιρινά κηπευτικά να φτάσουν αργότερα στην αγορά. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, όταν οι βροχές διαδέχονται η μία την άλλη, ο παραγωγός αναγκάζεται να περιμένει μέχρι να μπορέσει να προετοιμάσει σωστά το έδαφος και να προχωρήσει στις απαραίτητες εργασίες.

Αν όμως η άνοιξη έφερε καθυστερήσεις λόγω των βροχών, το καλοκαίρι δημιουργεί διαφορετικές ανησυχίες. Οι υψηλές θερμοκρασίες και τα παρατεταμένα κύματα ζέστης μπορούν να προκαλέσουν σημαντικά προβλήματα σε καλλιέργειες όπως η ντομάτα, η μελιτζάνα και το αγγούρι. Οι παραγωγοί προετοιμάζονται ήδη για το ενδεχόμενο καύσωνα, χρησιμοποιώντας δίχτυα σκίασης και άλλα μέσα προστασίας τόσο σε θερμοκηπιακές όσο και σε υπαίθριες καλλιέργειες. «Ο ήλιος κάνει εγκαύματα και στον καρπό. Δεν είναι αστείο», αναφέρει χαρακτηριστικά η κ. Καραμιχάλη, περιγράφοντας μια πραγματικότητα που τα τελευταία χρόνια γίνεται όλο και πιο συχνή.

Παράλληλα, οι εργασίες στα χωράφια δεν σταματούν. Εκτός από τις καλλιέργειες που βρίσκονται ήδη σε παραγωγή, προγραμματίζονται νέες σπορές πιπεριάς τύπου Φλωρίνης και άλλων κηπευτικών, ενώ από τον Ιούλιο θα ξεκινήσουν σταδιακά και οι σπορές για πράσα και λάχανα. Με αυτόν τον τρόπο ο παραγωγός καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα τη συγκομιδή της τρέχουσας παραγωγής και την προετοιμασία της επόμενης, έχοντας πάντα ως καθοριστικό παράγοντα τον καιρό.

 Η βιολογική καλλιέργεια απαιτεί υπομονή, γνώση και επιμονή

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της συζήτησης αφορούσε τις ιδιαιτερότητες της βιολογικής γεωργίας. Η κ. Καραμιχάλη εξηγεί ότι ο βιοκαλλιεργητής γνωρίζει από την αρχή πως ένα μέρος της παραγωγής του θα χαθεί εξαιτίας εχθρών, ασθενειών ή δυσμενών συνθηκών. «Το πρώτο που μαθαίνεις στη βιολογική καλλιέργεια είναι να έχεις γερό στομάχι», αναφέρει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας τη διαφορετική φιλοσοφία διαχείρισης των κινδύνων σε σχέση με πιο εντατικά συστήματα παραγωγής.

Η ίδια υπογραμμίζει ότι η συνεχής παρακολούθηση των καλλιεργειών αποτελεί βασική προϋπόθεση επιτυχίας. Η έγκαιρη αναγνώριση προβλημάτων, η κατανόηση των βιολογικών κύκλων των εχθρών και η αξιοποίηση φυσικών μηχανισμών ισορροπίας είναι στοιχεία που απαιτούν εμπειρία και καθημερινή παρουσία στο χωράφι. «Θέλει να νοιαστείς», σημειώνει αναφερόμενη στη σημασία της προσωπικής φροντίδας της καλλιέργειας.

Παράλληλα, αναφέρεται στη διαρκώς αυξανόμενη πίεση που δέχονται οι μικρομεσαίοι παραγωγοί από το κόστος παραγωγής, τη γραφειοκρατία και τις γενικότερες εξελίξεις στην αγορά. «Πρέπει να το αγαπάς πάρα πολύ για να υπομείνεις αυτά που τραβάμε», τονίζει, συνοψίζοντας ίσως με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο τις δυσκολίες αλλά και το μεράκι που εξακολουθεί να κρατά πολλούς ανθρώπους στη γη τους.

 Μέσα σε ένα περιβάλλον αβεβαιότητας, οι βιοκαλλιεργητές συνεχίζουν να επενδύουν στη φροντίδα της παραγωγής τους και στην ποιότητα των προϊόντων τους, διατηρώντας ζωντανή μια μορφή γεωργίας που βασίζεται στην προσωπική εργασία, τη γνώση και τη στενή σχέση με τη γη.

Θετικές είναι οι προοπτικές για την παγκόσμια αγορά σιτηρών κατά την εμπορική περίοδο 2025/26, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του Διεθνούς Συμβουλίου Σιτηρών (IGC), η οποία δημοσιεύθηκε πρόσφατα. Το Συμβούλιο αύξησε τις εκτιμήσεις του για την παγκόσμια παραγωγή, κυρίως λόγω καλύτερων προοπτικών στο καλαμπόκι, ενώ παράλληλα διατηρεί υψηλές προβλέψεις για την κατανάλωση και το διεθνές εμπόριο. Για την περίοδο 2026/27, ωστόσο, προβλέπεται περιορισμός της παραγωγής και των αποθεμάτων, χωρίς να αναμένεται σημαντική κάμψη της ζήτησης. Παράλληλα, η έκθεση καταγράφει άνοδο στις διεθνείς τιμές βασικών αγροτικών εμπορευμάτων, όπως το σιτάρι, το καλαμπόκι, το ρύζι και η σόγια.

Οι αναθεωρημένες προβλέψεις για την παγκόσμια

Το IGC αναθεώρησε ανοδικά την εκτίμησή του για την παγκόσμια παραγωγή σιτηρών (σιτάρι και χονδροειδή σιτηρά) κατά την εμπορική περίοδο 2025/26. Η αύξηση οφείλεται κυρίως σε καλύτερες προοπτικές για το καλαμπόκι στην Αργεντινή και τη Νότια Αφρική. Η συνολική παραγωγή εκτιμάται πλέον στους 2,477 δισ. τόνους. Παράλληλα, αυξήθηκε κατά αντίστοιχο μέγεθος και η πρόβλεψη για την κατανάλωση, με αποτέλεσμα τα παγκόσμια αποθέματα να παραμένουν ουσιαστικά αμετάβλητα στους 638 εκατ. τόνους. Η πρόβλεψη για το διεθνές εμπόριο αυξήθηκε επίσης, κυρίως λόγω αυξημένων ροών καλαμποκιού και κριθαριού.

Για την περίοδο 2026/27, το Συμβούλιο διατηρεί σχεδόν αμετάβλητες τις προβλέψεις του σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα. Η πρόβλεψη για την παγκόσμια παραγωγή σιτηρών παραμένει αμετάβλητη στους 2,414 δισ. τόνους, επίπεδο χαμηλότερο κατά περίπου 3% σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο. Η συνολική κατανάλωση προβλέπεται να παραμείνει υψηλή, φθάνοντας τους 2,437 δισ. τόνους, ενώ τα αποθέματα αναμένεται να υποχωρήσουν στους 615 εκατ. τόνους. Το διεθνές εμπόριο εκτιμάται ελαφρώς χαμηλότερο, κυρίως λόγω μειωμένων προοπτικών για το σιτάρι και το κριθάρι.

Στη σόγια, η αυξημένη πρόβλεψη για την παραγωγή κατά την περίοδο 2025/26 αντισταθμίζεται από την αυξημένη κατανάλωση, με αποτέλεσμα τα παγκόσμια αποθέματα στο τέλος της περιόδου να παραμένουν σχεδόν αμετάβλητα. Για το 2026/27 η παγκόσμια παραγωγή εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί σε νέο ιστορικό υψηλό των 442 εκατ. τόνων, αυξημένη κατά περίπου 3%. Αντίστοιχα αυξημένες εμφανίζονται και οι προβλέψεις για κατανάλωση και αποθέματα, ενώ το διεθνές εμπόριο αναμένεται να διαμορφωθεί επίσης σε επίπεδα ρεκόρ.

Στο ρύζι, οι αλλαγές στις προβλέψεις είναι περιορισμένες. Η παγκόσμια παραγωγή αναμένεται να καταγράψει νέο ιστορικό υψηλό, ενώ η αύξηση της κατανάλωσης θα προέλθει κυρίως από τη διατροφική ζήτηση. Τα παγκόσμια αποθέματα εκτιμάται ότι θα αυξηθούν, ενισχυμένα κυρίως από τη συσσώρευση αποθεμάτων στην Ινδία, ενώ το διεθνές εμπόριο αναμένεται να ενισχυθεί κατά περίπου 4%.

Η γενικότερη εικόνα της αγοράς

Όσον αφορά τη γενικότερη εικόνα της αγοράς, το IGC επισημαίνει ότι η περίοδος 2025/26 αναμένεται να χαρακτηρίζεται από τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση της παγκόσμιας παραγωγής σιτηρών των τελευταίων εννέα ετών. Παρά την αυξημένη κατανάλωση, η ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της παραγωγής αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική ενίσχυση των παγκόσμιων αποθεμάτων.

Αντίθετα, για το 2026/27 προβλέπεται υποχώρηση της παραγωγής σιτηρών κατά περίπου 3%, εξαιτίας μικρότερων καλλιεργούμενων εκτάσεων και χαμηλότερων αποδόσεων. Παρά τη μείωση της παραγωγής, η ζήτηση για σιτάρι, καλαμπόκι και κριθάρι αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται. Ως αποτέλεσμα, τα παγκόσμια αποθέματα προβλέπεται να μειωθούν κατά περίπου 4%, ενώ το διεθνές εμπόριο αναμένεται να υποχωρήσει κατά 2%, κυρίως λόγω χαμηλότερων εισαγωγών από τη Βόρεια Αφρική και την Εγγύς Ανατολή.

Στη σόγια, η παγκόσμια ζήτηση εισαγωγών για το 2025/26 αναμένεται να διαμορφωθεί σε επίπεδα ρεκόρ. Για το 2026/27 η παραγωγή προβλέπεται αυξημένη, χάρη στις μεγαλύτερες σοδειές των βασικών παραγωγών χωρών. Η αύξηση της ζήτησης σε όλους τους τομείς χρήσης αναμένεται να στηρίξει τη μεταποίηση, ενώ το παγκόσμιο εμπόριο εκτιμάται ότι θα αυξηθεί κατά περίπου 2%, διαμορφούμενο στους 190 εκατ. τόνους. Η Βραζιλία προβλέπεται να διατηρήσει κυρίαρχο ρόλο στις εξαγωγές, καλύπτοντας πάνω από το 60% των παγκόσμιων αποστολών.

Στο ρύζι, η παραγωγή για το 2026/27 εκτιμάται ότι θα παραμείνει σταθερή σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο. Η αύξηση της παραγωγής στην Ινδία αναμένεται να αντισταθμίσει μειώσεις σε άλλες περιοχές. Η κατανάλωση θα συνεχίσει να αυξάνεται λόγω της διατροφικής ζήτησης, ενώ τα αποθέματα και το διεθνές εμπόριο προβλέπεται να κινηθούν σε νέα υψηλά επίπεδα.

Ανοδικά οι διεθνείς τιμές σιταριού, καλαμποκιού και σόγιας

Στο μέτωπο των τιμών, ο Δείκτης Σιτηρών και Ελαιούχων Σπόρων του IGC (GOI) ενισχύθηκε κατά 3% μέσα στον τελευταίο μήνα. Η άνοδος προήλθε από αυξήσεις στις τιμές εξαγωγής σιτηρών, ρυζιού και ελαιούχων σπόρων.

Ιδιαίτερα έντονη ήταν η άνοδος στις τιμές του σιταριού, με τον σχετικό υποδείκτη του IGC να αυξάνεται κατά 4% και να φθάνει στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2024, κυρίως λόγω των αυξημένων τιμών FOB στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο υποδείκτης του καλαμποκιού ενισχύθηκε κατά 1%, αγγίζοντας υψηλό δεκατριών μηνών στις αρχές Μαΐου, καθώς η σταθερή αγοραστική ζήτηση και οι ανησυχίες για τις καιρικές συνθήκες στήριξαν την αγορά.

Στο ρύζι, ο σχετικός δείκτης κατέγραψε άνοδο περίπου 2%, επηρεασμένος κυρίως από τις περιορισμένες άμεσες διαθέσιμες ποσότητες στην Ταϊλάνδη και το Βιετνάμ.

Τέλος, οι τιμές της σόγιας κινήθηκαν επίσης ανοδικά, με τον αντίστοιχο υποδείκτη να αυξάνεται περίπου 3%, καθώς ανοδικές τάσεις καταγράφηκαν σε όλες τις βασικές χώρες προέλευσης, ενώ σημαντικό ρόλο διαδραμάτισαν και οι διεθνείς εξελίξεις στην αγορά.

Η διαθεσιμότητα και το κόστος των λιπασμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα βρεθούν στο επίκεντρο του επόμενου Συμβουλίου Γεωργίας και Αλιείας, το οποίο θα πραγματοποιηθεί, στις 26 Μαΐου 2026, στις Βρυξέλλες.

Οι υπουργοί των κρατών-μελών αναμένεται να ανταλλάξουν απόψεις για ένα από τα πλέον κρίσιμα ζητήματα που απασχολούν σήμερα τον πρωτογενή τομέα, μετά και την παρουσίαση του σχεδίου δράσης για τα λιπάσματα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς το αυξημένο κόστος παραγωγής εξακολουθεί να πιέζει τους Ευρωπαίους αγρότες, με τα λιπάσματα να αποτελούν βασικό συντελεστή για τη διατήρηση της παραγωγικότητας και της επισιτιστικής επάρκειας.

Στόχος της πρωτοβουλίας της Επιτροπής είναι να διασφαλιστεί ότι οι παραγωγοί θα έχουν πρόσβαση σε επαρκείς ποσότητες λιπασμάτων σε προσιτές τιμές, ενώ παράλληλα θα ενισχυθεί η ανθεκτικότητα των αγροδιατροφικών συστημάτων απέναντι σε διεθνείς κρίσεις και διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα.

Στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνεται επίσης η καθιερωμένη συζήτηση για τα γεωργικά ζητήματα που σχετίζονται με το διεθνές εμπόριο. 

Οι υπουργοί θα εξετάσουν τις τελευταίες εξελίξεις στις εμπορικές σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τρίτες χώρες, δίνοντας έμφαση στις επιπτώσεις που ενδέχεται να έχουν στις ευρωπαϊκές αγορές και στην ανταγωνιστικότητα των παραγωγών.

Το εμπόριο αγροτικών προϊόντων αποτελεί διαχρονικά κρίσιμο ζήτημα για την ευρωπαϊκή γεωργία, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία η Ένωση επιδιώκει να συνδυάσει την προστασία των εισοδημάτων των αγροτών με την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της σε βασικά αγαθά.

Πέραν των δύο βασικών θεμάτων, το Συμβούλιο θα εξετάσει και σειρά άλλων ζητημάτων που αφορούν τόσο τον αγροτικό όσο και τον αλιευτικό τομέα. Οι αποφάσεις και οι πολιτικές κατευθύνσεις που θα προκύψουν από τη συνεδρίαση αναμένεται να επηρεάσουν ουσιαστικά τις μελλοντικές πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στήριξη της γεωργικής παραγωγής, τη διατροφική ασφάλεια και τη βιώσιμη ανάπτυξη της ευρωπαϊκής υπαίθρου.

Οι εκπρόσωποι από τα κράτη μέλη στην Ειδική Επιτροπή Γεωργίας συμφώνησαν σε μια διαπραγματευτική θέση για την αλλαγή των κανόνων της ΕΕ σχετικά με τη βιολογική παραγωγή και την επισήμανση.

Στόχος είναι να καταστούν οι κανόνες απλούστεροι στην τήρηση, πιο σαφέστεροι στην ερμηνεία και να υποστηριχθεί η συνεχής ανάπτυξη του βιολογικού τομέα σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Οι προτεινόμενες αλλαγές επικεντρώνονται σε επιλεγμένους τομείς του υφιστάμενου πλαισίου, διατηρώντας παράλληλα τα υψηλά πρότυπα της ΕΕ για τα βιολογικά προϊόντα. Με αυτόν τον τρόπο, το Συμβούλιο ελπίζει να διατηρήσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών στην ετικέτα βιολογικών προϊόντων της ΕΕ, να μειώσει τα διοικητικά βάρη για τους αγρότες, τις επιχειρήσεις και τις εθνικές αρχές και να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα του βιολογικού τομέα.

«Η βιολογική γεωργία αποτελεί στρατηγικό πλεονέκτημα για τα συστήματα τροφίμων, τη βιοποικιλότητα και τις αγροτικές περιοχές της Ευρώπης. Τα κράτη μέλη επιθυμούν κανόνες που είναι απλούστεροι, σαφέστεροι και προσαρμόζονται καλύτερα στην πραγματικότητα. Αλλά θέλουμε να το κάνουμε αυτό διατηρώντας παράλληλα τα υψηλά πρότυπα και την εμπιστοσύνη των καταναλωτών που στηρίζουν την επιτυχία του βιολογικού τομέα της ΕΕ», τονίζει η κα Μαρία Παναγιώτου, Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η θέση του Συμβουλίου επικεντρώνεται ειδικότερα στα εξής:

• απλοποίηση και ευελιξία: Το Συμβούλιο θέλει να απλοποιήσει τους κανόνες για τις μικρές επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των εξαιρέσεων από την πιστοποίηση και των προσαρμογών στα όρια κύκλου εργασιών. Οι μικροί διαδικτυακοί λιανοπωλητές προσυσκευασμένων βιολογικών προϊόντων θα εξαιρούνται από την πιστοποίηση υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Αυτό στοχεύει στη μείωση του διοικητικού φόρτου και στην ενθάρρυνση της συμμετοχής στη βιολογική γεωργία.
• εισαγόμενα βιολογικά προϊόντα και επισήμανση: Η θέση του Συμβουλίου διευκρινίζει ότι τα προϊόντα που εισάγονται από χώρες με συστήματα βιολογικής παραγωγής που αναγνωρίζονται ως ισοδύναμα με αυτά της ΕΕ δεν μπορούν να χρησιμοποιούν το βιολογικό λογότυπο της ΕΕ, αλλά μπορούν να χρησιμοποιούν το βιολογικό λογότυπο της χώρας προέλευσής τους. Ταυτόχρονα, το Συμβούλιο υποστηρίζει την άδεια χρήσης του βιολογικού λογότυπου της ΕΕ σε εισαγόμενα προϊόντα, εάν πληρούν πρόσθετες απαιτήσεις παραγωγής και ελέγχου πέραν των προτύπων ισοδυναμίας, διασφαλίζοντας ότι προσεγγίζουν την αυστηρότητα των βιολογικών προτύπων της ΕΕ. Αυτό στοχεύει στη διευκόλυνση του εμπορίου και στη διατήρηση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών.
• κατάργηση της πρότασης της Επιτροπής να επιτραπεί η χρήση της βιολογικής ετικέτας της ΕΕ σε προϊόντα που περιέχουν έως και 5% συστατικά από τρίτες χώρες που δεν πληρούν πρόσθετα κριτήρια.
• προσωρινή χρήση μη βιολογικών εισροών: Εισάγεται προσωρινή ευελιξία για τις μη βιολογικές πρωτεϊνούχες ζωοτροφές για πουλερικά και χοίρους, καθώς και για τα νεαρά ζώα υδατοκαλλιέργειας, με σχέδιο σταδιακής κατάργησης αυτών των παρεκκλίσεων.

Η θέση του Συμβουλίου επιτρέπει επίσης στα προϊόντα που έχουν ήδη επισημανθεί με το παλαιό σύστημα να συνεχίσουν να πωλούνται μέχρι να εξαντληθούν τα αποθέματα. Αυτό θα αποτρέψει τη διαταραχή της αγοράς. Τα μεταβατικά μέτρα διασφαλίζουν τη συνέχεια και την ασφάλεια δικαίου για τα εισαγόμενα βιολογικά προϊόντα και το εμπόριο καθώς εφαρμόζονται οι νέοι κανόνες.

Επόμενα βήματα

Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της Προεδρίας του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αναμένεται να ξεκινήσουν το συντομότερο δυνατό. Η ΕΕ στοχεύει στην επίτευξη συμφωνίας πριν από το τέλος του έτους, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση στην αναγνώριση τρίτων χωρών των οποίων τα συστήματα βιολογικής παραγωγής και ελέγχου έχουν αναγνωριστεί ως ισοδύναμα με αυτά της Ένωσης. Η ισχύουσα συμφωνία λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026.

Η άνοιξη προχωρά και μαζί της αλλάζει σταδιακά και η εικόνα στους πάγκους των βιολογικών αγορών. Τα πρώτα καλοκαιρινά κηπευτικά αρχίζουν να εμφανίζονται δειλά δίπλα στα τελευταία χειμωνιάτικα, σε μια μεταβατική περίοδο που για τους βιοκαλλιεργητές αποτελεί πάντα κρίσιμο σημείο της χρονιάς. Πίσω όμως από τα προϊόντα που φτάνουν στον καταναλωτή, κρύβεται μια απαιτητική καθημερινότητα, με τις καιρικές συνθήκες, το αυξημένο κόστος και τις δυσκολίες της βιολογικής παραγωγής να επηρεάζουν άμεσα τις αποδόσεις και τη διαθεσιμότητα.

Για την εικόνα που επικρατεί αυτή την περίοδο στη βιολογική αγορά, τις τιμές, τη ζήτηση αλλά και τις δυσκολίες της παραγωγής, συνομιλήσαμε με την κα. Άννα Καραμιχάλη, μία παραγωγό με πολυετή παρουσία στον χώρο της βιολογικής καλλιέργειας και μέλος της Ένωσης Αγροτών Βιοκαλλιεργητών Βόρειας Ελλάδας. 

Τα πρώτα καλοκαιρινά μπαίνουν στους πάγκους – Τι ζητά ο καταναλωτής

Όπως περιγράφει η παραγωγός, η αγορά βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε μεταβατική φάση. Τα χειμωνιάτικα προϊόντα παραμένουν ακόμη διαθέσιμα, ωστόσο ήδη έχουν ξεκινήσει να εμφανίζονται τα πρώτα καλοκαιρινά κηπευτικά, τα οποία φαίνεται πως αναζητά περισσότερο και ο κόσμος.

Στους πάγκους αυτή την περίοδο μπορεί κανείς να βρει μαρούλια, ρόκα, σπανάκι, αντίδια, ραδίκια, σέσκουλα, μυρωδικά όπως άνηθο και μαϊντανό, ενώ σταδιακά κάνουν την εμφάνισή τους κολοκυθάκια, αγγουράκια και πιπεριές. Η ίδια εξηγεί πως λόγω καθυστερημένων σπορών και των δύσκολων καιρικών συνθηκών, η παραγωγή της φέτος είναι περιορισμένη σε σχέση με άλλες χρονιές.

«Τώρα ζητάνε αγγουράκι και κολοκυθάκι ιδιαίτερα», επισημαίνει χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η αγορά στρέφεται πλέον στα φρέσκα καλοκαιρινά προϊόντα. Παράλληλα, σημειώνει ότι αρκετοί παραγωγοί έχουν ήδη ξεκινήσει να διαθέτουν αρακά, ενώ οι πρώτες ντομάτες από πρώιμες καλλιέργειες αναμένονται μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και ορισμένα πιο «ειδικά» προϊόντα που διατηρούν το δικό τους σταθερό κοινό. Η κα. Καραμιχάλη αναφέρει χαρακτηριστικά το «σταμναγκάθι», ένα λιγότερο διαδεδομένο χορταρικό που, όπως λέει, χρησιμοποιείται κυρίως σε σαλάτες. «Εγώ το βάζω εδώ και τέσσερα-πέντε χρόνια, αλλά είναι ιδιαίτερο, δεν το βρίσκεις εύκολα», αναφέρει.

Τιμές, δυσκολίες παραγωγής και οι επιπτώσεις του καιρού

Σε ό,τι αφορά τις τιμές, η ίδια εξηγεί ότι στη βιολογική αγορά διαμορφώνονται ανάλογα με τη διαθεσιμότητα και την εποχή. Αυτή την περίοδο, το σπανάκι κινείται περίπου από 2,5 έως 3,5 ευρώ το κιλό, ενώ αντίστοιχα επίπεδα καταγράφονται και στα μαρούλια. Τα μυρωδικά διατίθενται περίπου από 0,80 έως 1 ευρώ το ματσάκι, ενώ για τα πρώτα καλοκαιρινά προϊόντα, όπως ντομάτα, αγγούρι και πιπεριά, εκτιμά πως οι τιμές θα κινηθούν γύρω στα 3 ευρώ το κιλό.

Πίσω όμως από την εικόνα της αγοράς, η παραγωγός περιγράφει μια ιδιαίτερα δύσκολη χρονιά για τις βιολογικές καλλιέργειες. Ο παρατεταμένος κύκλος βροχοπτώσεων τον Φεβρουάριο δημιούργησε σοβαρά προβλήματα τόσο στις σπορές όσο και στις ήδη εγκατεστημένες καλλιέργειες. «Εκείνον τον ενάμιση μήνα που έβρεχε συνεχώς, δυσκόλεψε όλους τους παραγωγούς», αναφέρει, ενώ προσθέτει πως σε πολλές περιπτώσεις υπήρξαν προσβολές από ασθένειες και επομένως απώλειες παραγωγής.

Η ίδια υπογραμμίζει πως στη βιολογική γεωργία οι δυσκολίες είναι ακόμη μεγαλύτερες όταν οι καιρικές συνθήκες δεν επιτρέπουν σωστές παρεμβάσεις στις καλλιέργειες. «Στα βιολογικά πάντα έχουμε προβλήματα», σημειώνει, περιγράφοντας τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί χωρίς τα εργαλεία της συμβατικής γεωργίας.

Παράλληλα, η οικονομική πίεση παραμένει έντονη τόσο για τους παραγωγούς όσο και για τους καταναλωτές. Παρ’ όλα αυτά, η κα. Καραμιχάλη τονίζει ότι συνεχίζουν να υπάρχουν σταθεροί πελάτες, ενώ τα τελευταία χρόνια παρατηρείται και αυξημένο ενδιαφέρον από νέους ανθρώπους που επιλέγουν συνειδητά βιολογικά προϊόντα για τη διατροφή τους. «Υπάρχει ενδιαφέρον και από νέους ανθρώπους που θέλουν το βιολογικό στη διατροφή τους και καλά θα κάνουν», αναφέρει, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η οικονομική κρίση επηρεάζει συνολικά την αγοραστική δυνατότητα.

Κλείνοντας, η έμπειρη βιοκαλλιεργήτρια σημειώνει πως η άνοιξη και το φθινόπωρο παραμένουν οι πιο σημαντικές περίοδοι για τις υπαίθριες βιολογικές αγορές, καθώς τότε αυξάνεται η ζήτηση για εποχικά προϊόντα. «Είναι καλές περίοδοι να διοχετεύσεις τα προϊόντα και να τα πουλήσεις», τονίζει χαρακτηριστικά.

Η συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του μπλοκ Mercosur (Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη και Ουρουγουάη) τίθεται σε ισχύ από την 1η Μαΐου 2026.

Η εμπορική συμφωνία τίθεται σε ισχύ προσωρινά και απαιτεί την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την τελική της εφαρμογή.

Η συμφωνία μεταξύ άλλων προβλέπει πρόσθετη ποσόστωση 99.000 τόνων βραζιλιάνικου βοείου κρέατος, το οποίο μπορεί να διατεθεί στην αγορά της ΕΕ νωπό και κατεψυγμένο, με μειωμένο δασμό 7,5%, η οποία θα εφαρμοστεί σταδιακά σε διάστημα 6 ετών και θα κατανεμηθεί μεταξύ των χωρών. Αυτό, σύμφωνα με όσα υποστηρίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αντιστοιχεί περίπου στο 1,5% της παραγωγής βοείου κρέατος της ΕΕ.

Όσον αφορά τα πουλερικά, οι αδασμολόγητες εισαγωγές στην ΕΕ περιορίζονται σε 180.000 τόνους, οι οποίες θα εισαχθούν σταδιακά σε διάστημα 5 ετών. Σύμφωνα με την Επιτροπή, αυτό αντιστοιχεί περίπου στο 1,3% της παραγωγής πουλερικών της ΕΕ.

Για τη ζάχαρη, δεν χορηγούνται πρόσθετες ποσοστώσεις, εκτός από 10.000 τόνους από την Παραγουάη. Η υφιστάμενη ποσόστωση των 180.000 τόνων ζάχαρης από ζαχαροκάλαμο θα επιτρέπεται να εισάγεται αδασμολόγητα στην ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 1,1% της παραγωγής ζάχαρης της ΕΕ.

Θα ανοίξουν δύο ποσοστώσεις αιθανόλης σε διάστημα 5 ετών, συνολικού ύψους 650.000 τόνων, εκ των οποίων οι 450.000 τόνοι θα είναι αδασμολόγητοι και 200.000 τόνοι θα είναι με μειωμένο δασμό.

Η συμφωνία προβλέπει αδασμολόγητη ποσόστωση για το μέλι (45.000 τόνοι σε διάστημα 5 ετών) και το ρύζι (60.000 τόνοι για την ίδια περίοδο).

Ταυτόχρονα, οι δασμοί στις εισαγωγές ελαιολάδου από την ΕΕ θα μειωθούν στο μηδέν σε διάστημα 15 ετών, χωρίς περιορισμούς όγκου.

Στην Αργεντινή, όπου οι δασμοί είναι σήμερα 31,5%, θα μειωθούν ελαφρώς από την πρώτη ημέρα στο 29,4%, πριν καταργηθούν πλήρως το 2041.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, το φθηνότερο ελαιόλαδο στις αγορές της Mercosur αναμένεται να αποτελέσει μοχλό για την τόνωση της κατανάλωσης.

Οι δασμοί στα ευρωπαϊκά κρασιά θα μειωθούν επίσης. Για παράδειγμα, οι δασμοί στα αφρώδη κρασιά υψηλής ποιότητας και τιμής θα καταργηθούν αμέσως. Τα φθηνότερα αφρώδη κρασιά θα απαλλάσσονται από τους δασμούς μετά από 12 χρόνια.

Για τα υπόλοιπα κρασιά οι δασμοί θα καταργηθούν σταδιακά σε διάστημα 8 ετών. Για τα οινοπνευματώδη ποτά, η κατάσταση θα εξελιχθεί ταχύτερα - οι περισσότεροι δασμοί θα καταργηθούν εντός 4 ετών.

Τα τυριά έχουν μεγαλύτερο χρόνο εφαρμογής. Μια αδασμολόγητη ποσόστωση 30.000 τόνων θα τεθεί σε ισχύ μετά από 10 χρόνια.

Η ευρωπαϊκή αγορά βοείου κρέατος στο ξεκίνημα του 2026 παρουσιάζει εικόνα σχετικής σταθεροποίησης στις τιμές, σε συνέχεια των εξελίξεων που καταγράφηκαν το 2025, με τη χρονιά να χαρακτηρίζεται από υποχώρηση της παραγωγής και μεταβολές στις εμπορικές ροές. Τα διαθέσιμα στοιχεία έως και το πρώτο τρίμηνο του έτους αποτυπώνουν μια αγορά όπου η περιορισμένη προσφορά και η σταθερή ζήτηση διαμορφώνουν τις βασικές ισορροπίες, επηρεάζοντας την πορεία των τιμών και τις εμπορικές ροές της ΕΕ.

Τιμές: Υψηλά επίπεδα με τάσεις σταθεροποίησης

Η μέση τιμή σφαγίου ενήλικων αρσενικών βοοειδών στην ΕΕ διαμορφώθηκε την 12η εβδομάδα του 2026 (Μάρτιος) στα 713 €/100 κιλά, καταγράφοντας μικρή υποχώρηση τόσο σε εβδομαδιαία (-1,41%) όσο και σε μηνιαία βάση (-1,48%), ενώ παραμένει αυξημένη κατά 12,74% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Η τιμή αυτή αντιστοιχεί στο 321% της τιμής αναφοράς.

Οι τιμές διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, παρουσιάζοντας σταθεροποίηση και ελαφρά υποχώρηση τις τελευταίες εβδομάδες. Η εξέλιξη διαφοροποιείται μεταξύ κρατών-μελών, με τις τιμές παραγωγού να συνεχίζουν ανοδικά σε χώρες όπως η Γαλλία και η Γερμανία, ενώ σε άλλες, όπως η Ιταλία, η Ισπανία, η Ιρλανδία και ιδιαίτερα η Πολωνία, καταγράφεται προσαρμογή προς χαμηλότερα επίπεδα. Παράλληλα, εξελίξεις στην αγορά γάλακτος και περιστασιακές απομειώσεις ζωικού κεφαλαίου καταγράφονται στην ίδια περίοδο, ενώ η περιορισμένη προσφορά και η σταθερή ζήτηση διαμορφώνουν το πλαίσιο της αγοράς.

Παραγωγή: Μείωση το 2025 και περιορισμένη προσφορά

Το 2025, η παραγωγή βοείου κρέατος στην ΕΕ κατέγραψε μείωση της τάξης του 4,2% σε σύγκριση με το 2024, με την πτώση να καταγράφεται στην πλειονότητα των κρατών-μελών.

Η εξέλιξη αυτή έχει οδηγήσει σε περιορισμένη διαθεσιμότητα προϊόντος στην αγορά, με την προσφορά να δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στη ζήτηση, διαμορφώνοντας το βασικό πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς κατά την τρέχουσα περίοδο.

Εξαγωγές: Υποχώρηση λόγω μειωμένης διαθεσιμότητας

Κατά την περίοδο Ιανουαρίου–Δεκεμβρίου 2025, οι εξαγωγές βοείου κρέατος της ΕΕ μειώθηκαν κατά 16,5% σε σύγκριση με το 2024.

Η μείωση αυτή συνδέεται με τη χαμηλότερη παραγωγή και τη μειωμένη διαθεσιμότητα ζώων, καθώς και με τις υψηλές τιμές που επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών προϊόντων στις διεθνείς αγορές.

Το Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει ο βασικός προορισμός, απορροφώντας περίπου το 38% των εξαγωγών, ενώ ακολουθεί η Τουρκία, με αμφότερες τις αγορές να καταγράφουν μείωση, ιδιαίτερα έντονη στην περίπτωση της Τουρκίας. Παράλληλα, αυξήσεις καταγράφηκαν σε αγορές όπως η Γκάνα, η Ακτή Ελεφαντοστού, η Αλγερία και η Ελβετία, ενώ μειώσεις σημειώθηκαν σε χώρες όπως το Μαρόκο και το Ισραήλ.

Εισαγωγές: Σημαντική αύξηση για κάλυψη της ζήτησης

Την ίδια περίοδο, οι εισαγωγές βοείου κρέατος στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 19,1% σε σύγκριση με το 2024, αντανακλώντας την ανάγκη κάλυψης της ζήτησης σε συνθήκες περιορισμένης εγχώριας παραγωγής, ενώ οι υψηλές τιμές στην ευρωπαϊκή αγορά ενισχύουν τις εισαγωγικές ροές.

Οι κυριότεροι προμηθευτές ήταν το Ηνωμένο Βασίλειο και η Βραζιλία, ενώ ακολουθούν η Αργεντινή και η Ουρουγουάη. Αυξημένες ροές καταγράφηκαν από τις περισσότερες βασικές χώρες προέλευσης, με εξαίρεση τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Διεθνής εικόνα: Δυναμικό εμπόριο σε συνθήκες περιορισμένης προσφοράς

Σε παγκόσμιο επίπεδο, δεν καταγράφονται ουσιαστικές μεταβολές στην αγορά βοείου κρέατος, η οποία διατηρεί δυναμική πορεία παρά τις γεωπολιτικές προκλήσεις.

Η περιορισμένη προσφορά σε συνδυασμό με τη σταθερή ζήτηση ενισχύει τη δραστηριότητα στο διεθνές εμπόριο, με τη Βραζιλία να διατηρεί την πρώτη θέση στις εξαγωγές, ακολουθούμενη από την Αυστραλία. Από την πλευρά της ζήτησης, η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν οι κυριότεροι εισαγωγείς σε παγκόσμιο επίπεδο.

Πηγή: DG AGRI – Meat Market Observatory

Τα εμπόδια και τις προκλήσεις που ανακύπτουν στην προσπάθεια επέκτασης των ελληνικών εξαγωγών γεωργικών και διατροφικών προϊόντων ανέλυσαν οι συμμετέχοντες στη σχετική συζήτηση, στο πλαίσιο του 11ου Οικονομικού Φόρουμ, το οποίο πραγματοποιείται στους Δελφούς.

Μιλώντας ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, επισήμανε ότι το μεγάλο στοίχημα για τον πρωτογενή τομέα είναι η μετάβαση από ένα μοντέλο επιδότησης σε ένα μοντέλο ανάπτυξης, το οποίο, όπως σημείωσε, «προσπαθούμε να υλοποιήσουμε ως πολιτική ηγεσία του Υπουργείου».

Μεταξύ άλλων, πρόσθεσε: «Πρέπει να επενδύσουμε στην εξωστρέφεια, στις εξαγωγές, στο branding, στο πώς, με αυτό το ευλογημένο περιβάλλον που παράγει αυτά τα εξαιρετικά προϊόντα, θα καταφέρουμε να κερδίσουμε νέες αγορές.

Πρέπει και οι ίδιοι οι παραγωγοί να καταλάβουν ότι χρειάζεται να οργανωθούν.

Έχουμε πάρα πολύ μικρά συνεργατικά σχήματα στην Ελλάδα. Δεν έχουμε τις ομάδες παραγωγών που βλέπουμε σε άλλες χώρες».

Εστίασε, δε, και στο ζήτημα των νέων τεχνολογιών, λέγοντας πως ο αγροτικός κόσμος δεν τις έχει ενσωματώσει στον βαθμό που θα έπρεπε.

Ο Σύνδεσμος Εμπόρων Κεντρικής Λαχαναγοράς Αθηνών (ΣΕΚΛΑ) μέσω ανακοίνωσής του αναφέρει πως οι τιμές των κηπευτικών προϊόντων κατά την τρέχουσα εβδομάδα που παράγονται στην Κρήτη παρουσιάζουν κατακόρυφη πτώση.

Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στις  καιρικές συνθήκες, οι οποίες οδήγησαν σε αυξημένη παραγωγή, στην παραγωγή προϊόντων και από άλλες περιοχές της Ελλάδας καθώς και στον περιορισμό της εξαγωγικής δραστηριότητας.

Πρέπει να επισημανθεί ότι οι καλλιεργούμενες εκτάσεις κατά την τρέχουσα χρονιά είναι μειωμένες κατά 30%, γεγονός που ενδέχεται να επηρεάσει την πορεία της αγοράς στο άμεσο μέλλον.

Την περίοδο του Πάσχα παρουσιάσθηκε μια διακύμανση των τιμών η οποία οφειλόταν στις υψηλές τιμές παραγωγού στα δημοπρατήρια, στην έλλειψη προϊόντων στη Ευρώπη και στη συνακόλουθη μεγάλη ζήτηση και εξαγωγική δραστηριότητα.

Από την πλευρά μας, σημειώνει ο Σύνδεσμος, «εντείνουμε τις ενέργειες μας για την συγκράτηση των τιμών και συνεχίζουμε να προτρέπουμε τα μέλη μας να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια, ώστε να διασφαλίζεται η επάρκεια και η διάθεση ποιοτικών και προσιτών προϊόντων στην αγορά, ανεξαρτήτως προέλευσης.

Εύλογα τίθεται το ερώτημα: πόσο υψηλότερες θα ήταν οι τιμές για τον καταναλωτή εάν οι επιχειρήσεις του κλάδου μας δεν αναλάμβαναν το υψηλό ρίσκο που συνεπάγεται η διακίνηση ευπαθών προϊόντων; Το ίδιο ισχύει και για προϊόντα που εισάγονται, όταν η εγχώρια παραγωγή δεν επαρκεί για την κάλυψη της ζήτησης.

Τέλος, είναι απαραίτητο οι αρμόδιες υπηρεσίες να διασφαλίσουν την εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας, ιδίως όσον αφορά την έκδοση παραστατικών και τη σωστή σήμανση των προϊόντων, με στόχο τον περιορισμό του παρεμπορίου. Η ενίσχυση της νομιμότητας θα συμβάλει στη διαμόρφωση υγιούς ανταγωνισμού, προς όφελος τόσο του καταναλωτή όσο και του παραγωγού.

Σε μια ελεύθερη αγορά, οι τιμές διαμορφώνονται από τους κανόνες της προσφοράς και της ζήτησης. Καμία νομοθετική παρέμβαση δεν μπορεί να υποκαταστήσει αυτούς τους μηχανισμούς ούτε να επιτύχει τον επιδιωκόμενο στόχο της συγκράτησης των τιμών. Η προμήθεια του καταναλωτικού κοινού με ποιοτικά προϊόντα σε λογικές τιμές είναι προτεραιότητα των επιχειρήσεων μας».