Ποια ελληνικά προϊόντα έχουν τύχη στην κινεζική αγορά – Τι πρέπει να προσέχουν οι εξαγωγείς

Η ευρωπαϊκή αγορά χοιρινού κρέατος συνεχίζει να κινείται σε ένα περιβάλλον πιέσεων, με τις τιμές παραγωγού να ακολουθούν πτωτική πορεία σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ η παραγωγή παραμένει συνολικά σταθερή, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Αγοράς Χοιρινού Κρέατος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Παράλληλα, οι εξαγωγές της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσιάζουν μικρή κάμψη, αν και η ΕΕ εξακολουθεί να διατηρεί την πρώτη θέση μεταξύ των μεγαλύτερων εξαγωγέων χοιρινού κρέατος παγκοσμίως.

Πτωτική πορεία στις τιμές χοίρων και χοιριδίων

Η μέση τιμή χοίρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση στα μέσα Μαΐου διαμορφώθηκε στα 164 ευρώ ανά 100 κιλά σφαγίου, καταγράφοντας μείωση κατά 3,5% σε σύγκριση με έναν μήνα νωρίτερα. Η τιμή ήταν επίσης κατά 22,8% χαμηλότερη σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους και κατά 20,8% χαμηλότερη από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας. Κατά τη διάρκεια του τελευταίου μήνα, οι τιμές των χοίρων υποχώρησαν στα περισσότερα κράτη-μέλη της ΕΕ. Εξαίρεση αποτέλεσαν η Ισπανία και η Πορτογαλία, όπου οι τιμές παρέμειναν σταθερές.

Την ίδια περίοδο, η μέση τιμή των χοιριδίων στην ΕΕ διαμορφώθηκε στα 57,4 ευρώ ανά κεφαλή την εβδομάδα 11-17 Μαΐου, παρουσιάζοντας μείωση 9,8% σε σχέση με έναν μήνα νωρίτερα και ακολουθώντας καθοδική τάση. Η τιμή αυτή ήταν κατά 28% χαμηλότερη από την αντίστοιχη εβδομάδα του 2025 και κατά 19% χαμηλότερη από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας για την ίδια εβδομάδα.

Ο μέσος θεωρητικός δείκτης κερδοφορίας για την πάχυνση χοίρων παρουσίασε μικρή αύξηση τον Απρίλιο, χάρη στην άνοδο της τιμής του χοιρινού σφαγίου. Ωστόσο, το κόστος αγοράς χοιριδίων αυξήθηκε ελαφρώς, ενώ καταγράφηκε και οριακή αύξηση στο κόστος των ζωοτροφών.

Σταθερή η παραγωγή στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Τα στοιχεία σφαγής στην ΕΕ δείχνουν ότι κατά τους δύο πρώτους μήνες του 2026 η παραγωγή χοιρινού κρέατος παρέμεινε σταθερή σε όγκο (0%), ενώ ο αριθμός των σφαγιασθέντων ζώων μειώθηκε οριακά κατά 0,3% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Η σφαγή χοίρων αυξήθηκε σε λίγο περισσότερα από τα μισά κράτη-μέλη, συμπεριλαμβανομένων και μεγάλων παραγωγικών χωρών. Οι μεγαλύτερες μειώσεις καταγράφηκαν στη Λετονία και την Ολλανδία, ενώ οι σημαντικότερες αυξήσεις σημειώθηκαν στη Σλοβακία, την Ελλάδα και την Κροατία.

Η συνολική παραγωγή χοιρινού κρέατος στην ΕΕ κατά το διάστημα Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026 ανήλθε σε 3,8 εκατομμύρια τόνους, που αντιστοιχούν σε 38,5 εκατομμύρια ζώα. Η Ισπανία παρήγαγε περίπου το ένα τέταρτο της συνολικής ευρωπαϊκής παραγωγής (26,1%) και διατήρησε τη θέση του μεγαλύτερου παραγωγού στην ΕΕ. Ακολούθησαν η Γερμανία με 19,2%, η Γαλλία με 9,3% και η Πολωνία με 8,9%.

Εξαγωγές: Μικρή μείωση συνολικά, αλλά άνοδος σε ορισμένες αγορές

Κατά τον Ιανουάριο του 2026, οι συνολικές εξαγωγές χοιρινού κρέατος της ΕΕ ανήλθαν σε 363 χιλιάδες τόνους, με συνολική αξία 896 εκατ. ευρώ. Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο του 2025, οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 1,5% σε όγκο και κατά 12,4% σε αξία.

Αύξηση καταγράφηκε στις εξαγωγές προς τη Νότια Κορέα, το Βιετνάμ, την Ακτή Ελεφαντοστού και την Αυστραλία. Αντίθετα, μειώθηκαν οι εξαγωγές προς την Κίνα, το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Φιλιππίνες και την Ιαπωνία. Η Κίνα παρέμεινε ο σημαντικότερος εισαγωγέας χοιρινού κρέατος από την ΕΕ, απορροφώντας το 20,8% του συνολικού όγκου εξαγωγών. Το Ηνωμένο Βασίλειο κατέλαβε τη δεύτερη θέση με μερίδιο 19,1%.

Σε όρους αξίας, το Ηνωμένο Βασίλειο αντιπροσώπευε το 28,2% των εξαγωγών της ΕΕ, με αξία 253 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας μείωση 11,8% σε σχέση με τον Ιανουάριο του προηγούμενου έτους. Ακολούθησε η Κίνα με μερίδιο 13,5% και αξία 121 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας σημαντική μείωση κατά 39,2%.

Τα κυριότερα εξαγωγικά κράτη-μέλη της ΕΕ, με βάση τις εξαγόμενες ποσότητες, ήταν η Ισπανία, η Δανία, η Ολλανδία, η Γερμανία, η Πολωνία και η Γαλλία.

Ανάλυση εξαγωγών ανά κατηγορία προϊόντος

Οι εξαγωγές κρέατος τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 243 χιλιάδες τόνους, αυξημένες κατά 3% σε σύγκριση με το 2025.

Οι εξαγωγές νωπού και κατεψυγμένου κρέατος έφτασαν τους 190 χιλιάδες τόνους, αυξημένες κατά 5%, κυρίως προς το Βιετνάμ και τη Νότια Κορέα. Αντίθετα, μειώθηκαν προς την Κίνα, το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Φιλιππίνες και την Ιαπωνία.

Οι εξαγωγές λουκάνικων και παρασκευασμάτων κρέατος ανήλθαν σε 30 χιλιάδες τόνους, παρουσιάζοντας μείωση 1%.

Οι εξαγωγές λαρδιού, λιπών και βρώσιμων παραπροϊόντων σφαγής ανήλθαν σε 119 χιλιάδες τόνους, καταγράφοντας μείωση 10%. Η μεγαλύτερη πτώση σημειώθηκε προς την Κίνα (-22%) και τις Φιλιππίνες, ενώ αύξηση καταγράφηκε προς το Βιετνάμ και την Ακτή Ελεφαντοστού.

Οι εξαγωγές ζώντων ζώων αυξήθηκαν κατά 28%, με κύριο προορισμό το Ηνωμένο Βασίλειο.

Εισαγωγές: Μειωμένοι όγκοι και χαμηλότερη αξία

Οι συνολικές εισαγωγές χοιρινού κρέατος στην ΕΕ κατά τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 12 χιλιάδες τόνους, με συνολική αξία 24,5 εκατ. ευρώ. Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο του 2025, οι εισαγόμενοι όγκοι μειώθηκαν κατά 8,4%, ενώ η συνολική αξία υποχώρησε κατά 16,9%.

Οι εξαγωγές του Ηνωμένου Βασιλείου προς την ΕΕ αντιπροσώπευαν το 64% των συνολικών εισαγωγών των κρατών-μελών και μειώθηκαν κατά 15,4%.

Οι εισαγωγές από την Ελβετία αντιστοιχούσαν σε μερίδιο 10,5% και μειώθηκαν κατά 9,4%. Παράλληλα, οι εισαγωγές από τη Χιλή μειώθηκαν κατά 48,5%, με το μερίδιό της να διαμορφώνεται στο 4,4% της ευρωπαϊκής αγοράς εισαγωγών.

Τα κυριότερα εισαγωγικά κράτη-μέλη ήταν η Γαλλία, η Ιρλανδία, η Γερμανία και η Ολλανδία, τα οποία συγκέντρωσαν σχεδόν τα τρία τέταρτα των συνολικών εισαγωγών της ΕΕ.

Ανάλυση εισαγωγών ανά κατηγορία προϊόντος

Οι εισαγωγές κρέατος τον Ιανουάριο του 2026 ανήλθαν σε 6,3 χιλιάδες τόνους, μειωμένες κατά 11% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Οι εισαγωγές νωπού και κατεψυγμένου κρέατος διαμορφώθηκαν στους 5,7 χιλιάδες τόνους, παρουσιάζοντας μείωση 9%, κυρίως λόγω χαμηλότερων εισαγωγών από το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Χιλή.

Οι εισαγωγές λουκάνικων και παρασκευασμάτων ανήλθαν σε 1 χιλιάδα τόνους, μειωμένες κατά 7%.

Οι εισαγωγές λαρδιού, λιπών και βρώσιμων παραπροϊόντων σφαγής διαμορφώθηκαν σε 4,7 χιλιάδες τόνους, παρουσιάζοντας μείωση 5%.

Το Ηνωμένο Βασίλειο εξάγει κυρίως κρέας προς την ΕΕ. Οι εισαγωγές από τη Χιλή αποτελούνται κυρίως από κατεψυγμένο κρέας, ενώ οι εισαγωγές από την Ελβετία αφορούν κατά κύριο λόγο χοιρινό λίπος και βρώσιμα παραπροϊόντα σφαγής.

Διεθνείς εξελίξεις και παγκόσμιο εμπόριο

Οι τιμές στη Βραζιλία έχουν αποδυναμωθεί από το δεύτερο εξάμηνο του 2025 και συνέχισαν να μειώνονται και το 2026. Πλέον βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα μεταξύ των τεσσάρων μεγαλύτερων παγκόσμιων εξαγωγέων χοιρινού κρέατος.

Αντίθετα, οι τιμές στις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκαν και βρίσκονται πλέον πάνω από τα επίπεδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι τιμές στον Καναδά παρέμειναν σε γενικές γραμμές σταθερές και εξακολουθούν να βρίσκονται σημαντικά χαμηλότερα από τις ευρωπαϊκές.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ήταν ο μεγαλύτερος παγκόσμιος εξαγωγέας χοιρινού κρέατος τον Ιανουάριο του 2026, μπροστά από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Βραζιλία και τον Καναδά.

Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο του 2025, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βραζιλία αύξησαν τους όγκους εξαγωγών τους, ενώ ο Καναδάς κατέγραψε μείωση.

Στο σκέλος των εισαγωγών, η Κίνα και το Χονγκ Κονγκ παρέμειναν οι μεγαλύτεροι εισαγωγείς προϊόντων χοιρινού κρέατος παγκοσμίως κατά τον Ιανουάριο του 2026, αν και με χαμηλότερους όγκους και μικρότερη αξία εισαγωγών σε σχέση με το 2025. Μειωμένες εισαγωγές κατέγραψε και η Ιαπωνία, ενώ το Μεξικό παρουσίασε αύξηση των εισαγόμενων ποσοτήτων.

Παρά το γεγονός ότι οι τιμές του βοδινού κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζουν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα, οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν ότι οι τιμές παρουσιάζουν σαφή πτωτική τάση και διέρχονται σημαντική καθοδική διόρθωση. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα ζώων συνεχίζει να στηρίζει την αγορά, ωστόσο η επιβράδυνση της ζήτησης και η αβεβαιότητα που επικρατεί στην οικονομία ασκούν πιέσεις στις τιμές.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, η παραγωγή βοδινού κρέατος στην ΕΕ παραμένει μειωμένη, οι εξαγωγές υποχωρούν αισθητά και οι εισαγωγές αυξάνονται σημαντικά.

Τιμές: Παραμένουν υψηλές αλλά διορθώνουν προς τα κάτω

Κατά τα μέσα Μαΐου 2026 (11-17), η μέση τιμή στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τα σφάγια ενήλικων αρσενικών βοοειδών διαμορφώθηκε στα 667,6 ευρώ ανά 100 κιλά.

Η τιμή αυτή ήταν μειωμένη κατά 1,76% σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα, μειωμένη κατά 4,98% σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα και αυξημένη κατά 1,83% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Αντιστοιχεί στο 300% της τιμής αναφοράς.

Οι τιμές συνεχίζουν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα, ωστόσο παρουσιάζουν σαφή πτωτική τάση και διέρχονται μια σημαντική φάση διόρθωσης. Η ζήτηση έχει επιβραδυνθεί λόγω των υψηλών τιμών, ενώ η γενικότερη αβεβαιότητα που επικρατεί στην οικονομία φαίνεται να αποτελεί τον βασικό παράγοντα που επηρεάζει τη συγκεκριμένη εξέλιξη.

Παρά ταύτα, η περιορισμένη προσφορά εξακολουθεί να διατηρεί τις τιμές σε υψηλά επίπεδα και, προς το παρόν, να εξασφαλίζει ευνοϊκά περιθώρια κέρδους για τους παραγωγούς.

Παραγωγή: Μείωση κατά 4% το πρώτο δίμηνο του 2026

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία, κατά την περίοδο Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026 η παραγωγή βοδινού κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση μειώθηκε κατά 4% σε όγκο (τόνους) σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Σημαντικές μειώσεις καταγράφηκαν σχεδόν σε όλα τα κράτη μέλη, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η προσφορά παραμένει ιδιαίτερα περιορισμένη.

Εξαγωγές: Υποχώρηση λόγω μειωμένης διαθεσιμότητας ζώων

Τον Ιανουάριο του 2026 οι εξαγωγές βοδινού κρέατος μειώθηκαν κατά 17,7% σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2025. Η έλλειψη ζώων και η μείωση της παραγωγής περιόρισαν τη δυνατότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να εξάγει προϊόντα βοδινού κρέατος.

Το Ηνωμένο Βασίλειο αποτέλεσε τον σημαντικότερο προορισμό των εξαγωγών, αντιπροσωπεύοντας το 39% του συνόλου των εξαγωγών, ενώ ακολούθησε η Τουρκία με ποσοστό 9%.

Οι εξαγωγές προς το Ηνωμένο Βασίλειο κατέγραψαν σημαντική μείωση, περίπου 11%. Πέραν της περιορισμένης προσφοράς στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν μπορεί να αποκλειστεί και η πιθανότητα μείωσης της βρετανικής ζήτησης για ευρωπαϊκό βοδινό κρέας, εξαιτίας εμπορικών συμφωνιών που έχει συνάψει το Ηνωμένο Βασίλειο με άλλους εμπορικούς εταίρους, όπως η Αυστραλία. Με εξαίρεση την Τουρκία, οι εξαγωγές μειώθηκαν σχεδόν προς όλους τους παραδοσιακούς προορισμούς.

Εισαγωγές: Σημαντική αύξηση από Βραζιλία και Ουρουγουάη

Τον Ιανουάριο του 2026 οι εισαγωγές βοδινού κρέατος αυξήθηκαν κατά 25% σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2025. Οι εισαγωγές αυξήθηκαν από όλους τους βασικούς εμπορικούς εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με εξαίρεση τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η μεγαλύτερη αύξηση καταγράφηκε στις εισαγωγές από τη Βραζιλία (+58%), η οποία ξεπέρασε το Ηνωμένο Βασίλειο και αναδείχθηκε στον σημαντικότερο προμηθευτή της ευρωπαϊκής αγοράς. Σημαντική αύξηση σημειώθηκε επίσης στις εισαγωγές από την Ουρουγουάη (+50%).

Η περιορισμένη εσωτερική προσφορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση και οι τιμές που εξακολουθούν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα συνεχίζουν να προσελκύουν εισαγωγές από τρίτες χώρες.

Παγκόσμια αγορά: Ισχυρή ζήτηση και δυναμικό εμπόριο

Στην παγκόσμια αγορά βοδινού κρέατος δεν καταγράφονται σημαντικές μεταβολές. Η περιορισμένη προσφορά και η ισχυρή ζήτηση διατηρούν το διεθνές εμπόριο σε ιδιαίτερα δυναμικά επίπεδα. Η Βραζιλία εξακολουθεί να είναι ο μεγαλύτερος εξαγωγέας βοδινού κρέατος παγκοσμίως, ακολουθούμενη από την Αυστραλία.

Από την πλευρά των εισαγωγών, η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν, με μεγάλη διαφορά, οι βασικοί παράγοντες της παγκόσμιας ζήτησης.

Παρά τη σύνθετη γεωπολιτική κατάσταση που επικρατεί διεθνώς, το παγκόσμιο εμπόριο βοδινού κρέατος εξακολουθεί να παρουσιάζει έντονη δυναμική.

Η αρχή του καλοκαιριού σηματοδοτεί κάθε χρόνο μια αλλαγή σκηνικού στις αγορές των παραγωγών. Τα περισσότερα χειμερινά κηπευτικά έχουν πλέον ολοκληρώσει τον κύκλο τους και τη θέση τους αρχίζουν να παίρνουν τα πρώτα καλοκαιρινά προϊόντα, τα οποία φτάνουν σταδιακά στους πάγκους και στις λαϊκές αγορές.

Φέτος, ωστόσο, η μετάβαση αυτή πραγματοποιείται με πιο αργούς ρυθμούς. Οι συνεχείς βροχοπτώσεις της άνοιξης και οι έντονες καιρικές μεταβολές επηρέασαν τον προγραμματισμό πολλών καλλιεργειών, μεταθέτοντας σπορές και μεταφυτεύσεις και καθυστερώντας την είσοδο ορισμένων προϊόντων στην αγορά.

Για να καταγράψουμε την εικόνα που επικρατεί αυτή την περίοδο, συνομιλήσαμε με τη βιοκαλλιεργήτρια κ. Άννα Καραμιχάλη, μέλος της Ένωσης Αγροτών Βιοκαλλιεργητών Βόρειας Ελλάδας, η οποία μας μίλησε για τα προϊόντα που βρίσκονται σήμερα στους πάγκους, τις τιμές, τις δυσκολίες της παραγωγής και τις προκλήσεις που φέρνει το φετινό καλοκαίρι.

Τι υπάρχει στους πάγκους αυτήν την περίοδο

Σύμφωνα με την κ. Καραμιχάλη, η βιολογική αγορά περνά πλέον σταδιακά από τα χειμερινά στα καλοκαιρινά κηπευτικά, με τα πρώτα αγγουράκια, κολοκυθάκια, ντομάτες και μελιτζάνες να κάνουν ήδη την εμφάνισή τους στους πάγκους. Παράλληλα, οι καταναλωτές μπορούν να βρουν καρότα, φρέσκα κρεμμυδάκια, καθώς και μια σειρά από αρωματικά φυτά και μυρωδικά που έχουν αυξημένη ζήτηση αυτή την εποχή, όπως μαϊντανό, άνηθο και μάραθο.

Ιδιαίτερα αυξημένο ενδιαφέρον καταγράφεται και για τα εποχικά χόρτα. Τα βλήτα, που βρίσκονται στην καλύτερη περίοδό τους, έχουν ήδη αρχίσει να ζητούνται από τους καταναλωτές, ενώ διαθέσιμα παραμένουν και προϊόντα όπως η γλιστρίδα και το σπανάκι. Πρόκειται για επιλογές που συνδέονται άμεσα με την καλοκαιρινή ελληνική κουζίνα και βρίσκουν τη θέση τους τόσο σε σαλάτες όσο και σε παραδοσιακά μαγειρευτά φαγητά.

Όπως εξηγεί η ίδια, πρόκειται ακόμη για την πρώτη φουρνιά της φετινής παραγωγής, γεγονός που σημαίνει ότι οι διαθέσιμες ποσότητες παραμένουν περιορισμένες. «Είναι η πρώτη φουρνιά», σημειώνει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας μια εικόνα που συναντάται σε μεγάλο μέρος της βιολογικής αγοράς.

Παρά τις δυσκολίες, η κίνηση εμφανίζεται ενθαρρυντική. Σύμφωνα με την παραγωγό, προϊόντα όπως τα κολοκυθάκια και τα καρότα έχουν ήδη αρχίσει να παρουσιάζουν αυξημένη ζήτηση, ενώ η άνοδος της θερμοκρασίας και η είσοδος στο καλοκαίρι στρέφουν παραδοσιακά τους καταναλωτές σε περισσότερα λαχανικά, σαλατικά και φρέσκα προϊόντα. «Το καλοκαίρι πάντα έχει πολλά λαχανικά», αναφέρει η βιοκαλλιεργήτρια, επισημαίνοντας ότι όσο προχωρούν οι επόμενες εβδομάδες θα αυξάνονται τόσο η ποικιλία όσο και οι διαθέσιμες ποσότητες στην αγορά.

Η ντομάτα παραμένει το πιο απαιτητικό προϊόν

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη ντομάτα, η οποία σύμφωνα με την κ. Καραμιχάλη αποτελεί μία από τις πιο απαιτητικές καλλιέργειες της εποχής. Οι απώλειες παραγωγής, οι εχθροί, οι ιώσεις και οι έντονες καιρικές μεταβολές καθιστούν δύσκολη τη διατήρηση σταθερής παραγωγής, γεγονός που επηρεάζει αναπόφευκτα και την εικόνα της αγοράς.

«Η ντομάτα είναι ένα προϊόν που κρατάει την τιμή του», αναφέρει χαρακτηριστικά η βιοκαλλιεργήτρια, εξηγώντας ότι οι απώλειες που καταγράφονται κάθε χρόνο στην καλλιέργεια περιορίζουν τις διαθέσιμες ποσότητες. Όπως σημειώνει, αυτή την περίοδο δεν υπάρχει ακόμη μεγάλη προσφορά ντομάτας στην αγορά, γεγονός που συμβάλλει στη διατήρηση των τιμών τόσο στη βιολογική όσο και στη συμβατική παραγωγή.

Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται και στις τιμές. Σύμφωνα με την ίδια, η βιολογική ντομάτα κινείται σήμερα κοντά στα 3 ευρώ το κιλό, επίπεδα στα οποία διατηρείται σε αρκετές περιπτώσεις και η συμβατική αγορά. Τα αγγούρια εμφανίζονται ελαφρώς χαμηλότερα, ενώ τα περισσότερα καλοκαιρινά λαχανικά κινούνται αυτή την περίοδο περίπου από 2,5 έως 3,5 ευρώ το κιλό, ανάλογα με το είδος, την περιοχή και τη διαθεσιμότητα των προϊόντων.

Παράλληλα, η κ. Καραμιχάλη επισημαίνει ότι οι δυσκολίες δεν αφορούν μόνο τους βιοκαλλιεργητές αλλά συνολικά τον κλάδο, καθώς τα προβλήματα φυτοπροστασίας και οι καιρικές πιέσεις επηρεάζουν τόσο τις βιολογικές όσο και τις συμβατικές καλλιέργειες. «Δεν είναι το πιο εύκολο προϊόν να διαχειριστείς», τονίζει, εξηγώντας ότι η ντομάτα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη και συχνά παρουσιάζει απώλειες που επηρεάζουν άμεσα την παραγωγή.

Η ίδια μάλιστα παραδέχεται ότι φέτος επέλεξε μια πιο συντηρητική στρατηγική στις φυτεύσεις της, μετά από δυσκολίες που είχε αντιμετωπίσει σε προηγούμενες καλλιεργητικές περιόδους. Αντί να επεκτείνει σημαντικά την παραγωγή, προτίμησε να διατηρήσει διαχειρίσιμες εκτάσεις και ποσότητες, ώστε να μπορεί να παρακολουθεί αποτελεσματικότερα τις καλλιέργειες και να περιορίζει τους κινδύνους που συνεπάγεται η παραγωγή ενός τόσο απαιτητικού προϊόντος. Όπως επισημαίνει, για έναν παραγωγό είναι πάντα σημαντικό να καταφέρει να βγει νωρίς στην αγορά, καθώς οι πρώτες παραγωγές συνήθως συνοδεύονται από καλύτερες τιμές και αυξημένο ενδιαφέρον από τους καταναλωτές.

Καιρός και παραγωγή: Μια διαρκής μάχη για τον αγρότη

Ένα από τα βασικά ζητήματα που ανέδειξε η συζήτησή μας με την κ. Καραμιχάλη ήταν η έντονη επίδραση των καιρικών συνθηκών στον προγραμματισμό και την εξέλιξη των καλλιεργειών. Ο παρατεταμένος κύκλος βροχοπτώσεων που επικράτησε κατά τους μήνες Μάρτιο και Απρίλιο δυσκόλεψε σημαντικά τις εργασίες των παραγωγών, τόσο στη βιολογική όσο και στη συμβατική γεωργία. Σε πολλές περιπτώσεις οι σπορές και οι μεταφυτεύσεις μετατέθηκαν χρονικά, καθώς τα χωράφια δεν μπορούσαν να καλλιεργηθούν στις κατάλληλες συνθήκες.

Η ίδια η παραγωγός εξηγεί ότι η φετινή χρονιά την ανάγκασε να κινηθεί πιο αργά από ό,τι συνήθως, με αποτέλεσμα αρκετά καλοκαιρινά κηπευτικά να φτάσουν αργότερα στην αγορά. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, όταν οι βροχές διαδέχονται η μία την άλλη, ο παραγωγός αναγκάζεται να περιμένει μέχρι να μπορέσει να προετοιμάσει σωστά το έδαφος και να προχωρήσει στις απαραίτητες εργασίες.

Αν όμως η άνοιξη έφερε καθυστερήσεις λόγω των βροχών, το καλοκαίρι δημιουργεί διαφορετικές ανησυχίες. Οι υψηλές θερμοκρασίες και τα παρατεταμένα κύματα ζέστης μπορούν να προκαλέσουν σημαντικά προβλήματα σε καλλιέργειες όπως η ντομάτα, η μελιτζάνα και το αγγούρι. Οι παραγωγοί προετοιμάζονται ήδη για το ενδεχόμενο καύσωνα, χρησιμοποιώντας δίχτυα σκίασης και άλλα μέσα προστασίας τόσο σε θερμοκηπιακές όσο και σε υπαίθριες καλλιέργειες. «Ο ήλιος κάνει εγκαύματα και στον καρπό. Δεν είναι αστείο», αναφέρει χαρακτηριστικά η κ. Καραμιχάλη, περιγράφοντας μια πραγματικότητα που τα τελευταία χρόνια γίνεται όλο και πιο συχνή.

Παράλληλα, οι εργασίες στα χωράφια δεν σταματούν. Εκτός από τις καλλιέργειες που βρίσκονται ήδη σε παραγωγή, προγραμματίζονται νέες σπορές πιπεριάς τύπου Φλωρίνης και άλλων κηπευτικών, ενώ από τον Ιούλιο θα ξεκινήσουν σταδιακά και οι σπορές για πράσα και λάχανα. Με αυτόν τον τρόπο ο παραγωγός καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα τη συγκομιδή της τρέχουσας παραγωγής και την προετοιμασία της επόμενης, έχοντας πάντα ως καθοριστικό παράγοντα τον καιρό.

 Η βιολογική καλλιέργεια απαιτεί υπομονή, γνώση και επιμονή

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της συζήτησης αφορούσε τις ιδιαιτερότητες της βιολογικής γεωργίας. Η κ. Καραμιχάλη εξηγεί ότι ο βιοκαλλιεργητής γνωρίζει από την αρχή πως ένα μέρος της παραγωγής του θα χαθεί εξαιτίας εχθρών, ασθενειών ή δυσμενών συνθηκών. «Το πρώτο που μαθαίνεις στη βιολογική καλλιέργεια είναι να έχεις γερό στομάχι», αναφέρει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας τη διαφορετική φιλοσοφία διαχείρισης των κινδύνων σε σχέση με πιο εντατικά συστήματα παραγωγής.

Η ίδια υπογραμμίζει ότι η συνεχής παρακολούθηση των καλλιεργειών αποτελεί βασική προϋπόθεση επιτυχίας. Η έγκαιρη αναγνώριση προβλημάτων, η κατανόηση των βιολογικών κύκλων των εχθρών και η αξιοποίηση φυσικών μηχανισμών ισορροπίας είναι στοιχεία που απαιτούν εμπειρία και καθημερινή παρουσία στο χωράφι. «Θέλει να νοιαστείς», σημειώνει αναφερόμενη στη σημασία της προσωπικής φροντίδας της καλλιέργειας.

Παράλληλα, αναφέρεται στη διαρκώς αυξανόμενη πίεση που δέχονται οι μικρομεσαίοι παραγωγοί από το κόστος παραγωγής, τη γραφειοκρατία και τις γενικότερες εξελίξεις στην αγορά. «Πρέπει να το αγαπάς πάρα πολύ για να υπομείνεις αυτά που τραβάμε», τονίζει, συνοψίζοντας ίσως με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο τις δυσκολίες αλλά και το μεράκι που εξακολουθεί να κρατά πολλούς ανθρώπους στη γη τους.

 Μέσα σε ένα περιβάλλον αβεβαιότητας, οι βιοκαλλιεργητές συνεχίζουν να επενδύουν στη φροντίδα της παραγωγής τους και στην ποιότητα των προϊόντων τους, διατηρώντας ζωντανή μια μορφή γεωργίας που βασίζεται στην προσωπική εργασία, τη γνώση και τη στενή σχέση με τη γη.

Θετικές είναι οι προοπτικές για την παγκόσμια αγορά σιτηρών κατά την εμπορική περίοδο 2025/26, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του Διεθνούς Συμβουλίου Σιτηρών (IGC), η οποία δημοσιεύθηκε πρόσφατα. Το Συμβούλιο αύξησε τις εκτιμήσεις του για την παγκόσμια παραγωγή, κυρίως λόγω καλύτερων προοπτικών στο καλαμπόκι, ενώ παράλληλα διατηρεί υψηλές προβλέψεις για την κατανάλωση και το διεθνές εμπόριο. Για την περίοδο 2026/27, ωστόσο, προβλέπεται περιορισμός της παραγωγής και των αποθεμάτων, χωρίς να αναμένεται σημαντική κάμψη της ζήτησης. Παράλληλα, η έκθεση καταγράφει άνοδο στις διεθνείς τιμές βασικών αγροτικών εμπορευμάτων, όπως το σιτάρι, το καλαμπόκι, το ρύζι και η σόγια.

Οι αναθεωρημένες προβλέψεις για την παγκόσμια

Το IGC αναθεώρησε ανοδικά την εκτίμησή του για την παγκόσμια παραγωγή σιτηρών (σιτάρι και χονδροειδή σιτηρά) κατά την εμπορική περίοδο 2025/26. Η αύξηση οφείλεται κυρίως σε καλύτερες προοπτικές για το καλαμπόκι στην Αργεντινή και τη Νότια Αφρική. Η συνολική παραγωγή εκτιμάται πλέον στους 2,477 δισ. τόνους. Παράλληλα, αυξήθηκε κατά αντίστοιχο μέγεθος και η πρόβλεψη για την κατανάλωση, με αποτέλεσμα τα παγκόσμια αποθέματα να παραμένουν ουσιαστικά αμετάβλητα στους 638 εκατ. τόνους. Η πρόβλεψη για το διεθνές εμπόριο αυξήθηκε επίσης, κυρίως λόγω αυξημένων ροών καλαμποκιού και κριθαριού.

Για την περίοδο 2026/27, το Συμβούλιο διατηρεί σχεδόν αμετάβλητες τις προβλέψεις του σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα. Η πρόβλεψη για την παγκόσμια παραγωγή σιτηρών παραμένει αμετάβλητη στους 2,414 δισ. τόνους, επίπεδο χαμηλότερο κατά περίπου 3% σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο. Η συνολική κατανάλωση προβλέπεται να παραμείνει υψηλή, φθάνοντας τους 2,437 δισ. τόνους, ενώ τα αποθέματα αναμένεται να υποχωρήσουν στους 615 εκατ. τόνους. Το διεθνές εμπόριο εκτιμάται ελαφρώς χαμηλότερο, κυρίως λόγω μειωμένων προοπτικών για το σιτάρι και το κριθάρι.

Στη σόγια, η αυξημένη πρόβλεψη για την παραγωγή κατά την περίοδο 2025/26 αντισταθμίζεται από την αυξημένη κατανάλωση, με αποτέλεσμα τα παγκόσμια αποθέματα στο τέλος της περιόδου να παραμένουν σχεδόν αμετάβλητα. Για το 2026/27 η παγκόσμια παραγωγή εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί σε νέο ιστορικό υψηλό των 442 εκατ. τόνων, αυξημένη κατά περίπου 3%. Αντίστοιχα αυξημένες εμφανίζονται και οι προβλέψεις για κατανάλωση και αποθέματα, ενώ το διεθνές εμπόριο αναμένεται να διαμορφωθεί επίσης σε επίπεδα ρεκόρ.

Στο ρύζι, οι αλλαγές στις προβλέψεις είναι περιορισμένες. Η παγκόσμια παραγωγή αναμένεται να καταγράψει νέο ιστορικό υψηλό, ενώ η αύξηση της κατανάλωσης θα προέλθει κυρίως από τη διατροφική ζήτηση. Τα παγκόσμια αποθέματα εκτιμάται ότι θα αυξηθούν, ενισχυμένα κυρίως από τη συσσώρευση αποθεμάτων στην Ινδία, ενώ το διεθνές εμπόριο αναμένεται να ενισχυθεί κατά περίπου 4%.

Η γενικότερη εικόνα της αγοράς

Όσον αφορά τη γενικότερη εικόνα της αγοράς, το IGC επισημαίνει ότι η περίοδος 2025/26 αναμένεται να χαρακτηρίζεται από τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση της παγκόσμιας παραγωγής σιτηρών των τελευταίων εννέα ετών. Παρά την αυξημένη κατανάλωση, η ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της παραγωγής αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική ενίσχυση των παγκόσμιων αποθεμάτων.

Αντίθετα, για το 2026/27 προβλέπεται υποχώρηση της παραγωγής σιτηρών κατά περίπου 3%, εξαιτίας μικρότερων καλλιεργούμενων εκτάσεων και χαμηλότερων αποδόσεων. Παρά τη μείωση της παραγωγής, η ζήτηση για σιτάρι, καλαμπόκι και κριθάρι αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται. Ως αποτέλεσμα, τα παγκόσμια αποθέματα προβλέπεται να μειωθούν κατά περίπου 4%, ενώ το διεθνές εμπόριο αναμένεται να υποχωρήσει κατά 2%, κυρίως λόγω χαμηλότερων εισαγωγών από τη Βόρεια Αφρική και την Εγγύς Ανατολή.

Στη σόγια, η παγκόσμια ζήτηση εισαγωγών για το 2025/26 αναμένεται να διαμορφωθεί σε επίπεδα ρεκόρ. Για το 2026/27 η παραγωγή προβλέπεται αυξημένη, χάρη στις μεγαλύτερες σοδειές των βασικών παραγωγών χωρών. Η αύξηση της ζήτησης σε όλους τους τομείς χρήσης αναμένεται να στηρίξει τη μεταποίηση, ενώ το παγκόσμιο εμπόριο εκτιμάται ότι θα αυξηθεί κατά περίπου 2%, διαμορφούμενο στους 190 εκατ. τόνους. Η Βραζιλία προβλέπεται να διατηρήσει κυρίαρχο ρόλο στις εξαγωγές, καλύπτοντας πάνω από το 60% των παγκόσμιων αποστολών.

Στο ρύζι, η παραγωγή για το 2026/27 εκτιμάται ότι θα παραμείνει σταθερή σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο. Η αύξηση της παραγωγής στην Ινδία αναμένεται να αντισταθμίσει μειώσεις σε άλλες περιοχές. Η κατανάλωση θα συνεχίσει να αυξάνεται λόγω της διατροφικής ζήτησης, ενώ τα αποθέματα και το διεθνές εμπόριο προβλέπεται να κινηθούν σε νέα υψηλά επίπεδα.

Ανοδικά οι διεθνείς τιμές σιταριού, καλαμποκιού και σόγιας

Στο μέτωπο των τιμών, ο Δείκτης Σιτηρών και Ελαιούχων Σπόρων του IGC (GOI) ενισχύθηκε κατά 3% μέσα στον τελευταίο μήνα. Η άνοδος προήλθε από αυξήσεις στις τιμές εξαγωγής σιτηρών, ρυζιού και ελαιούχων σπόρων.

Ιδιαίτερα έντονη ήταν η άνοδος στις τιμές του σιταριού, με τον σχετικό υποδείκτη του IGC να αυξάνεται κατά 4% και να φθάνει στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2024, κυρίως λόγω των αυξημένων τιμών FOB στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο υποδείκτης του καλαμποκιού ενισχύθηκε κατά 1%, αγγίζοντας υψηλό δεκατριών μηνών στις αρχές Μαΐου, καθώς η σταθερή αγοραστική ζήτηση και οι ανησυχίες για τις καιρικές συνθήκες στήριξαν την αγορά.

Στο ρύζι, ο σχετικός δείκτης κατέγραψε άνοδο περίπου 2%, επηρεασμένος κυρίως από τις περιορισμένες άμεσες διαθέσιμες ποσότητες στην Ταϊλάνδη και το Βιετνάμ.

Τέλος, οι τιμές της σόγιας κινήθηκαν επίσης ανοδικά, με τον αντίστοιχο υποδείκτη να αυξάνεται περίπου 3%, καθώς ανοδικές τάσεις καταγράφηκαν σε όλες τις βασικές χώρες προέλευσης, ενώ σημαντικό ρόλο διαδραμάτισαν και οι διεθνείς εξελίξεις στην αγορά.

Η διαθεσιμότητα και το κόστος των λιπασμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα βρεθούν στο επίκεντρο του επόμενου Συμβουλίου Γεωργίας και Αλιείας, το οποίο θα πραγματοποιηθεί, στις 26 Μαΐου 2026, στις Βρυξέλλες.

Οι υπουργοί των κρατών-μελών αναμένεται να ανταλλάξουν απόψεις για ένα από τα πλέον κρίσιμα ζητήματα που απασχολούν σήμερα τον πρωτογενή τομέα, μετά και την παρουσίαση του σχεδίου δράσης για τα λιπάσματα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς το αυξημένο κόστος παραγωγής εξακολουθεί να πιέζει τους Ευρωπαίους αγρότες, με τα λιπάσματα να αποτελούν βασικό συντελεστή για τη διατήρηση της παραγωγικότητας και της επισιτιστικής επάρκειας.

Στόχος της πρωτοβουλίας της Επιτροπής είναι να διασφαλιστεί ότι οι παραγωγοί θα έχουν πρόσβαση σε επαρκείς ποσότητες λιπασμάτων σε προσιτές τιμές, ενώ παράλληλα θα ενισχυθεί η ανθεκτικότητα των αγροδιατροφικών συστημάτων απέναντι σε διεθνείς κρίσεις και διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα.

Στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνεται επίσης η καθιερωμένη συζήτηση για τα γεωργικά ζητήματα που σχετίζονται με το διεθνές εμπόριο. 

Οι υπουργοί θα εξετάσουν τις τελευταίες εξελίξεις στις εμπορικές σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τρίτες χώρες, δίνοντας έμφαση στις επιπτώσεις που ενδέχεται να έχουν στις ευρωπαϊκές αγορές και στην ανταγωνιστικότητα των παραγωγών.

Το εμπόριο αγροτικών προϊόντων αποτελεί διαχρονικά κρίσιμο ζήτημα για την ευρωπαϊκή γεωργία, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία η Ένωση επιδιώκει να συνδυάσει την προστασία των εισοδημάτων των αγροτών με την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της σε βασικά αγαθά.

Πέραν των δύο βασικών θεμάτων, το Συμβούλιο θα εξετάσει και σειρά άλλων ζητημάτων που αφορούν τόσο τον αγροτικό όσο και τον αλιευτικό τομέα. Οι αποφάσεις και οι πολιτικές κατευθύνσεις που θα προκύψουν από τη συνεδρίαση αναμένεται να επηρεάσουν ουσιαστικά τις μελλοντικές πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στήριξη της γεωργικής παραγωγής, τη διατροφική ασφάλεια και τη βιώσιμη ανάπτυξη της ευρωπαϊκής υπαίθρου.

Οι εκπρόσωποι από τα κράτη μέλη στην Ειδική Επιτροπή Γεωργίας συμφώνησαν σε μια διαπραγματευτική θέση για την αλλαγή των κανόνων της ΕΕ σχετικά με τη βιολογική παραγωγή και την επισήμανση.

Στόχος είναι να καταστούν οι κανόνες απλούστεροι στην τήρηση, πιο σαφέστεροι στην ερμηνεία και να υποστηριχθεί η συνεχής ανάπτυξη του βιολογικού τομέα σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Οι προτεινόμενες αλλαγές επικεντρώνονται σε επιλεγμένους τομείς του υφιστάμενου πλαισίου, διατηρώντας παράλληλα τα υψηλά πρότυπα της ΕΕ για τα βιολογικά προϊόντα. Με αυτόν τον τρόπο, το Συμβούλιο ελπίζει να διατηρήσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών στην ετικέτα βιολογικών προϊόντων της ΕΕ, να μειώσει τα διοικητικά βάρη για τους αγρότες, τις επιχειρήσεις και τις εθνικές αρχές και να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα του βιολογικού τομέα.

«Η βιολογική γεωργία αποτελεί στρατηγικό πλεονέκτημα για τα συστήματα τροφίμων, τη βιοποικιλότητα και τις αγροτικές περιοχές της Ευρώπης. Τα κράτη μέλη επιθυμούν κανόνες που είναι απλούστεροι, σαφέστεροι και προσαρμόζονται καλύτερα στην πραγματικότητα. Αλλά θέλουμε να το κάνουμε αυτό διατηρώντας παράλληλα τα υψηλά πρότυπα και την εμπιστοσύνη των καταναλωτών που στηρίζουν την επιτυχία του βιολογικού τομέα της ΕΕ», τονίζει η κα Μαρία Παναγιώτου, Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η θέση του Συμβουλίου επικεντρώνεται ειδικότερα στα εξής:

• απλοποίηση και ευελιξία: Το Συμβούλιο θέλει να απλοποιήσει τους κανόνες για τις μικρές επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των εξαιρέσεων από την πιστοποίηση και των προσαρμογών στα όρια κύκλου εργασιών. Οι μικροί διαδικτυακοί λιανοπωλητές προσυσκευασμένων βιολογικών προϊόντων θα εξαιρούνται από την πιστοποίηση υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Αυτό στοχεύει στη μείωση του διοικητικού φόρτου και στην ενθάρρυνση της συμμετοχής στη βιολογική γεωργία.
• εισαγόμενα βιολογικά προϊόντα και επισήμανση: Η θέση του Συμβουλίου διευκρινίζει ότι τα προϊόντα που εισάγονται από χώρες με συστήματα βιολογικής παραγωγής που αναγνωρίζονται ως ισοδύναμα με αυτά της ΕΕ δεν μπορούν να χρησιμοποιούν το βιολογικό λογότυπο της ΕΕ, αλλά μπορούν να χρησιμοποιούν το βιολογικό λογότυπο της χώρας προέλευσής τους. Ταυτόχρονα, το Συμβούλιο υποστηρίζει την άδεια χρήσης του βιολογικού λογότυπου της ΕΕ σε εισαγόμενα προϊόντα, εάν πληρούν πρόσθετες απαιτήσεις παραγωγής και ελέγχου πέραν των προτύπων ισοδυναμίας, διασφαλίζοντας ότι προσεγγίζουν την αυστηρότητα των βιολογικών προτύπων της ΕΕ. Αυτό στοχεύει στη διευκόλυνση του εμπορίου και στη διατήρηση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών.
• κατάργηση της πρότασης της Επιτροπής να επιτραπεί η χρήση της βιολογικής ετικέτας της ΕΕ σε προϊόντα που περιέχουν έως και 5% συστατικά από τρίτες χώρες που δεν πληρούν πρόσθετα κριτήρια.
• προσωρινή χρήση μη βιολογικών εισροών: Εισάγεται προσωρινή ευελιξία για τις μη βιολογικές πρωτεϊνούχες ζωοτροφές για πουλερικά και χοίρους, καθώς και για τα νεαρά ζώα υδατοκαλλιέργειας, με σχέδιο σταδιακής κατάργησης αυτών των παρεκκλίσεων.

Η θέση του Συμβουλίου επιτρέπει επίσης στα προϊόντα που έχουν ήδη επισημανθεί με το παλαιό σύστημα να συνεχίσουν να πωλούνται μέχρι να εξαντληθούν τα αποθέματα. Αυτό θα αποτρέψει τη διαταραχή της αγοράς. Τα μεταβατικά μέτρα διασφαλίζουν τη συνέχεια και την ασφάλεια δικαίου για τα εισαγόμενα βιολογικά προϊόντα και το εμπόριο καθώς εφαρμόζονται οι νέοι κανόνες.

Επόμενα βήματα

Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της Προεδρίας του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αναμένεται να ξεκινήσουν το συντομότερο δυνατό. Η ΕΕ στοχεύει στην επίτευξη συμφωνίας πριν από το τέλος του έτους, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση στην αναγνώριση τρίτων χωρών των οποίων τα συστήματα βιολογικής παραγωγής και ελέγχου έχουν αναγνωριστεί ως ισοδύναμα με αυτά της Ένωσης. Η ισχύουσα συμφωνία λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026.

Η άνοιξη προχωρά και μαζί της αλλάζει σταδιακά και η εικόνα στους πάγκους των βιολογικών αγορών. Τα πρώτα καλοκαιρινά κηπευτικά αρχίζουν να εμφανίζονται δειλά δίπλα στα τελευταία χειμωνιάτικα, σε μια μεταβατική περίοδο που για τους βιοκαλλιεργητές αποτελεί πάντα κρίσιμο σημείο της χρονιάς. Πίσω όμως από τα προϊόντα που φτάνουν στον καταναλωτή, κρύβεται μια απαιτητική καθημερινότητα, με τις καιρικές συνθήκες, το αυξημένο κόστος και τις δυσκολίες της βιολογικής παραγωγής να επηρεάζουν άμεσα τις αποδόσεις και τη διαθεσιμότητα.

Για την εικόνα που επικρατεί αυτή την περίοδο στη βιολογική αγορά, τις τιμές, τη ζήτηση αλλά και τις δυσκολίες της παραγωγής, συνομιλήσαμε με την κα. Άννα Καραμιχάλη, μία παραγωγό με πολυετή παρουσία στον χώρο της βιολογικής καλλιέργειας και μέλος της Ένωσης Αγροτών Βιοκαλλιεργητών Βόρειας Ελλάδας. 

Τα πρώτα καλοκαιρινά μπαίνουν στους πάγκους – Τι ζητά ο καταναλωτής

Όπως περιγράφει η παραγωγός, η αγορά βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε μεταβατική φάση. Τα χειμωνιάτικα προϊόντα παραμένουν ακόμη διαθέσιμα, ωστόσο ήδη έχουν ξεκινήσει να εμφανίζονται τα πρώτα καλοκαιρινά κηπευτικά, τα οποία φαίνεται πως αναζητά περισσότερο και ο κόσμος.

Στους πάγκους αυτή την περίοδο μπορεί κανείς να βρει μαρούλια, ρόκα, σπανάκι, αντίδια, ραδίκια, σέσκουλα, μυρωδικά όπως άνηθο και μαϊντανό, ενώ σταδιακά κάνουν την εμφάνισή τους κολοκυθάκια, αγγουράκια και πιπεριές. Η ίδια εξηγεί πως λόγω καθυστερημένων σπορών και των δύσκολων καιρικών συνθηκών, η παραγωγή της φέτος είναι περιορισμένη σε σχέση με άλλες χρονιές.

«Τώρα ζητάνε αγγουράκι και κολοκυθάκι ιδιαίτερα», επισημαίνει χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η αγορά στρέφεται πλέον στα φρέσκα καλοκαιρινά προϊόντα. Παράλληλα, σημειώνει ότι αρκετοί παραγωγοί έχουν ήδη ξεκινήσει να διαθέτουν αρακά, ενώ οι πρώτες ντομάτες από πρώιμες καλλιέργειες αναμένονται μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και ορισμένα πιο «ειδικά» προϊόντα που διατηρούν το δικό τους σταθερό κοινό. Η κα. Καραμιχάλη αναφέρει χαρακτηριστικά το «σταμναγκάθι», ένα λιγότερο διαδεδομένο χορταρικό που, όπως λέει, χρησιμοποιείται κυρίως σε σαλάτες. «Εγώ το βάζω εδώ και τέσσερα-πέντε χρόνια, αλλά είναι ιδιαίτερο, δεν το βρίσκεις εύκολα», αναφέρει.

Τιμές, δυσκολίες παραγωγής και οι επιπτώσεις του καιρού

Σε ό,τι αφορά τις τιμές, η ίδια εξηγεί ότι στη βιολογική αγορά διαμορφώνονται ανάλογα με τη διαθεσιμότητα και την εποχή. Αυτή την περίοδο, το σπανάκι κινείται περίπου από 2,5 έως 3,5 ευρώ το κιλό, ενώ αντίστοιχα επίπεδα καταγράφονται και στα μαρούλια. Τα μυρωδικά διατίθενται περίπου από 0,80 έως 1 ευρώ το ματσάκι, ενώ για τα πρώτα καλοκαιρινά προϊόντα, όπως ντομάτα, αγγούρι και πιπεριά, εκτιμά πως οι τιμές θα κινηθούν γύρω στα 3 ευρώ το κιλό.

Πίσω όμως από την εικόνα της αγοράς, η παραγωγός περιγράφει μια ιδιαίτερα δύσκολη χρονιά για τις βιολογικές καλλιέργειες. Ο παρατεταμένος κύκλος βροχοπτώσεων τον Φεβρουάριο δημιούργησε σοβαρά προβλήματα τόσο στις σπορές όσο και στις ήδη εγκατεστημένες καλλιέργειες. «Εκείνον τον ενάμιση μήνα που έβρεχε συνεχώς, δυσκόλεψε όλους τους παραγωγούς», αναφέρει, ενώ προσθέτει πως σε πολλές περιπτώσεις υπήρξαν προσβολές από ασθένειες και επομένως απώλειες παραγωγής.

Η ίδια υπογραμμίζει πως στη βιολογική γεωργία οι δυσκολίες είναι ακόμη μεγαλύτερες όταν οι καιρικές συνθήκες δεν επιτρέπουν σωστές παρεμβάσεις στις καλλιέργειες. «Στα βιολογικά πάντα έχουμε προβλήματα», σημειώνει, περιγράφοντας τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί χωρίς τα εργαλεία της συμβατικής γεωργίας.

Παράλληλα, η οικονομική πίεση παραμένει έντονη τόσο για τους παραγωγούς όσο και για τους καταναλωτές. Παρ’ όλα αυτά, η κα. Καραμιχάλη τονίζει ότι συνεχίζουν να υπάρχουν σταθεροί πελάτες, ενώ τα τελευταία χρόνια παρατηρείται και αυξημένο ενδιαφέρον από νέους ανθρώπους που επιλέγουν συνειδητά βιολογικά προϊόντα για τη διατροφή τους. «Υπάρχει ενδιαφέρον και από νέους ανθρώπους που θέλουν το βιολογικό στη διατροφή τους και καλά θα κάνουν», αναφέρει, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η οικονομική κρίση επηρεάζει συνολικά την αγοραστική δυνατότητα.

Κλείνοντας, η έμπειρη βιοκαλλιεργήτρια σημειώνει πως η άνοιξη και το φθινόπωρο παραμένουν οι πιο σημαντικές περίοδοι για τις υπαίθριες βιολογικές αγορές, καθώς τότε αυξάνεται η ζήτηση για εποχικά προϊόντα. «Είναι καλές περίοδοι να διοχετεύσεις τα προϊόντα και να τα πουλήσεις», τονίζει χαρακτηριστικά.

Η συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του μπλοκ Mercosur (Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη και Ουρουγουάη) τίθεται σε ισχύ από την 1η Μαΐου 2026.

Η εμπορική συμφωνία τίθεται σε ισχύ προσωρινά και απαιτεί την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την τελική της εφαρμογή.

Η συμφωνία μεταξύ άλλων προβλέπει πρόσθετη ποσόστωση 99.000 τόνων βραζιλιάνικου βοείου κρέατος, το οποίο μπορεί να διατεθεί στην αγορά της ΕΕ νωπό και κατεψυγμένο, με μειωμένο δασμό 7,5%, η οποία θα εφαρμοστεί σταδιακά σε διάστημα 6 ετών και θα κατανεμηθεί μεταξύ των χωρών. Αυτό, σύμφωνα με όσα υποστηρίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αντιστοιχεί περίπου στο 1,5% της παραγωγής βοείου κρέατος της ΕΕ.

Όσον αφορά τα πουλερικά, οι αδασμολόγητες εισαγωγές στην ΕΕ περιορίζονται σε 180.000 τόνους, οι οποίες θα εισαχθούν σταδιακά σε διάστημα 5 ετών. Σύμφωνα με την Επιτροπή, αυτό αντιστοιχεί περίπου στο 1,3% της παραγωγής πουλερικών της ΕΕ.

Για τη ζάχαρη, δεν χορηγούνται πρόσθετες ποσοστώσεις, εκτός από 10.000 τόνους από την Παραγουάη. Η υφιστάμενη ποσόστωση των 180.000 τόνων ζάχαρης από ζαχαροκάλαμο θα επιτρέπεται να εισάγεται αδασμολόγητα στην ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 1,1% της παραγωγής ζάχαρης της ΕΕ.

Θα ανοίξουν δύο ποσοστώσεις αιθανόλης σε διάστημα 5 ετών, συνολικού ύψους 650.000 τόνων, εκ των οποίων οι 450.000 τόνοι θα είναι αδασμολόγητοι και 200.000 τόνοι θα είναι με μειωμένο δασμό.

Η συμφωνία προβλέπει αδασμολόγητη ποσόστωση για το μέλι (45.000 τόνοι σε διάστημα 5 ετών) και το ρύζι (60.000 τόνοι για την ίδια περίοδο).

Ταυτόχρονα, οι δασμοί στις εισαγωγές ελαιολάδου από την ΕΕ θα μειωθούν στο μηδέν σε διάστημα 15 ετών, χωρίς περιορισμούς όγκου.

Στην Αργεντινή, όπου οι δασμοί είναι σήμερα 31,5%, θα μειωθούν ελαφρώς από την πρώτη ημέρα στο 29,4%, πριν καταργηθούν πλήρως το 2041.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, το φθηνότερο ελαιόλαδο στις αγορές της Mercosur αναμένεται να αποτελέσει μοχλό για την τόνωση της κατανάλωσης.

Οι δασμοί στα ευρωπαϊκά κρασιά θα μειωθούν επίσης. Για παράδειγμα, οι δασμοί στα αφρώδη κρασιά υψηλής ποιότητας και τιμής θα καταργηθούν αμέσως. Τα φθηνότερα αφρώδη κρασιά θα απαλλάσσονται από τους δασμούς μετά από 12 χρόνια.

Για τα υπόλοιπα κρασιά οι δασμοί θα καταργηθούν σταδιακά σε διάστημα 8 ετών. Για τα οινοπνευματώδη ποτά, η κατάσταση θα εξελιχθεί ταχύτερα - οι περισσότεροι δασμοί θα καταργηθούν εντός 4 ετών.

Τα τυριά έχουν μεγαλύτερο χρόνο εφαρμογής. Μια αδασμολόγητη ποσόστωση 30.000 τόνων θα τεθεί σε ισχύ μετά από 10 χρόνια.

Η ευρωπαϊκή αγορά βοείου κρέατος στο ξεκίνημα του 2026 παρουσιάζει εικόνα σχετικής σταθεροποίησης στις τιμές, σε συνέχεια των εξελίξεων που καταγράφηκαν το 2025, με τη χρονιά να χαρακτηρίζεται από υποχώρηση της παραγωγής και μεταβολές στις εμπορικές ροές. Τα διαθέσιμα στοιχεία έως και το πρώτο τρίμηνο του έτους αποτυπώνουν μια αγορά όπου η περιορισμένη προσφορά και η σταθερή ζήτηση διαμορφώνουν τις βασικές ισορροπίες, επηρεάζοντας την πορεία των τιμών και τις εμπορικές ροές της ΕΕ.

Τιμές: Υψηλά επίπεδα με τάσεις σταθεροποίησης

Η μέση τιμή σφαγίου ενήλικων αρσενικών βοοειδών στην ΕΕ διαμορφώθηκε την 12η εβδομάδα του 2026 (Μάρτιος) στα 713 €/100 κιλά, καταγράφοντας μικρή υποχώρηση τόσο σε εβδομαδιαία (-1,41%) όσο και σε μηνιαία βάση (-1,48%), ενώ παραμένει αυξημένη κατά 12,74% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Η τιμή αυτή αντιστοιχεί στο 321% της τιμής αναφοράς.

Οι τιμές διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, παρουσιάζοντας σταθεροποίηση και ελαφρά υποχώρηση τις τελευταίες εβδομάδες. Η εξέλιξη διαφοροποιείται μεταξύ κρατών-μελών, με τις τιμές παραγωγού να συνεχίζουν ανοδικά σε χώρες όπως η Γαλλία και η Γερμανία, ενώ σε άλλες, όπως η Ιταλία, η Ισπανία, η Ιρλανδία και ιδιαίτερα η Πολωνία, καταγράφεται προσαρμογή προς χαμηλότερα επίπεδα. Παράλληλα, εξελίξεις στην αγορά γάλακτος και περιστασιακές απομειώσεις ζωικού κεφαλαίου καταγράφονται στην ίδια περίοδο, ενώ η περιορισμένη προσφορά και η σταθερή ζήτηση διαμορφώνουν το πλαίσιο της αγοράς.

Παραγωγή: Μείωση το 2025 και περιορισμένη προσφορά

Το 2025, η παραγωγή βοείου κρέατος στην ΕΕ κατέγραψε μείωση της τάξης του 4,2% σε σύγκριση με το 2024, με την πτώση να καταγράφεται στην πλειονότητα των κρατών-μελών.

Η εξέλιξη αυτή έχει οδηγήσει σε περιορισμένη διαθεσιμότητα προϊόντος στην αγορά, με την προσφορά να δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στη ζήτηση, διαμορφώνοντας το βασικό πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς κατά την τρέχουσα περίοδο.

Εξαγωγές: Υποχώρηση λόγω μειωμένης διαθεσιμότητας

Κατά την περίοδο Ιανουαρίου–Δεκεμβρίου 2025, οι εξαγωγές βοείου κρέατος της ΕΕ μειώθηκαν κατά 16,5% σε σύγκριση με το 2024.

Η μείωση αυτή συνδέεται με τη χαμηλότερη παραγωγή και τη μειωμένη διαθεσιμότητα ζώων, καθώς και με τις υψηλές τιμές που επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών προϊόντων στις διεθνείς αγορές.

Το Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει ο βασικός προορισμός, απορροφώντας περίπου το 38% των εξαγωγών, ενώ ακολουθεί η Τουρκία, με αμφότερες τις αγορές να καταγράφουν μείωση, ιδιαίτερα έντονη στην περίπτωση της Τουρκίας. Παράλληλα, αυξήσεις καταγράφηκαν σε αγορές όπως η Γκάνα, η Ακτή Ελεφαντοστού, η Αλγερία και η Ελβετία, ενώ μειώσεις σημειώθηκαν σε χώρες όπως το Μαρόκο και το Ισραήλ.

Εισαγωγές: Σημαντική αύξηση για κάλυψη της ζήτησης

Την ίδια περίοδο, οι εισαγωγές βοείου κρέατος στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 19,1% σε σύγκριση με το 2024, αντανακλώντας την ανάγκη κάλυψης της ζήτησης σε συνθήκες περιορισμένης εγχώριας παραγωγής, ενώ οι υψηλές τιμές στην ευρωπαϊκή αγορά ενισχύουν τις εισαγωγικές ροές.

Οι κυριότεροι προμηθευτές ήταν το Ηνωμένο Βασίλειο και η Βραζιλία, ενώ ακολουθούν η Αργεντινή και η Ουρουγουάη. Αυξημένες ροές καταγράφηκαν από τις περισσότερες βασικές χώρες προέλευσης, με εξαίρεση τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Διεθνής εικόνα: Δυναμικό εμπόριο σε συνθήκες περιορισμένης προσφοράς

Σε παγκόσμιο επίπεδο, δεν καταγράφονται ουσιαστικές μεταβολές στην αγορά βοείου κρέατος, η οποία διατηρεί δυναμική πορεία παρά τις γεωπολιτικές προκλήσεις.

Η περιορισμένη προσφορά σε συνδυασμό με τη σταθερή ζήτηση ενισχύει τη δραστηριότητα στο διεθνές εμπόριο, με τη Βραζιλία να διατηρεί την πρώτη θέση στις εξαγωγές, ακολουθούμενη από την Αυστραλία. Από την πλευρά της ζήτησης, η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν οι κυριότεροι εισαγωγείς σε παγκόσμιο επίπεδο.

Πηγή: DG AGRI – Meat Market Observatory

Τα εμπόδια και τις προκλήσεις που ανακύπτουν στην προσπάθεια επέκτασης των ελληνικών εξαγωγών γεωργικών και διατροφικών προϊόντων ανέλυσαν οι συμμετέχοντες στη σχετική συζήτηση, στο πλαίσιο του 11ου Οικονομικού Φόρουμ, το οποίο πραγματοποιείται στους Δελφούς.

Μιλώντας ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, επισήμανε ότι το μεγάλο στοίχημα για τον πρωτογενή τομέα είναι η μετάβαση από ένα μοντέλο επιδότησης σε ένα μοντέλο ανάπτυξης, το οποίο, όπως σημείωσε, «προσπαθούμε να υλοποιήσουμε ως πολιτική ηγεσία του Υπουργείου».

Μεταξύ άλλων, πρόσθεσε: «Πρέπει να επενδύσουμε στην εξωστρέφεια, στις εξαγωγές, στο branding, στο πώς, με αυτό το ευλογημένο περιβάλλον που παράγει αυτά τα εξαιρετικά προϊόντα, θα καταφέρουμε να κερδίσουμε νέες αγορές.

Πρέπει και οι ίδιοι οι παραγωγοί να καταλάβουν ότι χρειάζεται να οργανωθούν.

Έχουμε πάρα πολύ μικρά συνεργατικά σχήματα στην Ελλάδα. Δεν έχουμε τις ομάδες παραγωγών που βλέπουμε σε άλλες χώρες».

Εστίασε, δε, και στο ζήτημα των νέων τεχνολογιών, λέγοντας πως ο αγροτικός κόσμος δεν τις έχει ενσωματώσει στον βαθμό που θα έπρεπε.

Ο Σύνδεσμος Εμπόρων Κεντρικής Λαχαναγοράς Αθηνών (ΣΕΚΛΑ) μέσω ανακοίνωσής του αναφέρει πως οι τιμές των κηπευτικών προϊόντων κατά την τρέχουσα εβδομάδα που παράγονται στην Κρήτη παρουσιάζουν κατακόρυφη πτώση.

Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στις  καιρικές συνθήκες, οι οποίες οδήγησαν σε αυξημένη παραγωγή, στην παραγωγή προϊόντων και από άλλες περιοχές της Ελλάδας καθώς και στον περιορισμό της εξαγωγικής δραστηριότητας.

Πρέπει να επισημανθεί ότι οι καλλιεργούμενες εκτάσεις κατά την τρέχουσα χρονιά είναι μειωμένες κατά 30%, γεγονός που ενδέχεται να επηρεάσει την πορεία της αγοράς στο άμεσο μέλλον.

Την περίοδο του Πάσχα παρουσιάσθηκε μια διακύμανση των τιμών η οποία οφειλόταν στις υψηλές τιμές παραγωγού στα δημοπρατήρια, στην έλλειψη προϊόντων στη Ευρώπη και στη συνακόλουθη μεγάλη ζήτηση και εξαγωγική δραστηριότητα.

Από την πλευρά μας, σημειώνει ο Σύνδεσμος, «εντείνουμε τις ενέργειες μας για την συγκράτηση των τιμών και συνεχίζουμε να προτρέπουμε τα μέλη μας να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια, ώστε να διασφαλίζεται η επάρκεια και η διάθεση ποιοτικών και προσιτών προϊόντων στην αγορά, ανεξαρτήτως προέλευσης.

Εύλογα τίθεται το ερώτημα: πόσο υψηλότερες θα ήταν οι τιμές για τον καταναλωτή εάν οι επιχειρήσεις του κλάδου μας δεν αναλάμβαναν το υψηλό ρίσκο που συνεπάγεται η διακίνηση ευπαθών προϊόντων; Το ίδιο ισχύει και για προϊόντα που εισάγονται, όταν η εγχώρια παραγωγή δεν επαρκεί για την κάλυψη της ζήτησης.

Τέλος, είναι απαραίτητο οι αρμόδιες υπηρεσίες να διασφαλίσουν την εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας, ιδίως όσον αφορά την έκδοση παραστατικών και τη σωστή σήμανση των προϊόντων, με στόχο τον περιορισμό του παρεμπορίου. Η ενίσχυση της νομιμότητας θα συμβάλει στη διαμόρφωση υγιούς ανταγωνισμού, προς όφελος τόσο του καταναλωτή όσο και του παραγωγού.

Σε μια ελεύθερη αγορά, οι τιμές διαμορφώνονται από τους κανόνες της προσφοράς και της ζήτησης. Καμία νομοθετική παρέμβαση δεν μπορεί να υποκαταστήσει αυτούς τους μηχανισμούς ούτε να επιτύχει τον επιδιωκόμενο στόχο της συγκράτησης των τιμών. Η προμήθεια του καταναλωτικού κοινού με ποιοτικά προϊόντα σε λογικές τιμές είναι προτεραιότητα των επιχειρήσεων μας».

Η ευρωπαϊκή αγορά χοιρινού κρέατος, έχοντας πλέον διανύσει το πρώτο τρίμηνο του 2026, παρουσιάζει σημάδια σταδιακής ενίσχυσης, κυρίως στο επίπεδο των τιμών, την ώρα που η παραγωγή του προηγούμενου έτους κατέγραψε αύξηση και το εξαγωγικό ισοζύγιο διατηρείται σε σταθερά επίπεδα. Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, έως τα τέλη Μαρτίου, αποτυπώνουν μια αγορά με ανοδική πορεία στις τιμές, οι οποίες ωστόσο παραμένουν χαμηλότερες σε σχέση με προηγούμενα έτη.

Τιμές: Ανοδική πορεία σε μηνιαία βάση, χαμηλότερα από πέρυσι

Η μέση τιμή χοιρινού στην ΕΕ διαμορφώθηκε την 11η εβδομάδα (Μάρτιος) του 2026 στα 162 €/100 κιλά σφαγίου, σημειώνοντας αύξηση 10% σε σχέση με έναν μήνα πριν. Παρά την άνοδο αυτή, η τιμή παραμένει κατά 14% χαμηλότερη σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2025 και κατά 17% κάτω από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.

Αντίστοιχη είναι η εικόνα και στα χοιρίδια, όπου η μέση τιμή έφτασε τα 59,8 ευρώ ανά κεφαλή, αυξημένη κατά 24% σε μηνιαία βάση, αλλά χαμηλότερη κατά 20% σε σχέση με πέρυσι και κατά 16% έναντι του πενταετούς μέσου όρου για την ίδια περίοδο.

Η εικόνα της αγοράς σφαγής εμφανίζεται βελτιωμένη την ίδια περίοδο, με τη μείωση της προσφοράς ζώων να καταγράφεται σε εποχική βάση και να συνδέεται με την άνοδο των τιμών.

Παραγωγή: Άνοδος το 2025 με πρωταγωνιστή την Ισπανία

Το 2025, η παραγωγή χοιρινού στην ΕΕ αυξήθηκε τόσο σε όγκο (+3,3%) όσο και σε αριθμό ζώων (+2,3%) σε σύγκριση με το 2024.

Την περίοδο Ιανουαρίου–Νοεμβρίου 2025, η παραγωγή ανήλθε σε 20 εκατ. τόνους (208 εκατ. ζώα), με την Ισπανία να διατηρεί την πρώτη θέση, καλύπτοντας περίπου το ένα τέταρτο της συνολικής παραγωγής της ΕΕ, ενώ ακολουθούν η Γερμανία, η Γαλλία και η Πολωνία.

Συνολικά, η σφαγή χοίρων αυξήθηκε στην πλειονότητα των κρατών-μελών, με αυξήσεις να καταγράφονται στη Βουλγαρία, τη Λιθουανία και την Κύπρο, ενώ μειώσεις σημειώθηκαν, μεταξύ άλλων, στην Ελλάδα.

Εξαγωγές: Σταθερός όγκος, μεταβολές ανά αγορά

Την περίοδο Ιανουαρίου–Νοεμβρίου 2025, οι εξαγωγές χοιρινού της ΕΕ διαμορφώθηκαν σε 4,02 εκατ. τόνους, με συνολική αξία 11,14 δισ. ευρώ.

Σε σύγκριση με το 2024, ο όγκος αυξήθηκε κατά 2,7%, ενώ η αξία παρουσίασε μείωση κατά 2,2%.

Η Κίνα παραμένει ο βασικός προορισμός, απορροφώντας το 24,2% των εξαγωγών, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο ακολουθεί με μερίδιο 19,9%. Σε όρους αξίας, το Ηνωμένο Βασίλειο κατέχει το 28,9% και η Κίνα το 16,3%, με αμφότερες τις αγορές να εμφανίζουν μείωση σε σχέση με το 2024.

Παράλληλα, αυξημένες ροές καταγράφηκαν προς αγορές όπως οι Φιλιππίνες, η Νότια Κορέα και το Βιετνάμ, ενώ μειώσεις σημειώθηκαν προς την Κίνα, την Ιαπωνία και την Αυστραλία.

Η ΕΕ διατήρησε τη θέση της ως ο μεγαλύτερος εξαγωγέας χοιρινού παγκοσμίως, με βασικές εξαγωγικές χώρες την Ισπανία, την Ολλανδία, τη Δανία, τη Γερμανία, την Πολωνία και τη Γαλλία.

Εισαγωγές και διεθνής εικόνα: Μικρές μεταβολές και ισχυρή θέση της ΕΕ

Την ίδια περίοδο, οι εισαγωγές χοιρινού στην ΕΕ ανήλθαν σε 146 χιλ. τόνους, με συνολική αξία 329 εκατ. ευρώ. Ο όγκος παρουσίασε οριακή αύξηση (+0,2%), ενώ η αξία μειώθηκε κατά 2% σε σύγκριση με το 2024.

Το Ηνωμένο Βασίλειο αποτελεί τον βασικό προμηθευτή, καλύπτοντας το 66% των εισαγωγών της ΕΕ, ενώ ακολουθούν η Ελβετία και η Χιλή με χαμηλότερα μερίδια.

Κύριοι εισαγωγείς εντός της ΕΕ ήταν η Γαλλία, η Ιρλανδία, η Γερμανία, η Ιταλία και η Ολλανδία, που συγκεντρώνουν περίπου τα τρία τέταρτα των συνολικών εισαγωγών.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η ΕΕ διατήρησε την πρώτη θέση στις εξαγωγές χοιρινού, μπροστά από τις ΗΠΑ, τη Βραζιλία και τον Καναδά, ενώ η Κίνα και το Χονγκ Κονγκ παρέμειναν οι μεγαλύτεροι εισαγωγείς διεθνώς.

Πηγή: DG AGRI – Meat Market Observatory

Αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου για τις λαϊκές αγορές περιλαμβάνει μεταξύ άλλων το πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης.

Πρόκειται για διατάξεις που περιλαμβάνονται στα άρθρα από 160 έως το 190 κι αφορούν ρυθμίσεις για τους παραγωγούς λαϊκών αγορών, για τις νέες άδειες λειτουργίας, την απόδοση εποχικών θέσεων εργασίας, την αποδέσμευση ανενεργών θέσεων και τις ανταλλαγές, την ψηφιακή πλατφόρμα «Ανοικτή Αγορά», τις καταγγελίες κ.ά.

Ορισμένες από τις 250 διατάξεις του νομοσχεδίου Θεοδωρικάκου, που συζητήθηκαν στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής, χαιρετίστηκαν από εκπροσώπους φορέων ως θετικές για τον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου ενώ άλλες δημιούργησαν αρνητικές αντιδράσεις, κυρίως σε ό, τι αφορά στο ελεγκτικό πλαίσιο για τις εταιρείες.

Υπερψήφισε η ΝΔ, επιφύλαξη εξέφρασαν για να τοποθετηθούν στην Ολομέλεια, οι εισηγητές του ΠΑΣΟΚ, Γ. Νικητιάδης, του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Χ. Μαμουλάκης, της Ελληνικής Λύσης, Σ. Φωτόπουλος και του κόμματος ΝΙΚΗ Κ. Δελβερούδης και κατά του νομοσχεδίου τάχθηκαν οι Χρ.Τσοκάνης (ΚΚΕ), Δημ. Τζανακόπουλος (ΝΕΑΡ) και Τζώρτζια Κεφαλά (Πλεύση Ελευθερίας).

Κατά τη διάρκεια της ακρόασης εκπροσώπων φορέων, πρακτικά ζητήματα έθεσε ο Κωνσταντίνος Στουραΐτης, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών Πωλητών και Παραγωγών Λαϊκών Αγορών Περιφέρειας Αττικής. Εξήγησε πως υπήρξε συνεννόηση με τον υπουργό και ζήτησε να δοθεί παράταση στη χάραξη των λαϊκών αγορών και ζήτησε, όπως κι άλλοι εκπρόσωποι φορέων να ληφθεί μέριμνα για τις χημικές τουαλέτες` ένα ζήτημα, το οποίο εκμεταλλεύονται επιτήδειοι. «Μία τουαλέτα στη λαϊκή αγορά, πρώτα είναι για το καταναλωτικό κοινό και μετά είναι για τους πωλητές των λαϊκών αγορών», ανέφερε.

Ο Παντελής Μόσχος, πρόεδρος της Πανελλαδικής Ομοσπονδίας Συλλόγων Παραγωγών Αγροτικών Προϊόντων Πωλητών Λαϊκών Αγορών (ΠΟΣΠΑΠΠΛΑ) σημείωσε ότι το νομοσχέδιο φέρνει, μετά από μία πενταετία, διατάξεις θετικές αλλά κρύβει και μία φάκα, που λέγεται «προκήρυξη». Σημείωσε πως η ΠΟΣΠΑΠΠΛΑ δεν είναι κατά της προκήρυξης αλλά πέντε χρόνια τώρα δεν μπορούν να διαγραμμιστούν οι λαϊκές (αγορές), ιδιαίτερα στο λεκανοπέδιο της Αττικής αλλά και σε άλλους  δήμους της χώρας.

Ο ίδιος επέμεινε στην απρόσκοπτη είσοδο των παραγωγών στις λαϊκές αγορές, με πρόχειρες θέσεις τουλάχιστον για το πρώτο διάστημα «ώστε να πουλήσουν τα πράγματά τους». Σημείωσε πως έρχεται η θερινή περίοδος και φρούτα νωπά, όπως το κεράσι, δεν θα μπορούν να κρατηθούν και ζήτησε διευκόλυνση για διάστημα έξι μηνών. Σημείωσε πως στο Λεκανοπέδιο της Αττικής υπάρχουν 300 λαϊκές και χιλιάδες παραγωγοί και καταναλωτές, αλλά οι διαγραμμίσεις είναι αδύνατον να γίνουν σε δυο μήνες και να δοθούν οι θέσεις. Ζήτησε μάλιστα να μειωθεί η εισφορά των παραγωγών, που προβλέπεται στο νομοσχέδιο.

Έντονη ήταν η διαμαρτυρία του Σταμάτη Μέλλου, προέδρου του  Σωματείου Υπαίθριων Εμπόρων Ελλάδας «Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος», που τόνισε πως στο νομοσχέδιο δεν ελήφθησαν υπόψη οι παρατηρήσεις του φορέα που εκπροσωπεί ούτε ασχολήθηκε με τα αιτήματά τους ο αρμόδιος υπουργός Τάκης Θεοδωρικάκος.

Ο κ. Μέλλος ζήτησε να συμπεριληφθεί διάταξη που προβλέπει ότι οι δήμοι μπορούν  κατ’ εξαίρεση να χορηγούν επιπρόσθετες, προσωρινές θέσεις δραστηριοποίησης και απαντώντας σε ερώτηση βουλευτή τόνισε πως «ο κύριος υπουργός είπε ότι είχε άγνοια των αιτημάτων μας. Εγώ προσωπικά του έχω στείλει 15 email, έχουμε κάνει μια συνάντηση με τον κύριο Γενικό Γραμματέα και τώρα καλούμαι να πάω σπίτι μου και να πω στην οικογένειά μου, ότι ούτε φέτος το καλοκαίρι θα δουλέψουμε».

«Σας παρακαλώ, δώστε μας μια λύση στο δίκαιο αίτημά μας. Πρέπει να εργαστούμε. Δεν μπορεί να έρχονται οι λαϊκές αγορές να μας παίρνουν το μεροκάματο, να έρχονται οι στάσιμοι έμποροι και  να παίρνουν το μεροκάματο, να έρχονται οι πλανόδιοι και εμείς να μην μπορούμε να πάμε πουθενά», ανέφερε. «Τα email που του στείλαμε δεν τα διάβασε. Διαβάστε αυτό το ρημάδι εδώ πέρα τουλάχιστον, να πάμε να εργαστούμε για να πάρουμε το μεροκάματο της οικογένειάς μας»

Όπως εξήγησε, υπάρχουν 4 διαφορετικά είδη λαϊκών αγορών, αλλά η δική τους ασχολείται λόγω του θεσμικού πλαισίου με τις εμποροπανήγυρεις:

• Αδειούχοι λαϊκών αγορών
• Αδειούχοι πλανόδιου εμπορίου
• Αδειούχοι στάσιμου εμπορίου
• Αδειούχοι ετήσιας διάρκειας βραχυπρόθεσμων αγορών.

Εξήγησε πως μόνο με τις εμποροπανήγυρεις (βραχυπρόθεσμες αγορές) δεν βγαίνει μεροκάματο. Τόνισε πως οι πρώτες τρεις κατηγορίες αδειούχων είναι προνομιακές αλλά η τελευταία δεν έχει δικαίωμα συμμετοχής σε λαϊκές αγορές ή στην άσκηση στάσιμου εμπορίου.

Αυτό πρακτικά σημαίνει, όπως εξήγησε, ότι οι αδειούχοι βραχυπρόθεσμων αγορών μπορούν να δουλέψουν μόλις 80 μέρες τον χρόνο, αν δεν υπάρξει κακοκαιρία ή άλλα προβλήματα. «Υπαίθριο εμπόριο δεν είναι μόνο οι λαϊκές και δεν έχουν την αποκλειστικότητα στις νομοθετικές ρυθμίσεις», αναφέρεται στο υπόμνημα, που κατέθεσε και ο ίδιος κάλεσε τους βουλευτές να δώσουν τη δυνατότητα περισσότερων μεροκάματων.

Ρυθμίσεις για τη λειτουργία των λαϊκών αγορών, με έμφαση στους παραγωγούς πωλητές, φέρνει νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Ανάπτυξης που κατατέθηκε πρόσφατα στη Βουλή.

Σε διαδικασία επεξεργασίας εισέρχεται στη Βουλή των Ελλήνων το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ανάπτυξης με τίτλο «Απλούστευση του πλαισίου άσκησης οικονομικών δραστηριοτήτων του ν. 4442/2016, ορισμός αρχών για την εφαρμογή του πλαισίου εποπτείας οικονομικών δραστηριοτήτων και αγοράς προϊόντων του ν. 4512/2018 - Ρυθμίσεις για την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα και λήψη αναγκαίων μέτρων για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411 - Ενίσχυση της αναπτυξιακής δραστηριότητας και των στρατηγικών επενδύσεων - Απλοποίηση του θεσμικού πλαισίου για το υπαίθριο εμπόριο και λοιπές διατάξεις», το οποίο περιλαμβάνει πληθώρα ρυθμίσεων για το υπαίθριο εμπόριο και, μεταξύ αυτών, για τις λαϊκές αγορές.

Στο Μέρος Ε’ του νομοσχεδίου (άρθρα 160–190) θεσπίζονται ρυθμίσεις που αφορούν τη λειτουργία των λαϊκών αγορών, τη χορήγηση αδειών και θέσεων δραστηριοποίησης, καθώς και ζητήματα οργάνωσης, εποπτείας και οικονομικών υποχρεώσεων των πωλητών.

Θεσμοθέτηση λαϊκών αγορών παραγωγών και «Κορμός Λαϊκών Αγορών»

Θεσπίζονται λαϊκές αγορές παραγωγών, στις οποίες δραστηριοποιούνται αποκλειστικά παραγωγοί πωλητές, ενισχύοντας τον άμεσο χαρακτήρα διάθεσης των προϊόντων.

Παράλληλα, εισάγεται η έννοια του «Κορμού Λαϊκών Αγορών», ο οποίος αφορά τους δέκα (10) τομείς στους οποίους κατανέμονται οι υφιστάμενες και οι νέες λαϊκές αγορές, καθώς και οι λαϊκές αγορές παραγωγών, στην Περιφέρεια Αττικής.

Διάρκεια ισχύος αδειών και ψηφιακή απογραφή

Επανακαθορίζεται η χρονική διάρκεια ισχύος των αδειών και των βεβαιώσεων δραστηριοποίησης στο υπαίθριο εμπόριο.

Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα ρύθμισης, με κανονιστική διοικητική πράξη, θεμάτων που σχετίζονται με την απογραφή των πωλητών στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα «Ανοιχτή Αγορά» (Ο.Π.Σ.Α.Α.), όπως:

η αποκλειστική προθεσμία απογραφής των αδειών,
η απογραφή των θέσεων των πωλητών σε όλη την επικράτεια,
η διαδικασία απογραφής,
οι κυρώσεις σε περίπτωση εκπρόθεσμης ή μη σύννομης απογραφής,
καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα.

Δυνατότητα χορήγησης άδειας σε μικρές τυροκομικές επιχειρήσεις

Δίνεται η δυνατότητα χορήγησης άδειας παραγωγού πωλητή και σε φυσικά πρόσωπα που είναι ιδιοκτήτες μικρών επιχειρήσεων τυροκομικών προϊόντων, χωρίς να απαιτείται η ιδιότητα του κτηνοτρόφου, υπό τις προϋποθέσεις που ορίζονται στο νόμο.

Διαδικασία χορήγησης θέσεων και ηλεκτρονική κλήρωση

Απλοποιείται η διαδικασία χορήγησης θέσεων δραστηριοποίησης για νέους και υφιστάμενους παραγωγούς πωλητές.

Σε περίπτωση που περισσότεροι πωλητές διεκδικούν την ίδια θέση, προβλέπεται η διενέργεια ηλεκτρονικής κλήρωσης μέσω του Ο.Π.Σ.Α.Α., ενώ αντίστοιχη διαδικασία εφαρμόζεται και σε περιπτώσεις ισοβαθμίας επαγγελματιών πωλητών.

Κάλυψη εποχικών αναγκών (10% των θέσεων)

Παρέχεται η δυνατότητα απόδοσης έως και του δέκα τοις εκατό (10%) των θέσεων κάθε λαϊκής αγοράς σε παραγωγούς πωλητές για την κάλυψη εποχικών αναγκών.

Η ίδια θέση μπορεί να αποδίδεται διαδοχικά σε περισσότερους παραγωγούς, για χρονικό διάστημα έως έξι (6) μηνών ανά πωλητή.

Υποχρεώσεις Δήμων και Περιφερειών – κυρώσεις

Σε περίπτωση που οι Δήμοι ή οι Περιφέρειες δεν γνωστοποιούν ή δεν δημοσιεύουν τις κενές θέσεις λαϊκών αγορών, μπορεί να προβλέπεται, με κανονιστική διοικητική πράξη, η αφαίρεση του δικαιώματος είσπραξης του σχετικού τέλους υπέρ του Κρατικού Προϋπολογισμού για χρονικό διάστημα ενός (1) έτους.

Η ίδια κύρωση μπορεί να επιβάλλεται και όταν δεν εκδίδεται προκήρυξη εντός τριών (3) μηνών από τη δημοσίευση των κενών θέσεων.

Κριτήρια χορήγησης άδειας και θέσης

Επανακαθορίζονται τα κριτήρια τόσο για τη χορήγηση άδειας όσο και για τη χορήγηση θέσης δραστηριοποίησης, στις λαϊκές αγορές αλλά και στο στάσιμο και πλανόδιο εμπόριο.

Ημερήσιο τέλος – τρόπος υπολογισμού

Οι παραγωγοί και οι επαγγελματίες πωλητές υποχρεούνται στην καταβολή ημερήσιου τέλους, το οποίο διαμορφώνεται με βάση:

τον αριθμό των ημερών δραστηριοποίησης,
και το μήκος του πάγκου που καταλαμβάνουν.

Το τέλος καταβάλλεται σε μηνιαία βάση και δεν μπορεί να είναι μικρότερο από το 80% του ποσού που αντιστοιχεί στις ημέρες δραστηριοποίησης που προβλέπει η άδεια για κάθε ημερολογιακό μήνα.

Επιτροπές Λειτουργίας Λαϊκών Αγορών

Σε κάθε Περιφέρεια, με εξαίρεση την Περιφέρεια Αττικής και τη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης, συγκροτούνται με απόφαση του Περιφερειάρχη Επιτροπές Λειτουργίας Λαϊκών Αγορών – Περιφερειακά γραφεία.

Κατάργηση υποχρέωσης καθημερινής καταχώρησης

Καταργείται η υποχρέωση των πωλητών να καταχωρούν καθημερινά στοιχεία στο Ο.Π.Σ.Α.Α. κατά τη λειτουργία των λαϊκών αγορών, καθώς και το προβλεπόμενο πρόστιμο σε περίπτωση παράλειψης.

Δυνατότητα καθορισμού ανώτατου ημερήσιου τέλους

Δίνεται η δυνατότητα, με κανονιστική διοικητική πράξη, να καθορίζεται ανώτατο ύψος ημερήσιου τέλους, είτε για το σύνολο της χώρας είτε για συγκεκριμένες περιοχές.

Δείτε το πλήρες κείμενο του νομοσχεδίου εδώ.

Η Ομοσπονδία Φορτηγών Αυτοκινητιστών Ελλάδος (ΟΦΑΕ) προειδοποιεί ότι η συνεχιζόμενη εκτίναξη των τιμών καυσίμων έχει φέρει τον κλάδο των οδικών μεταφορών στα όριά του και θέτει σε άμεσο κίνδυνο την ομαλή λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας στη χώρα.

Όπως αναφέρει, σε συνέχεια της επείγουσας παρέμβασης της International Road Transport Union (IRU) προς τους Υπουργούς Μεταφορών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένου του Έλληνα Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών κ. Χρήστου Δήμα, καθίσταται σαφές ότι η κατάσταση δεν επιτρέπει καμία καθυστέρηση στη λήψη μέτρων.

Οι τιμές καυσίμων έχουν ήδη αυξηθεί κατά 30%-35% σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επιβαρύνοντας έναν κλάδο που λειτουργεί με οριακά περιθώρια κέρδους και δεν έχει τη δυνατότητα να απορροφήσει νέες αυξήσεις.

Η πραγματικότητα στην Ελλάδα είναι αμείλικτη:

• H αύξηση της τιμής του diesel στην Ελλάδα ξεπερνάει το 45%
• Χιλιάδες επιχειρήσεις μεταφορών βρίσκονται σε οριακή κατάσταση ρευστότητας
• Το κόστος καυσίμου απορροφά περισσότερο από το 1/3 των λειτουργικών εξόδων
• Οι αυξήσεις δεν μετακυλίονται εγκαίρως στην αγορά
• Η βιωσιμότητα του κλάδου τίθεται πλέον υπό αμφισβήτηση

Η ΟΦΑΕ ξεκαθαρίζει ότι χωρίς άμεση παρέμβαση:

• θα υπάρξουν διακοπές στη μεταφορά αγαθών
• θα αυξηθούν σημαντικά οι τιμές στην αγορά
• θα πληγεί άμεσα η ελληνική οικονομία και οι καταναλωτές

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν και φαινόμενα στρεβλώσεων, όπως το “tank tourism” και οι ανισορροπίες στην τροφοδοσία, που εντείνουν την κρίση και αποδεικνύουν την πλήρη έλλειψη συντονισμού σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η ΟΦΑΕ καλεί την ελληνική κυβέρνηση να αναλάβει άμεσα πρωτοβουλία και να στηρίξει ενεργά τη σύγκληση του Συμβουλίου Υπουργών Μεταφορών της ΕΕ, με σαφή και δεσμευτική ατζέντα για τον κλάδο.

Παράλληλα, απαιτούνται άμεσα μέτρα:
• Άμεση μείωση φορολογικών επιβαρύνσεων στα καύσιμα (ΕΦΚ ή ΦΠΑ)
• Έκτακτα μέτρα στήριξης ρευστότητας για τις επιχειρήσεις μεταφορών
• Παρεμβάσεις για τη σταθεροποίηση των τιμών
• Ευρωπαϊκός συντονισμός για την αποτροπή στρεβλώσεων και ελλείψεων
• Ενίσχυση των κρατικών ενισχύσεων με ουσιαστική ευελιξία

Καταργούνται οι δασμοί στις ελληνικές εξαγωγές επιτραπέζιας ελιάς με την εμπορική συμφωνία της ΕΕ με την Ινδία.

Μια εξαιρετικά θετική εξέλιξη για τον ευρωπαϊκό και ιδιαίτερα τον ελληνικό αγροδιατροφικό τομέα, και συγκεκριμένα τον κλάδο της επιτραπέζιας ελιάς, ανέδειξε ο Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων της ΕΕ κ. Hansen, απαντώντας σε γραπτή ερώτηση του Επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΠΑΣΟΚ και Αντιπροέδρου των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών και Δημοκρατών (S&D) Γιάννη Μανιάτη.

Η κα Κίμη Ζαζή, Διευθύντρια της Πανελλήνιας Ένωσης Μεταποιητών, Τυποποιητών, Εξαγωγέων Επιτραπέζιας Ελιάς (ΠΕΜΕΤΕ), δηλώνει στον ΑγροΤύπο ότι «είναι θετικό ότι θα καταργηθούν οι δασμοί έως και 36% στις ελληνικές ελιές με την εμπορική συμφωνία ΕΕ και Ινδίας. Η ινδική αγορά μακροπρόσθεσμα με το συγκεκριμένο μέτρο μπορεί να αποκτήσει ενδιαφέρον για τις ελληνικές εξαγωγές.

Θα πρέπει όμως να υπάρξει «πίεση» από το ΥπΑΑΤ προς τις Βρυξέλλες για να γίνει νέα διαπραγμάτευση με τις χώρες της Μercosur για την κατάργηση των δασμών στις εξαγωγές των ελληνικών επιτραπέζιων ελιών στην Λατινική Αμερική. Εκεί έχουμε μια αγορά της Βραζιλίας που εισάγει, σε ετήσια βάση, έως και 120.000 τόνους επιτραπέζιων ελιών. Αν είχαμε κατάργηση των δασμών θα ήταν δυνατόν άμεσα να ξεκινήσουν οι εξαγωγές από την χώρα μας σε αυτή την αγορά. Από την συμφωνία με τη διατήρηση των δασμών αποκτά σημαντικό πλεονέκτημα η Αργεντινή, έναντι της Ελλάδας αλλά και της Ευρώπης, που μπορεί να συνεχίζει να εξάγει στην βραζιλιάνικη αγορά ελιές χωρίς το βάρος των δασμών».  

Αφορμή της ερώτησης του Γ. Μανιάτη προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπήρξε η ανησυχία ότι θα επαναληφθούν τα ίδια διαπραγματευτικά λάθη με τη συμφωνία ΕΕ-Mercosur. Λάθη τα οποία άφησαν πρακτικά απροστάτευτη την ευρωπαϊκή ελιά απέναντι στους εξαιρετικά υψηλούς εισαγωγικούς δασμούς των χωρών της Mercosur. Ο Λουξεμβούργιος Επίτροπος υπογραμμίζει χαρακτηριστικά ότι η συμφωνία ΕΕ-Ινδίας, αποτελεί αποφασιστικό βήμα για την ενίσχυση της εξωστρέφειας των ευρωπαϊκών αγροτικών προϊόντων κι επιβεβαιώνει επισήμως ότι οι έως σήμερα υψηλοί και συχνά απαγορευτικοί δασμοί στην επιτραπέζια ελιά (έως και 36%) καταργούνται πλήρως, είτε άμεσα, είτε στο πλαίσιο μεταβατικής περιόδου έως επτά ετών. Προφανώς, η κατάργηση των δασμών θα ενισχύσει άμεσα την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγών, θα αυξήσει το εισόδημα των παραγωγών και θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας στον κλάδο.

«Η διαρκής διεκδίκηση δίκαιων όρων ανταγωνισμού για τα ελληνικά και ευρωπαϊκά αγροδιατροφικά προϊόντα αποδίδει επιτέλους καρπούς» υπογραμμίζει ο Γ. Μανιάτης και συνεχίζει «η ΕΕ ανοίγει νέους εμπορικούς δρόμους για την επιτραπέζια ελιά δίνοντας ανάσα στους παραγωγούς μας και ενισχύοντας τη θέση ενός εμβληματικού προϊόντος της μεσογειακής μας διατροφής στις διεθνείς αγορές».

Η Ερώτηση προς την Επιτροπή από Ευρωβουλευτή Γιάννη Μανιάτη (S&D)

Θέμα: Εμπορική συμφωνία ΕΕ – Ινδίας
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μετά από σχεδόν δύο δεκαετίες διαπραγματεύσεων, κατέληξε στο τελικό κείμενο της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Ινδίας. Με βάση τα όσα έχουν γίνει γνωστά, η συγκεκριμένη συμφωνία αναμένεται να είναι συνολικά επωφελής για τον αγροδιατροφικό τομέα της ΕΕ.

Ταυτόχρονα όμως, συγκεκριμένοι κλάδοι της αγροτικής παραγωγής εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους για το ενδεχόμενο επανάληψης παρόμοιων λαθών με αυτά της συμφωνίας ΕΕ-Mercosur, όπως για παράδειγμα ο αποκλεισμός συγκεκριμένων προϊόντων από τη λίστα κατάργησης των δασμών. Η μη δημοσιοποίηση μέχρι σήμερα των συμφωνηθέντων κειμένων μεταξύ ΕΕ και Ινδίας, συμπεριλαμβανομένης της προαναφερθείσας λίστας για τις εξαγωγές, δημιουργεί μεγάλη αβεβαιότητα και ανησυχία στους Ευρωπαίους παραγωγούς.

Συγκεκριμένα, ο εξαιρετικά ευαίσθητος κλάδος των επιτραπέζιων ελιών, ο οποίος έχει ήδη υποστεί σημαντικές απώλειες λόγω του εμπορικού πολέμου των ΗΠΑ και δεν προστατεύτηκε επαρκώς από τη συμφωνία ΕΕ-Mercosur σύμφωνα με την ΠΕΜΕΤΕ, επιβαρύνεται με ιδιαίτερα υψηλούς δασμούς (έως 36%) στις εξαγωγές προς Ινδία. Η μη συμπερίληψη της επιτραπέζιας ελιάς στη λίστα κατάργησης των δασμών της συμφωνίας απειλεί τόσο την εξαγωγική ανάπτυξη του κλάδου όσο και τη βιωσιμότητά του.

Ερωτάται η Επιτροπή:
1. Προτίθεται να διευκρινίσει άμεσα αν οι επιτραπέζιες ελιές περιλαμβάνονται στη συμφωνία ΕΕ-Ινδίας, με πρόβλεψη πλήρους κατάργησης των δασμών;
2. Εχει προβεί η Ελληνική Κυβέρνηση στις απαραίτητες ενέργειες, ώστε να διασφαλίσει την αποφυγή παρόμοιων στρεβλώσεων με αυτές της συμφωνίας ΕΕ-Μercosur, όσον αναφορά την επιτραπέζια ελιά και άλλα αγροτικά προϊόντα;

Απάντηση της Επιτροπής

Η γραπτή απάντηση E-000440/2026  του κ. Hansen εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (19.3.2026) αναφέρει τα εξής:

1. Η συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών (ΣΕΣ) ΕΕ-Ινδίας αποτελεί εξαιρετικό επίτευγμα για τον αγροδιατροφικό τομέα της ΕΕ. Θα καταργήσει ή θα μειώσει τους συχνά απαγορευτικούς δασμούς στις εξαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων της ΕΕ, δημιουργώντας τεράστιες νέες ευκαιρίες στην αγορά για την ΕΕ, ιδίως όσον αφορά τις επιτραπέζιες ελιές και τα ελαιόλαδα.
Η Ινδία θα καταργήσει πλήρως τους δασμούς στις επιτραπέζιες ελιές είτε κατά την έναρξη ισχύος είτε μετά από μεταβατική περίοδο επτά ετών ανάλογα με τη συγκεκριμένη δασμολογική κλάση.
Αντιστρόφως, η ΕΕ θα καταργήσει τους δασμούς είτε κατά την έναρξη ισχύος είτε για περίοδο έως πέντε έτη ανάλογα με τη συγκεκριμένη δασμολογική κλάση.
Οι ελιές δεν συνιστούν γηγενή καλλιέργεια στην Ινδία και η παραγωγή ελιών στην Ινδία είναι πολύ περιορισμένη.

2. Η Επιτροπή δεν είναι ενήμερη για τα μέτρα που έλαβε η ελληνική κυβέρνηση και καλεί το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου να επικοινωνήσει με τις αρμόδιες εθνικές αρχές.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση κοινοποίησε στις χώρες της Mercosur την «πράξη προσωρινής εφαρμογής» της Ενδιάμεσης Εμπορικής Συμφωνίας ΕΕ-Mercosur (ΕΕΣ), παρά τις αντιδράσεις των ευρωπαϊκών αγροτικών οργανώσεων και της Ευρωβουλής.

Με την αποστολή της ρηματικής διακοίνωσης στην Παραγουάη, τον νόμιμο θεματοφύλακα των συνθηκών της Mercosur, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προέβη στο τελικό διαδικαστικό βήμα που απαιτείται για την προσωρινή εφαρμογή, σύμφωνα με την απόφαση του Συμβουλίου της 9ης Ιανουαρίου.

Ως εκ τούτου, η ΕΕΣ θα εφαρμόζεται προσωρινά από την 1η Μαΐου μεταξύ της ΕΕ και όλων των χωρών της Mercosur που ολοκληρώνουν τις διαδικασίες κύρωσης και έχουν ενημερώσει σχετικά την ΕΕ πριν από το τέλος Μαρτίου - η Αργεντινή, η Βραζιλία και η Ουρουγουάη το έχουν ήδη πράξει.

Η Παραγουάη κύρωσε πρόσφατα τη συμφωνία και αναμένεται να αποστείλει σύντομα την κοινοποίησή της.

Όπως τονίζει η Επιτροπή, η προσωρινή εφαρμογή διασφαλίζει την κατάργηση των δασμών από την πρώτη ημέρα για ορισμένα προϊόντα, δημιουργώντας προβλέψιμους κανόνες για το εμπόριο και τις επενδύσεις. Κατά συνέπεια, οι επιχειρήσεις, οι καταναλωτές και οι γεωργοί της ΕΕ μπορούν να αρχίσουν να αποκομίζουν άμεσα τα οφέλη της συμφωνίας, ενώ οι ευαίσθητοι τομείς της οικονομίας της ΕΕ προστατεύονται πλήρως από αξιόπιστες διασφαλίσεις.

Ο Επίτροπος Εμπορίου, Μάρος Σέφτσοβιτς, δήλωσε: «Η σημερινή εξέλιξη αποτελεί ένα σημαντικό βήμα που καταδεικνύει την αξιοπιστία μας ως μείζονος εμπορικού εταίρου. Προτεραιότητα τώρα είναι να δώσει η συμφωνία ΕΕ-Mercosur απτά αποτελέσματα, παρέχοντας στους εξαγωγείς της ΕΕ την πλατφόρμα που χρειάζονται για να αξιοποιήσουν νέες ευκαιρίες για το εμπόριο, την ανάπτυξη και την απασχόληση. Η προσωρινή εφαρμογή θα μας επιτρέψει να αρχίσουμε να υλοποιούμε αυτή την υπόσχεση. Προσβλέπω στην πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων αυτής της συμφωνίας, καθώς θα ενισχύουμε την οικονομία μας και θα παγιώνουμε τη θέση μας στο παγκόσμιο εμπόριο, ολοκληρώνοντας παράλληλα όλες τις δημοκρατικές διαδικασίες».

Η ΕΕ και η Αυστραλία ανακοίνωσαν σήμερα Τρίτη (24/3/2026) ότι ολοκλήρωσαν τις διαπραγματεύσεις για την συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών (ΣΕΣ) μεταξύ των δύο πλευρών.

Το τελικό κείμενο της ΣΕΣ συμφωνήθηκε κατά τη διάρκεια συνάντησης, που έγινε στην Καμπέρα, της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κα Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και του Πρωθυπουργού της Αυστραλίας κ. Άντονι Αλμπάνεζε. 

Όπως τονίζει η Κομισιόν με την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για μια φιλόδοξη και ισορροπημένη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών (ΣΕΣ), η ΕΕ ανοίγει την αγορά σε μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες ανεπτυγμένες οικονομίες στον κόσμο και, ως εκ τούτου, προσφέρει σημαντικές οικονομικές ευκαιρίες στις ευρωπαϊκές εταιρείες, τους καταναλωτές και τους αγρότες.

Οι εξαγωγές της ΕΕ αναμένεται να αυξηθούν έως και 33% την επόμενη δεκαετία, με την αξία των εξαγωγών να φτάνει τα 17,7 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Βασικοί τομείς με ισχυρό αναπτυξιακό δυναμικό περιλαμβάνουν τα γαλακτοκομικά (αναμένεται να αυξηθούν έως και 48%), τα μηχανοκίνητα οχήματα (52%) και τα χημικά (20%).

Η ΕΕ έχει θετικό εμπορικό ισοζύγιο για τα αγροδιατροφικά προϊόντα με την Αυστραλία, αξίας 2,3 δισεκατομμυρίων ευρώ το 2024. Η συμφωνία θα καταργήσει τους δασμούς σε σημαντικές εξαγωγές της ΕΕ, όπως τυριά, παρασκευάσματα κρέατος, κρασί και αφρώδη οίνο, ορισμένα φρούτα και λαχανικά, συμπεριλαμβανομένων των παρασκευασμάτων, σοκολάτα και ζαχαρώδη προϊόντα.

Παρά τα ευρύτερα οικονομικά οφέλη, η γεωργική συνιστώσα της συμφωνίας έχει προκαλέσει έντονη κριτική από τους Αυστραλούς αγρότες.

Ο Πρόεδρος της Εθνικής Ομοσπονδίας Αγροτών της Αυστραλίας (NFF), Hamish McIntyre, χαρακτήρισε τη συμφωνία ως «απογοητευτική», υποστηρίζοντας ότι δεν αποφέρει ουσιαστικά οφέλη για τον γεωργικό τομέα. Οι παραγωγοί βοδινού, αρνιού και γαλακτοκομικών προϊόντων έχουν εκφράσει επίσης τη διαφωνία τους, προειδοποιώντας ότι η συμφωνία προσφέρει μεγαλύτερη πρόσβαση στην αυστραλιανή αγορά για τα ευρωπαϊκά προϊόντα από ό,τι το αντίστροφο.

Η αγροτική παραγωγή παραμένει μια από τις πιο ευαίσθητες πτυχές της συμφωνίας για τους Αυστραλούς παραγωγούς. Ενώ οι δασμοί θα καταργηθούν σε μια σειρά από αυστραλιανές εξαγωγές, όπως το κρασί, τα θαλασσινά και τα κηπευτικά προϊόντα, η πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ για βασικά κτηνοτροφικά προϊόντα θα περιοριστεί μέσω δασμολογικών ποσοστώσεων. Αυτές περιλαμβάνουν σταδιακές αδασμολόγητες ποσοστώσεις 30.600 τόνων βοείου κρέατος, 25.000 τόνων αιγοπρόβειου κρέατος και 35.000 τόνων ακατέργαστης ζάχαρης, αντανακλώντας την προσπάθεια της ΕΕ να εξισορροπήσει την απελευθέρωση του εμπορίου με την προστασία του εγχώριου γεωργικού τομέα της.

Αντιδράσεις και στην Ευρώπη

Στην Ισπανία η αγροτική οργάνωση ASAJA προειδοποιεί για τον αντίκτυπο που θα έχει η εμπορική συμφωνία σε ευαίσθητους τομείς της αγροτικής παραγωγής, όπως η εκτροφή βοοειδών, αιγοπροβάτων και ζάχαρης, και ζητά από τους βουλευτές του ΕΚ να ψηφίσουν κατά της επικύρωσής της. Εκφράζει την έντονη αντίθεσή της στην εμπορική συμφωνία που επιτεύχθηκε μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Αυστραλίας , θεωρώντας ότι, για άλλη μια φορά, ο ευρωπαϊκός αγροδιατροφικός τομέας «χρησιμοποιείται ως διαπραγματευτικό χαρτί» στις διεθνείς διαπραγματεύσεις.

Η ισπανική αγροτική οργάνωση καταγγέλλει ότι οι Βρυξέλλες έχουν υποχωρήσει σε βασικά ευρωπαϊκά γεωργικά προϊόντα, με αντάλλαγμα την ευνοϊκή μεταχείριση βιομηχανικών συμφερόντων που δεν σχετίζονται με τον πρωτογενή τομέα, ιδίως σε τομείς όπως η αυτοκινητοβιομηχανία, η χημική βιομηχανία, καθώς και για να εγγυηθούν την πρόσβαση σε πρώτες ύλες που συνδέονται με την ενεργειακή μετάβαση (όπως λίθιο, μαγνήσιο ή αλουμίνιο).

Όποτε κάποιος πρέπει να θυσιαστεί στην Ευρώπη, αυτός είναι ο αγροδιατροφικός τομέας και αυτή η κατάσταση δεν είναι καινούργια. Έχει ήδη συμβεί με τις συνέπειες των δασμών στα ρωσικά και λευκορωσικά λιπάσματα, με την αύξηση του ενεργειακού κόστους, καθώς και στις προηγούμενες εμπορικές συμφωνίες με τρίτες χώρες, όπως αυτές με την MERCOSUR ή το Μαρόκο.

Σε υψηλά επίπεδα συνεχίζουν να διαμορφώνονται τα αποθέματα μηλοειδών στην Ευρώπη, σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία για το Βόρειο Ημισφαίριο που δημοσιοποίησε η Παγκόσμια Ένωση Μήλων και Αχλαδιών (WAPA) για την 1η Φεβρουαρίου 2026. Τα δεδομένα καταδεικνύουν σημαντική διαθεσιμότητα προϊόντος, με διαφοροποιήσεις μεταξύ των βασικών παραγωγικών χωρών.

Μήλα: Στα 3,42 εκατ. τόνοι τα αποθέματα – Ιταλία και Πολωνία στην κορυφή

Τα αποθέματα μήλων στην Ευρώπη ανήλθαν σε 3.419.767 τόνους την 1η Φεβρουαρίου 2026, καταγράφοντας αύξηση 12,5% σε ετήσια βάση. Η Ιταλία παραμένει ο μεγαλύτερος κάτοχος αποθεμάτων με 1.078.068 τόνους και οριακή άνοδο της τάξης του 1,2%, ενώ ακολουθεί η Πολωνία με 836.000 τόνους και αύξηση 13,1%. Στην τρίτη θέση βρίσκεται η Γαλλία με 537.231 τόνους και μικρή ενίσχυση κατά 1,4%.

Σημαντικές ποσότητες διατηρούνται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, με τη Γερμανία να φτάνει τους 310.071 τόνους, παρουσιάζοντας έντονη αύξηση 61,0%, ενώ η Ισπανία (Καταλονία) καταγράφει 168.216 τόνους με ελαφρά μείωση 2,6%. Η Ολλανδία ανέρχεται σε 124.748 τόνους με άνοδο 45,2%, το Ηνωμένο Βασίλειο σε 96.951 τόνους με αύξηση 22,9%, ενώ η Αυστρία  φτάνει τους 91.486 τόνους, σημειώνοντας εντυπωσιακή άνοδο 103,6%. Στο Βέλγιο τα αποθέματα διαμορφώνονται σε 85.750 τόνους με αύξηση 55,4%.

Μικρότερες ποσότητες καταγράφονται στην Ελβετία με 54.446 τόνους και οριακή μείωση 3,5%, στην Τσεχία με 31.742 τόνους και ιδιαίτερα έντονη αύξηση 189,0%, καθώς και στη Δανία με 5.057 τόνους, όπου σημειώνεται μείωση 29,4%. Η συγκέντρωση μεγάλου όγκου προϊόντος στις βασικές παραγωγικές χώρες συνεχίζει να καθορίζει τη δυναμική της ευρωπαϊκής αγοράς.

Αχλάδια: Στους 460 χιλ. τόνους τα αποθέματα – Κυριαρχούν Ολλανδία και Βέλγιο

Στα αχλάδια, τα ευρωπαϊκά αποθέματα ανήλθαν σε 459.976 τόνους την 1η Φεβρουαρίου 2026, καταγράφοντας αύξηση 15,5% σε ετήσια βάση. Η Ολλανδία διατηρεί την πρώτη θέση με 184.194 τόνους και αύξηση 19,9%, ενώ ακολουθεί το Βέλγιο με 139.538 τόνους και άνοδο 34,6%, επιβεβαιώνοντας τον κυρίαρχο ρόλο των δύο χωρών στη διαμόρφωση της αγοράς.

Σημαντικές ποσότητες εντοπίζονται επίσης στην Ιταλία με 43.862 τόνους, όπου καταγράφεται αισθητή μείωση 31,4%, στην Πολωνία με 33.500 τόνους και αύξηση 17,5%, καθώς και στην Ισπανία (Καταλονία) με 32.439 τόνους και σημαντική άνοδο 46,1%.

Παρουσία αποθεμάτων καταγράφεται ακόμη στη Γαλλία με 9.646 τόνους και μικρή μείωση 3,1%, στο Ηνωμένο Βασίλειο με 9.971 τόνους και έντονη αύξηση 70,1%, στη Γερμανία με 3.578 τόνους και άνοδο 13,7%, στην Τσεχία με 1.187 τόνους και αύξηση 18,5%, καθώς και στην Ελβετία με 2.061 τόνους, όπου σημειώνεται σημαντική μείωση 68,2%.

Η εικόνα στα αχλάδια παραμένει πιο συγκεντρωμένη σε σχέση με τα μήλα, με τις χώρες της Βόρειας Ευρώπης να διατηρούν τον κυρίαρχο ρόλο στη διαμόρφωση των αποθεμάτων.

Εξέλιξη αποθεμάτων σε σχέση με τον Ιανουάριο

Σε σύγκριση με την 1η Ιανουαρίου 2026, τα αποθέματα μήλων στην Ευρώπη εμφανίζονται μειωμένα την 1η Φεβρουαρίου, καθώς υποχώρησαν από 4.158.867 τόνους σε 3.419.767 τόνους. Αντίστοιχα, στα αχλάδια τα αποθέματα μειώθηκαν από 630.678 τόνους σε 459.976 τόνους. Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι μέσα στον πρώτο μήνα του έτους καταγράφηκε αισθητή απορρόφηση προϊόντος από την αγορά, αντανακλώντας τη σταδιακή εμπορική διάθεση της παραγωγής.

Σε σύγκριση με την 1η Ιανουαρίου 2026, τα αποθέματα μήλων στην Ευρώπη εμφανίζονται μειωμένα την 1η Φεβρουαρίου, καθώς υποχώρησαν από 4.158.867 τόνους σε 3.419.767 τόνους. Αντίστοιχα, στα αχλάδια τα αποθέματα μειώθηκαν από 630.678 τόνους σε 459.976 τόνους. Η εικόνα αυτή δείχνει ότι μέσα στον πρώτο μήνα του έτους καταγράφηκε αισθητή απορρόφηση προϊόντος από την αγορά, χωρίς όμως να αλλάζει η γενική εικόνα της υψηλής διαθεσιμότητας στα βασικά ευρωπαϊκά κέντρα αποθήκευσης.

Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ανακοινώνει τελική παράταση της προθεσμίας για την ανανέωση εγγραφής στο «Μητρώο Εμπόρων Νωπών Οπωροκηπευτικών» (ΜΕΝΟ), έως και την 13η Μαρτίου 2026.

Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, η εγγραφή στο ΜΕΝΟ είναι υποχρεωτική για όλους τους εμπόρους, συμπεριλαμβανομένων και των παραγωγών που τυποποιούν-συσκευάζουν και εμπορεύονται τα προϊόντα τους. Η διάρκεια ισχύος της εγγραφής είναι για 3 έτη, με υποχρέωση ανανέωσης.

Οι επιχειρήσεις με μία τριετία εγγραφής έως και τις 30 Ιουνίου 2025 είχαν υποχρέωση να υποβάλλουν αίτηση ανανέωσης έως 31.12.2025, σύμφωνα με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων του ΥΠΑΑΤ (207269/30.7.2025). Λαμβάνοντας υπόψη τον μεγάλο αριθμό των υπόχρεων, αποφασίσθηκε η παρούσα νέα παράταση των αιτήσεων ανανέωσης.

Το ΥΠΑΑΤ έχει αποστείλει μήνυμα σε όλους τους εγγεγραμμένους στο ΜΕΝΟ και η διαδικασία ανανέωσης έχει ήδη ξεκινήσει για όσους υπέβαλαν αίτηση εμπρόθεσμα.

Πού υποβάλλεται η αίτηση και ποια είναι τα δικαιολογητικά

Υπενθυμίζεται ότι η υποβολή της σχετικής αίτησης γίνεται στη Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ) της Περιφερειακής Ενότητας στην οποία βρίσκεται η έδρα της επιχείρησης.

Η αίτηση και τα σχετικά δικαιολογητικά είναι διαθέσιμα στην ιστοσελίδα του ΥΠΑΑΤ εδώ.

Συγκεκριμένα, το υπόδειγμα της αίτησης βρίσκεται στο σημείο «2.2.1. Ποιοτικός Έλεγχος-Κατάρτιση ΜΕΝΟ», στο Παράρτημα Ι της εγκυκλίου 304160/2004 «Λεπτομέρειες για την εφαρμογή της τυποποίησης και άσκησης του ποιοτικού ελέγχου κατάρτιση της Βάσης Δεδομένων», ενώ τα δικαιολογητικά αναζητούνται στην υποπερίπτωση «Δικαιολογητικά για Εγγραφή/Ανανέωση στο ΜΕΝΟ».

Τι ισχύει σε περίπτωση μη ανανέωσης

Σημειώνεται ότι σε περίπτωση μη υποβολής της σχετικής αίτησης, η εγγραφή στο ΜΕΝΟ θα απενεργοποιηθεί, με συνέπεια τη μη δυνατότητα εμπορίας προϊόντων και κατ’ επέκταση την επιβολή κυρώσεων στην περίπτωση διαπίστωσης εμπορίας τους.

Ειδικότερα, οι εγγεγραμμένοι στους κλάδους «ΕΞΑΓΩΓΕΑΣ/ΑΠΟΣΤΟΛΕΑΣ» και «ΕΙΣΑΓΩΓΕΑΣ/ΠΑΡΑΛΗΠΤΗΣ» δεν θα μπορούν να υποβάλλουν ψηφιακές αναγγελίες μέσω της ψηφιακής υπηρεσίας «ΑΝΑΓΓΕΛΙΑ ΔΙΑΚΙΝΗΣΗΣ ΟΠΩΡΟΚΗΠΕΥΤΙΚΩΝ» που λειτουργεί στην ιστοσελίδα του Υπουργείου.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα εφαρμόσει «προσωρινά» τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών με την Mercosur, ανακοίνωσε η επικεφαλής της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Η συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης με Mercosur δεν έχει οριστικοποιηθεί, μετά το μπλόκο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τον περασμένο Ιανουάριο, που την έστειλε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για να αξιολογήσει κατά πόσον συνάδει με τις συνθήκες της ΕΕ.

Παρ' όλα αυτά, η Επιτροπή διατήρησε τη νομική επιλογή να εφαρμόσει προσωρινά τη συμφωνία μόλις μία ή περισσότερες χώρες της Mercosur ολοκληρώσουν τη δική τους διαδικασία επικύρωσης.

Όπως ανακοίνωσε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, την Παρασκευή (27/2), τα 27 κράτη μέλη θα εφαρμόσουν προσωρινά τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών με τις χώρες της Λατινικής Αμερικής.

Αυτή η ανακοίνωση έρχεται αφού η Ουρουγουάη έγινε η πρώτη χώρα που επικύρωσε τη συμφωνία, με την έγκριση των αιρετών αξιωματούχων της. Η Αργεντινή ακολούθησε το παράδειγμά της λίγες ώρες αργότερα. Η διαδικασία έχει επίσης προχωρήσει αρκετά στη Βραζιλία και την Παραγουάη, όπου απομένουν μόνο λίγα βήματα πριν από την εφαρμογή της συμφωνίας.

Η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε τα εξής:

«Χθες, η Ουρουγουάη και η Αργεντινή έγιναν οι πρώτες χώρες που επικύρωσαν τη Συμφωνία ΕΕ-Mercosur. Η Βραζιλία και η Παραγουάη αναμένεται να ακολουθήσουν σύντομα. Και αυτά είναι καλά νέα. Επειδή δείχνουν την εμπιστοσύνη και την προθυμία των εταίρων μας να θέσουν σε εφαρμογή αυτή την εμπορική συμφωνία. Η Συμφωνία Mercosur δημιουργεί μια αγορά 720 εκατομμυρίων ανθρώπων. Ανοίγει αμέτρητες ευκαιρίες. Μειώνει δισεκατομμύρια σε δασμούς. Επιτρέπει στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις μας να έχουν πρόσβαση σε αγορές και να αναπτυχθούν σε επίπεδα που ποτέ δεν ονειρεύονταν πριν. Και δίνει επίσης στην Ευρώπη ένα στρατηγικό πλεονέκτημα. Αλλά το πλεονέκτημα αυτό πρέπει να υλοποιηθεί.

Τον Ιανουάριο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να εφαρμόσει προσωρινά τη Συμφωνία μετά από την πρώτη επικύρωση που θα γινόταν από μία χώρα της Mercosur. Έχω πει και στο παρελθόν: Όταν είναι έτοιμοι, είμαστε έτοιμοι κι εμείς. Ως εκ τούτου, τις τελευταίες εβδομάδες, το έχω συζητήσει εντατικά με τα κράτη μέλη και με μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Σε αυτή τη βάση, η Επιτροπή θα προχωρήσει τώρα στην προσωρινή εφαρμογή».

Αλλαγές προοιωνίζονται στον αγροτικό χώρο με τη νέα ΚΑΠ, καθώς ο πυλώνας Ι διατηρείται αλλά ο πυλώνας ΙΙ έρχεται ν΄ ανταγωνιστεί άλλα επενδυτικά προγράμματα, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο πρέσβης Γιάννης Βράιλας, μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.).

Τους κινδύνους από τη συμφωνία ΕΕ- Mercosur για την Ελλάδα εξέφρασε κατά την 3η  συνεδρίαση της Αγροτικής Διακομματικής Επιτροπής της Βουλής, ο καθηγητής του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Δημήτρης Μπιλάλης.

Ο πρέσβης. Ευθύμιος Κωστόπουλος, αναπληρωτής μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην Ε.Ε. και η Αικατερίνη Τσακούμη, επικεφαλής της οργανικής μονάδας αγροτικής ανάπτυξης της Μόνιμης Αντιπροσωπείας της Ελλάδας στην Ε.Ε. έδωσαν με τη σειρά τους ένα περίγραμμα της νέας ΚΑΠ, η οποία, όπως εξήγησαν, δεν έχει πάρει την τελική της μορφή.

Σύμφωνα με όσα ανέφεραν τα στελέχη της μόνιμης ελληνικής αντιπροσωπείας στις Βρυξέλλες, γίνεται μία προσπάθεια για να βελτιωθούν οι πόροι της νέας ΚΑΠ, η οποία δεν έχει κλείσει ακόμη. Προστέθηκαν πρόσφατα στον κουμπαρά της νέας ΚΑΠ, όπως εξήγησε η πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Φωτεινή Αραμπατζή, περίπου 45 δις ευρώ. Το ποσό αφορά στον συνολικό προϋπολογισμό, που ήταν κατά πολύ μειωμένος λόγω απόσπασης κονδυλίων για την ευρωπαϊκή άμυνα.

1) «Σπάσιμο» Πυλώνα Ι – πυλώνα ΙΙ: Επισημάνθηκε ωστόσο, πως αναμένεται να «σπάσει» στα δυο ο Πυλώνας Ι από τον ΙΙ Πυλώνα, που αφορά κυρίως στα επενδυτικά προγράμματα. Ο Πυλώνας ΙΙ επίκειται να μπει σ΄ έναν συνολικό κουμπαρά, που αφορά και άλλες δράσεις κι αυτό θα δημιουργήσει αναπόφευκτα δυσχέρειες σε παραγωγούς, που θέλουν να κάνουν επενδύσεις.

2) Επανεθνικοποίηση πόρων: Το άλλο ζήτημα, που επισημάνθηκε είναι πως ένα κομμάτι της ΚΑΠ επανεθνικοποιείται – ακόμη περισσότερο σε σχέση με το παρελθόν – επομένως το ζήτημα είναι τι πόρους θα έχει κάθε χώρα.

3) Αυστηρότεροι έλεγχοι σε αγροτικά προϊόντα από τρίτες χώρες: Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης τονίστηκε ότι γίνεται μία μεγάλη προσπάθεια για να αμβλυνθούν οι συνέπειες από τη συμφωνία Mercosur και ήδη έχει συμφωνηθεί ότι είναι απαραίτητοι οι έλεγχοι, ώστε τα ποιοτικά προϊόντα της Ευρώπης να μην βρίσκονται σε μονίμως σε άμυνας, ανταγωνιζόμενα προϊόντα από χώρες της Mercosur και την Ινδία.

4) Προσπάθεια να υπάρξει καθεστώς προστασίας στα εσπεριδοειδή από τη Mercosur: Από την πλευρά της ευρωπαϊκής αντιπροσωπείας τονίστηκε πως γίνεται προσπάθεια να μειωθούν οι συνέπειες ειδικά στα εσπεριδοειδή από τη συμφωνία Mercosur. Επισημάνθηκε πως μία άλλη προσπάθεια που γίνεται είναι να γίνει η νέα ΚΑΠ λιγότερο γραφειοκρατική.

5) Δυσκολίες για την προστασία των ΠΟΠ, που δεν εντάχθηκαν αλλά και για τ’ άλλα ελληνικά προϊόντα από τη συμφωνία ΕΕ – Mercosur και ΕΕ - Ινδία: Την ίδια στιγμή, όμως τονίστηκε πως εκτός από τα ΠΟΠ, που δεν εντάσσονται στον κατάλογο προστατευόμενων προϊόντων, υπάρχουν κι εκείνα, που δεν θα τύχουν οποιασδήποτε προστασίας.

6) Προβλήματα με τις συνδεδεμένες χώρες με τις χώρες της Mercosur: Ο καθηγητής του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Δημήτρης Μπιλάλης, εξέφρασε τις επιφυλάξεις του για τη συμφωνία με τις χώρες της Mercosur τονίζοντας πως το θέμα των δασμών δεν αφορά μόνο αυτές τις 4 χώρες αλλά και τις συνδεόμενες μαζί τους, όπως λ.χ. είναι η Χιλή, η οποία λ.χ. πουλά κρασιά. Ειδικότερα, υπήρξε ιδιαίτερα επιφυλακτικός και σημείωσε πως κλασικές ελληνικές καλλιέργειες, όπως είναι η ελιά και το αμπέλι  αναμένεται να πληγούν, διότι εκτός από τις 4 χώρες της συμφωνίας υπάρχουν και τα διασυνδεδεμένα μαζί τους κράτη, όπως είναι η Χιλή, το Περού και η Βολιβία.

7) Αγροτικά μεγέθη χωρών Λατινικής Αμερικής – Ελλάδας: Ο κ. Μπιλάλης αναφέρθηκε στα εντελώς διαφορετικά μεγέθη, που διέπουν αυτές τις χώρες σε σχέση με τη δική μας. Εξήγησε πως τα μεγέθη στον κλήρο απέχουν χιλιομετρικές αποστάσεις, διότι ένας και μόνο παραγωγός της Βραζιλίας μπορεί να έχει πάνω από 1 εκατομμύρια στρέμματα. «Φοβάμαι ότι θα ζήσουμε πάλι μία μείωση του αγροτικού πληθυσμού», είπε. Σημείωσε πως ακόμη και σήμερα ελάχιστοι παραγωγοί στην Ελλάδα ξεπερνούν τα 150 στρέμματα κι αυτοί είναι κυρίως σε δυναμικές καλλιέργειες, όπως είναι το βαμβάκι και το καλαμπόκι. Όπως επισημάνθηκε από εκπροσώπους φορέων, στην Ελλάδα μόλις το 3% των παραγωγών διαθέτουν γη άνω των 300 στρεμμάτων.

Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ανακοινώνει την παράταση της προθεσμίας για την ανανέωση εγγραφής στο «Μητρώο Εμπόρων Νωπών Οπωροκηπευτικών» (ΜΕΝΟ) έως και την 27η Φεβρουαρίου 2026.

Η παράταση της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων ανανέωσης αφορά τους κλάδους εμπορίας:
«ΕΞΑΓΩΓΕΑΣ – ΑΠΟΣΤΟΛΕΑΣ»
«ΕΙΣΑΓΩΓΕΑΣ – ΠΑΡΑΛΗΠΤΗΣ»
«ΕΜΠΟΡΟΣ ΕΓΧΩΡΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ (Χονδρικό Εμπόριο)»
«ΕΜΠΟΡΟΣ ΕΓΧΩΡΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ (Λιανικό Εμπόριο)»
«ΑΛΛΟΙ ΣΥΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΙ»

Η προθεσμία υποβολής αιτήσεων ανανέωσης για τον κλάδο «ΠΑΡΑΓΩΓΟΣ» παραμένει έως και την 27η Φεβρουαρίου 2026.
Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, η εγγραφή στο ΜΕΝΟ είναι υποχρεωτική για όλους τους εμπόρους, συμπεριλαμβανομένων και των παραγωγών που τυποποιούν-συσκευάζουν και εμπορεύονται τα προϊόντα τους. Η διάρκεια ισχύος της εγγραφής είναι για 3 έτη, με υποχρέωση ανανέωσης.\

Οι επιχειρήσεις με μία τριετία εγγραφής έως και τις 30 Ιουνίου 2025 είχαν υποχρέωση να υποβάλλουν αίτηση ανανέωσης έως 31.12.2025, σύμφωνα με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων του ΥΠΑΑΤ (207269/30.7.2025). Λαμβάνοντας υπόψη τον μεγάλο αριθμό των υπόχρεων, αποφασίσθηκε η παρούσα νέα παράταση των αιτήσεων ανανέωσης.

To YΠAAT έχει αποστείλει μήνυμα σε όλους του εγγεγραμμένους στο ΜΕΝΟ και η διαδικασία ανανέωσης έχει ήδη ξεκινήσει για όσους υπέβαλαν αίτηση εμπρόθεσμα.

Υπενθυμίζεται ότι η υποβολή της σχετικής αίτησης γίνεται στη Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ) της Περιφερειακής Ενότητας στην οποία βρίσκεται η έδρα της επιχείρησης.

Η αίτηση και τα σχετικά δικαιολογητικά είναι διαθέσιμα στην ιστοσελίδα του ΥΠΑΑΤ (εδώ)

Συγκεκριμένα, το υπόδειγμα της αίτησης βρίσκεται στο σημείο «2.2.1. Ποιοτικός Έλεγχος-Κατάρτιση ΜΕΝΟ», στο παράρτημα Ι της εγκυκλίου 304160/2004 «Λεπτομέρειες για την εφαρμογή της τυποποίησης και άσκησης του ποιοτικού ελέγχου κατάρτιση της Βάσης  Δεδομένων» ενώ τα δικαιολογητικά θα αναζητηθούν  στην υποπερίπτωση «Δικαιολογητικά για Εγγραφή/Ανανέωση στο ΜΕΝΟ».

Σημειώνεται ότι σε περίπτωση μη υποβολής της σχετικής αίτησης, η εγγραφή στο ΜΕΝΟ θα απενεργοποιηθεί, με συνέπεια τη μη δυνατότητα εμπορίας προϊόντων και κατ’ επέκταση την επιβολή κυρώσεων στην περίπτωση διαπίστωσης εμπορίας τους.

Ειδικότερα, οι εγγεγραμμένοι στους κλάδους «ΕΞΑΓΩΓΕΑΣ/ΑΠΟΣΤΟΛΕΑΣ» και «ΕΙΣΑΓΩΓΕΑΣ /ΠΑΡΑΛΗΠΤΗΣ» δεν θα μπορούν να υποβάλλουν ψηφιακές αναγγελίες μέσω της ψηφιακής υπηρεσίας «ΑΝΑΓΓΕΛΙΑ ΔΙΑΚΙΝΗΣΗΣ ΟΠΩΡΟΚΗΠΕΥΤΙΚΩΝ» που λειτουργεί στην ιστοσελίδα του Υπουργείου.