Με αργούς ρυθμούς και υπό αυστηρούς όρους βιοασφάλειας ξεκίνησε ξανά η διακίνηση ώριμων τυριών από τη Λέσβο προς την ελληνική αγορά, έπειτα από μια μακρά περίοδο περιορισμών που είχε «παγώσει» παραγγελίες, συνεργασίες και εξαγωγικές ροές για τα τοπικά τυροκομεία. Το πρώτο φορτηγό-ψυγείο αναχώρησε ήδη από το νησί, ωστόσο, όπως προκύπτει από τις μαρτυρίες του κλάδου, η διαδικασία μόνο εύκολη δεν είναι.
Ο ΑγροΤύπος επικοινώνησε με τον γενικό γραμματέα του Συλλόγου Τυροπαραγωγών Λέσβου, κ. Αντώνη Καλδέλλη, ο οποίος περιέγραψε αναλυτικά τη σημερινή κατάσταση που επικρατεί στα τυροκομεία του νησιού, τις δυσκολίες εφαρμογής του οδηγού βιοασφάλειας, τα προβλήματα που παραμένουν άλυτα, αλλά και την αγωνία των επιχειρήσεων για την επόμενη ημέρα.
Μεγάλη γραφειοκρατία και καθυστερήσεις στις αποστολές
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Καλδέλλης, «χθες έφυγε η πρώτη αποστολή από το νησί», διευκρινίζοντας ωστόσο ότι όλα γίνονται «με εξαιρετικά αργό ρυθμό», ενώ, όπως είπε, «δειλά-δειλά και με επίπονη προσπάθεια» ξεκίνησαν ξανά να φεύγουν προϊόντα από τη Λέσβο προς την ελληνική αγορά.
Σύμφωνα με τον γραμματέα του Συλλόγου, τα τυροκομεία της Λέσβου προσπαθούν να εφαρμόσουν τον οδηγό βιοασφάλειας που έχει δοθεί από το Υπουργείο και έχει εξειδικευτεί σε συνεργασία με τον κλάδο, όμως η διαδικασία χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα επίπονη.
Ο κ. Καλδέλλης εξήγησε πως οι απολυμάνσεις, οι έλεγχοι και η συνοδευτική γραφειοκρατία δημιουργούν σημαντικές καθυστερήσεις στην εκτέλεση των παραγγελιών. Όπως σημείωσε, «όλα γίνονται υπό την εποπτεία του ΕΦΕΤ», όμως το περιορισμένο διαθέσιμο προσωπικό δυσκολεύει την ταυτόχρονη εξυπηρέτηση πολλών μονάδων.
«Κάθε τυροκομείο περιμένει να έρθει η σειρά του για να μπορέσει ο ΕΦΕΤ να ελέγξει και να εποπτεύσει όλη τη διαδικασία των απολυμάνσεων», ανέφερε, προσθέτοντας ότι πέρα από τα μέτρα βιοασφάλειας υπάρχει και «μια αρκετά περίπλοκη γραφειοκρατική διαδικασία».
Η κατάσταση αυτή, σύμφωνα με τον ίδιο, έχει αλλάξει πλήρως τον τρόπο λειτουργίας των επιχειρήσεων. «Δυσκολεύονται πάρα πολύ τα τυροκομεία και έχει αλλάξει εντελώς πλέον ο τρόπος και η εικόνα αυτών που ξέραμε παλαιότερα. Ζούμε σε ένα άλλο περιβάλλον εντελώς και δικαίως», σημείωσε, ενώ πρόσθεσε χαρακτηριστικά: «Δεν μπορείς να πεις ότι σήμερα θα στείλω τρία φορτηγά-ψυγεία να φορτώσω και να φύγουν. Δεν μπορείς να το κάνεις».
«Δεν καταλαβαίνουμε γιατί απαγορεύονται οι εξαγωγές προς Ευρώπη»
Ένα από τα βασικότερα ζητήματα που θέτει ο κλάδος αφορά τον αποκλεισμό των αποστολών προς την ευρωπαϊκή αγορά, παρά το γεγονός ότι πλέον επιτρέπεται η διακίνηση προς την ελληνική αγορά υπό συγκεκριμένους όρους.
Όπως ανέφερε ο κ. Καλδέλλης, μέχρι στιγμής ο οδηγός βιοασφάλειας επιτρέπει αποστολές μόνο εντός Ελλάδας, κάτι που, σύμφωνα με τον ίδιο, δημιουργεί σοβαρό πλήγμα στα λεσβιακά τυροκομεία, τα οποία διαθέτουν έντονο εξαγωγικό χαρακτήρα.
«Αυτό που δεν μπορούμε να καταλάβουμε και δεν έχουμε πάρει απάντηση ακόμα είναι γιατί δεν επιτρέπονται και εξαγωγές προς Ευρώπη», σημείωσε, προσθέτοντας ότι το θέμα έχει ήδη τεθεί προς τις αρμόδιες αρχές και πως «μας είπαν ότι θα συζητηθεί». Παράλληλα, υπογράμμισε ότι «δεν υπάρχει ούτε νομικό κόλλημα, ούτε κάποια οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης» που να το απαγορεύει.
Μάλιστα, όπως ανέφερε, «ο Ενωσιακός Κανονισμός είναι νέος, η Ελλάδα είναι Ευρώπη», εκφράζοντας την απορία του για τους περιορισμούς που εξακολουθούν να ισχύουν στις αποστολές προς τις ευρωπαϊκές αγορές.
Από την πλευρά των συνεργατών στο εξωτερικό, σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχει διάθεση να ξαναρχίσουν οι αποστολές. «Θέλουν πάρα πολύ να αρχίσουν οι αποστολές και προς Ευρώπη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος στάθηκε ιδιαίτερα στις οικονομικές συνέπειες που ήδη αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις του νησιού. Όπως είπε, «έχουν ακυρωθεί συμβόλαια, έχουν χαθεί πελάτες και το πελατολόγιο έχει περιοριστεί πάρα πολύ». Παράλληλα εκτίμησε ότι όσο παραμένει ο αποκλεισμός προς την ευρωπαϊκή αγορά, τόσο δυσκολότερη θα γίνεται η επαναφορά των εμπορικών συνεργασιών.
«Θα χρειαστεί ιδιαίτερη προσπάθεια για να επανέλθει η αγορά», τόνισε, προσθέτοντας ότι «δύο μήνες ήδη και ό,τι έχει μείνει ως πελατολόγιο στα τυροκομεία εκτός Ελλάδος θα χαθεί και αυτό, αν πάμε έτσι». Όπως είπε, ο περιορισμός προς την ευρωπαϊκή αγορά «όλο αυτό το κάνει ακόμα πιο δύσκολο».
Οι όροι για τη διακίνηση και το ζήτημα των μικρών τυροκομείων
Η διακίνηση των ώριμων τυριών επιτρέπεται μόνο υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Όπως επιβεβαίωσε ο κ. Καλδέλλης, απαραίτητος όρος είναι τα τυριά να έχουν ελάχιστο χρόνο ωρίμανσης δύο μηνών, ενώ το pH τους πρέπει να είναι κάτω από 6.
Παράλληλα, τα προϊόντα πρέπει να προέρχονται από τυροκομεία που διαθέτουν σύστημα κλειστού τύπου παστερίωσης νωπού γάλακτος, γεγονός που δημιουργεί πρόσθετα προβλήματα κυρίως για μικρότερες μονάδες.
Όπως εξήγησε, αρκετά μικρά τυροκομεία δεν διαθέτουν τέτοιο σύστημα και προς το παρόν δεν μπορούν να συμμετέχουν στις αποστολές. «Δεν μπορούν να στείλουν», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι το θέμα έχει ήδη τεθεί προς τις αρμόδιες αρχές και αναμένονται απαντήσεις.
«Έχουν μείνει σημαντικά ζητήματα ανοιχτά»
Ο γραμματέας του Συλλόγου στάθηκε και σε ένα ακόμη πρόβλημα που, όπως υποστηρίζει, επηρεάζει σημαντικά τον κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων της Λέσβου.
Πρόκειται για την απαγόρευση διακίνησης προϊόντων από τυροκομεία της Λέσβου προς άλλα τυροκομεία της ηπειρωτικής χώρας. Αυτή τη στιγμή επιτρέπεται μόνο η διάθεση προς λιανεμπόριο και ορισμένους χονδρεμπόρους.
«Αυτό ήταν ένα σημαντικό κομμάτι του κύκλου εργασιών των τοπικών τυροκομείων», σημείωσε ο κ. Καλδέλλης, εκφράζοντας παράλληλα την απορία του για το συγκεκριμένο μέτρο.
Μάλιστα υποστήριξε ότι τα τυροκομεία της ηπειρωτικής Ελλάδας διαθέτουν αυστηρότερα μέτρα ασφαλείας από άλλους κρίκους της αγοράς, όπως το λιανεμπόριο ή η χονδρική.
Κλείνοντας, ο ίδιος περιέγραψε την εικόνα που επικρατεί σήμερα στη Λέσβο ως μια προσπάθεια επανεκκίνησης «με πολύ δυσκολία, πολύ γραφειοκρατία και μεγάλη καθυστέρηση στην αποστολή παραγγελιών», τονίζοντας ότι παραμένουν «σημαντικά εκκρεμή ζητήματα που δεν έχουν λυθεί ακόμα».
