Την προηγούμενη εβδομάδα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε εννέα ακόμη πράξεις στο πλαίσιο της ΚΑΠ, βάσει των οποίων μεταξύ άλλων αυξάνονται οι ψηφιακοί έλεγχοι των αιτήσεων του ΟΣΔΕ, με παράλληλη μείωση των επιτόπιων ελέγχων στα αγροτεμάχια.
Όπως υποστηρίζει η Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης οι αλλαγές ακολουθούν τον οδικό χάρτη απλούστευσης της 14ης Μαΐου 2025 και δείχνουν ότι η Επιτροπή ανταποκρίνεται στις ανάγκες του τομέα και υλοποιεί τις υποσχέσεις της: μείωση της γραφειοκρατίας, ελάφρυνση του διοικητικού φόρτου για τους αγρότες και τις εθνικές διοικήσεις και, σε ορισμένες περιπτώσεις, εξοικονόμηση έως και 215 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως για τους αγρότες σε όλα τα κράτη μέλη.
Τι περιλαμβάνουν αυτές οι αλλαγές
Υπό το πρίσμα της συνεχιζόμενης πίεσης από την Επιτροπή για περαιτέρω μείωση του ελεγκτικού φόρτου, ευνοώντας την προσέγγιση παρακολούθησης με τη χρήση ψηφιακών τεχνολογιών, γίνονται αλλαγές στο παράγωγο δίκαιο. Για το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου (ΟΣΔΕ) που χρησιμοποιείται για τη διαχείριση των πληρωμών της ΚΓΠ βάσει έκτασης και ζώων, η ετήσια αξιολόγηση της ποιότητας των ψηφιακών στοιχείων του, η Αίτηση Γεωχωρικής Ενίσχυσης (GSA) και το Σύστημα Παρακολούθησης Περιοχής (AMS) έχουν απλοποιηθεί περαιτέρω, ώστε να μειωθεί ο φόρτος εργασίας για τα κράτη μέλη και να μειωθούν οι επιτόπιες επισκέψεις για τους αγρότες. Συνεπώς, η αξιολόγηση ποιότητας AMS και GSA, από το 2026, θα καλύπτει μόνο τους όρους επιλεξιμότητας που μπορούν στην πραγματικότητα να παρακολουθούνται εξ αποστάσεως, χρησιμοποιώντας κυρίως δορυφορικά δεδομένα Copernicus.
Επιπλέον, τα κράτη μέλη μπορούν πλέον να συνδυάσουν διορθωτικά μέτρα στο LPIS, το GSA και το AMS. Αυτό όχι μόνο απλοποιεί τους κανόνες σε επίπεδο ΕΕ, αλλά μειώνει επίσης σημαντικά την ανάγκη για φυσικές επισκέψεις σε αγροκτήματα.
Οι αγρότες δεν θα υποχρεούνται πλέον να καταγράφουν τη χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στο σύστημα γεωχωρικών εφαρμογών (GSA). Αυτή η αλλαγή αποφεύγει την διπλή υποβολή εκθέσεων, διατηρώντας παράλληλα τους αρχικούς στόχους πολιτικής. Αυτή η απλούστευση αναμένεται να μειώσει την επιβάρυνση για τους αγρότες όσον αφορά τον χρόνο που αφιερώνουν στην εκτέλεση αυτού του έργου και επιτρέπει την αφιέρωση περισσότερου χρόνου στη διαχείριση της γεωργικής εκμετάλλευσης. Ωστόσο, θα πρέπει να υπενθυμίζεται ότι η γενική απαίτηση τήρησης αρχείων για τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα είναι απαραίτητη, όπως ορίζεται στον κανονισμό σχετικά με τη διάθεση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στην αγορά.
Οι κανόνες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη μέλη ελέγχουν ορισμένες συναλλαγές που σχετίζονται με την ΚΓΠ έχουν απλοποιηθεί, ενώ παράλληλα δίνεται μεγαλύτερη σημασία σε μια ολοκληρωμένη ανάλυση κινδύνου που καλύπτει όλα τα μέτρα κατά την επιλογή των επιχειρήσεων για έλεγχο, η νέα προσέγγιση παρέχει στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία για την απλούστευση των διαδικασιών και τη μείωση του διοικητικού φόρτου.
Αρκετές αλλαγές μειώνουν την πολυπλοκότητα για τις οργανώσεις παραγωγών, ιδίως για εκείνες που δραστηριοποιούνται σε διασυνοριακό επίπεδο:
- Η έγκριση των διεθνικών οργανώσεων παραγωγών θα γίνεται πλέον στη χώρα όπου εδρεύουν, αποφεύγοντας τις διπλές διαδικασίες.
- Λιγότεροι αυστηροί κανόνες για τις αποσύρσεις από την αγορά (για παράδειγμα στον τομέα των φρούτων και λαχανικών)
- Απλούστερα πρότυπα εμπορίας για τα αποσυρθέντα προϊόντα
- Ευκολότεροι κανόνες για την καλλιέργεια κάνναβης, συμπεριλαμβανομένων λιγότεροι έλεγχοι και μεγαλύτερης ευελιξίας για νέες ποικιλίες.
Έχει παρασχεθεί περαιτέρω ευελιξία στα κράτη μέλη όσον αφορά την τροποποίηση των στρατηγικών τους σχεδίων για την ΚΓΠ. Αυτό θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να ανταποκριθούν καλύτερα στις αναδυόμενες ανάγκες του γεωργικού τομέα.
Σύμφωνα με τη δέσμευση της Επιτροπής για μείωση των απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων, η ετήσια έκθεση επιδόσεων έχει επίσης απλοποιηθεί και θα επικεντρώνεται μόνο στα δεδομένα που είναι απαραίτητα για τη γνώση, μειώνοντας την επικάλυψη στην υποβολή εκθέσεων.
Συνολικά, αυτές οι αλλαγές θα έχουν θετικό αντίκτυπο τόσο για τους αγρότες όσο και για τις εθνικές διοικήσεις. Θα οδηγήσουν σε λιγότερους, πιο στοχευμένους και αποτελεσματικούς ελέγχους και επιθεωρήσεις στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις, μειώνοντας τις διαταραχές και το διοικητικό φόρτο για τους αγρότες.