Για αρκετούς παραγωγούς, η εγκατάσταση ενός νέου οπωρώνα ροδακινιάς βρίσκεται είτε στο στάδιο του σχεδιασμού είτε έχει ήδη ξεκινήσει, με τα πρώτα βήματα μετά τη φύτευση να αποκτούν ιδιαίτερη σημασία. Η περίοδος που ακολουθεί τη φύτευση της ροδακινιάς είναι καθοριστική για την πορεία του οπωρώνα. Οι πρώτοι χειρισμοί δεν αφορούν μόνο τη μορφή του δένδρου, αλλά επηρεάζουν άμεσα τη διαμόρφωση του σχήματος, τη γρήγορη είσοδο στην παραγωγή και τη διάρκεια της παραγωγικής ζωής της καλλιέργειας.
Στην πράξη, δεν υπάρχει ένας τύπος δενδρυλλίου που να ταιριάζει σε όλες τις περιπτώσεις. Υπάρχουν διαφορετικές κατηγορίες φυτωριακού υλικού και καθεμία απαιτεί συγκεκριμένη διαχείριση μετά τη φύτευση, ώστε το δέντρο να ξεκινήσει σωστά την ανάπτυξή του.
Αναπτυγμένα δενδρύλλια: όταν η βλάστηση καθοδηγεί τους χειρισμούς
Στα αναπτυγμένα δενδρύλλια, ιδιαίτερη σημασία έχει η ποιότητα της βλάστησης στο ύψος όπου συνήθως γίνεται το πρώτο κλάδεμα, περίπου στα 50 εκατοστά από το έδαφος. Σε αυτό το σημείο μπορεί να παρατηρηθούν διαφορές στην ποιότητα των ματιών, γεγονός που επηρεάζει τη μετέπειτα διαμόρφωση. Όταν η βλάστηση είναι ομοιόμορφη και κανονική σε ικανοποιητικό ύψος, οι χειρισμοί είναι πιο απλοί. Αν όμως είναι ανομοιόμορφη και φτωχή ή περιορίζεται μόνο στη βάση, το δενδρύλλιο κλαδεύεται σε δύο έως τρεις βλαστούς κοντά στο έδαφος. Όταν οι βλαστοί φτάσουν τα 10–15 εκατοστά, επιλέγεται ο ζωηρότερος για να συνεχίσει την προέκταση του κορμού, ενώ οι υπόλοιποι κορυφολογούνται και στη συνέχεια αφαιρούνται. Όταν ο επιλεγμένος βλαστός φτάσει περίπου τα 60 εκατοστά, κλαδεύεται στα 50 εκατοστά από το έδαφος και από τους ταχυφυείς βλαστούς που ακολουθούν επιλέγονται οι βραχίονες για τη διαμόρφωση του σχήματος του δένδρου.
Ημιαναπτυγμένα δενδρύλλια: καθοριστικός παράγοντας το ύψος
Στα ημιαναπτυγμένα δενδρύλλια, η διαχείριση διαφοροποιείται ανάλογα με το ύψος του φυτού. Όταν το δενδρύλλιο ξεπερνά τα 60 εκατοστά και ο κορμός έχει ξυλοποιηθεί, κλαδεύεται στα 50 εκατοστά από το έδαφος μετά τη φύτευση, γεγονός που διευκολύνει τη συνέχεια της διαμόρφωσης. Σε δενδρύλλια με ύψος μικρότερο από 50 εκατοστά, το κλάδεμα γίνεται περίπου 10 εκατοστά πάνω από το σημείο του εμβολιασμού και η διαμόρφωση συνεχίζεται με τον ίδιο τρόπο που εφαρμόζεται στα αναπτυγμένα δενδρύλλια με περιορισμένη βλάστηση στη βάση.
Δενδρύλλια με κοιμώμενα μάτια: μια γνώριμη επιλογή για τους παραγωγούς
Στις περισσότερες νέες φυτεύσεις χρησιμοποιούνται δενδρύλλια με κοιμώμενα μάτια, συνήθως δύο. Οι παραγωγοί έχουν αποκτήσει εμπειρία και δείχνουν εμπιστοσύνη σε αυτή την κατηγορία φυτωριακού υλικού. Το κλάδεμα γίνεται ακριβώς πάνω από τα κοιμώμενα μάτια και η διαμόρφωση του σχήματος προχωρά ομαλά στη συνέχεια, αρκεί οι επεμβάσεις να είναι έγκαιρες.
Οι βασικές προϋποθέσεις για έναν σωστό οπωρώνα
Ανεξάρτητα από την κατηγορία του δενδρυλλίου, όλα μπορούν να δώσουν καλούς οπωρώνες, εφόσον τα φυτά είναι υγιή, απαλλαγμένα από εχθρούς, ασθένειες και ιώσεις, με καλή ανάπτυξη και καλά ανεπτυγμένο ριζικό σύστημα. Σημαντικό ρόλο παίζει και η διαχείριση μετά τη φύτευση, με έγκαιρες και προσεκτικές επεμβάσεις κατά τη διαμόρφωση, τόσο κατά τη θερινή όσο και τη χειμερινή περίοδο, σε συνδυασμό με τακτικές λιπάνσεις και αρδεύσεις.
Ένα ξεκίνημα που καθορίζει την πορεία της καλλιέργειας
Η επιτυχία ενός οπωρώνα ροδακινιάς δεν εξαρτάται μόνο από την επιλογή του δενδρυλλίου, αλλά και από τον τρόπο που ο παραγωγός θα το καθοδηγήσει στα πρώτα στάδια μετά τη φύτευση. Οι σωστοί χειρισμοί σε αυτή τη φάση θέτουν τις βάσεις για την ομαλή ανάπτυξη των δένδρων και τη συνολική πορεία της καλλιέργειας στα επόμενα χρόνια.
Πηγή: Γεωργία – Κτηνοτροφία, τεύχος 1/2007, «Τύποι δενδρυλλίων ροδακινιάς και σχετικοί χειρισμοί μετά τη φύτευση», σελ. 34–35