Η Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου (INTA) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενέκρινε την συμφωνία για τον κανονισμό ελεύθερου εμπορίου - ΣΓΠ με τρίτες χώρες (με μειωμένους ή μηδενικούς δασμούς), μετά από την ολοκλήρωση της διαπραγμάτευσης στους τριμερείς διαλόγους.
Είκοσι οκτώ Ευρωβουλευτές μέλη της Επιτροπής υποστήριξαν το σχέδιο κανονισμού, δεκατρία ψήφισαν κατά και ένα ψήφισε λευκό, φέρνοντας μια τετραετή διαδικασία διαπραγμάτευσης κοντά στο τέλος της.
Το Σύστημα Γενικευμένων Προτιμήσεων (ΣΓΠ) της ΕΕ, το οποίο διέπεται κυρίως από τον Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 978/2012, μειώνει ή καταργεί τους δασμούς για εισαγωγές από αναπτυσσόμενες χώρες.
Σύμφωνα με το ψήφισμα το ΣΓΠ θα παραταθεί κατά μια 10ετία, ξεκινώντας από το 2027. Όμως το σχέδιο προβλέπει και κάποιους όρους. Για να παραμείνουν οι χώρες στην ομάδα που θα ισχύει το ΣΓΠ θα πρέπει πλέον να «εφαρμόσουν αποτελεσματικά» 32 διεθνείς συμβάσεις, από 27 που ήταν προηγουμένως. Οι νέες απαιτήσεις καλύπτουν την κλιματική αλλαγή, το περιβαλλοντικό αποτύπωμα του άνθρακα και τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες.
Η απόφαση της Επιτροπής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου δεν αποτελεί την τελική απόφαση. Ο εισηγητής Ευρωβουλευτής κ. Bernd Lange (S&D/DEU) θα φέρει το θέμα στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τον Φεβρουάριο ή τον Μάρτιο. Επομένως η τελική έγκριση θα μπορούσε να ληφθεί μέχρι το καλοκαίρι.
Καμιά προστασία στον τομέα του ρυζιού
Οι ευρωπαϊκές αγροτικές οργανώσεις Copa και η Cogeca αποδοκιμάζουν την ψηφοφορία της της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου (INTA) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, γιατί όπως τονίζουν δεν καταφέρνει να προστατεύσει τον τομέα του ρυζιού της ΕΕ από τις καταστροφικές αυξήσεις των εισαγωγών από τις τρίτες χώρες. Εκφράζουν την βαθιά λύπη για την έγκριση αυτής της συμφωνίας ως έχει.
Και προσθέτουν: «Πιστεύουμε ακράδαντα ότι μια αυτόματη διασφάλιση για το ρύζι είναι απαραίτητη για την προστασία ενός τόσο ευαίσθητου τομέα. Παρ' όλα αυτά, στα τρέχοντα επίπεδά τους, τα όρια και οι ποσότητες αύξησης που συμφωνήθηκαν θα επιτρέψουν την ενεργοποίηση του μηχανισμού μόνο όταν έχουν ήδη προκληθεί μεγάλες ζημιές.
Η μετατόπιση της ευρωπαϊκής παραγωγής ρυζιού Indica, η οποία καλύπτει περίπου 100.000 εκτάρια, θα είχε σοβαρό οικονομικό αντίκτυπο στην ΕΕ. Σε βασικές περιοχές παραγωγής, οι εκτάσεις ρυζιού αποτιμώνται σε 30.000 έως 40.000 ευρώ ανά εκτάριο, πράγμα που σημαίνει πιθανές απώλειες 3-4 δισεκατομμυρίων ευρώ για την οικονομία της ΕΕ. Αυτές οι απώλειες θα ήταν εξαιρετικά δυσανάλογες με τα περιορισμένα οικονομικά κέρδη για τις χώρες εξαγωγής ΣΓΠ, τα οποία εκτιμώνται σε μόλις 15-18 εκατομμύρια ευρώ αν λάβουμε υπόψη τον μέσο όγκο και την τιμή των εισαγωγών τους.
Ενώ το ευρωπαϊκό ρύζι Indica είναι επί του παρόντος το πιο εκτεθειμένο σε εισαγωγές χαμηλού κόστους, ο κίνδυνος διευρύνεται για τον τομέα.
Οι εισαγωγές ρυζιού Japonica έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, εντείνοντας τον ανταγωνισμό με την παραδοσιακή ευρωπαϊκή παραγωγή. Υπάρχει αυξανόμενη ανησυχία ότι αυτή η πίεση θα μπορούσε να επεκταθεί σε συγκεκριμένες ποικιλίες Japonica, συμπεριλαμβανομένου του ρυζιού για ριζότο. Αυτό αναμένεται να επηρεάσει επίσης τις δυνατότητες των παραγωγών Indica να στραφούν στην καλλιέργεια Japonica και να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους.
Η παραγωγή ρυζιού είναι δομικά ευάλωτη. Οι καλλιέργειες ρυζιού δεν μπορούν εύκολα να μετατραπούν σε άλλες καλλιέργειες και συχνά βρίσκονται σε προστατευόμενες υγροτόπους, όπου η γεωργία παίζει ζωτικό ρόλο στη διαχείριση των υδάτων, τη βιοποικιλότητα και τη διατήρηση του τοπίου. Οποιαδήποτε σημαντική απώλεια παραγωγής θα είχε επομένως σοβαρές οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνέπειες.
Τώρα που η συμφωνία μεταφέρεται στην Ολομέλεια, ελπίζουμε ότι περισσότεροι ευρωβουλευτές θα κατανοήσουν το βάρος και τη σημασία αυτής της απόφασης για το μέλλον του τομέα του ρυζιού της ΕΕ».
