Μητσοτάκης σε αγρότες: Λέμε ναι στο διάλογο αλλά δεν πρόκειται να ενδώσουμε σε κανέναν μαξιμαλισμό

Η πορεία της κτηνοτροφίας και η αντιμετώπιση των ζωονόσων απασχολούν τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς συνδέονται με τη λειτουργία των εκμεταλλεύσεων και τη σταθερότητα της αγροδιατροφικής παραγωγής. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης (AGRI) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προχωρά στη διοργάνωση δημόσιας ακρόασης με θέμα την επισκόπηση του κτηνοτροφικού τομέα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την προσέγγιση που ακολουθείται σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τον έλεγχο των ζωονόσων. Η ακρόαση αναμένεται να πραγματοποιηθεί την επόμενη εβδομάδα στις Βρυξέλλες, με τη συμμετοχή εκπροσώπων κρατών-μελών και αρμόδιων φορέων, οι οποίοι θα καταθέσουν εμπειρία και τεχνογνωσία ενόψει της διαμόρφωσης πολιτικών για τα συγκεκριμένα ζητήματα.

Οι μεταβολές και οι τάσεις στον ευρωπαϊκό κτηνοτροφικό τομέα

Το πρώτο σκέλος της ακρόασης επικεντρώνεται στους βασικούς παράγοντες που επηρεάζουν σήμερα την ευρωπαϊκή κτηνοτροφία και στις τάσεις που διαμορφώνονται σε επίπεδο Ένωσης. Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται να εξεταστούν οι αλλαγές στο παραγωγικό μοντέλο, οι προκλήσεις που συνδέονται με το κόστος παραγωγής, οι απαιτήσεις βιωσιμότητας, καθώς και οι πιέσεις που δέχεται ο κλάδος από περιβαλλοντικούς, οικονομικούς και υγειονομικούς παράγοντες. Η συζήτηση έχει στόχο τη χαρτογράφηση των δεδομένων που χαρακτηρίζουν τη σημερινή εικόνα της ευρωπαϊκής κτηνοτροφίας, καθώς και τον εντοπισμό των παραγόντων που επηρεάζουν τη δυνατότητα προσαρμογής των εκμεταλλεύσεων στις νέες συνθήκες, χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η παραγωγή τροφίμων και η λειτουργική συνέχεια του τομέα.

Η προσέγγιση για τον έλεγχο των ζωονόσων

Το δεύτερο μέρος της ακρόασης εστιάζει στον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζονται οι πολιτικές υγείας των ζώων σε επίπεδο κρατών-μελών. Μέσα από την παρουσίαση εμπειριών και πρακτικών από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προβλέπεται να εξεταστούν ζητήματα που σχετίζονται με την πρόληψη, την αντιμετώπιση και τη διαχείριση μεγάλων υγειονομικών κρίσεων στον κτηνοτροφικό τομέα. Ιδιαίτερη βαρύτητα αναμένεται να δοθεί στα διδάγματα που προκύπτουν από σοβαρά περιστατικά ζωονόσων, καθώς και στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι εθνικές αρχές κατά την εφαρμογή των ευρωπαϊκών κανονισμών. Η ανταλλαγή εμπειρίας μεταξύ κρατών-μελών αποτελεί βασικό στοιχείο της συζήτησης, με στόχο την κατανόηση των διαφορετικών συνθηκών και περιορισμών που επικρατούν σε κάθε χώρα.

Σχέδιο προγράμματος ακρόασης

Σε ειδική συνεδρίαση στην Ολομέλεια της Βουλής για συζήτηση και λήψης απόφασης παραπέμπεται η πρόταση της κυβέρνησης και του πρωθυπουργού «για τη σύσταση Διακομματικής Επιτροπής για τη μελέτη των προβλημάτων και την επεξεργασία προτάσεων για την ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα με βάση των σύγχρονων προκλήσεων και των διεθνών εξελίξεων».

Στη διάρκεια της σημερινής συνεδρίασης της Διάσκεψης των Προέδρων (ΔτΠ), ο πρόεδρος της Βουλής, Νικήτας Κακλαμάνης, πρότεινε να προχωρήσει η σύσταση της Ειδικής Διακομματικής Επιτροπής. Μάλιστα, πρότεινε αυτή να αποτελείται από 26 μέλη, 14 βουλευτές που θα προέρχονται από τη ΝΔ, τρεις από το ΠΑΣΟΚ, δύο από τον ΣΥΡΙΖΑ και δύο από το ΚΚΕ και από έναν βουλευτή-μέλος από τις Κοινοβουλευτικές Ομάδες της Νέας Αριστεράς, της Ελληνικής Λύσης, της «Νίκης», της Πλεύσης Ελευθερίας, καθώς και έναν από τους ανεξάρτητους βουλευτές.

Ωστόσο, η πρόταση του κ. Κακλαμάνη δεν έγινε ομόφωνα αποδεκτή, καθώς το ΚΚΕ διαφώνησε, ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες, εκπρόσωποι και άλλων κομμάτων της αντιπολίτευσης διατήρησαν επιφυλάξεις.

Μετά από αυτήν την εξέλιξη, το επόμενο διάστημα θα οριστεί η διεξαγωγή – σε ειδική ημερήσια διάταξη – συζήτησης στην Ολομέλεια για τη λήψη της σχετικής απόφασης.

Η ημέρα διεξαγωγής της συζήτησης θα οριστεί στην επόμενη Διάσκεψη των Προέδρων. 

«Πακέτο» παροχών προς τους αγρότες ανακοίνωσε η Κομισιόν, χθες Τετάρτη (7/1), στις Βρυξέλλες, στην έκτακτη συνάντηση των Υπουργών Γεωργίας, Εμπορίου και Υγείας της ΕΕ, προκειμένου κράτη μέλη να στηρίξουν τη συμφωνία με τις χώρες της Mercosur.

Παρόλο που δεν πρόκειται για την κινητοποίηση νέων κεφαλαίων, οι βασικές χώρες που διαφωνούν με τη συμφωνία, φάνηκε να ικανοποιούνται, χωρίς να είναι σαφές αν την Παρασκευή (9/1) θα υπάρξει η απαραίτητη ενισχυμένη πλειοψηφία για τη στήριξη της συμφωνίας.

Οι Ευρωπαίοι υπουργοί συμφώνησαν ότι η γεωργία είναι ζωτικής σημασίας για την ευρωπαϊκή κυριαρχία και ότι ο αγροδιατροφικός τομέας της Ε.Ε. είναι το κλειδί για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα μέσω εκατομμυρίων θέσεων εργασίας και προστιθέμενης αξίας, προέβησαν σε απολογισμό των προκλήσεων που αντιμετωπίζουν οι αγρότες και ο αγροδιατροφικός τομέας και αντάλλαξαν απόψεις σχετικά με τις προσδοκίες τους για το 2026.

Οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στις ανησυχίες που προκύπτουν από την αυξημένη αβεβαιότητα στις παγκόσμιες αγορές, καθώς και στην ανάγκη διατήρησης μιας ισχυρής ανταγωνιστικής θέσης των Ευρωπαίων αγροτών.

Το πακέτο περιλάμβανε βελτίωση της διαθεσιμότητας και μείωση των τιμών στα λιπάσματα, με στόχο την ενίσχυση της ευρωπαϊκής παραγωγής και μείωση των εξαρτήσεων.

Όπως ανέφερε η Κομισιόν, αν και οι τιμές των λιπασμάτων έχουν σταθεροποιηθεί, παραμένουν περίπου 60% υψηλότερες από ό,τι το 2020.

Κεντρικό στοιχείο του πακέτου αποτελεί η αναστολή των δασμών σε ουρία και αμμωνία – βασικά λιπάσματα με ισχύοντες δασμούς 5,5% έως 6,5%. Το μέτρο θα τεθεί σε ισχύ εντός του 2026, ως αντιστάθμισμα στην αύξηση τιμών που συνδέεται με τον Μηχανισμό Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM), ο οποίος εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου.

Επίσης η Επιτροπή έχει συμπεριλάβει στην σχετική απόφαση μια εξαίρεση (άρθρο 27α) που επιτρέπει την παρακολούθηση του αντίκτυπου του CBAM στην αγορά λιπασμάτων και επιτρέπει την προσωρινή αναστολή της εφαρμογής του σε περίπτωση σημαντικής αύξησης των τιμών.

Ακόμη η Επιτροπή τόνισε ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί προσεκτικά την τιμή των λιπασμάτων, ιδίως μέσω του Παρατηρητηρίου της Αγοράς Λιπασμάτων.

Ταυτόχρονα, η Επιτροπή ανέφερε ότι θα συνεχίσει να εργάζεται για τη μείωση του κόστους των λιπασμάτων μέσω εμπορικών συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένης της Mercosur.

Να θυμίσουμε ότι η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρότεινε, την Τρίτη (6/1), στα κράτη μέλη της ΕΕ να επωφεληθούν από την έγκαιρη πρόσβαση σε ορισμένα γεωργικά κονδύλια από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034, σε μια προσπάθεια να υποστηρίξει τους αγρότες ενόψει της εμπορικής συμφωνίας με τη Mercosur.

«Για να διασφαλιστεί ότι από το 2028 θα είναι διαθέσιμοι πρόσθετοι πόροι για την κάλυψη των αναγκών των αγροτών και των αγροτικών κοινοτήτων, προτείνω τα κράτη μέλη να έχουν πρόσβαση, κατά την υποβολή του αρχικού τους σχεδίου, σε έως και τα δύο τρίτα του ποσού που είναι κανονικά διαθέσιμο στην ενδιάμεση αξιολόγηση», δήλωσε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε επιστολή της προς τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. «Αυτό αντιπροσωπεύει περίπου 45 δισεκατομμύρια ευρώ που μπορούν να κινητοποιηθούν άμεσα για την υποστήριξη των αγροτών», πρόσθεσε.

Ακόμη δήλωσε ότι ο αγροδιατροφικός τομέας θα επωφεληθεί επίσης από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας και το πρόγραμμα Έρευνας, μέσω του «παραθύρου» που είναι αφιερωμένο στη βιοτεχνολογία και τη βιοοικονομία στη γεωργία, το οποίο προτείνεται να ανέλθει συνολικά στα 40 δισεκατομμύρια ευρώ.

Επιπλέον, η Επιτροπή πρότεινε ένα Δίκτιο Ασφαλείας, ύψους 6,3 δισεκατομμυρίων ευρώ, το οποίο ουσιαστικά διπλασιάζει το τρέχον αποθεματικό κρίσης και θα προστατεύσει τους αγρότες από τον αντίκτυπο μιας πιθανής κρίσης της αγοράς λόγω της εμπορικής συμφωνίας.

Ξεπερνά την κοινή λογική η άρνηση για συζήτηση από αγροτοσυνδικαλιστές, ανέφερε σήμερα σε δηλώσεις του ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης.

«Με τον ένα ή τον άλλον τρόπο φτάνουμε στη φάση της αντιμετώπισης αυτής της πολυήμερης εκκρεμότητας. Θέλω να πιστεύω ότι θα φτάσουμε ήρεμα και συναινετικά. Αυτή ήταν και είναι η τακτική της κυβέρνησης. Από εκεί και πέρα, αν αυτό δε συμβεί, ο νόμος θα εφαρμοστεί», τόνισε.

«Οι ίδιοι οι αγρότες», πρόσθεσε, «θα ξεκινήσουν να αντιλαμβάνονται ότι το πράγμα έχει παραγίνει. Απομονώνονται από την ευρύτερη κοινωνία. Η κυβέρνηση μίλησε ξεκάθαρα, ανέλαβε τις ευθύνες της, και από εδώ και πέρα αυτό που γίνεται βλάπτει τόσο την εθνική οικονομία όσο και τους ίδιους. Σε κάθε περίπτωση η κυβέρνηση δεν θα μείνει θεατής».

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης σημείωσε τις διαφοροποιήσεις ανάμεσα στους αγροτοσυνδικαλιστές, επισημαίνοντας ότι υπάρχουν σκληρά κομματικά στελέχη, αλλά και ηπιότεροι και κυρίως όλοι εκείνοι που βλέπουν ότι η λογική «δεν συζητώ» αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία.

«Οι ίδιοι πριν λίγους μήνες συζητούσαν μαζί μας. Δεν γίνεται να λες ότι έχω αιτήματα αλλά δεν συζητώ. Ξεπερνά την κοινή λογική. Δεν έχει κανένα νόημα η παράταση αυτής της κατάστασης. Κάποια μπλόκα έχουν στείλει αιτήματα για συνάντηση με την κυβέρνηση. Ας περιμένουμε να δούμε πως θα εξελιχθούν τα πράγματα».

Όπως σημείωσε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, ο πρωθυπουργός είναι στη διάθεση των αγροτοσυνδικαλιστών, εφόσον αποφασίσουν να προσέλθουν όλοι μαζί συντεταγμένα σε συζήτηση.

«Αν δεν καταλήξουν σε ενιαία στάση, ο κύριος Τσιάρας και εγώ είμαστε στη διάθεσή τους να τους δούμε. Ο διάλογος πάντα βοηθά να μαθαίνεις κάποιες παραμέτρους που δεν γνώριζες», τόνισε.

Νέα παραγγελία προς τους εισαγγελείς Εφετών και Πρωτοδικών της χώρας, ζητώντας την άμεση παρέμβασή τους για αδικήματα όπως παρακώλυση συγκοινωνιών στα αγροτικά μπλόκα επί των εθνικών οδών, απέστειλε ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Τζαβέλλας.

Συγκεκριμένα, ο κ. Τζαβέλλας ζητεί από τους εισαγγελείς την άμεση παρέμβασή τους με σκοπό την διακρίβωση αδικημάτων «σε δημόσιες, εθνικές και μη, οδούς και της συνεχιζόμενης κατάληψης, με οποιοδήποτε μέσο και για οποιονδήποτε λόγο, μέρους ή ολοκλήρου του οδοστρώματος των εθνικών, επαρχιακών και δημοτικών ή κοινοτικών οδών, δια των οποίων διεξάγεται η κυκλοφορία μηχανοκίνητων και μη οχημάτων, από συμμετέχοντες στις κινητοποιήσεις των αγροτοκτηνοτρόφων της χώρας». Ακόμη, ο ανώτατος εισαγγελικός λειτουργός ζητεί «την εξακρίβωση των στοιχείων των δραστών αυτών, την άσκηση, κατ’ αυτών, της δέουσας ποινικής δίωξης και την παραπομπή τους, προς εκδίκαση, ενώπιον του αρμοδίου Δικαστηρίου, κατά την αυτόφωρη ή μη διαδικασία, αναλόγως».

Ολόκληρη η παραγγελία του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου είναι η ακόλουθη:
«Υπενθυμίζουμε τα διαλαμβανόμενα στην υπ’ αριθ. πρωτ. 9757/09-12-2025 σχετική παραγγελία μας και παρακαλούμε, για την άμεση παρέμβασή σας, με τη συνδρομή των αρμοδίων αστυνομικών αρχών, στα πλαίσια άσκησης της κατ’ άρθρο 29 § 1 στοιχ. δ’ του Ν. 4938/2022, λειτουργικής αρμοδιότητάς σας, με σκοπό, αφενός τη βεβαίωση εγκλημάτων διατάραξης της ασφάλειας της συγκοινωνίας στους δρόμους, με πρόθεση, με την τοποθέτηση και διατήρηση εμποδίων, αλλά και με άλλες, εξίσου επικίνδυνες για την ασφάλεια της συγκοινωνίας, πράξεις (άρθρο 290 § 1 του ισχύοντος ΠΚ), αλλά και της παράβασης του άρθρου 38 § 15 του Ν. 5209/2025 (“ Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας”), σε συνδυασμό με 292 § 1 του ΠΚ, που φέρονται τελούμενες, εξακολουθητικά, δια του συνεχιζόμενου αποκλεισμού της κυκλοφορίας οχημάτων, σε δημόσιες, εθνικές και μη, οδούς και της συνεχιζόμενης κατάληψης, με οποιοδήποτε μέσο και για οποιονδήποτε λόγο, μέρους ή ολοκλήρου του οδοστρώματος των εθνικών, επαρχιακών, και δημοτικών ή κοινοτικών οδών, δια των οποίων διεξάγεται η κυκλοφορία μηχανοκίνητων και μη οχημάτων, από συμμετέχοντες στις κινητοποιήσεις των αγροτοκτηνοτρόφων της χώρας και αφετέρου, την εξακρίβωση των στοιχείων των δραστών αυτών, την άσκηση, κατ’ αυτών, της δέουσας ποινικής δίωξης και την παραπομπή τους, προς εκδίκαση, ενώπιον του αρμοδίου Δικαστηρίου, κατά την αυτόφωρη ή μη διαδικασία, αναλόγως».

Τους βασικούς άξονες του κυβερνητικού πακέτου μέτρων για τον αγροτικό τομέα, παρουσίασαν σε συνέντευξη Τύπου, στο ΥπΑΑΤ, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και οι συναρμόδιοι υπουργοί (Κώστας Τσιάρας, Δημήτρης Παπαστεργίου και Θάνος Πετραλιάς), ξεκαθαρίζοντας παράλληλα ότι πρόκειται για το σύνολο των παρεμβάσεων που προτίθεται να υλοποιήσει η κυβέρνηση στο παρόν στάδιο.

Όπως τονίστηκε τα μέτρα αφορούν όλους τους αγρότες της χώρας.

Το μόνο που συζητά η κυβέρνηση στην παρούσα φάση με τους αγρότες είναι τα θέματα της νέας ΚΑΠ και τις εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ.

Τα μέτρα είναι κοστολογημένα και εφαρμόσιμα, ανέφερε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης κ. Κωστής Χατζηδάκης. Και πρόσθεσε ότι αν κάποιος θέλει νέα μέτρα να τα κοστολογήσει και να μας τα παρουσιάσει. Πάντως τα μέτρα όπως παρουσιάστηκαν δεν έφεραν κάτι καινούργιο και όπως φάνηκε δεν είναι άμεσα εφαρμόσιμα.

Αρνητικές πάντως είναι οι πρώτες αντιδράσεις των αγροτοκτηνοτρόφων στην εξειδίκευση των μέτρων της κυβέρνησης. Η μείωση στο ρεύμα θα αφορά μόνο όσους δεν έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές (δεν έχουμε ρύθμιση για το 2025), ενώ η μηνιαία πληρωμή του λογαριασμού έχει πρόσθετα πάγια, που θα πρέπει να πληρώνει ο αγρότης.

Τις επόμενες ώρες θα γίνουν συσκέψεις σε κάθε μπλόκο της χώρας για να ληφθούν συλλογικά οι αποφάσεις για το αν θα υπάρξει κλιμάκωση των κινητοποιήσεων με τον 48ωρο αποκλεισμό των δρόμων, όπως έχει ανακοινωθεί στην σύσκεψη στα Μάλγαρα.

Αδιάθετα κονδύλια 160 εκατ. ευρώ 

Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας, παρουσίασε την κατανομή των περίπου 160 εκατ. ευρώ που προέκυψαν από τις πληρωμές του Α’ Πυλώνα της ΚΑΠ και παρέμειναν αδιάθετα μετά τους ελέγχους. Όπως ανέφερε, από το ποσό αυτό τα 80 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στην κτηνοτροφία, εκ των οποίων:

• 40 εκατ. ευρώ ως βασική ενίσχυση
• 40 εκατ. ευρώ μέσω οικολογικών σχημάτων

Τα υπόλοιπα 80 εκατ. ευρώ θα δοθούν στις καλλιέργειες βαμβακιού και σιτηρών, αποκλειστικά μέσω οικολογικών σχημάτων.

Ο ίδιος διευκρίνισε ότι οι πληρωμές των Οικολογικών Σχημάτων θα πραγματοποιηθούν το δεύτερο τρίμηνο του 2026.

Αν υπήρχε διάλογος με τους αγροτοσυνδικαλιστές θα μπορούσαμε να ενισχύσουμε και άλλες καλλιέργειες. Ξεκαθάρισε πάντως ότι δεν μπορούν να πληρωθούν de minimis για μειωμένες τιμές αγροτικών προϊόντων.

Αγροτικό ρεύμα 

Για το ηλεκτρικό ρεύμα, ο Κ. Χατζηδάκης ανακοινώθηκε την επέκταση του αγροτικού τιμολογίου ΓΑΙΑ για δύο επιπλέον έτη. Σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν, η τιμή θα διαμορφωθεί στα 8,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα, όταν σήμερα το κόστος βρίσκεται στα 9,3 λεπτά/kWh. Θα αφορά όμως όσους παραγωγούς δεν έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές. Ο υπουργός υπογράμμισε ότι πρόκειται για μια σταθερή τιμή, με στόχο τη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους για τις αγροτικές εκμεταλλεύσεις.

Επιστροφή ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο 

Ο υφυπουργός Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, ανακοίνωσε το νέο μοντέλο επιστροφής του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο, το οποίο, όπως είπε, θα εφαρμόζεται στην αντλία.

Η διαδικασία προβλέπει:

• Ειδική εφαρμογή που θα καταβάζει κάθε αγρότης στο κινητό του και θα του δίνει ένα κωδικό (QR code), το οποίο θα επιδεικνύεται στο πρατήριο κατά την πληρωμή
• Μέσω διαλειτουργικότητας με την ΑΑΔΕ θα ελέγχεται σε πραγματικό χρόνο αν ο πελάτης είναι πράγματι δικαιούχος αγρότης
• Θα υπάρχει άμεση έκπτωση για το πετρέλαιο στην αντλία με την έκδοση του τιμολογίου
• Για τα πρατήρια θα υπάρξει ειδική διαδικασία για την επιστροφή του ΕΦΚ σε σύντομο χρονικό διάστημα (περίπου κάθε δεκαήμερο)

Τονίζεται ότι το νέο σύστημα θα ισχύει απο το Νοέμβριο του 2026 μετά την ολοκλήρωση του ΟΣΔΕ. Μέχρι τον Οκτώβριο θα ισχύσει το σημερινό σύστημα με επιστροφή του ΕΦΚ ανά 3μηνό.

Ο υφυπουργός υπενθύμισε ότι τα τρέχοντα όρια επιστροφής ΕΦΚ ορίζονται σε λίτρα ανά στρέμμα ανάλογα με το είδος καλλιέργειας: για το βαμβάκι δικαιούνται 30 λίτρα/στρέμμα, για το σιτάρι 16 λίτρα/στρέμμα, ενώ για άλλες καλλιέργειες ισχύουν διαφορετικά όρια. Η επιστροφή ανέρχεται σε 41 λεπτά ανά λίτρο, όσο δηλαδή είναι ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στο πετρέλαιο κίνησης. Παράλληλα θα υπάρξει και ειδική επιτροπή που θα εξετάσει τα όρια του καυσίμου σε κάθε καλλιέργεια και θα γίνουν αλλαγές όπου είναι αναγκαίες. Ανάλογια θα αυξηθεί και το συνολικό κονδύλι.

Όσον αφορά τους Νέους Αγρότες, όπως τόνισε ο πρόεδρος της ΑΑΔΕ κ. Πιτσιλής, για τον πρώτο χρόνο θα ισχύει το σημερινό σύστημα επιστροφής ΕΦΚ και μετά την πρώτη δήλωση ΟΣΔΕ που θα κάνουν θα πηγαίνουν στο νέο σύστημα.

Διαβεβαίωσε, δε, ότι οι συνεπείς αγρότες θα βρουν τον καλύτερο σύμμαχό τους στην ΑΑΔΕ, ώστε να μπορούν να λαμβάνουν πιο γρήγορα και με μεγαλύτερη διαφάνεια τις ενισχύσεις τους.

Αποζημιώσεις ΕΛΓΑ στο 100% 

Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κ. Τσιάρας, ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση προτίθεται να θεσπίσει αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ στο 100% της ασφαλισμένης αξίας, χωρίς όμως αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών.

Επίσης αυξάνεται το ανώτατο όριο αποζημίωσης από 70.000 ευρώ που είναι σήμερα στα 200.000 ευρώ.

Μετά από ερώτηση του ΑγροΤύπου, για το πότε θα ισχύει η αυξημένη αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ, ο υπουργός διευκρίνισε ότι το μέτρο δεν ισχύει από το 2026 και αφού κατατεθεί σχετική νομοθετική ρύθμιση στην Βουλή.

Προϋπόθεση εφαρμογής του μέτρου θα είναι η υποχρεωτική παρακράτηση των εισφορών ΕΛΓΑ από τις πληρωμές της βασικής ενίσχυσης (προκαταβολή και εξόφληση) από όλους τους αγρότες.

Όπως ξεκαθαρίστηκε, η παρακράτηση θα είναι υποχρεωτική για όλους τους αγρότες, χωρίς δυνατότητα επιλογής, σε αντίθεση με ό,τι ισχύει σήμερα. Η ρύθμιση θα ξεκινήσει μετά με τη δήλωση ΟΣΔΕ του 2026, όπου θα καταγραφούν και τα στοιχεία της κάθε καλλιέργειας.

Ψηφιακή ιχνηλασιμότητα αγροτικών προϊόντων 

Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, παρουσίασε τον σχεδιασμό για τον εθνικό σύστημα αγροτικής ιχνηλασιμότητας, βασισμένο σε ψηφιακές τεχνολογίες και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, στόχος του θα είναι η αντιμετώπιση του προβλήματος των ελληνοποιήσεων.

«Πάμε να δημιουργήσουμε ένα σύστημα εθνικής ιχνηλασιμότητας, όπου κάθε ελληνικό προϊόν θα έχει barcode που θα το συνοδεύει από το χωράφι έως το ράφι και μέχρι την απόδειξη» τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι έτσι θα είναι σαφές πόσα προϊόντα είναι ελληνικά και πόσα εισαγόμενα σε κάθε στάδιο. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη χρήση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων και στη διασύνδεση των υφιστάμενων συστημάτων.

«Με τη δουλειά που γίνεται στην ΑΑΔΕ και στον ΟΠΕΚΕΠΕ θα μπορούμε πλέον να γνωρίζουμε τι παράγεται σε κάθε χωράφι» ανέφερε, προσθέτοντας ότι συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να προσδιορίσουν με ακρίβεια τις δυνατότητες παραγωγής ανά περιοχή.

Παράλληλα, όπως είπε, η προσπάθεια ενισχύεται και από το σύστημα των ελληνικών μικροδορυφόρων, που επιτρέπει την παρακολούθηση της παραγωγής και των ζημιών στις καλλιέργειες. «Στην ουσία έχουμε πλέον όλη την αλυσίδα» δήλωσε, σημειώνοντας ότι τα δεδομένα αυτά θα συμβάλλουν και στην καλύτερη διαχείριση κρίσεων.

Ο κ. Παπαστεργίου υπογράμμισε ότι το νέο σύστημα αποτελεί όφελος κυρίως για τους ίδιους τους παραγωγούς. «Οι νέοι παραγωγοί είναι αυτοί που πρέπει να ζητούν από την αρχή την ιχνηλασιμότητα του προϊόντος τους, γιατί έτσι το ελληνικό προϊόν αποκτά υπεραξία» ανέφερε, προσθέτοντας ότι και ο καταναλωτής θα έχει τη δυνατότητα, μέσω QR code, να γνωρίζει την προέλευση και τα χαρακτηριστικά κάθε προϊόντος.

Κλείνοντας, ο Κώστας Τσιάρας τόνισε ότι δεν υπάρχει δυνατότητα για πρόσθετα μέτρα πέραν όσων ανακοινώθηκαν, σημειώνοντας ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να αλλάξει το πλαίσιο της νέας ΚΑΠ. Όπως ανέφερε ο υπουργός, οι συνδικαλιστές θα πρέπει να κατανοήσουν τα δεδομένα που υπάρχουν και να αποχωρήσουν από τα μπλόκα, καθώς σε διαφορετική περίπτωση θα εφαρμοστεί η κείμενη νομοθεσία, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Δείτε τους σχετικούς πίνακες που παρουσιάστηκαν στην συνέντευξη (εδώ)

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής πρότεινε να δοθεί στα κράτη μέλη πρόωρη πρόσβαση σε κονδύλια από τον προϋπολογισμό 2028-2034, περίπου 45 δισ. ευρώ, προκειμένου να στηριχθούν οι αγρότες της ΕΕ, ενόψει της εμπορικής συμφωνίας με τη Mercosur.

Οι Βρυξέλλες καταβάλλουν μια τελική προσπάθεια για να ολοκληρώσουν αυτή την εβδομάδα την πολυαναμενόμενη εμπορική συμφωνία της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τις χώρες του Mercosur.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρότεινε, την Τρίτη (6/1) τα κράτη μέλη της ΕΕ να επωφεληθούν από την έγκαιρη πρόσβαση σε ορισμένα γεωργικά κονδύλια από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034, σε μια προσπάθεια να υποστηρίξει τους αγρότες ενόψει της εμπορικής συμφωνίας με τη Mercosur.

«Για να διασφαλιστεί ότι από το 2028 θα είναι διαθέσιμοι πρόσθετοι πόροι για την κάλυψη των αναγκών των αγροτών και των αγροτικών κοινοτήτων, προτείνω τα κράτη μέλη να έχουν πρόσβαση, κατά την υποβολή του αρχικού τους σχεδίου, σε έως και τα δύο τρίτα του ποσού που είναι κανονικά διαθέσιμο στην ενδιάμεση αξιολόγηση», δήλωσε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε επιστολή της προς τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. «Αυτό αντιπροσωπεύει περίπου 45 δισεκατομμύρια ευρώ που μπορούν να κινητοποιηθούν άμεσα για την υποστήριξη των αγροτών», πρόσθεσε.

Στο μεταξύ η Επιτροπή συγκάλεσε συνάντηση των υπουργών Γεωργίας, σήμερα Τετάρτη, 7 Ιανουαρίου, με στόχο να πειστεί η Ιταλία και άλλες χώρες - μέλη της ΕΕ που εμφανίζονται διστακτικές να στηρίξουν την συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με τις χώρες της Λατινικής Αμερικής.

Η συνεδρίαση θα ξεκινήσει στις 13:30, με πρώτο θέμα της ημερήσιας διάταξης να είναι η πολιτική απογραφή του γεωργικού τομέα της ΕΕ, ένα χρόνο αφότου η Επιτροπή παρουσίασε το όραμά της για το μέλλον της γεωργίας. Εναρκτήριες δηλώσεις θα απευθύνει ο Επίτροπος Γεωργίας κ. Χάνσεν, ακολουθούμενος από την Υπουργό Γεωργίας της Κύπρου κα Μαρία Παναγιώτου (που προεδρεύει στην ΕΕ).

Τη Δευτέρα, η επικεφαλής εκπρόσωπος της Επιτροπής, Πάουλα Πίνιο, δήλωσε ότι η ΕΕ βρίσκεται «στο σωστό δρόμο» για να υπογράψει σύντομα τη συμφωνία Mercosur, μετά την ακύρωση μιας προγραμματισμένης υπογραφής στη Βραζιλία στα τέλη Δεκεμβρίου λόγω της αντίθεσης της Ιταλίας και της Γαλλίας. «Τις τελευταίες δύο εβδομάδες υπήρξαν συζητήσεις, δουλειά και πρόοδος», δήλωσε η εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Πάουλα Πίνιο. «Βρισκόμαστε στον σωστό δρόμο ώστε να εξετάσουμε την υπογραφή της συμφωνίας, ελπίζουμε σύντομα», πρόσθεσε.

Σε συνέντευξη τύπου, σήμερα Τετάρτη (7/1), στο ΥπΑΑΤ, θα γίνει η εξειδίκευση των μέτρων που αφορούν τους αγρότες.

Την εξειδίκευση θα κάνει ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης κ. Κωστής Χατζηδάκης, οι υπουργοί Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Κώστας Τσιάρας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης κ. Δημήτρης Παπαστεργίου, καθώς και ο υφυπουργός Οικονομικών κ. Θάνος Πετραλιάς.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑγροΤύπου το κυβερνητικό καλάθι περιλαμβάνει:

Για το ρεύμα: Η ΔΕΗ είναι έτοιμη να καταθέσει μια ακόμα πιο θετική πρόταση σε σχέση με το ήδη ευνοϊκό τιμολόγιο που θεσπίστηκε από αυτή την κυβέρνηση. Σύμφωνα με πληροφορίες, θα περιλαμβάνεται το φθηνότερο αγροτικό ρεύμα για ακόμη δύο χρόνια, κοντά στα 8 λεπτά την κιλοβατώρα, από 9,2 που είναι σήμερα.

Για την επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο: Υπάρχει έτοιμη πρόταση από το υπουργείο Οικονομικών και την ΑΑΔΕ για την επιστροφή του φόρου στην αντλία, προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι καθυστερήσεις και αδικίες, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές. Για τον σκοπό αυτό, η ΑΑΔΕ έχει φτιάξει ειδική εφαρμογή για κινητά, την οποία θα χρησιμοποιούν οι αγρότες.

Για τα αδιάθετα ποσά: Τα 160-180 εκατ. ευρώ τα οποία έχουν προκύψει ως επιπλέον χρήματα μετά τους ελέγχους της υπαγωγής του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, θα δοθούν ως ενίσχυση για το βαμβάκι, τα σιτηρά, το τριφύλλι, το ρύζι και τους κτηνοτρόφους.

Δεν πρόκειται να γίνει καμιά αναφορά για τα Σχέδια Βόσκησης.

Για τη συμφωνία MERCOSUR, η θέση της κυβέρνησης είναι ότι δεν υπάρχει ζήτημα αλλά είναι ανοιχτή να κουβεντιάσει με τους εκρποσώπους των αγροτών.

Για το ΟΣΔΕ (Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου) η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι έχει ουσιαστικά λυθεί σε συμφωνία με την Κομισιόν.

Μετά τις κυβερνητικές ανακοινώσεις, θα υπάρξει συντονισμός και διαβούλευση μεταξύ των μπλόκων, προκειμένου να ληφθούν οι τελικές αποφάσεις για το αν θα συμμετάσχουν στον διάλογο ή αν θα προχωρήσουν σε 48ωρο αποκλεισμό δρόμων, όπως έχει ήδη προαναγγελθεί από την τελευταία πανελλαδική σύσκεψη στα Μάλγαρα.

Από το Μαξίμου πάντως δίνουν στις ανακοινώσεις τον χαρακτήρα τελεσιγράφου - «αυτά θα είναι τα μέτρα και δεν θα έχει άλλα» - και ήδη απειλούν με κυρώσεις και πρόστιμα, τους αγρότες που βρίσκονται στα μπλόκα, τους οποίους χαρακτηρίζουν μειοψηφία.

Μόλις ανακοινωθούν τα μέτρα, η κυβέρνηση θα περιμένει την απάντηση των αγροτών και τονίζει ότι μετράει αντίστροφα ο χρόνος για την επιβολή διοικητικών και ποινικών κυρώσεων σε όσους παραμένουν στα μπλόκα και επιχειρήσουν να προχωρήσουν σε 48ωρο κλείσιμο δρόμων και τελωνείων την Πέμπτη και την Παρασκευή.

Οι κυβερνητικές πηγές τονίζουν έχει γίνει καταγραφεί τον τρακτέρ και πως μπορούν να επιβάλλουν πρόστιμο 350 ευρώ σε κάθε ιδιοκτήτη, βάσει του άρθρου 16 παρ. 2 του ΚΟΚ, το οποίο αναφέρει ότι δεν επιτρέπεται η απόθεση ή εγκατάλειψη ή η απόρριψη οποιουδήποτε οχήματος, εφόσον παρακωλύει έστω και κατ' ελάχιστο την κυκλοφορία των πεζών και των οχημάτων, καθώς και τη στάθμευση των οχημάτων.

Από σήμερα κιόλας αναμένεται να αρχίσει η τροχαία να «κόβει» κλήσεις σε όσα τρακτέρ εξακολουθούν να παραμένουν στα μπλόκα. Μάλιστα, αυτόματα οι κλήσεις θα βεβαιώνονται, πράγμα που σημαίνει ότι θα προωθούνται προς είσπραξη από την ΑΑΔΕ. 

Στο τέλος του 2025 ολοκληρώθηκε η νομοθετική διαδικασία για το πακέτο απλούστευσης της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να δίνει την τελική έγκριση στις τροποποιήσεις που είναι γνωστές ως «Omnibus III». Ο κανονισμός, που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενσωματώνει αλλαγές στο πλαίσιο της περιβαλλοντικής αιρεσιμότητας της ΚΑΠ και στον τρόπο εφαρμογής των ελέγχων των ενισχύσεων, όπως αυτές συμφωνήθηκαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Το νέο πλαίσιο αφορά βασικά στοιχεία της ΚΑΠ, όπως οι έλεγχοι, η αιρεσιμότητα, οι περιβαλλοντικοί όροι και η μεταχείριση συγκεκριμένων κατηγοριών παραγωγών, με τις ρυθμίσεις να ενσωματώνονται στον σχεδιασμό της ΚΑΠ από το 2026. Παράλληλα, προβλέπονται ειδικές ρυθμίσεις για τους μικρούς αγρότες, με εξαιρέσεις από την εφαρμογή ορισμένων περιβαλλοντικών όρων που συνδέονται με την καταβολή των ενισχύσεων, ενώ περιλαμβάνονται και αλλαγές στη διαχείριση των οργανώσεων παραγωγών στον τομέα των οπωροκηπευτικών, με σκοπό τη διευκόλυνση της εφαρμογής της ΚΑΠ από τα κράτη-μέλη.

Τι αλλάζει στο σύστημα ελέγχων και στις διοικητικές διαδικασίες

Οι νέες ρυθμίσεις προβλέπουν περιορισμό του διοικητικού φόρτου τόσο για τους αγρότες όσο και για τις εθνικές διοικήσεις. Στο πλαίσιο αυτό, μειώνεται η ένταση των επιτόπιων ελέγχων, ενώ καταργείται η ετήσια διαδικασία εκκαθάρισης επιδόσεων, η οποία μέχρι σήμερα αποτελούσε μέρος της παρακολούθησης των στρατηγικών σχεδίων της ΚΑΠ. Παράλληλα, δίνεται μεγαλύτερη ευχέρεια στα κράτη-μέλη ως προς τον τρόπο εφαρμογής των κανόνων, με στόχο την απλούστευση των διαδικασιών και τη μείωση των διοικητικών «στενώσεων» που είχαν εντοπιστεί κατά την εφαρμογή της πολιτικής.

Πώς διαμορφώνεται το πλαίσιο αιρεσιμότητας

Το πακέτο Omnibus III εισάγει αλλαγές στους κανόνες αιρεσιμότητας που συνδέονται με την καταβολή των ενισχύσεων. Οι τροποποιήσεις στοχεύουν στην απλούστευση των απαιτήσεων, χωρίς να αλλάζει ο βασικός χαρακτήρας του συστήματος. Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για την εφαρμογή της αιρεσιμότητας σε συγκεκριμένες κατηγορίες εκμεταλλεύσεων, με έμφαση στη μείωση των διοικητικών υποχρεώσεων και στην αποφυγή δυσανάλογων επιβαρύνσεων κατά την εφαρμογή των κανόνων.

Περιβαλλοντικοί όροι και GAEC: πού δίνεται ευελιξία

Στο σκέλος των περιβαλλοντικών όρων, το νέο πλαίσιο επιτρέπει στα κράτη-μέλη να αποφασίζουν σε ποιο βαθμό ορισμένες εκμεταλλεύσεις θεωρείται ότι πληρούν τα πρότυπα καλών γεωργικών και περιβαλλοντικών συνθηκών (GAEC). Μεταξύ των ρυθμίσεων περιλαμβάνονται δυνατότητες προσαρμογής στην εφαρμογή περιβαλλοντικών απαιτήσεων, καθώς και μεγαλύτερη ευελιξία σε ειδικές περιπτώσεις, όπως η διαχείριση μόνιμων βοσκοτόπων ή η αντιμετώπιση ιδιαίτερων περιβαλλοντικών συνθηκών. Οι σχετικές επιλογές εντάσσονται στον εθνικό σχεδιασμό κάθε κράτους-μέλους.

Τι προβλέπεται για τους μικρούς αγρότες και τις βιολογικές εκμεταλλεύσεις

Το Omnibus III περιλαμβάνει ειδικές ρυθμίσεις που αφορούν τους μικρούς αγρότες, με στόχο την απλούστευση των κανόνων που τους αφορούν και την προσαρμογή των υποχρεώσεων στο μέγεθος και τη φύση των εκμεταλλεύσεών τους. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η πρόβλεψη για αύξηση των πληρωμών προς τη συγκεκριμένη κατηγορία δικαιούχων. Παράλληλα, δίνεται στα κράτη-μέλη η δυνατότητα να καθορίζουν σε ποιο βαθμό οι μερικώς βιολογικές εκμεταλλεύσεις μπορούν να θεωρούνται ότι πληρούν συγκεκριμένα περιβαλλοντικά πρότυπα, διευκολύνοντας την εφαρμογή των σχετικών κανόνων στην πράξη.

 Ρυθμίσεις για κρίσιμες καταστάσεις και διαχείριση κινδύνων

Στο αναθεωρημένο πλαίσιο περιλαμβάνεται η δυνατότητα χορήγησης έκτακτων πληρωμών σε ενεργούς αγρότες που πλήττονται από φυσικές καταστροφές, δυσμενή κλιματικά φαινόμενα ή άλλα καταστροφικά γεγονότα. Οι πληρωμές αυτές αποσκοπούν στη διασφάλιση της συνέχισης της γεωργικής δραστηριότητας στις πληγείσες περιοχές.  Παράλληλα, ενισχύονται οι δυνατότητες αξιοποίησης εργαλείων διαχείρισης κινδύνου, ενώ αυξάνεται και το ποσοστό των προκαταβολικών άμεσων ενισχύσεων.

Πηγή: Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Σκληρή είναι η απάντηση της κυβέρνησης στα αιτήματα των αγροτών, ενώ εξετάζει σενάρια επιβολής προστίμων για όσους παρεμποδίζουν την κυκλοφορία στους δρόμους.

Την Τετάρτη (7/1) η κυβέρνηση θα προχωρήσει στην εξειδίκευση τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί για τους αγρότες, τόνισε ο Υφυπουργός παρά των Πρωθυπουργό και Κυβερνητικός Εκπρόσωπος κ. Παύλος Μαρινάκης.

Θα εξειδικεύσει ουσιαστικά τα μέτρα που έχουν προαναγγελθεί ακριβώς πάνω στο πλαίσιο που έχουν θέσει ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης και ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας. Είτε με την παρουσία αγροτών είτε χωρίς, ανέφερε.

Και πρόσθεσε ότι «αυτά θα είναι τα μέτρα και δεν θα υπάρχουν άλλα. Αφορούν όλους τους αγρότες και όχι μια «μειονότητα» (4.000 τρακτέρ) που βρίσκεται στα μπλόκα».

Για το θέμα της απόφασης των αγροτών να κλιμακώσουν τις κινητοποιήσεις τους το επόμενο διήμερο ο κ. Μαρινάκης ανακοίνωσε ότι «υπάρχει το νομικό πλαίσιο που μπορεί να εφαρμοστεί για να αδειάσουν οι δρόμοι από τα τρακτέρ».

Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος τόνισε ακόμη ότι θα ήταν θετικό να παρευρεθούν εκπρόσωποι των αγροτών στις ανακοινώσεις των μέτρων που θα έκανε ο πρωθυπουργός.

«Η κυβέρνηση έχει πάντοτε ανοιχτές τις πόρτες για διάλογο με τους αγροτοσυνδικαλιστές. Αν ορισμένοι αγροτοσυνδικαλιστές επιμείνουν στην άρνηση, δεν μένει παρά στα εκκρεμή ζητήματα που θέλουμε να συζητήσουμε μαζί τους, να ανακοινώσουμε τις αποφάσεις μας. Από εκεί και πέρα η κυβέρνηση δεν θα παραμείνει θεατής στα μπλόκα. Υπάρχουν νόμοι που αναφέρονται στην επιβολή προστίμων για παρακώλυση συγκοινωνιών και οι νόμοι αυτοί θα εφαρμοστούν. Δεν μπορεί κάποιες κομματικά καθοδηγούμενες μειοψηφίες να κρατούν όμηρο όλη την κοινωνία», ανέφερε σε δηλώσεις του νωρίτερα ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης.

Επίσης επανέλαβε ότι οι επιδοτήσεις και αποζημιώσεις που καταβλήθηκαν το 2025 στον αγροτικό τομέα είναι μεγαλύτερες από κάθε άλλη χρονιά και 13% υψηλότερες σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Συγκεκριμένα είπε ότι το 2025 καταβλήθηκαν 3,82 δισ. ευρώ έναντι 3,38 δισ. το 2024.

«Έχουν καταβληθεί αυτά τα χρήματα, έχουν υιοθετηθεί τα 16 από τα 27 αιτήματα των μπλόκων, άλλα 4 είναι σε επεξεργασία με θετικό πνεύμα και απομένουν 7 που δεν μπορούν να υιοθετηθούν είτε για δημοσιονομικούς λόγους είτε γιατί είναι εκτός ευρωπαϊκού πλαισίου. Επομένως δεν είναι νοητό ορισμένοι αγροτοσυνδικαλιστές - γιατί δεν μιλάμε για το σύνολο των αγροτών και ούτε για το σύνολο των συνδικαλιστών - να επιμένουν σε αυτήν την παράδοξη γραμμή. Να μην έρχονται να συζητήσουν με τον πρωθυπουργό και τη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση», τόνισε ο κ. Χατζηδάκης.

Πρόσθεσε ακόμα πως «υπήρξαμε ανεκτικοί, γιατί προηγήθηκε το ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ και η καθυστέρηση στην πληρωμή των επιδοτήσεων η οποία πάντως δεν ξεπέρασε τον ένα μήνα, καθώς οι αποζημιώσεις καταβλήθηκαν στο τέλος Νοεμβρίου αντί για τον Οκτώβριο. Και γιατί επίσης υπάρχουν όντως πραγματικά προβλήματα όπως αυτά που αντιμετωπίζουν κτηνοτρόφοι με την ευλογιά. Έχει περάσει πάρα πολύς χρόνος, η κυβέρνηση δεν μπορεί να παραμείνει με σταυρωμένα τα χέρια και να παριστάνει τον τροχονόμο σε μία μπλοκαρισμένη χώρα». Αναφερόμενος στα επιμέρους αιτήματα των αγροτών ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης ανέφερε:

• Για το ρεύμα: Η ΔΕΗ είναι έτοιμη να καταθέσει μια ακόμα πιο θετική πρόταση σε σχέση με το ήδη ευνοϊκό τιμολόγιο που θεσπίστηκε από αυτή την κυβέρνηση.
• Για την επιστροφή του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο: Υπάρχει έτοιμη πρόταση από το υπουργείο Οικονομικών και την ΑΑΔΕ για την επιστροφή του φόρου στην αντλία, προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι καθυστερήσεις και αδικίες.
• Για τη συμφωνία MERCOSUR: Δεν πιστεύουμε ότι υπάρχει ζήτημα αλλά είμαστε ανοιχτοί να κουβεντιάσουμε.
• Για τις ελληνοποιήσεις εισαγόμενων προϊόντων: Υπάρχει πρόταση του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την ιχνηλασιμότητα των προϊόντων. Αν δεν έρθουν να το συζητήσουμε, θα προχωρήσουμε μόνοι μας.
• Για το ΟΣΔΕ: Το ζήτημα έχει ουσιαστικά λυθεί σε συμφωνία με την Κομισιόν. Οι εκτάσεις καταχωρούνται με υπεύθυνες δηλώσεις οι οποίες υποβάλλονται τώρα.

Η στείρα και αντιπαραγωγική άρνηση στον διάλογο αδικεί τον αγώνα των αγροτών, τόνισε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για την απόφαση εκπροσώπων των αγροτών να κλιμακώσουν τις κινητοποιήσεις τους, ξεκαθαρίζοντας ότι η κυβέρνηση έχει ήδη ανταποκριθεί στην πλειονότητα των αιτημάτων, αλλά «δεν μπορεί να παραμένει απαθής θεατής σε μια άγονη διαδικασία άρνησης διαλόγου».

Όπως σημείωσε, η κυβέρνηση έκανε «τα βήματα που όφειλε να κάνει, με πολύ συγκεκριμένο τρόπο», καταθέτοντας προτάσεις  που ουσιαστικά αποτελούν  βάση διαλόγου από την πρώτη στιγμή. Παρ’ όλα αυτά, η άρνηση συμμετοχής στον διάλογο «χωρίς πραγματική αιτιολόγηση», όπως είπε, «είναι ανεξήγητη», τονίζοντας ότι υπάρχουν όρια ανοχής, ιδιαίτερα όταν η κοινωνία υφίσταται σοβαρή ταλαιπωρία.

«Δεν μπορούμε να παραμένουμε απαθείς θεατές σε μια διαδικασία που ταλαιπωρεί αδιανόητα τους Έλληνες πολίτες», είπε, προσθέτοντας ότι η «στείρα και αντιπαραγωγική άρνηση διαλόγου αδικεί τελικά τον ίδιο τον αγώνα των αγροτών».

Ο υπουργός υπογράμμισε ότι υπάρχει ήδη συγκεκριμένη πρόταση διαλόγου και αναφερόμενος στο κόστος παραγωγής, στάθηκε στο αγροτικό ρεύμα, επισημαίνοντας ότι «δεν υπάρχει άλλη ευρωπαϊκή χώρα που να επιδοτεί το αγροτικό ηλεκτρικό ρεύμα και να έχει θεσπισμένη χαμηλότερη τιμή», προσθέτοντας ότι η τιμή θα είναι ακόμη χαμηλότερη από τα 9,3 λεπτά ανά κιλοβατώρα που ισχύει σήμερα. Για το πετρέλαιο, ξεκαθάρισε ότι η επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) έχει πλέον θεσπιστεί με νόμο από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, ενώ αναγνώρισε ότι υπάρχουν στρεβλώσεις στο ισχύον μοντέλο κατανομής ποσοτήτων.

Ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, σε ανακοίνωση και δημόσια ανάρτησή του απαντά σε επτά βασικά ερωτήματα που έχουν προκύψει το προηγούμενο διάστημα, με αναφορές στο ύψος των καταβολών, στις καθυστερήσεις που σημειώθηκαν, στους ελέγχους που βρίσκονται σε εξέλιξη και στις αλλαγές που δρομολογούνται στο σύστημα πληρωμών.

Στο κείμενο παρουσιάζονται στοιχεία για το συνολικό ποσό των ενισχύσεων που καταβλήθηκαν εντός του 2025, καθώς και για την παραδοχή καθυστέρησης ενός μήνα στις πρώτες πληρωμές. Παράλληλα, γίνεται αναφορά στη διαμόρφωση μεταβατικού συστήματος για το 2025 και στην προοπτική πλήρους ψηφιοποίησης των πληρωμών από το 2026.

Μεταξύ των ζητημάτων που περιλαμβάνονται στην ανακοίνωση υπάρχουν και καταβολές και προβλέψεις ενισχύσεων για συγκεκριμένους κλάδους. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, αποζημιώσεις καταβλήθηκαν σε περίπου 2.500 κτηνοτρόφους λόγω απώλειας ζωικού κεφαλαίου από ευλογιά, με μέσο ποσό 33.600 ευρώ ανά δικαιούχο, ενώ προβλέπονται επιπλέον κατανομές ύψους 80 εκατ. ευρώ προς κτηνοτρόφους και 80 εκατ. ευρώ προς βαμβακοπαραγωγούς και σιτοπαραγωγούς μέσω οικολογικών σχημάτων.

Ακολουθεί η ανακοίνωση, όπως δημοσιεύτηκε:

«3,82 δισ. ευρώ καταβλήθηκαν στους αγρότες μας το 2025 από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, το Υπουργείο Οικονομικών και τον ΕΛΓΑ. Το ποσό αυτό είναι το μεγαλύτερο των τελευταίων ετών και κατά 13% πιο μεγάλο από τα 3,38 δισ. ευρώ που καταβλήθηκαν το 2024.

Με την παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, τους ελέγχους της OLAF, τις έρευνες της Οικονομικής Αστυνομίας στον ΟΠΕΚΕΠΕ και τις πολύμηνες διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αυτό που έγινε δεν ήταν αυτονόητο. Και γι’ αυτό οφείλω να ευχαριστήσω δημόσια όλους όσους ασχολήθηκαν από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, τον ΟΠΕΚΕΠΕ, την ΑΑΔΕ και το ίδιο το γραφείο μου σ’ αυτή την αγωνιώδη προσπάθεια.

Ήδη σας έχουν γεννηθεί μερικά σημαντικά ερωτήματα. Πάμε να τα απαντήσουμε:

1. Καθυστερήσεις δεν υπήρξαν άραγε το 2025; Ναι, υπήρξε καθυστέρηση ενός μηνός. Αντί τέλος Οκτωβρίου, οι πρώτες πληρωμές έγιναν τέλος Νοεμβρίου. Ακόμα δε περισσότερο ξεκίνησαν μόλις 8 μέρες μετά το πράσινο φως που δόθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 19/11. Επίσης καθόλου αυτονόητο.

2. Και για τον ΟΠΕΚΕΠΕ άραγε θα παραδεχθείτε επιτέλους τις ευθύνες σας; Μα προφανώς τις παραδεχόμαστε. Η Νέα Δημοκρατία είναι η μόνη μάλιστα που τις παραδέχεται. Κανείς άλλος από όσους κυβέρνησαν τα τελευταία 45 χρόνια δεν παραδέχεται ευθύνες. Αν εξυπηρετεί ότι φταίει μόνο η Νέα Δημοκρατία, εντάξει, το κλείνουμε και προχωράμε παρακάτω.

3. Και τότε γιατί υπήρξε η αναστάτωση τους τελευταίους μήνες; Μα γιατί επιβλήθηκαν πρόστιμα και έγινε διαπραγμάτευση με την Κομισιόν για ένα νέο σύστημα, υβριδικό για το 2025, οριστικό και ψηφιακό από το 2026. Μόνο που για ορισμένους η κυβέρνηση έφταιγε όχι μόνο για τα πρόστιμα που είχαν επιβληθεί, αλλά και για την προσπάθεια που έγινε μέσω των διαπραγματεύσεων με την Κομισιόν να εισαχθεί ένα νέο, διαφανές σύστημα και να αποφευχθούν νέα πρόστιμα για το μέλλον. Η κυβέρνηση για αυτούς χάνει και στα μονά και στα ζυγά.

4.Και με το νέο αυτό σύστημα η χώρα θα παίρνει τα ίδια χρήματα; Ναι, για απευθείας αγροτικές ενισχύσεις και στήριξη του εισοδήματος των αγροτών από τις Βρυξέλλες, ακριβώς τα ίδια (τα υπόλοιπα είναι στήριξη μέσω ΕΛΓΑ, προγράμματα de minimis κτλ.). Μόνο που τα ποσά αυτά θα κατανέμονται πιο δίκαια υπέρ των πραγματικών παραγωγών! Όποιος δεν το θέλει, να βγει και να το πει! Μπορεί να αντιληφθεί κανείς βέβαια την αντίδραση όσων τυχόν έκαναν πανωγραψίματα. Δεν είναι μυστικό ότι για μερικές χιλιάδες υποθέσεις τα στοιχεία έχουν δεσμευτεί από την Οικονομική Αστυνομία, ενώ μερικές χιλιάδες ΑΦΜ, επίσης, έχουν παραπεμφθεί για περαιτέρω διασταυρώσεις. Η μεγάλη πλειονότητα πάντως θα βγει κερδισμένη από το νέο, δικαιότερο σύστημα.

5. Και γιατί χρειαζόταν η απορρόφηση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ; Η ΑΑΔΕ έχει δείξει και στην περίοδο του κορωνοϊού ότι μπορεί να λειτουργήσει ως μια μεγάλη, αξιόπιστη, εθνική αρχή πληρωμών. Έχει αξιοπιστία τόσο στην Ελλάδα όσο και στις Βρυξέλλες και μπορεί να τερματίσει ένα κεφάλαιο αμφισβητήσεων και προστίμων. Η μετάβαση αυτή είναι μια πολύ σημαντική μεταρρύθμιση.

6. Ναι, αλλά αμφισβητείτε ότι ορισμένοι κλάδοι, κτηνοτρόφοι, βαμβακοπαραγωγοί, σιτοπαραγωγοί, αντιμετωπίζουν μεγάλα προβλήματα; Προφανώς αντιμετωπίζουν και η κυβέρνηση τα θέτει σε προτεραιότητα. Για 2.500 κτηνοτρόφους που είχαν απώλεια ζωικού κεφαλαίου λόγω ευλογιάς, έχουν μέχρι στιγμής δοθεί κατά μέσο όρο 33.600 ευρώ ανά κτηνοτρόφο για την απώλεια του κεφαλαίου και του σχετικού εισοδήματος για ένα έτος. Στους κτηνοτρόφους ακόμα θα κατανεμηθούν επιπλέον 80 εκατ. ευρώ, που είναι κεφάλαια από τις Βρυξέλλες τα οποία περίσσεψαν με την εφαρμογή του νέου συστήματος πληρωμών. Στους βαμβακοπαραγωγούς και τους σιτοπαραγωγούς, θα δοθούν επιπλέον 80 εκατ. ευρώ μέσω των λεγόμενων οικολογικών σχημάτων, από επιδοτήσεις που περίσσεψαν επίσης, λόγω της εφαρμογής του νέου συστήματος καταβολής των επιδοτήσεων. Να σημειώσουμε εδώ ότι οι βαμβακοπαραγωγοί είδαν τις τιμές του βαμβακιού να μειώνονται διεθνώς, αλλά και την παραγωγή του προϊόντος να αυξάνεται σημαντικά σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Προσθέστε σε αυτά και την καταβολή, για πρώτη φορά, 177 εκατ. ευρώ μέσω του λεγόμενου Μέτρου 23 για όσους αγρότες είδαν μεγάλη μείωση της παραγωγής τους, λόγω κλιματικών συνθηκών.

7. Δεν είναι όμως μόνο αυτά τα προβλήματα. Έχει υποβληθεί ένας κατάλογος 27 αιτημάτων. Πράγματι, από τα οποία έχουν ικανοποιηθεί τα 16 και επιπλέον 4 εξετάζεται ο τρόπος ικανοποίησης. Ορισμένα άλλα είναι εκτός δημοσιονομικών αντοχών ή εκτός ευρωπαϊκού πλαισίου. Προσθέστε ότι όλα τα προηγούμενα χρόνια έχουμε προχωρήσει σε μειώσεις στη φορολογία για τους αγρότες, έχουμε μειώσει το ΦΠΑ σε ζωοτροφές, λιπάσματα και αγροτικά εφόδια και επιστρέφεται πλέον ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο. Ενώ φυσικά δόθηκαν και δίνονται αυτονόητες αποζημιώσεις, λόγω Daniel, στους αγρότες της Θεσσαλίας.

Θέτω όμως εγώ τώρα με τη σειρά μου ένα ερώτημα: Πείτε ότι δεν ισχύει τίποτα από όλα όσα γράφω. Οι αγροτοσυνδικαλιστές των μπλόκων γιατί δεν προσέρχονται σε διάλογο με την κυβέρνηση, όταν τους έχει καλέσει μάλιστα ο ίδιος ο Πρωθυπουργός; Θα έχουν την ευκαιρία να παρουσιάσουν τις θέσεις τους στην κυβέρνηση, όπως έχει γίνει και τα προηγούμενα χρόνια, να τις εξηγήσουν καλύτερα αν δεν έχουν γίνει κατανοητές και να εκθέσουν την κυβέρνηση αν τυχόν αυτή ακολουθεί μια αδιάλλακτη και άδικη στάση απέναντί τους. Όταν στήνεις μπλόκα, προκαλείς εκ των πραγμάτων δυσκολίες στην οικονομική και κοινωνική ζωή της χώρας και ταυτοχρόνως αρνείσαι να προσέλθεις σε διάλογο με τον Πρωθυπουργό, δικαιούται κάθε καλόπιστος τρίτος να διατυπώνει μια μεγάλη απορία για αυτή τη στάση. Μήπως υπάρχουν άλλες σκοπιμότητες; Δικαιούνται, νομίζω, οι Έλληνες πολίτες μια απάντηση.

Σ’ αυτή τη φάση, όλοι είμαστε ενώπιον των ευθυνών μας: Τόσο η κυβέρνηση για την τήρηση της νομιμότητας, καθώς αναντίρρητα έχει δείξει μια ανεκτική στάση που κάνει άλλες κοινωνικές ομάδες να διαμαρτύρονται, όσο και οι αγροτοσυνδικαλιστές οι οποίοι δεν μπορούν και τα μπλόκα να συνεχίζουν και τον διάλογο να αρνούνται. Είναι, νομίζω, θέμα απλής λογικής.

Και μια τελευταία παρατήρηση: Προφανώς, γεωργία και κτηνοτροφία δεν είναι μόνο οι ευρωπαϊκές επιδοτήσεις. Είναι οι αγροτικοί συνεταιρισμοί με τα προβλήματά τους, οι όχι και τόσο διαδεδομένες όσο αλλού ομάδες παραγωγών, τα προβλήματα με την κατάτμηση και τη μικρή έκταση του αγροτικού κλήρου, η όχι ικανοποιητική και στην έκταση που θα έπρεπε εκπαίδευση των νέων αγροτών, η ανεπαρκής ανταγωνιστικότητα του αγροτικού κλάδου σε ορισμένους τομείς. Μεγάλα, διαχρονικά προβλήματα για τα οποία υπάρχουν ευθύνες τόσο όσων έχουν κυβερνήσει τις τελευταίες δεκαετίες όσο και διαφόρων ηγητόρων κατά καιρούς του αγροτικού κόσμου. Καλό είναι να βλέπουμε όλοι τα λάθη μας και να επιχειρήσουμε έστω και αργά όλοι μαζί να τα αντιμετωπίσουμε. Η διακομματική επιτροπή που πρότεινε ο Πρωθυπουργός στη Βουλή είναι μια μεγάλη εθνική ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιήσουμε. Διότι πάνω από δεξιοί, κεντρώοι και αριστεροί, είμαστε Έλληνες!».

Η Εξεταστική Επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, που απασχόλησε έντονα την ελληνική κοινή γνώμη κι όχι μόνο τον αγροτικό χώρο αρχίζει το έργο της αμέσως μετά τις γιορτές της Πρωτοχρονιάς. 

Η κυβερνητική πλευρά υποστήριξε πως οι παθογένειες στον ΟΠΕΚΕΠΕ ήταν υπαρκτές από πριν. Ωστόσο, από τις μαρτυρίες κι από τον κοριό της ΕΥΠ διαφαίνεται πως τα αιγοπρόβατα αυξάνονται ραγδαία μετά το 2019 τόσο ώστε φτάνουν να μην χωρούν στην Κρήτη, όπως παραδέχτηκαν μάρτυρες, όπου εντοπίζονται και οι συχνότερες απάτες στον οργανισμό. Οι καταγγελίες για φαγοπότι των αγροτικών κοινοτικών κονδυλίων έφτασαν στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, που κίνησε τις διαδικασίες και η αντιπολίτευση ζήτησε τη σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής.  

Ο πρόεδρος της Βουλής, Νικήτας Κακλαμάνης τόνισε σε τηλεοπτικό σταθμό ότι με τη νέα χρονιά θα θέσει τα κόμματα προ των ευθυνών τους για το ξεχείλωμα της διαδικασίας κι ευτελισμού του κοινοβουλίου. Ο ίδιος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να εισηγηθεί διακοπή των τηλεοπτικών εκπομπών live Εξεταστικών Επιτροπών της Βουλής στο μέλλον, γεγονός που ήδη ξεσήκωσε αντιδράσεις. 

1ον. Νέο κεφάλαιο ανοίγει με την καινούργια χρονιά μετά τις καταγγελίες του γαλάζιου συνδικαλιστή Κώστα Ανεστίδη σε ό, τι αφορά στον πρώην πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ και νυν βουλευτή της ΝΔ, Θεοφάνη Παππά. Ο κ. Ανεστίδης κατήγγειλε πως του είχε εξηγήσει σε πηγαδάκι πως υπάρχει «παράθυρο» για να μπορεί κάποιος να πάρει επιδοτήσεις, ακόμη κι αν δεν ασχολείται με την παραγωγική διαδικασία. 

2ον. Έρχεται και δεύτερη δικογραφία στη Βουλή, που αφορά κι άλλους υπουργούς κι υφυπουργούς της ΝΔ. 

3ον. Η νέα χρονιά βρίσκει και άτομα να καλούνται να γυρίσουν πίσω επιδοτήσεις και αγροτοσυνδικαλιστές, όπως ο Μύρωνας Χαλετζάκης προφυλακιστέους και την εξεταστική επιτροπή να κλείνει τις εργασίες της εκτός απροόπτου τον Φεβρουάριο του 2026.
 
Ας δούμε μερικά από τα πρόσωπα – κλειδιά, που καθόρισαν τις εξελίξεις το 2025.

Δημήτρης Μελάς

Ο πρώην υποψήφιος ευρωβουλευτής της ΝΔ κι υπηρεσιακός αν. υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης το 2019 και διοικητής  ΟΠΕΚΕΠΕ στη συνέχεια μπήκε στο στόχαστρο των αρχών. Απέδωσε τα διαχρονικά προβλήματα του Οργανισμού στην έλλειψη προσωπικού, στην καθυστέρηση των διαχειριστικών σχεδίων βόσκησης και στην απουσία ολοκληρωμένου κτηματολογίου. Βγήκε νοκ άουτ μετά τις ερωτήσεις τις εισηγήτριας του ΠΑΣΟΚ, Μιλένας Αποστολάκη για το ρολόι που πήρε δώρο, παρότι τόνισε πως δεν προερχόταν για εξυπηρέτηση στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Οι διάλογοι του, που πιάστηκαν από τον κοριό της ΕΥΠ, δεν ήταν τιμητικοί ούτε για τον ίδιο ούτε για τους ανθρώπους, που συνεργάστηκε.  

Κυριάκος Μπαμπασίδης

Οι συνομιλίες του με τον Γιώργο Στρατάκο, γενικό γραμματέα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης που πιάστηκαν από τον κοριό της ΕΥΠ, επίσης, δεν περιποιούν τιμή σε κανέναν δημόσιο άνδρα. Ο ίδιος φόρτωσε τις αμαρτίες του οργανισμού στην υπάλληλο  Βιβή Τυχεροπούλου, επισημαίνοντας πως έκρυβε σε ντουλάπα της έγγραφα που αποκάλυπταν παράνομες επιδοτήσεις κι ότι δεν τα είχε παραδώσει. «Καμία παράνομη πράξη και καμία πληρωμή που δεν ήταν νόμιμη δεν έγινε επί δικής μου θητείας», επέμεινε ο Κυριάκος Μπαμπασίδης στην Εξεταστική Επιτροπή, ο οποίος χρημάτισε πρόεδρος του Οργανισμού  το διάστημα 23/1/2024 έως 31/1/2025. Απαντώντας στην συνομιλία που είχε με τον περίφημο «Φραπέ», είπε πως ο συνομιλητής του «είχε υποβάλει επώνυμη καταγγελία εις βάρος της κυρίας Τυχεροπούλου» και πως μίλησε μαζί του γιατί ήθελε «να κατευνάσει τα πνεύματα». Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε και η συνομιλία του για τα βοσκοτόπια της Ηπείρου, για την οποία μέχρι στιγμής δεν έχει κληθεί κάποιος να εξηγήσει τι ακριβώς συνέβη εκεί. 

Σταυρούλα Κουρμέντζα

Η διευθύντρια Τεχνικών Ελέγχων, Σταυρούλα Κουρμέντζα, στις 15/10 έστρεψε τα βέλη κατά της πρώην προϊσταμένης της  Βιβής Τυχεροπούλου. Επέμεινε πως το 80% των «κόκκινων» ΑΦΜ – ανάμεσά τους και του «Φραπέ» πληρώθηκε. «Αφού ο σκοπός της δέσμευσης είναι να κάνεις έναν έλεγχο. Ποιος ο λόγος να πληρώνονται 22 Δεκεμβρίου και 29 Δεκέμβρη με αρχές Γενάρη του ‘24 όλα τα ΑΦΜ αυτά να ξαναδίνονται δεσμευμένα;». Από τα συνολικά 7.786 δεσμευμένα ΑΦΜ, είπε, το 80% πληρώθηκε, για να δεσμευτούν ξανά αμέσως μετά. Η κ. Κουρμέντζα κατήγγειλε την κ. Τυχεροπούλου για απουσία τήρησης πρακτικών κατά τη διάρκεια των κρίσιμων ελέγχων. Στράφηκε και κατά του Πάνου Θεοδωρόπουλου (προσωρινού διευθυντή τεχνικών ελέγχων). Κατέθεσε ότι οι δύο αυτοί αξιωματούχοι δεν τήρησαν την προβλεπόμενη διαδικασία ελέγχου για τα δεσμευμένα ΑΦΜ. 

Γρηγόρης Βάρρας

Πρώην πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ και έπειτα στενός συνεργάτης του πρωθυπουργού. Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κατήγγειλε απόστημα στον οργανισμό και έστειλε και υποθέσεις στον εισαγγελέα. Ο προκάτοχός του στον ΟΠΕΚΕΠΕ Θανάσης Καπρέλης υποστήριξε πως του έδωσε κάποια στοιχεία που πιθανόν να στοιχειοθετούσαν κατηγορίες. Ο Γρηγόρης Βάρρας ενώ αρχικά υποστήριξε ότι δεν υπήρξε καμία πολιτική παρέμβαση από τον τότε υπουργό και πολιτικό του προϊστάμενο, Μάκη Βορίδη, όσον αφορά τους ελέγχους για τα ΑΦΜ, όταν η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Μιλένα Αποστολάκη, τον ρώτησε ευθέως αν του ζητήθηκε να αποχωρήσει από τη θέση του ώστε να συνεχιστούν παρατυπίες στον Οργανισμό, απάντησε με ένα ξεκάθαρο «ναι», γεγονός το οποίο αρνήθηκε ο πρώην υπουργός Μάκης Βορίδης.

Βιβή (Παρασκευή) Τυχεροπούλου

Κατήγγειλε τη στοχοποίησή της από στελέχη του οργανισμού όταν ανακάλυψε μελετώντας τα στοιχεία ότι υπήρχαν μεγάλες αποκλίσεις από χρονιά σε χρονιά, δηλαδή υπήρχε τεράστια αύξηση στα ζώντα ζώα, η οποία υπερέβαινε κατά πολύ τις δυνατότητες. Επιπλέον, διαπίστωσε πως υπήρχαν περιπτώσεις όπως συγγενικών προσώπων του Γιώργου Ξυλούρη, που δήλωναν χωράφια, που ήταν δασικά. Κατήγγειλε έντονες πιέσεις, που οδήγησαν σε αλλεπάλληλες πειθαρχικές διώξεις.  

Ανδρέας Στρατάκης

Ανέφερε πως ήταν υποψήφιος βουλευτής της ΝΔ με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, αν και παλαιότερα στήριζε τον Ανδρέα Παπανδρέου. Η κατάθεσή του κύλησε ομαλά στην αρχή ώσπου παραδέχτηκε ότι συγγενικό του πρόσωπο κέρδιζε διαρκώς σε τυχερά παιχνίδια. Δήλωσε αθώος.  

Καλλιόπη Σεμερτζίδου

Η υποψήφια βουλευτής της ΝΔ Κοζάνης με την πόρσε, τελικά ήταν η υποψήφια βουλεύτρια με μοτοσικλέτα. Η ίδια υποστήριξε πως είναι αγρότισσα και ασχολείται με τα αρωματικά φυτά κ.ο.κ., ενώ σε ό, τι αφορά στα υπερπολυτελή αυτοκίνητα τόνισε πως της τα δίνει να τα οδηγεί ο σύντροφός της. Δήλωσε ότι όλα αυτά που της αποδίδουν δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα. 

Χρήστος Μαγειρίας

«Περιβόλι» ήταν η μαρτυρία Μαγειρία, που έδωσε στην κυριολεξία ρεσιτάλ στην Εξεταστική Επιτροπή. Ο σύντροφος της Καλλιόπης Σεμερτζίδου υποστήριξε πως η μητέρα του, του έδωσε μέρος των χρημάτων κι αγόρασε πολυτελές αυτοκίνητο διότι έγινε απαλλοτρίωση ενός οικοπέδου τους, που βρισκόταν στο λιμάνι της Ηγουμενίτσας. Στην κατάθεσή του, είπε πως υπήρχαν χρήματα, διότι ο πατέρας του ήταν χορευτής στη Δόρα Στράτου. Η κατάθεση Μαγειρία θα μπορούσε να διδάσκεται και στις νομικές σχολές αλλά και στις θεατρικές ως έργο. Δεν κατάφερε να εξηγήσει πειστικά ούτε τις μεγάλες επιδοτήσεις που έπαιρναν αυτός και η οικογένειά του ούτε τι συνέβη με την εκμετάλλευση της αδερφής του. Κέρδιζε κι αυτός τακτικά, όπως είπε, σε τυχερά παιχνίδια. Δεν αποδέχτηκε ότι παρανόμησε. 

Γιώργος Ξυλούρης

Μετά από διάφορα περιστατικά η είσοδος Ξυλούρη στην Εξεταστική Επιτροπή ήταν το ίδιο επεισοδιακή, όπως και η έξοδος. Αρχικά οι βουλευτές της ΝΔ αντιδρούσαν στο κάλεσμα του Γιώργου Ξυλούρη, ο οποίος ακούγεται στον κοριό της ΕΥΠ, να λέει πράγματα και θαύματα και να τονίζει ότι θα μπορούσε να σκοτώσει την Βιβή Τυχεροπούλου και να έχει βγει έξω σε λίγο χρονικό διάστημα με έναν καλό δικηγόρο. Τελικά κλήθηκε να καταθέσει, όπως είχαν ζητήσει εξαρχής οι βουλευτές της αντιπολίτευσης. Την πρώτη φορά δεν προσήλθε, αγνοώντας την επιτροπή κι έστειλε υπόμνημα. Μετά ήρθε να καταθέσει και τόνισε πως θα επικαλεστεί το δικαίωμα της σιωπής, προκειμένου να μη στοχοποιηθεί κι άλλο διότι δεν γνωρίζει καν τη δικογραφία. Τελικά, απάντησε σε μερικές ερωτήσεις, που ελάχιστα διαφώτισαν. Παραδέχτηκε ότι δεν πατούσε το πόδι του στην Πάρο ή στη Χίο, όπου ήταν δηλωμένα χωράφια συγγενικών του προσώπων αλλά δεν εξήγησε επαρκώς ούτε το υπερπολυτελές αμάξι του γιου του κ.ά. Η έξοδος του συνοδεύτηκε από καταγγελίες της Ζωής Κωνσταντοπούλου πως τον άκουσε να μονολογεί πως δεν θα τον στείλει αυτή φυλακή και θα της στρίψει το λαρύγγι. Ο ίδιος δεν αποδέχτηκε τις κατηγορίες ότι έκανε κάτι παράνομο. 

Στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ Α’ 241/29.12.2025) δημοσιεύθηκε Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου με την οποία καθορίζεται ο ανώτατος αριθμός θέσεων για εξαρτημένη εργασία, εποχιακή εργασία και απασχόληση υψηλής ειδίκευσης πολιτών τρίτων χωρών για το έτος 2026. Στην ίδια πράξη ορίζεται επίσης ο κατάλογος των τομέων απασχόλησης για την εποχιακή εργασία, καθώς και η αντιστοιχία μεταξύ καλλιεργήσιμης έκτασης ή ζωικού κεφαλαίου και του αριθμού των εποχιακά εργαζομένων που μπορεί να ζητήσει ο εργοδότης.

Το συνολικό πλαφόν για το 2026

Για το έτος 2026, ο ανώτατος αριθμός θέσεων πολιτών τρίτων χωρών καθορίζεται συνολικά σε 94.240. Από αυτές, 44.240 θέσεις αφορούν εξαρτημένη εργασία, 48.000 θέσεις εποχιακή εργασία και 2.000 θέσεις απασχόληση υψηλής ειδίκευσης. Η πράξη προβλέπει, επιπλέον, τη δυνατότητα προσαύξησης του συνολικού αριθμού έως και 10%, προκειμένου να καλυφθούν απρόβλεπτες και έκτακτες ανάγκες.

Εξαρτημένη εργασία – οι βασικές κατηγορίες

Στο πλαίσιο της εξαρτημένης εργασίας, ο ανώτατος αριθμός θέσεων κατανέμεται ανά ειδικότητα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ανειδίκευτοι εργάτες γεωργίας, κτηνοτροφίας, δασοκομίας και αλιείας, εργάτες και τεχνίτες ανέγερσης και αποπεράτωσης κτηρίων, εργαζόμενοι στη μεταποίηση και στη συσκευασία προϊόντων, τεχνίτες διαφόρων ειδικοτήτων, εργαζόμενοι στην εστίαση, στην παροχή υπηρεσιών φροντίδας, καθώς και λοιπές ειδικότητες που αναφέρονται αναλυτικά στο ΦΕΚ.

Εποχιακή εργασία – γεωργία, αλιεία και τουρισμός

Για την εποχιακή εργασία προβλέπονται συνολικά 48.000 θέσεις. Στον αριθμό αυτό περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, ανειδίκευτοι εργάτες γεωργίας, κτηνοτροφίας, δασοκομίας και αλιείας, αλιεργάτες, καθώς και εργαζόμενοι σε ξενοδοχειακές και τουριστικές επιχειρήσεις, όπως προσωπικό καθαρισμού και παροχής υπηρεσιών εστίασης. Οι ειδικότητες και οι αντίστοιχες θέσεις καθορίζονται αναλυτικά ανά κατηγορία στο σχετικό παράρτημα της πράξης.

Οι τομείς και η αντιστοιχία εκμετάλλευσης και αριθμού εργαζομένων

Ο κατάλογος των τομέων απασχόλησης για τους οποίους επιτρέπεται η εισδοχή πολιτών τρίτων χωρών με σκοπό την εποχιακή εργασία περιλαμβάνει τη γεωργία, τη δασοκομία, την κτηνοτροφία, την αλιεία και τον τουρισμό, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στον Κώδικα Μετανάστευσης.

Στην πράξη περιλαμβάνονται εκτενείς πίνακες που καθορίζουν την αντιστοιχία μεταξύ καλλιεργήσιμης γης ή ζωικού κεφαλαίου και του αριθμού των εποχιακά εργαζομένων που μπορεί να ζητήσει ο εργοδότης.

Για τη φυτική παραγωγή, η αντιστοιχία εκφράζεται ως ελάχιστη έκταση σε στρέμματα ανά μετακλητό εργάτη γης, με διαφοροποιήσεις ανάλογα με το είδος της καλλιέργειας, όπως θερμοκηπιακές, δενδρώδεις, κηπευτικές, αροτραίες, βιομηχανικές και άλλες καλλιέργειες.

Για τη ζωική παραγωγή, η αντιστοιχία ορίζεται ως ελάχιστος αριθμός ζώων ανά μετακλητό εργάτη γης εποχιακής απασχόλησης, με αναλυτική κατηγοριοποίηση ανά είδος και κατεύθυνση εκτροφής.

Υποχρεωτική κάλυψη συγκεκριμένου αριθμού θέσεων

Σύμφωνα με το άρθρο 4 της πράξης, έως 9.000 από τις θέσεις εποχιακής εργασίας καλύπτονται υποχρεωτικά στο πλαίσιο ισχυουσών διεθνών συμφωνιών. Ειδικότερα, προβλέπεται η κάλυψη έως 4.000 θέσεων εποχιακής απασχόλησης στους τομείς της γεωργίας, της δασοκομίας, της κτηνοτροφίας, της αλιείας και του τουρισμού, καθώς και έως 5.000 θέσεων εποχιακών εργατών γης στον γεωργικό τομέα, όπως ορίζεται στις σχετικές κυρωμένες συμφωνίες.

Διαβάστε ολόκληρο το ΦΕΚ εδώ

Την ενίσχυση των ελέγχων σε τρόφιμα, ζώα και φυτικά προϊόντα που εισέρχονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο πλαίσιο της πολιτικής της για τη διασφάλιση της ασφάλειας τροφίμων, της δημόσιας υγείας και της προστασίας της ευρωπαϊκής αγροδιατροφικής παραγωγής. Οι ανακοινώσεις παρουσιάστηκαν στις 9 Δεκεμβρίου, έπειτα από διάλογο εφαρμογής με εμπλεκόμενους φορείς, και αφορούν τόσο τα εξωτερικά σύνορα της Ένωσης όσο και τις εισαγωγές από τρίτες χώρες.

Τα μέτρα που ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής, προβλέπεται σημαντική ενίσχυση του υφιστάμενου συστήματος επίσημων ελέγχων στις εισαγωγές. Μεταξύ των μέτρων περιλαμβάνεται η αύξηση κατά 50% των ελέγχων και επιθεωρήσεων που πραγματοποιούνται σε τρίτες χώρες τα επόμενα δύο χρόνια, καθώς και η αύξηση κατά 33% των ελέγχων στα Σημεία Ελέγχου Συνόρων της ΕΕ, με στόχο τη διασφάλιση ότι τα κράτη-μέλη εφαρμόζουν πλήρως τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις. Παράλληλα, προβλέπεται στενότερη παρακολούθηση προϊόντων και χωρών με ιστορικό μη συμμόρφωσης, με προσαρμογή της συχνότητας των ελέγχων όπου κρίνεται αναγκαίο.

Ενίσχυση μηχανισμών και τεχνικής υποστήριξης

Η Επιτροπή ανακοίνωσε επίσης τη δημιουργία ειδικής Ομάδας Εργασίας της ΕΕ για τους ελέγχους εισαγωγών, με έμφαση στα υπολείμματα φυτοπροστατευτικών ουσιών, στην ασφάλεια τροφίμων και ζωοτροφών και στην ευζωία των ζώων. Παράλληλα, προβλέπεται η εκπαίδευση περίπου 500 στελεχών εθνικών αρχών μέσω ειδικού ευρωπαϊκού προγράμματος, καθώς και η παροχή υποστήριξης προς τα κράτη-μέλη για την υλοποίηση των πρόσθετων ελέγχων. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η επικαιροποίηση των κανόνων για την εισαγωγή προϊόντων που περιέχουν ίχνη ιδιαίτερα επικίνδυνων φυτοπροστατευτικών ουσιών, σύμφωνα με τα πρόσφατα διεθνή πρότυπα.

Το υφιστάμενο πλαίσιο ελέγχων στις εισαγωγές

Υπενθυμίζεται ότι όλα τα τρόφιμα, τα ζώα, τα φυτά και τα φυτικά προϊόντα που εισέρχονται στην Ε.Ε οφείλουν να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις υγειονομικής και φυτοϋγειονομικής ασφάλειας της ΕΕ. Οι έλεγχοι πραγματοποιούνται από τα κράτη-μέλη στα εξωτερικά σύνορα, ενώ η Επιτροπή διενεργεί ελέγχους και επιθεωρήσεις σε τρίτες χώρες, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα συστήματα εποπτείας τους είναι ισοδύναμα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα.

Η θέση των εμπορικών φορέων

Στο πλαίσιο των εξελίξεων, η CELCAA, που εκπροσωπεί ευρωπαϊκές εταιρείες εμπορίου τροφίμων και αγροτικών προϊόντων, εξέφρασε τις ανησυχίες της σχετικά με προτάσεις για την εφαρμογή αμοιβαίων προτύπων παραγωγής στις εισαγωγές από τρίτες χώρες. Σε επίσημη ανακοίνωσή της στις 9 Δεκεμβρίου, η CELCAA επισημαίνει ότι, παρότι η ασφάλεια των προϊόντων αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση, η επιβολή κανόνων παραγωγής ενδέχεται να δημιουργήσει περιορισμούς στο διεθνές εμπόριο και να οδηγήσει σε εμπορικές εντάσεις. Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι οι αποφάσεις για τη θέσπιση προτύπων θα πρέπει να λαμβάνονται σε πολυμερή fora, όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου, και να βασίζονται σε επιστημονικά δεδομένα, με στόχο την προστασία των καταναλωτών και τη διατήρηση της ομαλής λειτουργίας του διεθνούς εμπορίου.

Το επόμενο διάστημα

Οι πρόσφατες ανακοινώσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αποτυπώνουν την κατεύθυνση ενίσχυσης του συστήματος ελέγχων στις εισαγωγές αγροδιατροφικών προϊόντων, ενώ παράλληλα αναδεικνύουν τα ζητήματα που θέτουν οι εμπορικοί φορείς σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Το επόμενο διάστημα αναμένεται να φανεί πώς τα μέτρα θα εφαρμοστούν στην πράξη και πώς θα επηρεάσουν τη λειτουργία της ευρωπαϊκής αγροδιατροφικής αγοράς.

Πηγές:
Ευρωπαϊκή Επιτροπή
CELCAA

Οι εισαγωγές βιολογικών προϊόντων και προϊόντων «υπό μετατροπή» στην Ε.Ε. μπαίνουν πλέον σε πιο συγκεκριμένο, αυστηρά τεκμηριωμένο πλαίσιο, με έμφαση στην ιχνηλασιμότητα, στους επίσημους ελέγχους και στην πλήρη ψηφιοποίηση των διαδικασιών. Εγκύκλιος της ΑΑΔΕ συγκεντρώνει και εξειδικεύει τις πρακτικές οδηγίες για τελωνεία, οικονομικούς φορείς και τελωνειακούς αντιπροσώπους, στο πλαίσιο εφαρμογής των Κανονισμών (ΕΕ) 2017/625 και (ΕΕ) 2018/848, καθώς και των εκτελεστικών/κατ’ εξουσιοδότηση πράξεών τους. 

Τι είναι «βιολογικό» και «υπό μετατροπή» και τι απαιτείται για την εισαγωγή τους 

Το πλαίσιο αφορά προϊόντα του γεωργικού τομέα, συμπεριλαμβανομένων της υδατοκαλλιέργειας και της μελισσοκομίας, τα οποία εισάγονται από τρίτες χώρες με σκοπό να διατεθούν στην αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως βιολογικά ή ως προϊόντα υπό μετατροπή. Ως βιολογικό νοείται το προϊόν που προέρχεται από βιολογική παραγωγή, ενώ ως προϊόν υπό μετατροπή χαρακτηρίζεται εκείνο που παράγεται στη μεταβατική περίοδο μετάβασης από μη βιολογική σε βιολογική παραγωγή, όπως προβλέπεται στο κανονιστικό πλαίσιο. Στο πεδίο εφαρμογής εντάσσονται ζώντα ή αμεταποίητα γεωργικά προϊόντα, μαζί με σπόρους και άλλο φυτικό αναπαραγωγικό υλικό, μεταποιημένα γεωργικά προϊόντα για χρήση ως τρόφιμα, καθώς και ζωοτροφές, ενώ η εφαρμογή επεκτείνεται και σε άλλα προϊόντα που συνδέονται στενά με τη γεωργία. 

Για να μπορέσει ένα τέτοιο προϊόν να εισαχθεί από τρίτη χώρα και να διατεθεί ως βιολογικό ή υπό μετατροπή στην Ε.Ε., πρέπει να πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/848, με ιδιαίτερη βαρύτητα στην ιχνηλασιμότητα. Στην πράξη, οι οικονομικοί φορείς στις τρίτες χώρες οφείλουν να είναι σε θέση να παρέχουν, ανά πάσα στιγμή, πληροφορίες που καθιστούν δυνατή την ταυτοποίηση των προμηθευτών του εισαγωγέα, αλλά και την ταυτοποίηση των αρχών ή φορέων ελέγχου που εποπτεύουν τους προμηθευτές αυτούς, ώστε οι εισαγωγείς και οι αρμόδιες αρχές στην Ένωση να μπορούν να επαληθεύουν τη συμμόρφωση σε όλη την αλυσίδα.

Πού και πώς διενεργούνται οι έλεγχοι εισαγωγής βιολογικών προϊόντων

Οι εισαγωγές αγαθών της αγροδιατροφικής αλυσίδας συνδέονται άμεσα με το σύστημα επίσημων ελέγχων που προβλέπει ο Κανονισμός (ΕΕ) 2017/625. Ανάλογα με τη φύση του προϊόντος, εφαρμόζονται δύο βασικά καθεστώτα ελέγχου: αφενός, οι υποχρεωτικοί έλεγχοι κατά την είσοδο στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε Σταθμούς Συνοριακού Ελέγχου (ΣΣΕ) για συγκεκριμένες κατηγορίες ζώων, φυτών και άλλων αγαθών της αγροδιατροφικής αλυσίδας και, αφετέρου, οι έλεγχοι που διενεργούνται σε κατάλληλο τόπο εντός του τελωνειακού εδάφους της Ε.Ε. για προϊόντα που δεν εμπίπτουν σε υποχρεωτικούς ελέγχους σε ΣΣΕ. Παράλληλα, για ορισμένες κατηγορίες βιολογικών προϊόντων και προϊόντων υπό μετατροπή που χαρακτηρίζονται ως χαμηλού ή μη συγκεκριμένου κινδύνου, το κανονιστικό πλαίσιο προβλέπει απαλλαγή από τους ελέγχους στους ΣΣΕ, με τη διαπίστωση του βιολογικού τους χαρακτήρα να μεταφέρεται στο σημείο θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία. 

Οι Σταθμοί Συνοριακού Ελέγχου, τα Σημεία Ελέγχου και τα σημεία θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία ορίζονται και καταχωρίζονται στο σύστημα TRACES με ευθύνη των κρατών-μελών, τα οποία παράλληλα ενημερώνουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και δημοσιεύουν διαδικτυακά τα σχετικά στοιχεία. Σε εθνικό επίπεδο, ο συντονισμός, η εποπτεία και η οργάνωση των επίσημων ελέγχων στον τομέα της βιολογικής παραγωγής και επισήμανσης ανατίθενται στη Γενική Διεύθυνση Τροφίμων του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με την αρμόδια Διεύθυνση Συστημάτων Ποιότητας και Βιολογικής Γεωργίας να αποτελεί το κεντρικό σημείο επικοινωνίας για τους εμπλεκόμενους φορείς.

Το Πιστοποιητικό Ελέγχου (COI) και το TRACES: το «κλειδί» της εισαγωγής

Κεντρικό εργαλείο της διαδικασίας εισαγωγής βιολογικών προϊόντων και προϊόντων υπό μετατροπή είναι το Πιστοποιητικό Ελέγχου (ΠΕ/COI), το οποίο εκδίδεται ηλεκτρονικά μέσω του συστήματος TRACES από την αρμόδια αρχή ή τον φορέα ελέγχου στην τρίτη χώρα, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα υποδείγματα. Μετά τη διενέργεια των απαιτούμενων ελέγχων, οι αρμόδιες αρχές στον Σταθμό Συνοριακού Ελέγχου, στο Σημείο Ελέγχου ή στο σημείο θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία καταγράφουν την απόφασή τους στο COI και το θεωρούν ηλεκτρονικά, ανοίγοντας –ανά περίπτωση– τον δρόμο για τη θέση του φορτίου σε ελεύθερη κυκλοφορία ως βιολογικό, ως προϊόν υπό μετατροπή, ως μη βιολογικό ή οδηγώντας σε μη αποδοχή ή μερική αποδοχή του φορτίου. 

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η διαχείριση των φορτίων όταν αυτά περιλαμβάνουν αγαθά που υπάγονται σε περισσότερους κωδικούς Συνδυασμένης Ονοματολογίας ή όταν απαιτείται διαχωρισμός τους σε επιμέρους παρτίδες πριν από τη θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία. Στις περιπτώσεις αυτές, το κανονιστικό πλαίσιο προβλέπει συγκεκριμένους κανόνες για τα λεγόμενα «μεικτά φορτία», οι οποίοι διαφοροποιούνται ανάλογα με το αν τα προϊόντα υπόκεινται σε επίσημους ελέγχους σε ΣΣΕ ή αν απαλλάσσονται και ελέγχονται στο σημείο θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία, με βασική προϋπόθεση να αποτυπώνεται με σαφήνεια στο COI ο τόπος διενέργειας του ελέγχου. Όταν ένα φορτίο διαιρείται σε παρτίδες, ο εισαγωγέας υποχρεούται να υποβάλει για κάθε παρτίδα Απόσπασμα Πιστοποιητικού Ελέγχου (COI extract) μέσω TRACES, ώστε η αρμόδια αρχή να λάβει και να καταγράψει ξεχωριστή απόφαση για κάθε μέρος του φορτίου και να το θεωρήσει ηλεκτρονικά.

Τι ισχύει στο τελωνείο: έγγραφα, δηλώσεις και πλήρης ψηφιοποίηση των ελέγχων

Για τα φορτία βιολογικών προϊόντων και προϊόντων υπό μετατροπή που υπόκεινται σε επίσημους ελέγχους σε Σταθμούς Συνοριακού Ελέγχου, ενεργοποιείται, όπου απαιτείται, και το Κοινό Υγειονομικό Έγγραφο Εισόδου (ΚΥΕΕ/CHED) μέσω του συστήματος TRACES, με υποχρέωση προ-κοινοποίησης της άφιξης και με διαδικασίες που λειτουργούν συμπληρωματικά προς το Πιστοποιητικό Ελέγχου (COI). Στις περιπτώσεις αυτές, οι τελωνειακές αρχές επιτρέπουν τη θέση του φορτίου σε ελεύθερη κυκλοφορία μόνο εφόσον υπάρχει δεόντως οριστικοποιημένο ΚΥΕΕ, με απόφαση αποδοχής για εσωτερική αγορά, και θεωρημένο COI, ενώ σε περιπτώσεις διαχωρισμού φορτίου εφαρμόζονται αντίστοιχα οι κανόνες για τα αποσπάσματα COI και τα συναφή έγγραφα ελέγχου.

Στο τελωνειακό σκέλος της διαδικασίας, η εγκύκλιος αποσαφηνίζει τα υποστηρικτικά έγγραφα που δηλώνονται στη θέση 44.1 της τελωνειακής διασάφησης. Για το Πιστοποιητικό Ελέγχου (COI), καθώς και για τα αποσπάσματά του, χρησιμοποιείται ο κωδικός TARIC C644, ενώ σε περιπτώσεις προϊόντων που δεν καλύπτονται από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2018/848 ή όταν, μετά από έλεγχο, ένα φορτίο ή παρτίδα πρέπει να εισαχθεί ως μη βιολογικό, με την αντίστοιχη αφαίρεση κάθε ένδειξης βιολογικής παραγωγής, χρησιμοποιείται ο κωδικός TARIC Y929.

EU CSW-CERTEX: η ψηφιακή διασύνδεση τελωνείων και TRACES

Ιδιαίτερη σημασία για τη ροή των εισαγωγών αποκτά πλέον η πλήρης ψηφιοποίηση των ελέγχων μέσω του συστήματος EU CSW-CERTEX, στο πλαίσιο της Ενιαίας Θυρίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα τελωνεία. Από τις 3 Απριλίου 2025, οι τελωνειακοί έλεγχοι επαλήθευσης διενεργούνται αυτοματοποιημένα, με αντιπαραβολή των στοιχείων της διασάφησης με τα δεδομένα του COI και, όπου απαιτείται, του ΚΥΕΕ στο TRACES, ενώ στη συνέχεια κοινοποιείται στο σύστημα η ποσότητα που πράγματι τίθεται σε ελεύθερη κυκλοφορία, καθιστώντας τη διαδικασία πιο αυστηρή και λιγότερο επιδεκτική σε αποκλίσεις.

Διαβάστε ολόκληρη την εγκύκλιο εδώ.

Με μια σύντομη αναφορά στις κινητοποιήσεις των αγροτών που, όπως είπε, ελπίζει να εκτονωθούν, ξεκίνησε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, την εισαγωγική τοποθέτησή του, στην συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου, την Τρίτη (23/12), που είναι η τελευταία για το 2025.

Συγκεκριμένα ο πρωθυπουργός ανέφερε τα εξής:

«Ξεκινώντας αυτή την τελευταία μας συνεδρίαση για το 2025, να κάνω μια σύντομη αναφορά στις κινητοποιήσεις των αγροτών, οι οποίες ελπίζω να εκτονωθούν. Θέλω να θυμίσω ότι και χθες είχαμε νέες εκταμιεύσεις.

Μέσα στην επόμενη εβδομάδα θα έχουν ολοκληρωθεί όλες οι πληρωμές, όπως είχαμε, εξάλλου, δεσμευτεί ότι θα κάνουμε, ύψους συνολικά 3,8 δισεκατομμυρίων ευρώ, όχι χωρίς κάποιες καθυστερήσεις βέβαια, καθώς, όπως έχουμε ξαναπεί, ήταν μια σύνθετη διαδικασία, η οποία γίνεται εν κινήσει, με τον ΟΠΕΚΕΠΕ να μεταφέρεται στην ΑΑΔΕ, με κονδύλια, όμως, περισσότερα από πέρυσι και σίγουρα -και να το τονίζουμε αυτό- με ελέγχους σαφώς εγκυρότερους.

Νομίζω ότι για το θέμα έχουμε πει αυτά τα οποία πρέπει να πούμε.

Από τα 27 αιτήματα του κλάδου τα 20 έχουν ήδη λυθεί ή έχουμε πει ότι μπορούν να συζητηθούν.

Το δεύτερο το οποίο πρέπει να τονίζουμε σε κάθε ευκαιρία είναι ότι η χώρα μας αποκτά, επιτέλους, έναν δίκαιο και γρήγορο τρόπο επιδοτήσεων στη θέση ενός συστήματος το οποίο ήταν πρακτικά χρεοκοπημένο. Και θέλω να θυμίσω εδώ ότι, δυστυχώς, μόνο η παράταξή μας στήριξε στη Βουλή αυτή την πολύ σημαντική μεταρρύθμιση, η οποία προφανώς είναι συμφωνημένη με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και είχε καταστεί μονόδρομος προκειμένου να αποκτήσουμε, όπως είπα, ένα σύστημα επιδοτήσεων, το οποίο πραγματικά να διακρίνεται από διαφάνεια και από αποτελεσματικότητα.

Και τρίτον, να πω και πάλι ότι η πρόθεσή μας είναι να συστήσουμε μια διακομματική επιτροπή στη Βουλή, η οποία θα εξετάσει τα πιο μεσοπρόθεσμα, μακροπρόθεσμα ζητήματα, τις προκλήσεις του πρωτογενούς τομέα και ελπίζω να καταλήξουμε σε ένα πόρισμα το οποίο να μπορεί να είναι δεσμευτικό για όλα τα κόμματα.

Οι αγρότες έχουν στείλει τα δικά τους μηνύματα, αλλά και η πολιτεία απάντησε με βάση τις αντοχές της οικονομίας αλλά και τις πολύ συγκεκριμένες δεσμεύσεις που έχει αναλάβει απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τώρα νομίζω ότι έχει έρθει πια η σειρά της κοινής ευθύνης απέναντι στην κοινωνία, απέναντι στο εμπόριο, στις συγκοινωνίες, στις μεταφορές, που προφανώς πρέπει να είναι ελεύθερες, στις τοπικές αγορές, που έχουν ανάγκη να λειτουργήσουν, στους χειμερινούς προορισμούς, που περιμένουν αυτές τις ημέρες για να μπορέσουν να ενισχύσουν τους τζίρους τους, αλλά και στους δεκάδες χιλιάδες ταξιδιώτες οι οποίοι έχουν προγραμματίσει να γιορτάσουν αυτές τις ημέρες στην περιφέρεια.

Όλοι αυτοί οι συμπολίτες μας δεν πρέπει ούτε να ταλαιπωρηθούν, αλλά κυρίως δεν πρέπει να ρισκάρουν, κ. Υπουργέ, κανένα τροχαίο σε επικίνδυνες παρακαμπτηρίους. Και εδώ θέλω να είμαι απολύτως σαφής: τον πρώτο λόγο για την απελευθέρωση οποιουδήποτε δρόμου τον έχει η Τροχαία και η οδική ασφάλεια είναι πάντα η πρώτη και αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα.

Σε όσους, λοιπόν, προτιμούν ένα παράδοξο, να διεκδικούν αλλά να μην συζητούν και να μιλούν την ώρα που τους καλούμε σε διάλογο, θα το ξαναπώ: αυτή η κυβέρνηση σε εκβιασμούς δεν πρόκειται να υποκύψει και ούτε από την άλλη μεριά μπορούμε να μεροληπτήσουμε υπέρ μιας κοινωνικής ομάδος εις βάρος των υπολοίπων.

Θα συζητάμε όπου χρειάζεται. Έχουμε πει πολλές φορές ότι πολλά από τα αιτήματα των αγροτών μας είναι δικαιολογημένα και σπεύδουμε, στο πλαίσιο των δυνατοτήτων μας, να μπορούμε να τα ικανοποιήσουμε. Αλλά, το πλαίσιο πια των δυνατοτήτων της κυβέρνησης έχει οριοθετηθεί με απόλυτη σαφήνεια».

Το ελληνικό κράτος γνωρίζει πολύ καλά να ταλαιπωρεί τους Έλληνες φορολογούμενους πολίτες.

Η κυβέρνηση παίζει σταθερά εδώ και ημέρες το χαρτί του κοινωνικού αυτοματισμού και κόπτεται για τα εορταστικά ταξίδια των πολιτών, όμως πληθαίνουν οι καταγγελίες πως τα πραγματικά εμπόδια στις μετακινήσεις τα θέτει η αστυνομία και όχι οι αγρότες. Ο στόχος είναι ένας να στραφούν οι πολίτες κατά των αγροτών και η κυβέρνηση να διαλύσει τα μπλόκα.

Πηγές της αστυνομίας, απαντώντας στην απόφαση των συντονιστικών των μπλόκων να αφήσουν ανοιχτές κάποιες λωρίδες κυκλοφορίας, ώστε οι ταξιδιώτες των εορταστικών ημερών να μπορούν να πηγαίνουν στους προορισμούς τους, επισημαίνουν ότι η λήψη μέτρων ρύθμισης και εκτροπής της κυκλοφορίας «είναι υπηρεσιακά επιβεβλημένη και απορρέει από το ισχύον νομικό πλαίσιο, καθώς η παρουσία γεωργικών ελκυστήρων, σταθερών ή κινητών εμποδίων και πεζών επί του οδοστρώματος, δημιουργεί αντικειμενικά επικίνδυνες συνθήκες κυκλοφορίας, ανεξαρτήτως προθέσεων ή δηλώσεων οποιουδήποτε». Βέβαια οι αστυνομικές αρχές δεν απαντούν κατά πόσο είναι ασφαλής η οδήγηση μέσα από τους παρακαμπτήριους δρόμους που στέλνουν τα οχήματα.

Επίσης, όπως καταγγέλουν οι αγρότες, υπάρχει και άδικη οικονομική επιβάρυνση των οδηγών, καθώς καλούνται να πληρώσουν κανονικά το αντίτιμο των διοδίων για να οδηγηθούν λίγα μέτρα μετά σε παραδρόμους και χιλιόμετρα παρακάμψεων.

Η εν λόγω στρατηγική εκ μέρους της αστυνομίας αλλά και της κυβέρνησης προκάλεσε την έντονη αντίδραση των αγροτών με ανακοίνωση που εξέδωσε το συντονιστικό όργανό τους. «Η κυβέρνηση διασφαλίζει τα κέρδη των εταιρειών διοδίων, ενώ την ίδια στιγμή στέλνει τον κόσμο στην ταλαιπωρία», αναφέρουν χαρακτηριστικά οι εκπρόσωποι των μπλόκων.

Συγκεκριμένα η σχετική ανακοίνωση αναφέρει τα εξής:

Η Πανελλαδική Επιτροπή των Μπλόκων (ΠΕΜ) καταγγέλλει την κυβέρνηση για τη συνειδητή επιχείρηση ταλαιπωρίας του λαού και συκοφάντησης του αγώνα μας. Με εντολή του Μαξίμου, η Αστυνομία κλείνει τους εθνικούς δρόμους χωρίς λόγο, μετατρέποντας τον ταξιδιώτη σε «όμηρο» και τον αγρότη σε «εχθρό».

Την ίδια τακτική ακολούθησε και σήμερα στην μεγάλη κινητοποίηση του Μπλόκου Νίκαιας, με την συμμετοχή του μπλόκου Ε – 65 Καρδίτσας και Λόγγου Τρικάλων, στα Τέμπη παρά την διαβεβαίωση και απόφαση του Μπλόκου να επιτρέψει την διέλευση των Ι.Χ και Λεωφορείων από την ΠΑΘΕ. Όχι μόνο δεν συνέβη αυτό αλλά παρέκαμψε την κυκλοφορία μέσω Κατερίνης-Ελασσόνας σχηματίζοντας ουρές χιλιομέτρων. Ενώ στην κοιλάδα των Τεμπών το μπλόκο Πυργετού είχε τρακτέρ στον δρόμο συμμετέχοντας στην κινητοποίηση αλλά επιτρέποντας την διέλευση των Ι.Χ, η αστυνομία με άνωθεν εντολή έκανε παράκαμψη χιλιομέτρων στην Ραψάνη μέσα από χωματόδρομο.

Είναι πρόκληση να βάζουν τους οδηγούς να πληρώνουν κανονικά διόδια και λίγα μέτρα μετά να τους πετάνε έξω στον παράδρομο (όπως πχ συμβαίνει στην Τραγάνα)! 

Η κυβέρνηση διασφαλίζει τα κέρδη των εταιρειών διοδίων, ενώ την ίδια στιγμή στέλνει τον κόσμο σε παρακάμψεις δεκάδων χιλιομέτρων.

Ενώ τις προηγούμενες ημέρες εμείς οι αγρότες δείξαμε την αλληλεγγύη μας ανοίγοντας τις μπάρες των διοδίων, η κυβέρνηση απαντά με αποκλεισμούς δεκάδες χιλιόμετρα μακριά από τα μπλόκα μας για να κινητοποιήσει τον κοινωνικό “αυτοματισμό”.

Υπάρχει λύση και η κυβέρνηση την αγνοεί: Μέσω της Αστυνομίας θα μπορούσε, σε συνεννόηση με τις επιτροπές των μπλόκων, να εξασφαλίζει την ασφαλή διέλευση των οχημάτων μέσα από τα σημεία της διαμαρτυρίας.

• Αντί όμως για συνεννόηση, η κυβέρνηση επιλέγει τον αυταρχισμό.
• Αντί για ασφάλεια, επιλέγει να ταλαιπωρεί τους οδηγούς σε όσο πιο δύσκολες διαδρομές για να στρέψει την κοινωνία εναντίον μας.

ΑΠΑΙΤΟΥΜΕ:

1. Να σταματήσει η είσπραξη διοδίων σε όλο το δίκτυο. Δεν θα πληρώνει ο λαός τον εργολάβο για δρόμους που η κυβέρνηση κλείνει με το έτσι θέλω.

2. Να σταματήσουν οι εκτροπές που στόχο έχουν μόνο τον κοινωνικό αυτοματισμό.

3. Η κυβέρνηση και η αστυνομία να πάρουν όλα τα απαραίτητα μέτρα τις επόμενες ημέρες ώστε να διεξαχθεί ομαλά η κυκλοφορία του λαού μέσα από το εθνικό δίκτυο.

Απορρίπτουμε τον κυβερνητικό εμπαιγμό. Η κυβέρνηση χειρίζεται το ζήτημα καθαρά επικοινωνιακά, επικαλούμενη έναν προσχηματικό διάλογο. Ισχυρίζεται ψευδώς ότι μας ικανοποίησε αιτήματα, όμως οι υποσχέσεις της απέχουν έτη φωτός από την πραγματικότητα και τις ανάγκες μας. Παράλληλα, επιχειρεί να σπιλώσει τον αγώνα μας, πετώντας λάσπη σε όποιον δεν υποκύπτει στους σχεδιασμούς της. Απαιτούμε την ικανοποίηση των αιτημάτων επιβίωσής μας τώρα, για να μείνουμε στα χωράφια μας και να έχει ο λαός φθηνά τρόφιμα.

Η επιβίωση της υπαίθρου απαιτεί λύσεις, όχι επικοινωνιακά τερτίπια.
Ο αγώνας μας είναι δίκαιος και αφορά όλο τον λαό.
Η κυβέρνηση κλείνει τους δρόμους – τα μπλόκα ανοίγουν τον δρόμο για την επιβίωση.

Σε μια περίοδο κατά την οποία ο αγροδιατροφικός τομέας βρίσκεται αντιμέτωπος με αυξημένο κόστος παραγωγής, μεταβλητότητα στις αγορές και έντονο ανταγωνισμό, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά στην ενίσχυση των δράσεων προώθησης των αγροδιατροφικών προϊόντων της. Για το 2026, σύμφωνα με το πρόγραμμα εργασίας που υιοθετήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προβλέπεται συνολικός προϋπολογισμός 205 εκατ. ευρώ για δράσεις προβολής εντός και εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συγκεκριμένη χρηματοδότηση αφορά αποκλειστικά δράσεις ενημέρωσης και προώθησης και όχι άμεσα μέτρα στήριξης του εισοδήματος των παραγωγών. Το πλαίσιο εστιάζει κυρίως στην κατανάλωση, την εικόνα των προϊόντων και τη θέση τους στις αγορές, τόσο στην εσωτερική αγορά όσο και διεθνώς.

Πού κατευθύνονται τα 160 εκατ. ευρώ των προγραμμάτων

Από το συνολικό ποσό, τα 160 εκατ. ευρώ θα διατεθούν μέσω επιχορηγήσεων σε προγράμματα που υλοποιούνται από οργανώσεις παραγωγών, επαγγελματικούς και αγροδιατροφικούς φορείς. Τα κονδύλια κατανέμονται τόσο στην εσωτερική αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και σε τρίτες χώρες, με ξεχωριστή πρόβλεψη για παρεμβάσεις σε περιπτώσεις διαταραχής της αγοράς. Σύμφωνα με τα στοιχεία του προγράμματος, ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στα βιολογικά προϊόντα, στα φρέσκα φρούτα και λαχανικά, στα συστήματα ποιότητας και σε δράσεις που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα και την ευζωία των ζώων. Το συνολικό κονδύλι των 205 εκατ. ευρώ περιλαμβάνει, πέρα από τα προγράμματα επιχορηγήσεων, και δράσεις που υλοποιούνται απευθείας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Προβολή προϊόντων και αγορές στόχοι

Στο πλαίσιο του προγράμματος προβλέπεται και η υλοποίηση νέας πανευρωπαϊκής καμπάνιας, η οποία αναμένεται να ξεκινήσει το 2026 και να καλύψει και τα 27 κράτη-μέλη. Η καμπάνια επικεντρώνεται στα ευρωπαϊκά τρόφιμα, αλλά και στον ρόλο των αγροτών και της αγροτικής παραγωγής στο ευρύτερο κοινωνικό πλαίσιο.

Παράλληλα, μέρος των δράσεων προώθησης αφορά αγορές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, με έμφαση σε περιοχές που εμφανίζουν αυξημένη ζήτηση για ευρωπαϊκά αγροδιατροφικά προϊόντα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα, η Κίνα, η Σιγκαπούρη και η Βόρεια Αμερική.

Σύμφωνα με το πρόγραμμα, οι δράσεις αυτές στοχεύουν στην ενημέρωση των καταναλωτών για τα χαρακτηριστικά των προϊόντων που παράγονται εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και στη διατήρηση και ενίσχυση της παρουσίας τους σε αγορές εκτός ΕΕ.

Δράσεις που υλοποιούνται 

Πέρα από τα προγράμματα που υλοποιούνται από φορείς, προβλέπεται και ποσό έως 10 εκατ. ευρώ για δράσεις που οργανώνονται απευθείας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σε αυτές περιλαμβάνονται εμπορικές αποστολές σε τρίτες χώρες, ενημερωτικές καμπάνιες, συμμετοχή της ΕΕ σε διεθνείς εκθέσεις τροφίμων, καθώς και η σύνταξη πρακτικών οδηγών για την είσοδο ευρωπαϊκών προϊόντων σε νέες αγορές.

Χρονοδιάγραμμα προσκλήσεων

Οι προσκλήσεις για την υποβολή προτάσεων αναμένεται να ανοίξουν στις 22 Ιανουαρίου 2026 και θα παραμείνουν ανοιχτές για διάστημα τριών μηνών. Θα αφορούν τόσο προγράμματα με συμμετοχή φορέων από ένα κράτος-μέλος όσο και διακρατικά σχήματα με συμμετοχή οργανώσεων από περισσότερες χώρες. Στο τέλος Ιανουαρίου έχει προγραμματιστεί και ενημερωτική ημερίδα, με φυσική παρουσία και διαδικτυακή συμμετοχή, για όσους ενδιαφέρονται να ενημερωθούν αναλυτικά για τη διαδικασία.

Το πλαίσιο των παρεμβάσεων

Η πολιτική προώθησης αγροδιατροφικών προϊόντων εφαρμόζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο εδώ και αρκετά χρόνια και αφορά κυρίως δράσεις ενημέρωσης και προβολής στις αγορές. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, έχει συνοδεύσει την παρουσία των ευρωπαϊκών προϊόντων τόσο στην εσωτερική αγορά όσο και σε αγορές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το πρόγραμμα του 2026 κινείται στην ίδια κατεύθυνση, εστιάζοντας στην εικόνα και την αναγνωρισιμότητα των ευρωπαϊκών τροφίμων. Πρόκειται για παρεμβάσεις που αφορούν την προβολή των προϊόντων και όχι άμεσα μέτρα οικονομικής στήριξης των παραγωγών, σε μια περίοδο που ο πρωτογενής τομέας συνεχίζει να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις.

Περισσότερες Πληροφορίες, κλικ εδώ

Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η βιολογική γεωργία έχει πλέον ενταχθεί σταθερά στο ευρωπαϊκό πλαίσιο πολιτικής και δεν αντιμετωπίζεται ως παροδική ή περιθωριακή πρακτική. Στην επίσημη τοποθέτησή της με τίτλο «Organic rulebook fit for the future», η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποτυπώνει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται την επόμενη φάση για τα βιολογικά: όχι μόνο ως ζήτημα αγοράς ή καταναλωτικής ζήτησης, αλλά ως πεδίο ρύθμισης, απλοποίησης κανόνων και σταθερής ενσωμάτωσης στη λειτουργία της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Στο κείμενο αυτό καταγράφονται παρεμβάσεις που αφορούν το βασικό νομικό πλαίσιο, τις διαδικασίες εφαρμογής και ελέγχου, καθώς και τη συνέχιση της οικονομικής στήριξης μέσω της ΚΑΠ και συναφών ευρωπαϊκών εργαλείων. 

Το νομικό πλαίσιο και οι προσαρμογές: κανόνες, εισαγωγές και απλοποίηση

Η Κομισιόν παραπέμπει στη νομική βάση της βιολογικής παραγωγής στην ΕΕ, η οποία εδράζεται στον Κανονισμό (ΕΕ) 2018/848 και στις σχετικές κατ’ εξουσιοδότηση και εκτελεστικές πράξεις, σημειώνοντας ότι τα ευρωπαϊκά πρότυπα για τα βιολογικά παραμένουν ιδιαίτερα απαιτητικά σε παγκόσμιο επίπεδο. Παράλληλα, καταγράφεται ότι η εφαρμογή των κανόνων στην πράξη έχει αναδείξει επιβαρύνσεις, γεγονός που οδηγεί στην πρόταση στοχευμένων προσαρμογών του βασικού κανονισμού, χωρίς μεταβολή του χαρακτήρα των υψηλών προδιαγραφών της οργανικής παραγωγής.

Στο ίδιο πλαίσιο, η Κομισιόν εστιάζει σε ζητήματα εισαγωγών βιολογικών προϊόντων και στο καθεστώς ισοδυναμίας, με ειδική αναφορά στην υπόθεση Herbaria II, θέτοντας ως στόχους την ενημερωμένη επιλογή των καταναλωτών και τη διασφάλιση δίκαιου ανταγωνισμού στην ενιαία αγορά. Για την αποφυγή διαταραχών στο διεθνές εμπόριο, καταγράφεται ως μέτρο η παράταση της λήξης των αναγνωρίσεων ισοδυναμίας με 11 τρίτες χώρες πέραν της 31ης Δεκεμβρίου 2026. Οι προσαρμογές συνδέονται με τη μείωση της πολυπλοκότητας του υφιστάμενου πλαισίου και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οργανικής παραγωγής. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρατίθενται, αναμένεται ετήσια άμεση εξοικονόμηση διοικητικού κόστους συνολικά 47,8 εκατ. ευρώ (45,9 εκατ. ευρώ για αγρότες και λοιπούς φορείς και 1,9 εκατ. ευρώ για τις διοικήσεις), καθώς και εφάπαξ εξοικονόμηση κόστους προσαρμογής 109,2 εκατ. ευρώ και ετήσια εξοικονόμηση 90,2 εκατ. ευρώ για αγρότες και λοιπούς φορείς.

Οδικός χάρτης 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει οδικό χάρτη περαιτέρω ενεργειών με έμφαση στην επανεξέταση στοιχείων της οργανικής νομοθεσίας, και ιδίως της δευτερογενούς, σε σημεία που χαρακτηρίζονται ως επιβαρυντικά για αγρότες και λοιπούς φορείς. Μεταξύ των κατευθύνσεων που καταγράφονται περιλαμβάνονται η δυνατότητα τα hydrolates να διατίθενται ως βιολογικά, η απλοποίηση και ο καθορισμός κριτηρίων για καθαριστικά και απολυμαντικά σε φυτά, ζώα και υδατοκαλλιέργειες, η επικαιροποίηση της λίστας βιοκτόνων, καθώς και η επανεξέταση απαιτήσεων που αφορούν πυκνότητα εκτροφής και υπαίθριους χώρους για πουλερικά και χοίρους, με την επιφύλαξη τεχνικής γνωμοδότησης.

Στο διοικητικό και λειτουργικό σκέλος, καταγράφονται ενέργειες όπως η άρση της απαίτησης προηγούμενης άδειας για τη χρήση βιταμινών και προβιταμινών μη βιολογικής προέλευσης στις ζωοτροφές, η δυνατότητα διόρθωσης του Certificate of Inspection μετά την έκδοσή του όταν δεν τίθεται ζήτημα ακεραιότητας προϊόντων, καθώς και αναφορές σε εκπαιδεύσεις για ειδοποιήσεις OFIS, βελτίωση της διαλειτουργικότητας OFIS και TRACES, επανεξέταση των δεδομένων που συλλέγονται, ενίσχυση ελέγχων και επιθεωρήσεων και συνέχιση προσπαθειών για τη διευκόλυνση καταχώρισης ουσιών χαμηλού κινδύνου και βασικών ουσιών, σε συνάρτηση με τους γενικούς κανόνες της ΕΕ για τα φυτοπροστατευτικά.

Εκθέσεις που προαναγγέλλονται: ζωοτροφές, πολλαπλασιαστικό υλικό, μη επιτρεπόμενες ουσίες

Στην επίσημη τοποθέτηση αναφέρεται ότι η Επιτροπή θα δημοσιεύσει έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τη διαθεσιμότητα βιολογικών πρωτεϊνούχων ζωοτροφών και για τη χρήση μη βιολογικών πρωτεϊνούχων ζωοτροφών σε χοιρίδια και νεαρά πουλερικά, με πρόβλεψη εξέτασης ενδεχόμενης παράτασης της σχετικής άδειας. Παράλληλα, προαναγγέλλεται έκθεση για τη διαθεσιμότητα και χρήση βιολογικού και υπό μετατροπή φυτικού πολλαπλασιαστικού υλικού (PRM), καθώς και για τη χρήση παρεκκλίσεων για συμβατικό PRM, με στόχο την ενίσχυση της διαθεσιμότητας και χρήσης του.

Επιπλέον, προβλέπεται έκθεση για την εφαρμογή του άρθρου 29 του βασικού κανονισμού σχετικά με την παρουσία μη επιτρεπόμενων ουσιών στη βιολογική παραγωγή, ενώ αφήνεται ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω εναρμόνισης και ανταλλαγής εμπειρίας μεταξύ κρατών-μελών. Σημειώνεται τέλος ότι ο οδικός χάρτης δεν θεωρείται κλειστός, καθώς προβλέπεται δυνατότητα πρόσθετων προσαρμογών, μεταξύ άλλων για τη βιολογική υδατοκαλλιέργεια και τη λίπανση βιολογικών θερμοκηπίων, με αναθεώρηση του roadmap σε 18 μήνες.

Το Σχέδιο Δράσης 2021–2026 και η διαδικασία αναθεώρησης το 2026

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παραπέμπει στο EU Action Plan for the Development of Organic Production για την περίοδο 2021–2026, με αναφορά σε τρεις άξονες και 51 δράσεις, που αφορούν ενίσχυση της ζήτησης, αύξηση της προσφοράς και περαιτέρω ενίσχυση της βιωσιμότητας της βιολογικής παραγωγής. Στην ίδια επίσημη τοποθέτηση σημειώνεται ότι το 2026 θα ξεκινήσει διαδικασία διαβούλευσης με κράτη-μέλη και ενδιαφερόμενους φορείς για επικαιροποίηση του Σχεδίου Δράσης, λαμβάνοντας υπόψη το οικονομικό πλαίσιο του τομέα. Παράλληλα, καταγράφεται ότι η επικαιροποίηση θα λάβει υπόψη και άλλες πολιτικές εξελίξεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο που αναφέρονται ως πεδία ευκαιριών για τα βιολογικά, όπως η Bioeconomy Strategy και η επερχόμενη Livestock Strategy, καθώς και ζητήματα που συνδέονται με ανταγωνιστικότητα, δεξιότητες, αγροτική ανάπτυξη, στρατηγική αυτονομία, καινοτομία και ψηφιοποίηση.

Η ΚΑΠ ως άξονας στήριξης: ποσά και επόμενη περίοδος

Στην επίσημη τοποθέτηση αναφέρεται ότι μέσω των Στρατηγικών Σχεδίων της ΚΑΠ κατευθύνονται περίπου 19 δισ. ευρώ στη στήριξη της βιολογικής γεωργίας στην ΕΕ. Παράλληλα, καταγράφεται ότι, σε μέσο όρο ευρωπαϊκού επιπέδου, κάθε βιολογικό εκτάριο λαμβάνει ειδική στήριξη 148 ευρώ, πέραν άλλων μορφών ενίσχυσης, ενώ ο αριθμός των βιολογικών αγροτών στην ΕΕ ξεπερνά τις 381.000, αυξημένος κατά 30% σε σχέση με το 2018. Σε ό,τι αφορά τη μείωση του διοικητικού βάρους, γίνεται αναφορά στη συμφωνία Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Συμβουλίου το 2025 για απλοποίηση της ΚΑΠ, σύμφωνα με την οποία οι βιοκαλλιεργητές θεωρούνται “green by definition”, δηλαδή συμμορφούμενοι εξ ορισμού με συγκεκριμένες Καλές Γεωργικές και Περιβαλλοντικές Συνθήκες (GAEC 1, 3, 4, 5, 6 και 7).

Για την επόμενη περίοδο, η Επιτροπή παραπέμπει στο προτεινόμενο πλαίσιο της ΚΑΠ 2028–2034, όπου η βιολογική γεωργία περιλαμβάνεται στις έξι προτεραιότητες για περιβάλλον και κλίμα, με υποχρέωση των κρατών-μελών να προβλέψουν σχετικές δράσεις στα εθνικά και περιφερειακά τους σχέδια. Στην ίδια επίσημη τοποθέτηση γίνεται αναφορά και στην πρόταση για “transition payments”, με στόχο την κάλυψη κόστους μετάβασης προς πιο βιώσιμα αγροοικολογικά μοντέλα, καθώς και σε συνέργειες μέσω του επόμενου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου σε τομείς όπως η μεταποίηση, τα logistics, η ψηφιοποίηση και η οργάνωση της αλυσίδας αξίας.

Τι δείχνει το πλαίσιο για τα βιολογικά από εδώ και πέρα

Συνολικά, το πλαίσιο που περιγράφεται προβλέπει τη διατήρηση των υφιστάμενων προδιαγραφών για τη βιολογική παραγωγή, σε συνδυασμό με προσαρμογές σε κανόνες και διαδικασίες εφαρμογής. Το αν οι προβλεπόμενες αλλαγές θα μεταφραστούν σε ουσιαστική μείωση της γραφειοκρατίας και σε μεγαλύτερη προβλεψιμότητα για τους παραγωγούς θα κριθεί από τον τρόπο και τον βαθμό εφαρμογής τους.

Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Τα 20 από τα 27 αιτήματα των αγροτών είτε έχουν υλοποιηθεί είτε βρίσκονται υπό επεξεργασία προκειμένου να υλοποιηθούν, αναφέρουν κυβερνητικές πηγές.

Συγκεκριμένα από τον κατάλογο με τα 27 αιτήματα των αγροτών τα 16 ήδη έχουν ικανοποιηθεί ή αντιμετωπίζονται θετικά, 4 βρίσκονται υπό επεξεργασία ή συζήτηση προκειμένου να βρεθεί λύση και μόνο 7 δεν μπορούν να επιλυθούν είτε γιατί προσκρούουν σε βασικούς ευρωπαϊκούς κανόνες και στη λειτουργία της ΚΑΠ είτε γιατί είναι ανέφικτα δημοσιονομικά. Επί πλέον η κυβέρνηση δεσμεύθηκε για σύσταση διακομματικής επιτροπής για τη χάραξη Εθνικής Στρατηγικής στον πρωτογενή τομέα.

Αναλυτικότερα:

1. Κατώτατες εγγυημένες τιμές
Η παρέμβαση αυτή δεν μπορεί να γίνει, δεν υφίσταται στην ελεύθερη αγορά. Άλλωστε τον ρόλο αυτό επιτελούν οι ενισχύσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

2. Να μη μεταφερθεί ο ΟΠΕΚΕΠΕ σε ΑΑΔΕ
Αυτό το αίτημα είναι μη διαπραγματεύσιμο για την κυβέρνηση. Η μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, σε μία ανεξάρτητη αρχή δηλαδή, διασφαλίζει την αξιοπιστία στο σύστημα των αγροτικών επιδοτήσεων

3. Καταβολή των εκκρεμών ενισχύσεων
Οι πληρωμές συνεχίζονται «εν κινήσει», δηλαδή ενώ υλοποιείται η μεταρρύθμιση του μηχανισμού κατανομής επιδοτήσεων. Ήδη καταβληθεί 3,2 δισ. ευρώ για το 2025, επίκειται εκταμίευση ακόμα 600 εκ. έως το τέλος του έτους, ενώ πέρυσι καταβλήθηκαν συνολικά 3,1 δισ. Αυτό σημαίνει περισσότερα χρήματα για τους πραγματικούς και έντιμους γεωργούς και κτηνοτρόφους.

4. Επιστροφή των ποσών που υπεξαιρέθηκαν στους πραγματικούς παραγωγούς
Ναι, είναι δεδομένη η κυβερνητική δέσμευση για επιστροφή όλων των ποσών στους πραγματικούς παραγωγούς. Αναμένονται οι δικαστικές αποφάσεις να τελεσιδικήσουν προκειμένου να οριστικοποιηθούν τα ποσά

5. Μείωση τιμής του αγροτικού ρεύματος στα 7 λεπτά
Το αίτημα για φθηνότερο αγροτικό ρεύμα είναι υπό επεξεργασία από την ΔΕΗ προκειμένου να υπάρξει η καλύτερη δυνατή τιμή για τους παραγωγούς μας.

6. Μέτρα μείωσης κόστους παραγωγής
Έχουν ήδη ληφθεί αποφάσεις μείωσης επιβαρύνσεων και ενίσχυσης ρευστότητας, όπως για παράδειγμα η μείωση της φορολογίας σε λιπάσματα και αγροτικά μηχανήματα ενώ και οι νέες μειώσεις φόρων εισοδήματος, που ανακοινώθηκαν στην ΔΕΘ και έχουν ψηφισθεί, αφορούν και τους αγρότες. Η κυβέρνηση συζητάει πάντα ρεαλιστικές προτάσεις.

7. Κατάργηση Χρηματιστηρίου Ενέργειας
Το Χρηματιστήριο Ενέργειας υπάρχει σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης

8. Επιστροφή του Ειδικού Φόρου Καυσίμων στην αντλία. ΑΑΔΕ και υπ. Οικονομικών επεξεργάζονται εφαρμογή του μέτρου με ψηφιακά μέσα ώστε η επιστροφή να μπορεί να γίνεται στην αντλία.

9. Αναπλήρωση χαμένου εισοδήματος για το 2025 στα προϊόντα που πωλούνται σε τιμές κάτω του κόστους:  
Η αναπλήρωση εισοδήματος για φαινόμενα που ο Πυλώνας Ι ήδη καλύπτει εισοδηματικά, μετατρέπει τον «κίνδυνο αγοράς» σε αποζημιώσιμη ζημία, και υπονομεύει τη βασική αρχή της ΚΑΠ: στήριξη εισοδήματος χωρίς εγγύηση τιμών. Τυχόν γενική αναπλήρωση «χαμένου εισοδήματος» για χαμηλές τιμές θα οδηγούσε, επιπλέον, σε διπλή εισοδηματική στήριξη για τον ίδιο σκοπό, καθώς το ίδιο εισοδηματικό έλλειμμα ήδη καλύπτεται μέσω των άμεσων ενισχύσεων του Πυλώνα Ι. Μια τέτοια προσέγγιση δεν είναι νομικά επιτρεπτή και θα δημιουργούσε σοβαρούς δημοσιονομικούς και ελεγκτικούς κινδύνους για τη χώρα.
Η κυβέρνηση προχωρεί σε παρεμβάσεις που δεν δημιουργούν πρόβλημα για τη χώρα, όπως το Μέτρο 23, ύψους 178 εκατ. ευρώ, το οποίο ουσιαστικά στηρίζει τους γεωργούς και καλύπτει απώλεια παραγωγής. Αντίστοιχες ρυθμίσεις για το 2025 είναι υπό εξέταση. Η κυβέρνηση ήδη ανακοίνωσε την ανακατανομή 160 εκατ. ευρώ (80 εκατ. για κτηνοτρόφους και 80 εκατ. για παραγωγούς σίτου και βάμβακος).

10. Ολοκλήρωση αναγκαίων έργων υποδομής στην ύπαιθρο
Βρίσκονται σε εξέλιξη προγράμματα της Γενικής Γραμματείας Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών ύψους 600 εκατομμυρίων ευρώ και είναι σε ισχύ το πρόγραμμα ΥΔΩΡ 2.0, μέσω του οποίου χρηματοδοτούνται έργα υποδομής όπως Ταυρωπού, Υπερείων Νέστου κλπ

11. Αποζημίωση 100% από τον ΕΛΓΑ
Προωθείται άμεση αλλαγή στον κανονισμό για ικανοποίηση του αιτήματος για  κάλυψη κατά 100% της ασφαλιζόμενης ζημιάς και αύξηση ορίου αποζημίωσης. Υπενθυμίζεται ότι από το 2019 έως σήμερα ο ΕΛΓΑ έχει καταβάλλει 1,8 δισ. ευρώ για αποζημιώσεις, εκ των οποίων μόνο το ήμισυ προέρχεται από ασφαλιστικές εισφορές των παραγωγών. Επίσης προς διευκόλυνση των αγροτών με ειδική ρύθμιση παρατείνεται κατ’ εξαίρεση η προθεσμία καταβολής της ειδικής ασφαλιστικής εισφοράς υπέρ ΕΛ.Γ.Α. για το έτος 2025 έως 30.6.2026 και παρέχεται δυνατότητα χορήγησης προκαταβολών αποζημιώσεων έως 80% για ζημίες του 2025, ακόμη και με οφειλές για το 2025, υπό την προϋπόθεση εξόφλησης των εισφορών 2023–2024.

12. Σύνδεση επιδότησης με παραγωγή και ζωικό κεφάλαιο
Είναι βασικό αίτημα της Ελλάδας στη νέα ΚΑΠ. Μείζον θέμα για το οποίο η Ελλάδα έχει αναλάβει πρωτοβουλία σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ενωσησ

13. Κατάργηση ΑΤΑΚ – ΚΑΕΚ σε χωράφια κάτω των 20 στρεμμάτων
Ανακοινώθηκε σχετική ρύθμιση για την επίλυση του προβλήματος. Οι κάτοχοι αγροτεμαχίων πληρώνονται κανονικά.

14. Να σταματήσουν οι ελληνοποιήσεις
Εντατικοποιούνται οι έλεγχοι για τις παράνομες ελληνοποιήσεις.

15. Να σταματήσουν οι αθρόες εισαγωγές. Οι εισαγωγές ρυθμίζονται από την αγορά και τον κανόνα «προσφοράς – ζήτησης».

16. Πάγωμα οφειλών σε ασφαλιστικούς οργανισμούς, ΚΕΑΟ, ΔΟΥ, τράπεζες, ΔΕΗ και ρύθμιση αποπληρωμών με δόσεις
Ισχύει για όσους έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές και ζωονόσους

17. Να μη μειωθούν οι πόροι της νέας ΚΑΠ
Σε εξέλιξη η διαπραγμάτευση στην Ε.Ε. Η Ελλάδα, όπως συνέβη και με τη διαπραγμάτευση για τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, όπου η χώρα μας έλαβε το μεγαλύτερο ποσό αναλογικά με το ΑΕΠ, θα πετύχει τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα.

18. Κατάργηση ηλεκτρονικού δελτίου αποστολής στο χωράφι
Ψηφιοποιείται η υποχρέωση έγχαρτου δελτίου που υπάρχει εδώ και πολλά χρόνια. Είναι διαθέσιμη η δωρεάν εφαρμογή myDATAapp.
Υπάρχει αναστολή για τους ελαιοπαραγωγούς μέχρι 1ης Μαΐου. Στη διάθεση των αγροτών να συζητηθούν λύσεις αυτοματοποίησης που θα κάνουν ακόμα πιο φιλική την εφαρμογή.

19. Άμεσος διπλασιασμός των αγροτικών συντάξεων
Δεν είναι εφικτά δημοσιονομικά το μέτρο, το κόστος ανέρχεται σε 3,6 δισ. ευρώ και θα έπρεπε να καλυφθεί με ισόποση αύξηση φόρων και ασφαλιστικών εισφορών.

20. Διαχείριση ευλογιάς με εμβολιασμό και όχι με θανατώσεις Προϋπόθεση για εμβολιασμό είναι η ύπαρξη εγκεκριμένου εμβολίου από την ΕΕ και η άρση συνεπειών για τα γαλακτοκομικά προϊόντα, ιδίως για τις εξαγωγές φέτας. Θέση της κυβέρνησης είναι: Ό,τι ορίζει η ΕΕ και η επιστημονική κοινότητα η οποία σήμερα αντιτίθεται.

21. Πλήρης αποζημίωση για θανατώσεις ζώων λόγω εμβολιάς. Η αποζημίωση για θανατωθέντα ζώα είναι έως 250 €, όταν η υψηλότερη σε άλλες χώρες της ΕΕ είναι 90 €

22. Μέτρα στήριξης για ανασύσταση κοπαδιών
Υπάρχει δέσμευση της κυβέρνησης για πλήρη ανασύσταση των κοπαδιών μόλις επιτευχθεί η εκρίζωση της ευλογιάς, καθώς αν γίνει σήμερα υπάρχει κίνδυνος να αρρωστήσουν και πάλι.

23. Πάγωμα πληρωμών σε ΔΕΚΟ και ασφαλιστικά ταμεία όσο διαρκεί η ζωονόσος
Ισχύει η αναστολή πληρωμών. Συγκεκριμένα η αναστολή Μέτρων Αναγκαστικής Εκτέλεσης λόγω της επιζωοτίας της ευλογιάς" (ψηφίσθηκε 18-12-25  στο Ν/Σ της μετάβασης του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ), με την οποία  αναστέλλονται για τους κτηνοτρόφους που θανάτωσαν ζώα όλες οι πράξεις αναγκαστικής εκτέλεσης έως την 31η Δεκεμβρίου 2026 .

24. Άμεση πληρωμή κτηνοτρόφων
Έχουν διατεθεί μέχρι σήμερα 187 εκατ. € για  στήριξη κτηνοτρόφων τα ζώα των οποίων επλήγησαν από την ευλογιά και ανακοινώθηκε η χορήγηση ακόμα 80 εκατ. € από την εφαρμογή κανόνων διαφάνειας στον ΟΠΕΚΕΠΕ στην καταβολή της Βασικής Ενίσχυσης.

25. Ένταξη μελισσοκομίας στα επενδυτικά προγράμματα
Στην προδημοσίευση των Σχεδίων Βελτίωσης  εντάσσουμε τους μελισσοκόμους στην ίδια προτεραιότητα με τη ζωική παραγωγή. Ο κλάδος έχει ενταχθεί στα προγράμματα νέων αγροτών και συμμετέχει σε επενδυτικά προγράμματα του ΣΣ ΚΑΠ. Για πρώτη φορά προβλέφθηκε συμμετοχή της βιολογικής μελισσοκομίας στο ΣΣΚΑΠ. Συμπεριλήφθηκε και στο 5.2 για ανασύσταση κυψελών μετά τον Daniel.

26. Ηλεκτρονικό μητρώο μελισσοκομίας
Υφίσταται ήδη.

27. Αναπλήρωση εισοδήματος με 20 ευρώ/κυψέλη στους μελισσοκόμους
Έχει εγκριθεί χρηματοδότηση 11,8 εκατ. ευρώ για τη μελισσοκομία το 2025 – Θα γίνει ανακατανομή ποσών άνω των 21 εκατομμυρίων ευρώ ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη το τομεακό πρόγραμμα για κυψέλες με κινητή βάση. 

Το Συμβούλιο της ΕΕ έδωσε την τελική του έγκριση για την απλούστευση της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ).

Στις αλλαγές που συμφωνήθηκαν περιλαμβάνεται η αύξηση των ενισχύσεων στους μικρούς καλλιεργητές και αύξηση των προκαταβολών της βασικής ενίσχυσης. Όπως εκτιμά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, από την απλούστευση της ΚΓΠ και την μείωση των επιτόπιων ελέγχων θα υπάρξει μια ετήσια εξοικονόμηση κονδυλίων έως και 1,6 δισ. ευρώ για τους γεωργούς.

Σκοπός της απλούστευσης είναι η τόνωση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής γεωργίας με τη μείωση της γραφειοκρατίας, τη στήριξη των γεωργών, συμπεριλαμβανομένων των μικροκαλλιεργητών και των νεοφυών επιχειρήσεων, την ενθάρρυνση της καινοτομίας και την τόνωση της παραγωγικότητας.

Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στη σημαντική μείωση της γραφειοκρατίας, στη στήριξη των γεωργών - ιδίως των μικροκαλλιεργητών και των νεοσύστατων γεωργικών επιχειρήσεων - καθώς και στην προώθηση της καινοτομίας και της παραγωγικότητας.

Σύμφωνα με την αρχική εκτίμηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τα μέτρα απλούστευσης αναμένεται να οδηγήσουν σε ουσιαστική μείωση του διοικητικού κόστους, με ετήσια εξοικονόμηση έως και 1,6 δισ. ευρώ για τους γεωργούς και άνω των 200 εκατ. ευρώ για τις διοικήσεις των κρατών μελών.

Ο αναθεωρημένος κανονισμός αποτελεί τη λεγόμενη δέσμη νομοθετικών μέτρων «Omnibus III», την οποία πρότεινε η Επιτροπή τον Μάιο του 2025. Η δέσμη περιλαμβάνει τροποποιήσεις του κανονισμού για τα στρατηγικά σχέδια και του «οριζόντιου» κανονισμού για την κοινή γεωργική πολιτική. Πρόκειται για τον δεύτερο μιας σειράς φακέλων σχετικά με την απλούστευση επί του οποίου οι συννομοθέτες κατέληξαν σε συμφωνία σε χρόνο ρεκόρ· την περασμένη εβδομάδα εγκρίθηκε από το Συμβούλιο η δέσμη «Omnibus II».

Τα μέτρα απλούστευσης αποσκοπούν:

• στον περιορισμό του διοικητικού φόρτου για γεωργούς και διοικήσεις
• στην αύξηση των ενισχύσεων για τους μικροκαλλιεργητές και στην απλούστευση των κανόνων περί αιρεσιμότητας, ιδίως για εκμεταλλεύσεις βιολογικής γεωργίας
• στη μείωση των επιτόπιων ελέγχων και στη διαγραφή της ετήσιας εκκαθάρισης επιδόσεων

Η αναθεωρημένη νομοθεσία παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να χορηγούν ενισχύσεις για την αντιμετώπιση κρίσεων σε ενεργούς γεωργούς που πλήττονται από φυσικές καταστροφές, δυσμενή κλιματικά φαινόμενα ή καταστροφικά συμβάντα. Με αυτές τις ενισχύσεις διασφαλίζεται η συνέχεια της γεωργικής δραστηριότητας των πληγέντων γεωργών.

Τέλος, μεταξύ των άλλων βελτιώσεων, ο αναθεωρημένος κανονισμός:

• παρέχει στα κράτη μέλη ευελιξία να αποφασίζουν σε ποιον βαθμό μπορούν ενδεχομένως οι μερικώς βιολογικές γεωργικές εκμεταλλεύσεις να θεωρούνται ότι πληρούν ορισμένα περιβαλλοντικά πρότυπα, τα λεγόμενα πρότυπα ΚΓΠΚ (για την καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση)
• βελτιώνει τη δυνατότητα των γεωργών να επωφελούνται από εργαλεία διαχείρισης κινδύνου
• αυξάνει το ποσοστό των προκαταβολών των άμεσων ενισχύσεων

Η νομοθετική πράξη θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ τις προσεχείς ημέρες και θα αρχίσει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής της.

Η ΕΕ αναβάλλει την εμπορική συμφωνία της Mercosur μέχρι τον Ιανουάριο εν μέσω διαμαρτυριών των αγροτών και της αντίθεσης από τη Γαλλία και την Ιταλία.

Η επικεφαλής εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Πάουλα Πίνιο, επιβεβαίωσε την Πέμπτη (18/12) ότι η υπογραφή της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ της ΕΕ και του νοτιοαμερικανικού μπλοκ χωρών της Mercosur θα αναβληθεί μέχρι τον Ιανουάριο.

Η πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αναμενόταν να ταξιδέψει στη Βραζιλία το Σάββατο για να υπογράψει τη συμφωνία, αλλά χρειαζόταν την υποστήριξη της ευρείας πλειοψηφίας των μελών της ΕΕ, κάτι που τελικά δεν έγινε.

Η συμφωνία, η οποία προβλέπει την κατάργηση των δασμών σχεδόν σε όλα τα προϊόντα που διακινούνται μεταξύ της ΕΕ και πέντε χωρών της Mercosur σε βάθος 15 ετών, αντιμετωπίζει ολοένα και μεγαλύτερες αντιδράσεις.

Η εμπορική συμφωνία με την Αργεντινή, τη Βραζιλία, τη Βολιβία, την Παραγουάη και την Ουρουγουάη θα είναι η μεγαλύτερη της ΕΕ όσον αφορά τις δασμολογικές μειώσεις. Ωστόσο, οι επικριτές της συμφωνίας, Γαλλία και Ιταλία, φοβούνται μια εισαγωγή φτηνών προϊόντων που θα μπορούσε να βλάψει τους Ευρωπαίους αγρότες, ενώ αντίθετα η Γερμανία, η Ισπανία και οι σκανδιναβικές χώρες λένε ότι θα ενισχύσει τις εξαγωγές βιομηχανικών προϊόντων, που έχουν πληγεί από τους δασμούς των Ηνωμένων Πολιτειών.

Ο Γάλλος πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, ανέφερε σε δηλώσεις του ότι έχει συζητήσει την αναβολή της συμφωνίας με τους ομολόγους του από την Ιταλία, την Πολωνία, το Βέλγιο, την Αυστρία και την Ιρλανδία. 

Η Ιταλίδα πρωθυπουργός, Τζόρτζια Μελόνι, δήλωσε ότι η υπογραφή της συμφωνίας «θα ήταν πρόωρη» και τόνισε πως η χώρα της ζητά «επαρκείς αμοιβαίες εγγυήσεις για τον αγροτικό μας τομέα» πριν δώσει έγκριση.

Η απόφαση για αναβολή ελήφθη μετά όταν αγρότες με τρακτέρ, από όλη την Ευρώπη απέκλεισαν τους δρόμους στις Βρυξέλλες, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την υπογραφή της συμφωνίας.

Οι αγρότες όμως αντιδρούν και για την αγροτική πολιτική της ΕΕ.

Η Copa Cogeca ανακοίνωσε 10.000 συμμετέχοντες, τηρούμε τις υποσχέσεις μας.

Οι αγροτικές οργανώσεις Copa Cogeca, που διοργάνωσαν τις κινητοποιήσεις, αναφέρουν ότι 10.000 αγρότες από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ να συγκεντρώθηκαν, στις Βρυξέλλες, στέλνοντας ένα σαφές και ενιαίο μήνυμα στα θεσμικά όργανα της ΕΕ ότι οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει η γεωργία είναι κοινές σε όλη την ήπειρο και η ώρα για δράση είναι τώρα.

Και προσθέτουν «Για πρώτη φορά, αγρότες από κάθε γωνιά της Ευρωπαϊκής Ένωσης στάθηκαν μαζί, επιδεικνύοντας εξαιρετικό συντονισμό και ενότητα. Στη μεγαλύτερη διαμαρτυρία για τη γεωργία που έχουν δει οι Βρυξέλλες εδώ και τριάντα χρόνια, οι αγρότες της Ευρώπης μίλησαν με μία φωνή, αποδεικνύοντας ότι οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν, από τις τιμές των λιπασμάτων, τους άδικους φόρους ή την έλλειψη απλούστευσης, δεν γνωρίζουν εθνικά σύνορα.

Τα τρία αιτήματα των αγροτών είναι:

• Μια ισχυρή, κοινή και καλά χρηματοδοτούμενη ΚΑΠ μετά το 2027 που θα παρέχει λύσεις και θα υποστηρίζει την ανταγωνιστικότητα και την ανάπτυξη
• Δίκαιο και διαφανές εμπόριο που θα διασφαλίζει αποτελεσματικά τα πρότυπα παραγωγής της ΕΕ
• Πραγματική απλούστευση της ΚΑΠ

Η ηγεσία της Copa και της Cogeca, την Πέμπτη (18/12) επανέλαβε με σαφήνεια στον Πρόεδρο του Συμβουλίου κ. Costa, στην Πρόεδρο της Επιτροπής κα von der Leyen και στον Επίτροπο Γεωργίας και Τροφίμων κ. Hansen τα συγκεκριμένα αιτήματα των αγροτών. 

ΠΟΓΕΔΥ για συμφωνία ΕΕ με Mercosur: Η σιωπή των αμνών στο ΥπΑΑΤ

Η ΠΟΓΕΔΥ στηρίζει απερίφραστα το καθολικό αίτημα των αγροτών της χώρας μας, αλλά και του συνόλου του ευρωπαϊκού αγροτικού κόσμου, για τη μη έγκριση της συμφωνίας ΕΕ–Mercosur με τους μέχρι σήμερα γνωστούς όρους.

Η εν λόγω συμφωνία, όπως έχει παρουσιαστεί, ανοίγει τον δρόμο για αθρόες εισαγωγές αγροτικών προϊόντων που παράγονται με χαμηλότερα περιβαλλοντικά, υγειονομικά, εργασιακά και ποιοτικά πρότυπα, δημιουργώντας ισχυρές συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού εις βάρος των Ευρωπαίων και Ελλήνων παραγωγών. Η εξέλιξη αυτή θέτει σε άμεσο κίνδυνο τη βιωσιμότητα του πρωτογενούς τομέα, την επισιτιστική ασφάλεια και τη συνοχή της υπαίθρου.

Το αίτημα των Ευρωπαίων και Ελλήνων αγροτών για απόρριψη της συμφωνίας δεν είναι συντεχνιακό ούτε εθνικά απομονωμένο. Είναι ευρωπαϊκό και οριζόντιο, καθώς χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, η Πολωνία και η Ουγγαρία έχουν ήδη εκφράσει σαφές πλαίσιο αντιρρήσεων.

Εύλογα, λοιπόν, γεννάται το ερώτημα: Γιατί η Ελλάδα σιωπά; Γιατί η χώρα μας δεν έχει μέχρι σήμερα αρθρώσει αντίστοιχη, ξεκάθαρη θέση υπεράσπισης της εγχώριας παραγωγής;

Την ίδια στιγμή, προκαλεί ανησυχία το γεγονός ότι ενώ το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ενημερώνεται και συμμετέχει στις συζητήσεις για τη συμφωνία, δεν έχει παρουσιαστεί καμία ουσιαστική ενημέρωση προς τους αγρότες και τους θεσμικούς φορείς για την αρχιτεκτονική της, τις προβλεπόμενες δικλείδες ασφαλείας και κυρίως για το πώς διασφαλίζεται ότι η ελληνική γεωργία δεν θα υποστεί συνέπειες.

Η Ομοσπονδία μας καλεί ευθέως την πολιτική ηγεσία, και ειδικότερα τον αρμόδιο Γενικό Γραμματέα Αγροτικής Πολιτικής και Διεθνών Σχέσεων, ο οποίος αυτοπροσδιορίζεται ότι βρίσκεται στον στενό πυρήνα του κυβερνητικού συντονισμού, να παρουσιάσει δημόσια και τεκμηριωμένα τη συμφωνία στους αγρότες, όπως όφειλε να έχει πράξει και για την αρχιτεκτονική της νέας ΚΑΠ. Οι γενικόλογες διαβεβαιώσεις και φωτογραφίσεις από τις αίθουσες των συζητήσεων δεν αρκούν. Απαιτούνται σαφείς απαντήσεις.

Παράλληλα, η ΠΟΓΕΔΥ υπογραμμίζει ότι η απάντηση στο πρόβλημα των “ελληνοποιήσεων” και των ανεξέλεγκτων εισαγωγών δεν μπορεί να είναι λύσεις τύπου “νομαδικής εργασίας”, με αποσπασματικές μετακινήσεις προσωπικού και επικοινωνιακά τεχνάσματα. Απαιτείται μόνιμη ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών του ΥπΑΑΤ και των ΔΑΟΚ, με επαρκές και εξειδικευμένο γεωτεχνικό προσωπικό, σύγχρονες υποδομές και πραγματική θεσμική θωράκιση. Διαφορετικά, κάθε άνοιγμα των αγορών χωρίς ισχυρούς ελέγχους λειτουργεί πολλαπλασιαστικά υπέρ της παραβατικότητας και εις βάρος της εγχώριας παραγωγής και των καταναλωτών.

Η ΠΟΓΕΔΥ δηλώνει ξεκάθαρα: Ο πρωτογενής τομέας δεν μπορεί να αποτελεί το «αντάλλαγμα» εμπορικών συμφωνιών που υπονομεύουν τις ίδιες τις ευρωπαϊκές αρχές και κανόνες. Η Ελλάδα οφείλει να πάρει θέση, να στηρίξει έμπρακτα τον πρωτογενή της τομέα και να πάψει να εμφανίζεται ως σιωπηλός παρατηρητής σε εξελίξεις που θα καθορίσουν το μέλλον της αγροτικής παραγωγής για δεκαετίες.

Στα αγροτικά θέματα αναφέρθηκε ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά την συνάντηση που είχε, σήμερα Τετάρτη (17/12), με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνο Τασούλα.

Όπως δήλωσε ο Πρωθυπουργός, «είχα την ευκαιρία και χθες να επαναλάβω τα μέτρα στήριξης τα οποία η κυβέρνηση προτίθεται να υλοποιήσει για τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους μας. Θεωρώ ότι κινούνται στη σωστή κατεύθυνση.
Λαμβάνονται υπόψη κάποια από τα δίκαια αιτήματα τα οποία οι αγρότες μάς έχουν θέσει. Και θέλω να ελπίζω, καθώς πλησιάζουμε πια και στις γιορτές των Χριστουγέννων, ότι θα υπάρχει μια θετική ανταπόκριση και ότι θα απομακρυνθούν σχετικά σύντομα από τα μπλόκα.

Πρέπει να λάβουν και αυτοί υπόψη το γεγονός ότι όσο δίκαια και να είναι τα αιτήματά τους, δεν μπορούν να θέτουν σε κίνδυνο την οικονομική δραστηριότητα της χώρας και να στερούν, θα έλεγα, μέχρι και το αυτονόητο δικαίωμα από κάποιον να επιστρέψει στο χωριό του για τις διακοπές των Χριστουγέννων. Είμαι, όμως, συγκρατημένα αισιόδοξος ότι μέσα στις επόμενες ημέρες θα έχουμε μία εκτόνωση αυτής της κατάστασης».

Από την πλευρά του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε τα εξής: «Για το θέμα το αγροτικό, πράγματι είμαστε σε μια περίοδο Χριστουγέννων όπου θα χρειαστεί να γίνουν μεγάλες μετακινήσεις και εσωτερικού τουρισμού και ατομικές μετακινήσεις, εκατοντάδες χιλιάδες προς τα χωριά.

Είμαι βέβαιος ότι και το πνεύμα των ημερών αλλά και η εξέλιξη του θέματος του αγροτικού προς το οποίο και η κοινωνία και η πολιτεία τείνουν ευήκοον ους, μιλήσατε για δίκαια αιτήματα- εγώ προέρχομαι από μια περιοχή αγροτική, κυρίως όμως κτηνοτροφική- και σεβόμαστε τον κόπο τους, σεβόμαστε την αγωνία τους, αλλά νομίζω πως αυτά όλα θα μπορούν να λυθούν, αν όχι καθολικά, πάντως εν πολλοίς, όχι με συγκρουσιακές διαδικασίες αλλά με διαδικασίες συνεννόησης, καταλλαγής και διαλόγου.

Και όταν λέω διαλόγου, δεν εννοώ ότι δεν μπορούμε να διαφωνούμε, αλλά άλλο να διαφωνούμε, άλλο να συγκρουόμαστε και μάλιστα εις βάρος μέρους της υπόλοιπης κοινωνίας. Συνεπώς, νιώθω κι εγώ, χωρίς να θέλω να κάνω τον προφήτη, ότι το πράγμα οδηγείται προς μία πιο συναινετική εξέλιξη, πράγμα το οποίο θα είναι ευχής έργον».