Στο καθεστώς επιδότησης ήσσονος σημασίας (de minimis) θα υπαχθούν οι καλλιέργειες μανταρινιών στη Θεσπρωτία λόγω απώλειας εισοδήματος των παραγωγών από την καλλιεργητική περίοδο του 2025.
Αυτό προέκυψε από τη συνάντηση του βουλευτή Θεσπρωτίας κ. Βασίλη Γιόγιακα με τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Μαργαρίτη Σχοινά και τον Υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Γιάννη Αδριανό.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο βουλευτής κ. Βασίλης Γιόγιακας στον ΑγροΤύπο, το ποσό της ενίσχυσης καθορίζεται στα 70 ευρώ ανά στρέμμα και αφορά την απώλεια παραγωγής λόγω της πάθησης της υδαρής κηλίδωσης των μανταρινιών, η οποία οφείλεται στην υψηλή υγρασία κατόπιν των έντονων βροχοπτώσεων και των απότομων αυξομειώσεων της θερμοκρασίας το φθινόπωρο του 2025.
Επίσης ο βουλευτής Θεσπρωτίας έθεσε στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου ΑΑΤ τα προβλήματα που έχουν προκληθεί στην φετινή παραγωγή λόγω της έντονης χαλαζόπτωσης, θέμα για το οποίο αναμένεται να δρομολογηθούν οι σχετικές διαδικασίες.
Παράλληλα θα παρακολουθείται η πορεία τόσο της φετινής συγκομιδής - με ένα μεγάλο μέρος της παραγωγής να κινδυνεύει να «μείνει στα δέντρα» - όσο και των τιμών παραγωγού λόγω της χαμηλής ζήτησης, προκειμένου να εξεταστούν πρόσθετες παρεμβάσεις.
«Η ενίσχυση de minimis για το 2025 είναι μια πρώτη σημαντική ανάσα για τους μανταρινοπαραγωγούς μας και για αυτό θέλω να ευχαριστήσω τον κ. Σχοινά και τον κ. Αδριανό. Είμαστε σε διαρκή συνεργασία με την πολιτική ηγεσία του υπουργείου ώστε να βρούμε πρόσθετους τρόπους στήριξης των καλλιεργητών και για τη φετινή χρονιά», δήλωσε ο Βασίλης Γιόγιακας.
Προβλήματα καλλιέργειας εσπεριδοειδών στην Θεσπρωτία
Στα προβλήματα στην καλλιέργεια εσπεριδοειδών της Θεσπρωτίας αναφέρονται σε κοινή επιστολή, την οποία υπογράφουν οι πρόεδροι των Κοινοτήτων Σαγιάδας, Ασπροκκλησίου, Ράγιου, Σμέρτου, Κεστρίνης και ο πρόεδρος στον Αγροτικό Συνεταιρισμό Παραγωγών Εσπεριδοειδών Σαγιάδας κ. Βασίλης Τρουμπάτας.
Όπως τονίζουν την τελευταία πενταετία η κατάσταση στον κάμπο μας (Σαγιάδα, Ασπροκκλήσι, Σμέρτος, Ράγιο και Κεστρίνη) χαρακτηρίζεται από σημαντικά προβλήματα βιωσιμότητας για τους παραγωγούς εσπεριδοειδών (μανταρίνια, πορτοκάλια) τα οποία συνοψίζονται στις εξής κατηγορίες:
Κόστος παραγωγής και εργάτες γης
Κόστος παραγωγής: από τον covid και έπειτα τα κόστη για ενέργεια, λιπάσματα και φυτοφάρμακα παραμένουν σε σταθερά υψηλά επίπεδα και αναμένονται ακόμη μεγαλύτερες αυξήσεις, συρρικνώνοντας δραματικά το διαθέσιμο εισόδημα των παραγωγών.
Εργατικό δυναμικό: η εύρεση και νόμιμη μετακίνηση εργατών γης από τρίτες χώρες παρουσιάζει σοβαρές δυσκολίες (την τελευταία διετία έχουν έρθει μετ’ εμποδίων ελάχιστοι εργάτες γης από Βιετνάμ, Αίγυπτο), χωρίς το κράτος να μπορεί να δώσει λύση στο τεράστιο αυτό πρόβλημα.
Φυτοπροστασία και εχθροί της καλλιέργειας
Ακανθώδης αλευρώδης: η εμφάνιση του εντόμου στην περιοχή μας εδώ και μια τετραετία, έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στην ποσότητα και ποιότητα της παραγωγής, ενώ αύξησε σημαντικά το κόστος της φυτοπροστασίας. Η εξαπόλυση ενός φυσικού εχθρού από το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο έχει αρχίσει να αποδίδει, αλλά θα χρειαστεί ακόμη χρόνος για την επιτυχή βιολογική καταπολέμηση του εντόμου.
Ψευδόκοκκος εσπεριδοειδών: η απόσυρση σημαντικών δραστικών ουσιών από την Ε.Ε. είχε ως αποτέλεσμα την έντονη έξαρση - σε όλο τον κάμπο - των προσβολών από τον διαχρονικό αυτό εχθρό των εσπεριδοειδών, καθώς τα νέα (πανάκριβα) εντομοκτόνα αποδείχτηκαν αναποτελεσματικά στην αντιμετώπισή του. Ο εχθρός αυτός μπορεί να προκαλέσει απώλειες της τάξης του 30 - 40% στην ηρτημένη σοδειά.
Τετράνυχος εσπεριδοειδών: πριν δύο χρόνια (καλοκαίρι του 2024), προκάλεσε εκτεταμένες ζημιές σε όλο τον κάμπο, καθώς ευνοήθηκε από την παρατεταμένη ζέστη και ξηρασία (όλο τον Ιούλιο και τον Αύγουστο). Οι ζημιές που προκλήθηκαν έφτασαν ακόμη και στο 100% της παραγωγής, ενώ είχαν σαν συνέπεια την ακαρπία των πληγέντων χωραφιών την επόμενη χρονιά (2025). Σήμερα, έχει ήδη προκαλέσει αρκετές ζημιές από τα μέσα Αυγούστου και έπειτα, αυξάνοντας ακόμη περισσότερο το ήδη δυσβάσταχτο κόστος της φυτοπροστασίας.
Κλιματική κρίση και ακραία καιρικά φαινόμενα
Πλημμύρες - χαλάζι: η περσινή χρονιά ήταν καταστροφική για τους παραγωγούς, καθώς κοντά στη συγκομιδή μας έπληξε το χαλάζι και στην συνέχεια κατά την διάρκεια της συγκομιδής, οι έντονες βροχοπτώσεις για μεγάλο χρονικό διάστημα οδήγησαν σε έντονα πλημμυρικά φαινόμενα στον κάμπο με αποτέλεσμα την εμφάνιση της υδαρής κηλίδωσης (water spot), η οποία κατέστρεψε την αντοχή των καρπών υποβαθμίζοντας πλήρως την ποιότητά τους.
Την φετινή χρονιά ήδη το χαλάζι έχει «χτυπήσει» δύο φορές την παραγωγή (ήδη γεωπόνοι του ΕΛΓΑ κάνουν τις εκτιμήσεις τους) και σε συνδυασμό με τις προσβολές από τους προαναφερόμενους εχθρούς κάνουν δυσοίωνες τις προβλέψεις για τις φετινές τιμές παραγωγού.
Αναδιάρθρωση καλλιέργειας
Είναι επιτακτική η ανάγκη για αναδιάρθρωση της καλλιέργειας της κλημεντίνης η οποία θα βασίζεται σε ένα οργανωμένο σχέδιο αναδιάρθρωσης και όχι απλώς σε αντικατάσταση των παλιών δέντρων κλημεντίνης με καινούργια.
Το σχέδιο αυτό πρέπει να βασιστεί σε τρεις άξονες:
- Επιμήκυνση περιόδου συγκομιδής και εμπορίας.
- Βελτίωση της ποιότητας και της εμπορική αξίας των μανταρινιών.
- Μείωση του κινδύνου να διατίθεται ολόκληρη η παραγωγή σε μικρό χρονικό διάστημα, όταν υπάρχει μεγάλη προσφορά στην αγορά.
Το πρόγραμμα της αναδιάρθρωσης καλλιεργειών, που είχε προκηρυχθεί από το Ταμείο Ανάκαμψης - Ελλάδα 2.0, είχε πάρα πολλές ασάφειες, πολύ μικρή επιδότηση, δεν κάλυπτε καθόλου την απώλεια παραγωγής έως ότου τα νεαρά δέντρα γίνουν παραγωγικά και δεν βασιζόταν σε κανένα οργανωμένο σχέδιο από την Πολιτεία, με αποτέλεσμα οι προτάσεις που έγιναν να ήταν λίγες και αρκετά χαμηλότερες από τον αρχικό προϋπολογισμό του προγράμματος.
Φετινή χρονιά
Δυστυχώς μέχρι σήμερα, η συγκομιδή εξελίσσεται με πολύ αργούς ρυθμούς και χωρίς ιδιαίτερο ενδιαφέρον από πλευράς εμπόρων, ενώ ταυτόχρονα η τιμή του προϊόντος έχει ήδη κατρακυλήσει σε επίπεδα μη βιώσιμα για όλες σχεδόν τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις.
Μετά από πολλά χρόνια συγκομιδής, πρώτη φορά είναι ορατός ο κίνδυνος να «μείνουν στα δέντρα» μεγάλες ποσότητες μανταρινιών (εκτιμήσεις κάνουν λόγο για αδιάθετα προϊόντα πάνω από 70% της συνολικής παραγωγής του κάμπου μας).
Η κατάσταση είναι ασφυκτική για τους παραγωγούς και θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια στην εγκατάλειψη πολλών χωραφιών το νέο καλλιεργητικό έτος, ενώ οι συνέπειες θα είναι καταστροφικές στην οικονομία της ευρύτερης περιοχής.
